AB 24.09.12 - 7.1.2a AB voorstel Begroting Avri 2025

Voorstel aan het Algemeen Bestuur Namens Vergadering Agendapunt Onderwerp

: : : :

Dagelijks Bestuur 12 september 2024 7.1.2 Begroting Avri 2025

Voorstel 1.

2.

De begroting 2025 (inclusief de meerjarenbegroting tot en met 2028) van Avri vaststellen, waarin voor de afvalbeheer taken (programma Basispakket) per 2025 een gemiddelde kostenstijging van € 23 per huishouden (6,7%) is opgenomen; Instemmen met en beschikbaar stellen van, de in de begroting opgenomen investeringskredieten 2025 (€ 3.035.500).

Samenvatting In de begroting staat een bestuurlijke samenvatting. Graag verwijzen wij hiernaar. Inleiding De transitie naar een circulaire economie is een opgave voor gemeenten en hiermee ook voor Avri. De circulaire economie is nodig omdat grondstoffen, die wij nodig hebben om te leven en te produceren, schaars worden, terwijl de vraag naar deze schaarse grondstoffen toeneemt door de groei van de wereldbevolking. Op de oude voet doorgaan is geen toekomstbestendige optie. Conform EU- en Rijksdoelen wil Rivierenland dan ook volledig circulair zijn in 2050. Dat betekent dat de ketens van grondstoffen moeten sluiten door onder meer plastic, gft, papier en textiel in te zamelen en opnieuw te gebruiken. Samen met onze inwoners (ruim 102 duizend huishoudens) en de 8 gemeenten werken we aan een andere rol en positie van Avri: de focus komt te liggen op meer draagvlak bij inwoners, partnerschap in de keten, efficiënt werken en een datagestuurde bedrijfsvoering. In de huidige complexe maatschappij liggen grote opgaven voor op het gebied van circulariteit en klimaatadaptatie. Het aanpakken van deze opgaven is noodzakelijk, zoals te lezen is in de coalitieakkoorden van de gemeenten in Rivierenland. Alleen samen en regionaal kunnen wij bijdragen aan een oplossing voor deze grote opgaven. Hoe we dit willen doen, komt te staat in het toekomstig Strategisch Koersplan.

Het koersplan zal de basis zijn voor de kadernota’s. Het financieel herstel is ingezet en hiermee heeft Avri een financieel gezonde basis. Uiteraard blijven we werken aan financiële stabiliteit. De afgelopen jaren zorgden dalende grondstofvergoedingen, extra rijksbelastingen en prijsindexeringen voor een stijgende afvalstoffenheffing in Nederland. Ook de afvalstoffenheffing in Rivierenland ging omhoog. Deze begroting is opgesteld binnen de kaders van de kadernota 2025, zoals aan de gemeenteraden aangeboden. Gemeenten hebben de mogelijkheid gekregen om zienswijzen op de kadernota in te dienen. Deze zijn betrokken bij het opstellen van deze ontwerp begroting 2025. Zo ontstaat meer grip aan de voorkant van het begrotingsproces.

Beoogd effect

1

Vroegtijdig inzicht bieden aan de deelnemende gemeenten in de beleidsontwikkelingen en ontwikkeling van de financiële positie van GR Avri en de ontwikkeling van de tarieven afvalstoffenheffing voor 2025.

Argumenten Beslispunt 1. De begroting 2025 (inclusief de meerjarenbegroting tot en met 2028) van Avri vast te stellen, waarin voor de afvalbeheer taken (programma Basispakket) per 2025 een gemiddelde kostenstijging van € 23 per huishouden (6,7%) is opgenomen. 1.1. In de begroting zijn de zienswijzen van de gemeenten opgenomen De zienswijze van de gemeenten zijn ontvangen en in de nota zienswijze begroting Avri 20251 verwerkt. 1.2. Het vaststellen van de begroting en de daarin opgenomen (programma)budgetten is een bevoegdheid van het Algemeen Bestuur. We voldoen door tijdige besluitvorming aan de wettelijke termijn voor het indienen van de begroting bij de provincie. 1.3. De begroting is opgesteld op basis van de kaders uit de kadernota 2025 Deze is behandeld op de platformbijeenkomst van Avri (15 januari 2024) en in diverse gemeenteraden. Het Algemeen Bestuur heeft vervolgens de kadernota behandeld (15 februari 2024). De zienswijzen op de kadernota zijn verwerkt in de begroting 2025. 1.4. De begroting is meerjarig structureel in evenwicht en opgesteld conform de wettelijke verslaggeving vereisten. De structurele lasten zijn gedekt door structurele baten. 1.5. Uit de tabel blijkt per 2025 een stijging van 6,7% van de gemiddelde afvalstoffenheffing met € 23 naar € 366.

Dit wordt met name veroorzaakt door verwachte loonstijging, autonome prijsstijgingen en hogere verwerkingskosten voor restafval en grondstoffen. Beslispunt 2: Instemmen met en beschikbaar stellen van, de in de begroting opgenomen investeringskredieten 2025 (€ 3.035.500). 2.1. Deze vervangingsinvesteringen zijn nodig om de dienstverlening te kunnen continueren en ontwikkelen. De kapitaallasten van deze investeringen zijn verwerkt in voorliggende begroting. De kredieten dienen echter nog formeel door het AB te worden vastgesteld. Kanttekeningen

Beslispunt 1. De begroting 2025 (inclusief de meerjarenbegroting tot en met 2028) van Avri vast te stellen, waarin voor de afvalbeheer taken (programma Basispakket) per 2025 een gemiddelde kostenstijging van € 23 per huishouden (6,7%) is opgenomen. 1.1. Overheidsmaatregelen kunnen kostenverhogend werken Zo is de afgelopen jaren een belasting op verbranding van restafval ingevoerd en is in het klimaatakkoord afgesproken dat industriële bedrijven worden gestimuleerd om te investeren om minder CO2 uit te stoten. Als bedrijven alsnog te veel CO2 uitstoten, gaan ze een CO2heffing betalen. 1.2. De marktontwikkelingen kunnen leiden tot afwijkingen van de begroting De kosten en opbrengsten van diverse grondstoffen werden de afgelopen jaren grilliger en 1

Nazending

2

minder voorspelbaar. De invoering van prijs- en comfortprikkels voor afvalscheiding in Nederland heeft een nadelig effect op de kwaliteit van de grondstoffen. De vervuiling van de grondstoffen neemt toe door vermenging met restafval. De gemiddelde kwaliteit neemt verder af doordat grondstoffen van lage kwaliteit (die eerst in het restafval zaten) ook gescheiden ingezameld worden. Het tarief afvalstoffenheffing is onder invloed van deze niet-beïnvloedbare ontwikkelingen de afgelopen jaren sterk gestegen. We verkennen continu de mogelijkheden om onze grip op de tariefontwikkeling te vergroten. Dat bereiken we door onze invloed op de afzetmarkt te vergroten. We doen dat onder meer door het afsluiten van langlopende contracten met verwerkers, samenwerking met regionale partners en deelname of investeringen in verwerkingscapaciteit. 1.3. De tarieven afvalstoffenheffing 2025 worden in voorliggend voorstel nog niet vastgesteld. In de begroting is het voorkeursscenario van het Dagelijks Bestuur Avri voor de hoogte van het basistarief en de variabele tarieven voor 2025 opgenomen. Dit voorkeursscenario gaat uit van gelijkblijvende variabele tarieven. Op basis van de zienswijze op de kadernota 2025 van de gemeenten zal een voorstel aan u worden voorgelegd met vier scenario’s2: 1. 2. 3. 4.

Geen variabel tarief Handhaven variabel tarief 2024 Hoger variabel tarief Lager variabel tarief

De tarieven worden definitief vastgesteld als wijziging van de Verordening Afvalstoffenheffing Avri in december 2024. In het najaar wordt zoals gebruikelijk, op basis van de meest actuele ontwikkelingen, de begrotingswijziging 2025 opgesteld. Op basis van deze begrotingswijziging is het mogelijk dat de afvalstoffenheffing nog wordt bijgesteld. De vaststelling van deze begrotingswijziging alsmede de tarieventabel 2025 worden in het Algemeen Bestuur van 19 december vastgesteld. 1.4. In de begroting zijn de op een paar punten de zienswijzen van de gemeenten niet of niet geheel opgenomen De zienswijze van de gemeenten zijn ontvangen en in de nota zienswijze begroting Avri 20253. De volgende zienswijze zijn niet of gedeeltelijk opgenomen in de begroting……..

Draagvlak en advies In het kader van het draagvlak is bij de gemeenten de zienswijze uitgevraagd. De concept begroting Avri 2025 is 11 april aan de gemeenteraden toegezonden. Gemeenten hebben tot 31 juni 2024 de tijd gekregen om hun zienswijze in te dienen. Hun zienswijze en onze reactie daarop is opgenomen in de nota zienswijze begroting Avri 2025 . Financiën Programma afval Tarieven afvalstoffenheffing In onderstaande tabel is de ontwikkeling van het gemiddelde tarief afvalstoffenheffing ten opzichte van 2024 toegelicht. Uit de tabel blijkt per 2025 een stijging van 6,7% van de gemiddelde afvalstoffenheffing met € 23 naar € 366. Dit wordt met name veroorzaakt door verwachte loonstijging, autonome prijsstijgingen en hogere verwerkingskosten voor restafval en grondstoffen. Landelijk is de heffing in 2024 gemiddeld 6,3 % gestegen ten opzichte van 2023. 2 Nota Zienswijze kadernota 2025 3 Nazending

3

Weerstandsvermogen; meerjarige opbouw van financiële weerstand Er is voldoende financiële armslag nodig om continuïteit in dienstverlening te waarborgen, risico’s af te dekken en prijsstabiliteit te realiseren. We zien een afname van de risico’s en een stijging van het weer-standsvermogen. De toename van het weerstandsvermogen is het gevolg van de begrote dotatie vanuit de risico-opslag in de afvalstoffenheffing van € 1 miljoen en het positieve rekeningresultaat van voorgaande jaren. Programma integraal beheer openbare ruimte In dit programma zijn diensten opgenomen die individuele gemeenten in aanvulling op het Basispakket contractueel van Avri kunnen afnemen. Hiermee levert Avri een breed dienstenpakket voor de gemeenten. Dit dienstenpakket bestaat uit het gescheiden inzamelen van incontinentiemateriaal, het Integraal Beheer van de Openbare Ruimte (IBOR) en gladheidsbestrijding. Daarnaast wordt voor een aantal gemeenten afvalstromen uit de openbare ruimte verwerkt (bijv. zwerfafval). Programma handhaving In het programma zijn diensten opgenomen die individuele gemeenten in aanvulling op het Basispakket contractueel van Avri kunnen afnemen. Dit dienstenpakket bestaat uit de levering van diensten op het gebied van toezicht en handhaving op onderdelen van de APV. Daarnaast wordt voor een aantal gemeenten afvalstromen uit de openbare ruimte verwerkt (bijv. zwerfafval).

De overeengekomen taken worden in een dienstverleningsovereenkomst (DVO) nader uitgewerkt. Programma bedrijfsafval Avri voert in beperkte mate activiteiten uit voor bedrijven in de vorm van inzameling, inname en het laten verwerken van bedrijfsafval. De positieve financiële resultaten worden al enkele jaren benut voor verlaging van de afvalstoffenheffing voor de inwoners. In de begroting GR Avri 2025 is een financieel resultaat geraamd van € 63.000 (na Vpb). Het rendement bedraagt 3% en laat een iets lager beeld zien. De bedrijfsafval activiteiten worden ook benut om uiting te geven aan de regionale maatschappelijke betrokkenheid van Avri. Investeringen Er wordt voor € 3.035.500 investeringskrediet aangevraagd voor vervangingsinvesteringen, met name voor materieel en inzamelmiddelen. De kapitaallasten die voortvloeien uit de investeringen zijn verwerkt in de meerjarenbegroting. De investeringen zijn getemporiseerd, mede omdat de

4

kapitaallasten van de investeringen uit 2024 doorwerken in de begroting 2025. Juridische en/of organisatorische gevolgen Met het vaststellen van de begroting voldoen we aan de afspraken zoals vastgelegd in de GR Avri en de vernieuwde Wet gemeenschappelijke regelingen. Uitvoering / Communicatie De begroting 2025 wordt digitaal beschikbaar gesteld via de website van Avri. De gemeenteraden zijn in april gevraagd zienswijze te geven op voorliggende ontwerp begroting. De zienswijzetermijn voor behandeling in de gemeenteraden eindigt op 24 juni 2024. De zienswijzen van de gemeenten worden bijgevoegd en eventueel verwerkt in het definitieve voorstel van het Dagelijks Bestuur bij de begroting 2025, ter besluitvorming in het Algemeen Bestuur van 3 juli 2024. De begroting en meerjarenramingen worden na vaststelling door het Algemeen Bestuur uiterlijk 15 september 2024 aangeboden aan de provincie. Voorafgaande relevante besluitvorming 1. 2. 3.

DB 23.11.08 - 3.1a DB voorstel kadernota 2025 DB 23.11.08 - 3.1c Aanbiedingsbrief raden kadernota en koersplan AB 24.02.15 - 7.2a AB voorstel Kadernota 2025, incl. nota zienswijze kadernota 2025

Bijlagen • Concept begroting 2025 GR Avri inclusief meerjarenraming t/m 2028 Het AB besluit De secretaris beschrijft in dit vlak de genomen besluiten.

5