Eindrapportage verkenner 22-4-2026.pdf

Eindrapportage Verkenner Uitslag verkiezingen Bij de verkiezingen voor de Gemeenteraad van Woudenberg waren er twee winnaars: Gemeentebelangen steeg van 4 naar 6 zetels en SGP steeg van 4 naar 5 zetels. Dit wordt deels veroorzaakt door de verhoging van 15 naar 17 zetels. CDA en GroenLinks/PvdA bleven stabiel op 2 zetels. ChristenUnie verloor een zetel en kwam op 1 zetel. VVD bleef op 1 zetel maar verloor wel stemmen. De drie christelijke partijen hebben geen meerderheid meer in de Woudenbergse gemeenteraad. In het duidingsdebat van 23 maart kwam naar voren dat de verkenning zou moeten beginnen met de twee grootste partijen. Opdracht aan de verkenner •

Verken de mogelijkheden die partijen zien voor het vormen van een stabiele meerderheidscoalitie met zo breed mogelijk draagvlak, te beginnen bij een mogelijke samenwerking tussen GBW en SGP

...die: • •

•

recht doet aan de uitslag van de verkiezingen en de diversiteit die ons dorp rijk is; een coalitieprogramma 2026-2030 oplevert dat richting geeft aan de opgaven voor onze gemeente en oog hebbend voor de lange termijn en de komende generaties; een stabiel college kan vormen voor de komende vier jaren, gericht op samenwerking.

Werkwijze •

•

De verkenner heeft eenmaal vertrouwelijk en in beslotenheid met twee vertegenwoordigers van iedere partij, op volgorde van grootte, gesproken Daarna zijn twee gesprekken gevoerd met de delegaties van GBW en SGP.

Over deze fase is op 1 april gerapporteerd.  

In gesprekken zijn vervolgens de mogelijkheden verkend die GBW en andere partijen zien om een stabiele meerderheidscoalitie te vormen. Tenslotte zijn in gesprekken de mogelijkheden verkend die SGP en andere partijen zien om een stabiele meerderheidscoalitie te vormen.

Conclusies Verkenner:

1. In de opdracht voor de verkenner wordt als randvoorwaarde genoemd dat de meerderheidscoalitie “recht (moet) doet aan de uitslag van de verkiezingen en de diversiteit die ons dorp rijk is”. In het duidingsdebat en in de gesprekken is naar voren gekomen dat het voor het dorp Woudenberg belangrijk is dat er minstens één christelijke partij deelneemt aan de toekomstige coalitie. Daarnaast werd door enkele partijen het belang van lokale binding genoemd, maar het blijkt voor andere partijen lastig te zijn om kandidaten met deze achtergrond voor te dragen. 2. De gemeente Woudenberg staat in deze collegeperiode voor ingrijpende (financiële) uitdagingen, die vragen om een stabiel college. 3. Inhoudelijk is het op bijna alle punten mogelijk om een stabiele meerderheidscoalitie met zo breed mogelijk draagvlak te vormen. Er zijn inhoudelijk wel nuanceverschillen, maar die zijn overkomelijk. De mogelijke openstelling van winkels op de zondag is het enige belangrijke struikelblok. Bij de start van de gesprekken was er aan twee zijden van het politieke spectrum, enerzijds Gemeentebelangen Woudenberg en anderzijds SGP, CDA en ChristenUnie een blokkade op het wel/niet openstellen van winkels op zondag. GBW heeft van tevoren en tijdens de gesprekken aangegeven de zondagsopenstelling als vrije kwestie op te willen nemen. SGP, CDA en CU niet.

De christelijke partijen wilden geen bestuurlijke verantwoordelijkheid dragen voor zondagopenstelling in deze collegeperiode. GBW wil niet plaatsnemen in een coalitie die deze bestuursperiode de zondagopenstelling op voorhand uitsluit. In de afrondende gesprekken was er bij CDA en SGP, onder voorwaarden, bereidheid om de openstelling op het einde van de collegeperiode niet uit te sluiten. Een te doorlopen participatietraject moest echter ook kunnen leiden tot de uitkomst om niet over te gaan tot openstelling. GBW hield vast aan de openstelling op zondag en wilde alleen een compromis over het traject om tot dat besluit te komen (het “hoe” en niet het “wat”). GBW heeft aangegeven, kijkend naar de inzet van de verkiezingscampagne en het verkregen mandaat, de zondagsopening mogelijk te willen maken. De weg waarlangs staat open voor debat. Op dat punt is er overeenstemming met PRO Woudenberg en VVD.

Op grond van de verkenning blijkt het derhalve niet mogelijk te zijn om “een stabiele meerderheidscoalitie met zo breed mogelijk draagvlak” te vormen. De partijen GBW, PRO en VVD zijn bereid een college te vormen. Deze mogelijke coalitie heeft een meerderheid van 9 van de 17 raadszetels. Dat betekent dat er geen christelijke partij aan het college deelneemt.

Advies:

Stel als raad een verkenner/formateur aan met een nieuwe opdracht, gericht op een meerderheidscollege van drie partijen.

Woudenberg, 20 april 2026 de verkenner, drs. J.A. Hekman.