Raadsvoorstel fin jaardoc 2020 - 2022 recreatieschappen RAUM en TWL

2021/8712

Raadsvoorstel en besluitnota Onderwerp Zienswijze financiële jaardocumenten 2020 - 2022 recreatieschappen RAUM en TWL Gevraagd besluit Akkoord te gaan met het geven van een positieve zienswijze naar aanleiding van de conceptjaarrekeningen 2020, concept-begrotingswijzigingen 2021 en conceptprogrammabegroting 2022 van de recreatieschappen Alkmaarder- en Uitgeestermeer (RAUM) onderscheidenlijk Twiske-Waterland (TWL) met de aantekening dat de gemeente in de gelegenheid wil worden gesteld om een zienswijze te geven op de verhoging van de participantenbijdrage naar aanleiding van een ophanden besluit van het Algemeen Bestuur van het Recreatieschap over het oprichten van een Bestuursbureau recreatieschappen. Geheimhouding op grond van de Gemeentewet Openbaar Kernverhaal De recreatieschappen voorzien in een behoefte aan openluchtrecreatie in de directe omgeving van de stad. Zaanstad participeert als verbonden partij in twee recreatieschappen: recreatieschap Alkmaarder- en Uitgeestermeer (RAUM) en Twiske – Waterland (TWL). De recreatieschappen zijn openbare lichamen op basis van artikel 8, lid 1 van de Wet gemeenschappelijke regelingen.

Op 9 april onderscheidenlijk 15 april 2020 hebben de dagelijkse besturen van de recreatieschappen Twiske-Waterland (TWL) onderscheidenlijk Alkmaarder- en Uitgeestermeer (RAUM) onze gemeente de financiële jaardocumenten 2020 – 2022 van de recreatieschappen voor het uitbrengen van een mogelijke zienswijze toegezonden. Het betreffen de volgende documenten:  Concept-jaarrekening 2020 van RAUM onderscheidenlijk TWL  Concept-begrotingswijziging 2021 van RAUM onderscheidenlijk TWL; en  Concept-programmabegroting 2022 van RAUM onderscheidenlijk TWL. Op basis van art. 35 van deze Wet gemeenschappelijke regeling dient de begroting, de begrotingswijziging en de jaarrekening van een openbaar lichaam voor een zienswijze te worden aangeboden aan de raden van de deelnemende gemeenten. De financiële jaardocumenten van beide recreatieschappen hebben geen nieuwe financiële gevolgen voor de gemeente tot gevolg, behoudens de indexering van de jaarlijkse participantenbijdrage. Om die reden wil de gemeente een positieve zienswijze over de financiële jaardocumenten richting beide recreatieschappen geven.

Aanleiding Op 9 april onderscheidenlijk 15 april 2020 hebben de dagelijkse besturen van de recreatieschappen Twiske-Waterland (TWL) onderscheidenlijk Alkmaarder- en Uitgeestermeer (RAUM) onze gemeente de financiële jaardocumenten 2020 – 2022 van de recreatieschappen voor het uitbrengen van een mogelijke zienswijze toegezonden. Het betreffen de volgende documenten:  Concept-jaarrekening 2020 van RAUM (registratienr. 2021/8713) onderscheidenlijk TWL (registratienr. 2021/8716);  Concept-begrotingswijziging 2021 van RAUM (registratienr. 2021/8714) onderscheidenlijk TWL (registratienr. 2021/8717); en  Concept-programmabegroting 2022 van RAUM (registratienr. 2021/8715) onderscheidenlijk TWL (registratienr. 2021/8718). Op basis van art. 35 van deze Wet gemeenschappelijke regeling dient de begroting, de begrotingswijziging en de jaarrekening van een openbaar lichaam voor een zienswijze te worden aangeboden aan de raden van de deelnemende gemeenten. De beide

DOCUMENTNUMMER

PAGINA

2021/8712

2/6

gemeente Zaanstad

recreatieschappen hebben gevraagd zo nodig uiterlijk 11 juni 2021 een zienswijze op de financiële jaardocumenten uit te brengen. Beoogd resultaat Het geven van een zienswijze aangaande de financiële jaardocumenten van de recreatieschappen. Kader Zaanstad participeert als verbonden partij in de recreatieschappen. Het recreatieschap is een openbaar lichaam als bedoeld in artikel 8, lid 1 van de Wet gemeenschappelijke regelingen. Op basis van art. 35 van deze Wet dient de begroting, de begrotingswijziging en de jaarrekening van een openbaar lichaam voor een zienswijze te worden aangeboden aan de raden van de deelnemende gemeenten. De aan het recreatieschap verbonden partijen zijn verantwoordelijk voor de financiële instandhouding van het recreatieschap. Argumenten en afwegingen Inleiding In deze paragraaf wordt inhoudelijk ingegaan op de financiële jaardocumenten van de recreatieschappen. Allereerst wordt aandacht besteed aan de jaardocumenten van het RAUM. Vervolgens komt een toelichting op de jaardocumenten van het TWL aan de orde. Verder zal in deze paragraaf nog kort ingegaan worden op de reactie van de recreatieschappen op de gemeentelijke zienswijze ten aanzien van de Kadernota’s 2022 en op het onderzoek Governance (bestuursmodel) en beheerstructuur recreatieschappen. RAUM: Concept-Jaarrekening 2020 (registratienr.

2021/8713) De concept-jaarrekening 2020 sluit met een tekort van € 313.978. Dit is € 162.347 meer dan was begroot (€ 151.631). Het hogere tekort is als volgt te verklaren:  € 76.000 wegens niet-begrote aanleg van infrastructuur bij landgoed Rorik;  € 55.000 overschrijding door extra schoonmaak- en opruimkosten als gevolg van het toegenomen bezoek van recreanten (gevolg van corona-pandemie);  € 21.000 als gevolg van extra inzet door Recreatie Noord-Holland bij programmamanagement voor visie, participatietrajecten en ondersteuning bestuur;  € 13.000 door het afschaffen van de door RNH gegeven korting van 1,5 % i.v.m. stijging van de loonkosten binnen RNH; en  € 4.000 lagere baten door de verleende kortingen in het kader van de Coronamaatregelen aan ondernemers. Het tekort wordt ten laste van de reserves van het RAUM gebracht. Eind 2020 bedraagt de totale reserve € 1.858.494 (in 2019: € 2.241.382). RAUM: Concept-Begrotingswijziging 2021 (registratienr. 2021/8714) Per saldo leidt de concept-begrotingswijziging 2021 tot een grotere toevoeging aan de reserves. Oorspronkelijk was dat begroot op € 59.232 en na de begrotingswijziging wordt dat € 374.455, een verbetering van € 315.223. Dit heeft te maken met de overdracht van Erfgoedpark De Hoop (€ 384.000).

Verder heeft Recreatie Noord-Holland een vereenvoudiging van de tariefopbouw voor haar inzet voor de recreatieschappen doorgevoerd. Deze vereenvoudiging is verwerkt in de begrotingswijziging 2021. Ze zijn kostenneutraal voor Recreatie Noord-Holland. Het effect is vooral een herverdeling van de kosten over de diverse taakvelden. Deze vereenvoudiging zorgt ook voor een realistischer beeld van de kosten per taakveld, vooral voor het taakveld overhead. Omdat er meerdere veranderingen tegelijk zijn doorgevoerd, kunnen de verschuivingen in de praktijk iets groter of kleiner zijn dan nu is berekend. In het jaarverslag 2021 zal hierop worden teruggekomen. RAUM: Concept-Programmabegroting 2022 (registratienr. 8715) Het totale resultaat bedraagt in 2022 € 65.193 (positief). In 2022 zullen o.a. de volgende projecten door het RAUM worden uitgevoerd:  Uitvoering van de recreatieve versterking De Hoorne – Akersloot (€ 311.000);

DOCUMENTNUMMER

PAGINA

2021/8712

3/6

gemeente Zaanstad

 Project Vitaal Platteland voor het deelgebied A-UM (€ 230.000); en  Realisatie horecapunt en openbare toiletten Dorregeest (€ 19.000). De verwachting is, dat de reserves van het RAUM in 2022 met € 130.064 zal toenemen. Belangrijke financiële risico’s voor 2022 voor het RAUM zijn:  Waterplantenproblematiek in het Alkmaarder- en Uitgeestermeer;  Vertragingen in locatie-ontwikkelingen; en  Uitvoering van grote civieltechnische werken (b.v. Saskerleidam). Daarnaast zal het RAUM voor haar activiteiten in 2022 ook aansluiting zoeken bij het Groenen Waterplan van Zaanstad. In onze zienswijze op de toekomstvisie 2030 van het RAUM hebben wij hierbij een aantal projecten benoemd, die in het kader van deze visie verder uitgevoerd kunnen worden. Inmiddels vindt over de verdere invulling hiervan overleg met het RAUM plaats. TWL: Concept-Jaarrekening 2020 (registratienr. 2021/8716) De concept-jaarrekening van TWL laat over 2020 een positief resultaat zien van € 71.587. dat is een lager resultaat dan de € 122.658 die oorspronkelijk werd begroot. De belangrijkste verklaringen daarvoor zijn het bijna volledig wegvallen van de evenementeninkomsten wat deels weer werd gecompenseerd door hogere opbrengsten van het betaald parkeren. Eind 2020 bedraagt de reserve van TWL € 5.151.202.

Dat is in vergelijking met 2019 met € 58.099 afgenomen, vooral in verband met het wegvallen van de evenementeninkomsten. TWL: Concept-Begrotingswijziging 2021 (registratienr. 2021/8717) De som van de begrotingswijziging is een toename van de kosten met € 288.812. Er was rekening gehouden met een positief saldo van € 261.756. De begroting na wijziging 2021 sluit op een negatief saldo van € 27.056. Het bedrag van € 288.812 is de som van het toenemen van de lasten met een bedrag van € 460.290, terwijl de baten met € 171.478 toenemen. Het negatieve saldo zal ten laste van de reserve worden gebracht. Redenen van de begrotingswijziging zijn:  De toegenomen lasten hebben vooral te maken met de uitvoering van het recreatieve grid in Laag-Holland en de uitvoering van het Ambitiedocument Twiske - Waterland. Daarbij is er ook meer inzet van Recreatie Noord-Holland nodig. Voor de uitvoering van het recreatieve grid zijn ook subsidies van externen ontvangen (zgn. baten).  Tweede reden hangt samen met hetgeen al eerder bij begrotingswijziging 2021 van het RAUM is gezegd over de vereenvoudiging van de tariefopbouw van Recreatie NoordHolland voor haar inzet voor de recreatieschappen. Deze verschuiving is kostenneutraal voor Recreatie Noord-Holland, maar kan per recreatieschap verschillen. TWL: Concept-programmabegroting 2022 (registratienr.

2021/8718) De concept-programmabegroting 2022 sluit met een positief saldo van € 88.473. Speerpunten voor het recreatieschap in 2022 zullen zijn:  Verder uitvoering geven aan het recreatieve grid in Laag-Holland;  Uitvoering geven aan het Ambitiedocument Twiske-Waterland; en  Actualisering van de Natura2000 beheerplannen door de provincie Noord-Holland, waarbij het recreatieschap in de rol van gebieds- en routebeheerder betrokken zal worden. De verwachting is, dat de reserves in 2022 met € 150.640 toenemen, zodat eind 2022 een reserve van € 5.234.147 aanwezig is. Belangrijk risico is het niet-doorgaan van grootschalige evenementen in 2022. Kadernota’s 2022 van de recreatieschappen In onze zienswijze op de kadernota’s 2022 hebben wij aangegeven, dat de Kadernota’s beleidsarm waren, terwijl de kadernota binnen de P&C cyclus bij uitstek voor de langere termijn prioritering en beleidsplanning is. De recreatieschappen hebben in hun reactie aangegeven, dat het Meerjarenuitvoeringsprogramma ten tijde van het opstellen van de Kadernota nog niet beschikbaar was. Dit was ook de reden waarom de Kadernota’s beleidsarm waren opgesteld. Bij de volgende Kadernota’s zal een Meerjarenuitvoerings-

DOCUMENTNUMMER

PAGINA

2021/8712

4/6

gemeente Zaanstad

programma wel voorhanden zijn. Deze wordt dan ook jaarlijks geëvalueerd. Een andere opmerking, specifiek voor de Kadernota van TWL, was de opmerking over de eenduidige benaming van het strategische doel: het moeten verwerken van ‘meer recreanten’. Dit is veranderd in ‘betere spreiding van recreanten’. Onderzoek governance- (bestuursmodel) en beheerstructuur recreatieschappen In 2019 is het rapport ‘Verkenning naar uitvoering beheertaken van de recreatieschappen in Noord-Holland’, opgesteld door adviesbureau Common Eye in opdracht van de provincie verschenen. Het rapport concludeert dat de huidige situatie van de governance- en beheerstructuur ongewenst is en dat deze in goed overleg met alle betrokken partijen, in het bijzonder de gemeenten in de recreatieschappen, moet worden aangepast. Aan de hand van dit rapport is door de (vice)voorzitters van de recreatieschappen een bestuursopdracht geformuleerd om verdere uitvoering aan de bevindingen van dit rapport te geven. Inmiddels is dit vervolgonderzoek afgerond. Het onderzoek concludeert, dat voor de verbetering van de governance en beheerstructuur van de recreatieschappen een gezamenlijk Bestuursbureau moet gaan functioneren. Dit bureau kan dan als opdrachtgever richting een werkorganisatie voor de recreatieschappen (nu Recreatie Noord-Holland) gaan fungeren.

Daarnaast kan dit bureau de besturen van de recreatieschappen beter ondersteunen. Besluitvorming over het oprichten van het Bestuursbureau moet overigens nog plaatsvinden. Dit gebeurt door de Algemene Besturen van de 5 recreatieschappen in NoordHolland. Dit besluitvormingstraject is in de maanden mei - juni 2021 gepland. De kosten van dit Bestuursbureau zullen door de recreatieschappen worden gedragen. Dit betekent wel, dat de participantenbijdrage per deelnemer éénmalig zal worden verhoogd. Voor Zaanstad bedraagt deze éénmalige verhoging ongeveer € 10.000. Dit bedrag is gebaseerd op de gehanteerde verdeelsleutels per recreatieschap. De eenmalige verhoging van de participantenbijdrage is wel een nieuw financieel gevolg. Om die reden wordt voorgesteld om de gemeenteraad hierover op een later tijdstip een zienswijze te laten geven. In de conceptzienswijzen op de jaardocumenten zal de gemeente RAUM onderscheidenlijk TWL van dit voornemen op de hoogte stellen en hen verzoeken bij de komende besluitvorming over het oprichten van het Bestuursbureau hiermee rekening te houden. Conclusie Voorgesteld wordt een positieve zienswijze aangaande de financiële jaardocumenten van de recreatieschappen te geven (zie de hiertoe opgenomen concept-brieven aan de dagelijkse besturen van RAUM (registratienr. 2021/8721) onderscheidenlijk TWL (registratienr. 2021/8722).

Voor Zaanstad zijn er geen nieuwe financiële gevolgen aan de vaststelling van de financiële jaardocumenten verbonden anders dan de jaarlijkse indexering van de participantenbijdrage. In de concept-zienswijzen aan RAUM en TWL is ook opgenomen, dat de gemeenteraad van Zaanstad om een zienswijze over de éénmalige verhoging van de participantenbijdrage in verband met het instellen van een Bestuursbureau zal worden gevraagd. Daarbij wordt het verzoek gedaan om bij de verdere besluitvorming hiermee rekening te houden. Draagvlak De recreatiegebieden voorzien in een grote behoefte bij het publiek. Regelmatig worden ook bezoekersaantallen gemeten. Aansluiting externe ontwikkelingen Zaanstad heeft zich door deelname als verbonden partij voor onbepaalde tijd tot het beheer van de recreatiegebieden verplicht. Financiële consequenties Voor Zaanstad zijn er geen nieuwe financiële gevolgen anders dan de verwerking van de jaarlijkse indexering van de participantenbijdrage voor beide recreatieschappen in de

DOCUMENTNUMMER

PAGINA

2021/8712

5/6

gemeente Zaanstad

gemeentelijke begroting 2022, te weten:  € 7.634 voor het RAUM; en  € 5.668 voor het TWL. In onderstaande tabel is de hoogte van de participantenbijdrage per recreatieschap tussen 2019 en 2022 opgenomen: RAUM TWL Totaal

2019 326.766 208.242 535.008

2020 368.586 212.470 581.056

2021 376.068 217.993 594.061

2022 380.956 219.737 600.693

Juridische consequenties De recreatieschappen zijn openbare lichamen op basis van artikel 8, lid 1 van de Wet gemeenschappelijke regelingen. Op basis van art. 35 van deze Wet dient de begroting, de begrotingswijziging en de jaarrekening van een openbaar lichaam voor een zienswijze te worden aangeboden aan de raden van de deelnemende gemeenten. Communicatie/ vervolgtraject Zodra de raad een zienswijze heeft vastgesteld zal het college van burgemeester en wethouders deze zienswijze naar de dagelijkse besturen van het RAUM en het TWL toesturen. Opsteller: Haisma, B. Versie: 28-4-2021 12:33:00

DOCUMENTNUMMER

PAGINA

2021/8712

6/6

gemeente Zaanstad

Raadsbesluit De gemeenteraad van Zaanstad, Besluit: Akkoord te gaan met het geven van een positieve zienswijze naar aanleiding van de conceptjaarrekeningen 2020, concept-begrotingswijzigingen 2021 en conceptprogrammabegroting 2022 van de recreatieschappen Alkmaarder- en Uitgeestermeer (RAUM) onderscheidenlijk Twiske-Waterland (TWL) met de aantekening dat de gemeente in de gelegenheid wil worden gesteld om een zienswijze te geven op de verhoging van de participantenbijdrage naar aanleiding van een ophanden besluit van het Algemeen Bestuur van het Recreatieschap over het oprichten van een Bestuursbureau recreatieschappen. In de vergadering van …………………..…….-…………………..…………………………...- 2021 De griffier,

De voorzitter,