Memo tbv krediet Vitaal dorpshart tbv raad februari 2021.pdf

Memo

Onderwerp Verzonden Gemeenteraad Postregistratienummer:

: toelichting t.b.v. krediet Vitaal Dorpshart

Afzender: College van burgemeester en wethouders Datum: 9 februari 2021

Conform onze toezegging in de vergaderingen van de raadscommissie op 12 en 13 januari 2021 informeren wij u met deze memo graag over het volgende: 1.In het raadsvoorstel en het concept raadsbesluit is de suggestie overgenomen om de naam van het project te wijzigen in “Vitaal Dorpshart”; 2.Een toelichting op de vervolgstappen en de gedachten achter deze stappen. Verkeers- en parkeerstudie en inrichting van de Voorstraat: Dit onderdeel bestaat uit twee delen: A. Voor de verkeers- en parkeerstudie wordt offerte gevraagd en opdracht verleend aan een specialistisch en deskundig bureau. Het doel hiervan is de gevolgen, effecten en mogelijke oplossingen die nodig zijn voor een functieverandering van een winkelgebied (Voorstraat en omgeving) naar wonen in beeld te brengen. Binnen onze interne reguliere verkeerskennis is deze specialistische kennis niet voorhanden en omdat deze structuur-verandering vooral voorzien wordt voor de Voorstraat e.o., richt dit onderzoek zich op dat gebied. Voor de andere delen van het centrum blijft het versterken van de centrumfuncties het uitgangspunt. Uit deze studie gaat blijken welke effecten er ontstaan in het dorp en/of het centrum door een mogelijke functieverandering. Het onderzoek geeft inzichten die nodig zijn voor de Visie op de Retail. B.

Naast het onderzoek naar de verkeerskundige aspecten is een tweede onderzoek nodig dat samengevat kan worden als: “Hoe kun je de Voorstraat goed inrichten als combinatiestraat met wonen en winkels”. Op basis van de conclusies en voorstellen van deze studie wordt duidelijk welke vervolgacties nodig en mogelijk zijn en met wie. Gedacht kan worden aan participatie zoals toegepast wordt bij aanpassing woonstraten en bij verkeersbesluiten. De raad en de belanghebbenden in het gebied betrekken wij hier uiteraard bij. De uitkomst is een (mogelijke) onderlegger voor het vervolgproces waarbij aanpassingen/wijzigingen in de structuurvisie voor het deel van de Voorstraat verwerkt worden. Voor besluitvorming daarover moet ook de Visie op de Retail gereed zijn. Visie op de retail; het winkel- en wensbeeld

Uit de vragen in de raadscommissie en reacties vanuit de DES bleek dat onze oorspronkelijke opzet, eerst krediet aanvragen en dan details uitwerken samen met de DES, niet aansluit bij de informatiebehoefte. Ten behoeve van deze memo hebben wij overlegd met de DES over opzet en uitvoering van de opdracht. Dit heeft geleid tot een gezamenlijk beeld van de inhoud en stappen. Hieronder beschrijven wij dat. Vooraf daaraan geven we een toelichting op hetgeen hier de afgelopen jaren aan vooraf gegaan is. Deze toelichting wordt ook bij de uitvraag gebruikt om bureaus inzicht te geven in de Woudenbergse situatie. Stand van zaken De afgelopen jaren is via verschillende processen al veel bekend geworden bij gemeente, eigenaren en de DES over de wensen en ideeën van ondernemers en eigenaren bij de ontwikkeling van het centrum. Vanuit deze kennis en de zoektocht naar voorbeelden is ook duidelijk geworden dat een uitvraag voor een standaard centrummanager (waarschijnlijk) niet oplevert wat Woudenberg nodig heeft. Het is van belang dat iemand op basis van alle inzichten die er in Woudenberg al zijn, kan aangeven welke vervolgstappen meerwaarde hebben om te werken aan een vitaal dorpshart. Het gaat dan o.a.

om de onderstaande inzichten en ontwikkelingen;  De DES heeft vanuit eigen kennis, ervaring en zicht op de ontwikkelingen in de retail beschreven welke visie en welk toekomstbeeld zij zien om te komen tot een Vitaal Dorpshart.  Diverse eigenaren in het gebied Voorstraat/ ’t Schilt zijn gezamenlijk aan de slag gegaan met een toekomst-/ontwikkelverkenning en lokale ontwikkelaars hebben een start gemaakt voor het gebied Kostverloren.  De gemeente heeft in 2013 een Structuurvisie vastgesteld die een uitnodiging biedt tot ontwikkeling. Toen in 2016 de ontwikkeling vanuit de markt (nog) niet van de grond leek te komen heeft de gemeente besloten om de openbare ruimte in het centrum aan te passen en hiervoor een budget van bijna 1,5 miljoen euro beschikbaar te stellen.  De DES heeft, ook op basis van de uitgangspunten van “De Nieuwe Winkelstraat”, de marketing en promotie (o.a. de banners) opgepakt om zo meer aandacht te trekken voor het centrum. We zoeken dus een vorm van centrummanagement dat een vervolg geeft op dat wat er al gedaan en bekend is en niet op basis van een standaardstappenplan dat bij nul begint. Gemeente en DES zijn van mening dat alle losse processen nu gekoppeld moeten worden. Dit om te voorkomen dat onderdelen (op elkaar) wachten en er onzekerheid, en daarmee de huidige leegstand, blijft bestaan.

Ook zijn wij het eens dat wij als gemeente en de DES zelf geen uitvoering kunnen geven aan deze vervolgstappen. De vraag hoe al deze processen en ideeën gekoppeld moeten worden en hoe deze tot uitvoering gebracht moeten worden moet worden beantwoord door een expert op dit gebied. Centrummanagement Over de hoe vraag wordt al langere tijd nagedacht:  Is het instellen van een centrummanager de oplossing?  Moet er een brede visie komen over de ontwikkeling van vastgoed en de invulling van het vastgoed?  Of is het voldoende dat er besluiten komen over de ontwikkeling van het vastgoed?  Kan iemand de juiste nieuwe ondernemers naar Woudenberg lokken? De afgelopen jaren hebben wij hierover verschillende keren advies gevraagd bij de provincie, de Ontwikkelingsmaatschappij Utrecht (OMU) en daarvoor hebben wij ook ondersteuning van een externe adviseur via de provincie gehad. Steeds weer bleek dat de standaard centrummanagers zoals die elders in de provincie werkzaam zijn (geweest) niet aansluiten bij de praktijk in Woudenberg. Deze werken soms vanuit een stedenbouwkundige insteek (maar op dat punt hebben de eigenaren al een slag geslagen) of zijn vooral gericht op het verplaatsen van bedrijven (dus schuiven van winkel A naar locatie B).

Dat komt in Woudenberg nog niet van de grond omdat er nog geen zekerheid is over de uitvoering van de ontwikkeling van de verschillende panden en deelgebieden. Zekerheid voor de toekomst is noodzakelijk om te weten

“wie” je waarheen kunt en wilt verplaatsen. De combinatie van de processen die al lopen en als aanvulling “hoe zorgen we ervoor dat nieuwe ondernemers zich vestigen” in Woudenberg hebben wij helaas nog niet gevonden. Alle centra hebben problemen met leegstand en zijn op zoek naar een ontwikkeling voor de toekomst. Daarin is Woudenberg niet uniek, maar toch lijkt Woudenberg iets anders dan standaard nodig te hebben. De visie van de DES beschrijft waarom niet de standaard kaartenbak met landelijke ketens de oplossing is om het unieke (want er is er maar 1 van) dorpse Woudenberg weer ingevuld te krijgen. Het doel is dan ook om alles wat de afgelopen jaren al verkend en verzameld is (waaronder de visie van de DES) samen te brengen en een deskundige te laten bezien hoe dit om te zetten is in concrete stappen. Er is externe kennis en ervaring nodig is om een goede, passende en efficiënte opdracht voor het vervolg te formuleren. In de ideale situatie wordt het 1 partij die eerst het “plan van aanpak” maakt en daarna direct overgaat tot de uitvoering hiervan. De uitvoering bestaan uit veel onderdelen die gebruikelijk onder centrummanagement vallen. Het kan echter ook zo zijn dat dit in twee stappen moet gebeuren. Als wij nu op een standaardwijze starten kan dat zorgen voor een negatieve energie in het proces. Er is immers al veel bekend en er lopen al veel zaken.

We willen voorkomen dat er zaken dubbel worden gedaan en dat mensen afhaken. De aanpak moet dus aansluiten bij alles wat al bekend is en waar al aan gedacht wordt, met ruimte voor de zelfstandigheid van de eigenaren en de ondernemers. Ook moet er ondersteuning zijn voor hen die niet weten hoe ze verder moeten en kunnen. Er is een partij nodig die innovatief en toekomstgericht, op basis van lokale kennis en eigen expertise oplossings- en uitvoeringsgericht adviseert over het vervolg. Opzet en stappen Zonder nu een naam of etiket te willen plakken op het eindproduct (voor nu gebruiken wij de werknaam “Visie op de Retail”) maken de onderstaande stappen wel inzichtelijk wat het doel is. Deze zijn in overleg met de DES tot stand gekomen. Een Visie op de Retail moet leiden tot een plan van aanpak en bestaat globaal uit de onderdelen: 1. Beschrijving van de huidige situatie waarbij zoveel mogelijk gebruik wordt gemaakt van bestaande informatie en data (Koopstroom onderzoek, recente distributie onderzoeken, provinciale en gemeentelijke visies en plannen, Visie DES (2020), project De Nieuwe Winkelstraat, ontwikkelingen in omliggende gemeenten en plan ideeën van verschillende vastgoedeigenaren etc.); 2. Korte beschrijving landelijke trends en ontwikkelingen; 3. Beschrijving verwachte effecten daarvan op lokale situatie; 4.

Omschrijving huidig en gewenst toekomstig “DNA” kern Woudenberg; 5. Via scenario ’s mogelijke richtingen voor de toekomst waarbij reeds in beeld zijnde ontwikkelingen en projecten worden meegenomen in de scenario’s; 6. Afronding met een aanbevelingsscenario en concept plan van aanpak. Procesmatig zien wij deze “Visie op de Retail” globaal als volgt tot stand komen: 1.Samen met de DES de uitvraag uitwerken en bekijken bij welke type partijen wij deze uitvraag neer gaan leggen. Hierbij gaan we uit van het krediet maar zeker ook van de kansen die de subsidie van de provincie (op termijn) biedt. Het meest voor de hand ligt om een offerte te vragen bij verschillende type partijen, van standaard Retail bureau tot out of-the-box denkende partijen. 2.Streven is om naast de DES ook anderen (horeca, vastgoed ect) op te nemen in een klankbordgroep. 3.Onderdeel van het offerte traject wordt nadrukkelijk een persoonlijke kennismaking met personen die de opdracht gaan uitvoeren. Het bureau moet de vraagstelling in Woudenberg echt begrijpen. 4.Uitgangspunt is opleveren rapportage rond zomer 2021, zodat het vervolg, de uitvoering na de zomer kan starten. 5.Het plan van aanpak is basis voor vervolgopdracht, die wij nu samenvatten als centrummanagement. 6.De gemeenteraad wordt via de reguliere voortgangsrapportages en de deelrapporten op de hoogte gehouden van voortgang en inhoud.