Algemene beschouwingen - CDA

Inbreng perspectiefnota 2026 Fractie CDA Zaltbommel, 03-07-2025

Van kritiek naar kracht Voorzitter, Zaltbommel staat niet stil. Onze gemeente groeit. We krijgen er inwoners bij, we hebben grote plannen en er komen steeds meer vraagstukken op ons af. Gelukkig gaat het financieel goed. We hebben ruimte om te investeren. En dat is iets om trots op te zijn. Dat komt niet vanzelf en is zeker geen vanzelfsprekendheid. Het is het resultaat van hard werken door het college en onze ambtenaren. Daarvoor willen wij hen graag bedanken. Maar… gaat dan alles goed in Zaltbommel? Het eerlijke antwoord is: nee. Ja, financieel schijnt de zon. Maar op andere vlakken trekken er donkere wolken over. De uitvoering van plannen en het functioneren van het bestuur gaan niet altijd goed. Er liggen nog steeds veel dossiers waar geen voortgang in zit. Belangrijke zaken blijven te lang liggen, of komen helemaal niet van de grond. En laten we eerlijk zijn: de coalitie zal vandaag vooral benoemen wat er wél goed gaat. Maar de resultaten spreken voor zich. De drie grootste thema’s uit het coalitieakkoord – het MFA, de Bossche Poort en het cultuurcluster – hebben weinig opgeleverd. Twee keer niks, en één keer vooral verdeeldheid. Dat is teleurstellend. En het schaadt het vertrouwen van onze inwoners in de politiek. Voorzitter, ik ben hier niet om alleen kritiek te leveren. Laat ik deze inleiding dan ook afsluiten met een positieve noot.

Er zijn namelijk bijna weer gemeentelijke verkiezingen – en dát geeft hoop op verandering, verbetering, nieuwe inzichten en kansen! Tot die tijd blijven wij als fractie uiteraard meedenken. Kritisch, maar met de blik naar voren.

Vandaag voorzitter, wil ik daarom aandacht vragen voor drie onderwerpen: 1. Het verantwoord omgaan met nieuwe technologie van kunstmatige intelligentie. 2. Blijven investeren in onze organisatie, zodat we sterker worden. 3. En als laatste een krachtige samenleving en vooruitkijken naar wat er nodig is aan voorzieningen, als onze gemeente blijft groeien. Als eerste. We staan aan het begin van iets groots: de opkomst van kunstmatige intelligentie – of kort gezegd: AI. En even voor de duidelijkheid: Ik heb het dan niet over de AI om onze selfies mooier te maken. Ik weet, dat is voor heel veel mensen een belangrijk toepassing, van levensbelang bijna, maar die laat ik vandaag toch even buiten beschouwing. AI ontwikkelt zich ra-zend-snel. Dat biedt kansen. We kunnen onze dienstverlening verbeteren, werk sneller en slimmer doen, en medewerkers kunnen worden ontlast. Maar er zitten, zoals aan vele nieuwe methodes, óók keerzijden en risico’s aan. Denk bijvoorbeeld aan privacy, eerlijk gebruik en de vraag: wie bepaalt nou eigenlijk wat AI wel of niet mag doen? In de perspectiefnota lezen we hier helemaal niets over. Dat verbaasd ons. Dit is juist nú een belangrijk onderwerp. Laten we er op tijd over nadenken, voordat het ons overkomt. Daarom komt het CDA vandaag met een motie. We vragen het college om duidelijk beleid en regels te maken voor het gebruik van AI binnen onze gemeente.

We willen dat er in de begroting van 2026 geld én tijd wordt vrijgemaakt om hiermee aan de slag te gaan. Vooruitgang is goed. Maar het moet wel veilig en verantwoord gebeuren. De motie lees ik voor aan het einde van mijn inbreng.

Dan het tweede punt. Investeren in onze organisatie, zodat we sterker worden. De afgelopen jaren heeft onze fractie veel kritiek gehad op hoe de organisatie functioneerde. Dat was niet voor niks. Maar – laten we ook eerlijk zijn – het gaat inmiddels echt wel een stuk beter. En dat mag ook gezegd worden. We zien dat er hard is gewerkt om zaken weer op de rit te

krijgen. En dat begint nu echt resultaat te laten zien. Onze complimenten daarvoor. Tegelijk zien we dat de organisatie nog steeds kwetsbaar is. Veel inhuur, verloop van personeel, de werkdruk blijkt hoog en het is lastig om nieuwe mensen te vinden. Een flexibele kern opzetten, ondanks de inspanningen, is tot nu toe niet gelukt. En dat baart ons wel zorgen. Want hoe verminderen we dan die kwetsbaarheid? We vinden het belangrijk dat we blijven investeren in onze organisatie. Niet alleen om problemen op te lossen en onze taken nu uit te voeren, maar ook om toekomstbestendig te zijn. Wij roepen dan ook het College op: blijf vol inzetten op investeren in de organisatie! Het derde punt. Een krachtige samenleving en vooruitkijken naar wat er nodig is aan voorzieningen, als onze gemeente blijft groeien. Zaltbommel groeit. En als gemeente moeten we daarin meebewegen. Een sterke samenleving ontstaat niet vanuit deze zaal, of vanuit het stadhuis of gemeentekantoor; die ontstaat vanuit onderop; vanuit onze inwoners zelf. Daarom willen we blijven investeren in verenigingen, mantelzorgers, vrijwilligers en maatschappelijke initiatieven. Denk aan de scouting, de vele sportverenigingen, of een plek als Pand9. Die mensen en plekken zorgen voor verbinding, voor solidariteit en voor gemeenschapszin. En dat moeten we koesteren. Dáár wordt Zaltbommel gebouwd.

En met de groei van onze gemeente komt ook een grotere verantwoordelijkheid. Niet alleen voor woningen en wegen – maar ook voor voorzieningen zoals onderwijs, sport, cultuur, zorg, veiligheid. Een huis bouwen is belangrijk, maar een leefbare gemeente vraagt om meer dan alleen stenen. Je gaat van stenen naar samenleving. De schaal van onze gemeente verandert, en dat dwingt ons anders te gaan kijken. Ik roep het College – maar misschien nog wel meer mijn collega-raadsleden – op: durf vooruit te kijken. Daarmee bedoel ik: leg wegen naar de dorpen en wijken aan die passen bij de groei. Niemand wil straks in de file staan de nieuwe woonwijk in of uit te komen. En laten we nu al de voorzieningen aanpassen op de toekomstige grote van de wijk of dorpen. Kortom, durf nu al de keuzes te maken die passen bij het grotere Zaltbommel van morgen. Voorzitter, tot slot nog een kleine teaser.

Wat het CDA betreft verdient onze binnenstad een frisse, aantrekkelijke uitstraling. Een plek waar je graag bent, wandelt, winkelt en verblijft. De afgelopen tijd heb ik met verschillende mensen gesproken over de mogelijkheden van een gevelbeleid – specifiek voor het Assenkruis. Daar zit écht potentie. Dit is nog niet het moment om daar al een motie over in te dienen, maar we willen dit onderwerp zeker verder brengen. Volgend jaar pakken we dit concreet op. En u raadt het al: in ons verkiezingsprogramma gaat u hier zeker meer over lezen!

Voorzitter, dank u wel! Hein de Kort - fractievoorzitter