6.b Eindrapport Raadsledenonderzoek (geanonimiseerd).pdf

Raadsleden in control ENSIA

en

de controlerende rol van de Raad

Vereniging van Nederlandse Gemeenten

VNG Realisatie Nassaulaan 12 2514 JS Den Haag November 2024

VNG Realisatie

1

Inhoudsopgave 1.

Inleiding 1. 1.

2.

3.

4.

..... ........ ........ ......... ........ ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ....

Onderzoeksopzet

..... ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ....

Resultaten uit de interviews

4

........ ......... ........ ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ........ .....

4

Bewustzijn

2. 2.

Kennis en kunde

2. 3.

Informatie

2. 4.

Communicatie

...... ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ....

6

. ........ ......... ........ ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ........ .....

8

.. ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ....

... ........ ......... ........ ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ........ ...

3. 1.

Praktische aanbevelingen

3. 2.

Prioriteiten

3. 3.

Aansluiten bij bestaande VNG-projecten

3. 4.

Vervolgstappen

9

10

. ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ..

10

........ ......... ........ ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ........ ...

11

.... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ..

11

........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ..

12

Bijlage 1: Overzicht van geïnterviewden

VNG Realisatie

3

........ ........ ........ ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ....

2. 1.

Aanbevelingen

3

..... ......... ........ ........ ......... ........ ........ ......... ..

13

2

1. Inleiding ENSIA ondersteunt gemeenten

,

het College van B&W

,

in het verantwoording afleggen aan

de Gemeenteraad in hoeverre de gemeente in control is over haar informatiebeveiliging gebaseerd op de normen die voor de Nederlandse overheid gelden de BIO. ,

De Gemeenteraad heeft drie hoofdfuncties: vertegenwoordigen

,

kaderstellen en

controleren. Rondom het thema informatiebeveiliging is de controlerende functie het meest van

belang. Aan de hand van de verantwoording die het College van B&W op basis van

ENSIA aflegt kunnen raadsleden individueel en de Gemeenteraad als geheel controleren ,

of de informatiebeveiliging voldoet aan de normen van de BIO en of de datakwaliteit en data-integriteit voldoende is. Raadsleden spelen zodoende een belangrijke rol in het gehele proces van informatiebeveiliging bij gemeenten. Het beheerteam ENSIA is van mening dat raadsleden hun rol in dit proces beter kunnen vervullen wanneer er een beter begrip is van de werking van ENSIA

,

wanneer

er een

beter

begrip is van de controlerende functie van de Gemeenteraad en wanneer er een betere connectie is met het beheerteam ENSIA. ENSIA is nu vooral gericht op het ondersteunen van

ENSIA-coördinatoren en bestuurders (het College van B&W). Het beheerteam ENSIA

heeft de intentie om uit te zoeken of meer ondersteuning voor raadsleden gewenst is. De doelen van dit onderzoek zijn derhalve tweeledig: 1.

Raadsleden meer duiding geven in het gebruik van ENSIA;

2.

In beeld te krijgen welke behoeftes er bij raadsleden spelen en welke ondersteuningsmogelijkheden vanuit beheerteam ENSIA wenselijk zijn om hun controlerende rol beter uit te kunnen oefenen.

1. 1.

Onderzoeksopzet

Het onderzoek bestaat uit interviews met ENSIA-coördinatoren en raadsleden uit gemeenten van zowel de G4 de grote ,

,

de middelgrote en de kleine gemeenten.

Daarnaast is (voor zover mogelijk) een verdeling gekozen van één gemeente per provincie. Door deze twee factoren is getracht een representatieve verdeling te krijgen.

VNG Realisatie

3

2. Resultaten uit de interviews Voor dit onderzoek zijn interviews gehouden met ENSIA-coördinatoren en raadsleden uit gemeenten door het hele land heen en uit gemeenten van verschillende grootte. Hoewel de verwachting was dat dit verschillende uitkomsten zou bieden bleek dit niet het geval. ,

Uit alle interviews bleek een duidelijke rode draad naar voren te komen. Wat wel als verschil aangeduid kan worden

,

is dat hoe kleiner de gemeente

,

hoe minder capaciteit er

beschikbaar is om het onderwerp ENSIA onder de aandacht te brengen. De rode draad die uit alle gesprekken naar voren kwam is te bundelen in 4 aspecten: ,

bewustzijn kennis en kunde informatie en communicatie. Deze 4 aspecten houden ,

,

,

allemaal verband met elkaar desondanks zullen ze in het restant van dit rapport apart ,

besproken worden. Ook zullen hierbij enkele oplossingen worden aangedragen voor de aanwezige problemen van elk aspect.

2. 1.

Bewustzijn

Het eerste deel van de rode draad uit alle interviews betreft het bewustzijn van raadsleden over

het belang van ENSIA en over het belang van de eigen controlerende rol van de

Raad. De conclusie is dat dit bewustzijn ontbreekt individuele uitzonderingen daargelaten. ,

ENSIA-coördinatoren herkennen dat en raadsleden erkennen dat dit het geval is bij henzelf dan wel bij de rest van de Raad. ,

Het thema informatiebeveiliging en ENSIA specifiek leeft niet onder raadsleden. Dit onderwerp wordt als een ver-van-je-bed-show gezien waar een raadslid niets mee te maken heeft. Er wordt vanuit gegaan dat dit een interne kwestie is voor het gemeentebestuur en haar ambtelijke huis. Zij regelen dat alle processen in orde zijn en dat is genoeg voor de Raad. Daarnaast is dit onderwerp politiek niet interessant voor raadsleden. Het is momenteel geen onderwerp waar makkelijk op gescoord kan worden en

politieke winst valt te behalen. Hoewel het belangrijk is zijn er andere domeinen of ,

issues die meer prioriteit hebben dan wel krijgen van raadsleden. Zo valt er bijvoorbeeld op

het domein van jeugdzorg meer politieke winst te krijgen en is het veelal politiek

relevanter dan informatiebeveiliging. Tel daar bovenop dat raadsleden een hoge werk- en

VNG Realisatie

4

tijdsdruk hebben en het is geen verrassing dat het bewustzijn voor ENSIA en informatiebeveiliging bij raadsleden op een laag pitje ligt. De oplossing voor dit probleem ligt in het bewust maken van raadsleden dat ENSIA wel degelijk een politiek relevant domein is én het in het bewust maken van raadsleden dat ze een zeer

belangrijke rol hebben te vervullen in het ENSIA-proces van de gemeente.

ENSIA is wel degelijk belangrijk. Hoewel het een zelfevaluatie betreft waar de feitelijke veiligheid van de informatiebeveiliging niet hard mee wordt aangetoond

,

doen de

bijbehorende audits dat wel. Hiermee wordt de veiligheid over informatie afkomstig van de eigen inwoners en ondernemers door de gemeente gewaarborgd. Een goede waarborging aan

de hand van de ENSIA-systematiek dient derhalve het gemeenschappelijk belang.

Dit gemeenschappelijk belang komt ook naar voren in de rol die de Raad heeft in het ENSIA-proces. De Raad controleert uiteindelijk het College van B&W of de informatiebeveiliging wel degelijk gewaarborgd kan worden. Hiermee vervult de Raad één van

haar kerntaken als hoogste bestuursorgaan.

Het creëren van dit bewustzijn onder raadsleden is bij uitstek een taak waarin de VNG organisaties en individuen in kan ondersteunen. Zowel de ENSIA-coördinatoren als de raadsleden gaven in hun interviews aan dat zij hierin een voortrekkersrol van de VNG zien om een

landelijke campagne op te zetten. Terreinen als kennis en kunde vergroten

,

informatievoorziening en communicatie spelen hierbij een rol. Deze zullen in de volgende paragrafen uitgediept worden. Een andere manier om meer bewustzijn te ontwikkelen in de Raad is om meer verantwoordelijk te beleggen in personen dan wel in commissies. Wanneer het per verordening georganiseerd is dat een raadslid als persoon verantwoordelijk is voor dit onderwerp

,

leidt dat tot meer aandacht in de Raad. Hetzelfde geldt voor commissies. Zo is

de auditcommissie van de gemeente Tilburg een goed voorbeeld hiervan. Zij hebben per verordening vastgesteld dat ENSIA op de vaste agenda van de auditcommissie staat. Hiermee is aandacht voor dit onderwerp gewaarborgd en daarmee ook het bewustzijn van het belang van ENSIA. Net zoals het op de agenda zetten van dit thema bij een auditcommissie of agendacommissie van de Raad bevorderlijk is voor de aandacht voor bewustzijn over en ,

VNG Realisatie

5

kennis over het onderwerp ENSIA een

,

is in de interviews tevens naar voren gekomen dat het

goed idee zou zijn om het onderwerp op meer regelmatige basis op de Raadsagenda

te laten plaatsen. Wanneer een onderwerp vaker op de Raadsagenda staat wordt ,

bewustzijn voor het belang van dat onderwerp eenvoudiger gecreëerd. Een agendacommissie zou dit kunnen faciliteren (als een gemeente hierover beschikt tenminste) maar het orgaan dat bij uitstek in de gelegenheid is om dat te faciliteren is de ,

,

griffie.

2. 2.

Kennis en kunde

Raadsleden zijn weinig tot niet bekend met de ENSIA-systematiek en bijbehorende verantwoordingsrapportages. Dit beeld werd door de interviews met zowel de ENSIAcoördinatoren als met de raadsleden verwacht en bevestigd. Raadsleden zijn op ,

uitzonderingen na beperkt tot niet op de hoogte van de werking van ENSIA ,

verantwoordingsrapportages

,

wat de status is van de eigen gemeente

,

,

van

alle

wat voor gevolgen

dit heeft en wat hun rol in dit proces is. Dit blijkt ook uit het gegeven dat alle ingekomen stukken niet of nauwelijks worden gelezen. Tevens is de complexiteit van het onderwerp ENSIA een issue voor veel raadsleden. Vaak zijn de ingekomen stukken te technisch en complex om te begrijpen. Ook dit is een reden dat de stukken niet of nauwelijks worden gelezen. Het gevolg van dit kennishiaat en niet weten wat er bij hun controlerende rol als raadslid wordt verwacht is dat een merendeel van de Raad derhalve ook niet kundig genoeg is om ,

hun taak voldoende uit te voeren. Dit is niet geheel verrassend gezien het gegeven dat raadsleden geen vakspecialisten zijn en het werk als raadslid een deeltijdfunctie is. De conclusie is desalniettemin dat raadsleden hun controlerende rol ten opzichte van ENSIA niet goed pakken. Dit blijkt bijvoorbeeld uit het gegeven dat raadsleden weinig tot geen kritische vragen stellen over dit onderwerp. Dit werd bevestigd in de gesprekken met zowel de ENSIA-coördinatoren als de raadsleden. De meest voor de hand liggende oplossing om dit kennishiaat op te lossen is simpelweg ,

meer

kennis aandragen. Wat raadsleden nodig hebben

,

en

dit werd ook veelvuldig

gevraagd in de interviews met raadsleden is een document of een handreiking waarin op ,

korte en bondige wijze wordt beschreven wat ENSIA is hoe dit proces eruitziet binnen de ,

VNG Realisatie

6

gemeente

,

wat de rol van de Raad is én bovenal hoe een raadslid zijn of haar rol moet

pakken. Dit document is bij uitstek iets wat de VNG moet faciliteren. Raadsleden krijgen echter al veel documenten mails en dergelijke op hun bordje ,

geschoven. Niet voor iedereen zal een handreiking daarom voldoende zijn of het beste middel zijn om hun kennis op het gebied van ENSIA te verbreden. Hiervoor zijn meerdere alternatieven aangedragen in de interviews. Een eerste alternatief is dat de VNG webinars organiseert specifiek voor Raadsleden. In deze webinars zoekt de VNG de Raad proactief op om hen de content van de bovengenoemde handreiking uit te leggen en hen bewust te maken van hun belangrijke controlerende rol. Een tweede alternatief is dat de VNG bijeenkomsten organiseert. Deze bijeenkomsten kunnen in de vorm van het presenteren van de handreiking en het benadrukken van de controlerende rol van de Raad. Door fysiek langs te komen wordt ook het bewustzijn al vergroot. Nog effectiever zou zijn om regiobijeenkomsten te organiseren waarin raadsleden uit meerdere gemeenten bij elkaar komen om van elkaar te leren. Uiteraard zal er

enige uitleg en kennisdeling vanuit de VNG bij komen kijken maar het doel is om met

en van

,

elkaar te leren hoe de Raad omgaat met het onderwerp ENSIA. Deze

bijeenkomsten bieden ook een uitgelezen mogelijkheid om het politiek bewustzijn voor dit onderwerp te vergroten omdat aan de hand van actuele casussen het belang goed ,

aangestipt kan worden. Zeker gezien de naderende implementatie van NIS2 en de BIO2. 0 is dit zeer relevant. In het organiseren van dergelijke bijeenkomsten kan de VNG de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden en soortgelijke organisaties (bijvoorbeeld de Gelderland Academie) als partner gebruiken. Een derde alternatief is om het onderwerp ENSIA aan het inwerkprogramma van nieuwe raadsleden toe te voegen

,

dan wel om trainingen cursussen of e-learnings hiervoor aan te ,

bieden. Het voordeel hieraan is dat nieuwe raadsleden in een vroeg stadium bekend raken met ENSIA en hun rol daarin. Om dit te realiseren is de Nederlandse Vereniging voor ,

Raadsleden een geschikte partner.

VNG Realisatie

7

Een vierde alternatief om kennis en kunde over het onderwerp ENSIA te waarborgen

,

is

door dit onderwerp te beleggen in organisatorische vormen als auditcommissies en agendacommissies. Wanneer zij per verordening verplicht zijn om aandacht te besteden aan

dit onderwerp

,

hier kritisch naar te kijken en een oordeel hierover uit te spreken leidt ,

dat tot meer bewustzijn en kennis over dit onderwerp. Dit is ook de ervaring zoals is besproken in de interviews met raadsleden.

2. 3.

Informatie

Er is voor raadsleden een hoop informatie beschikbaar van het gemeentebestuur over ENSIA. Er wordt aangegeven dat dit veelal complex Om dit behapbaar te maken

,

,

technisch en ruim in hoeveelheid is.

is een rol voor de ENSIA-coördinator

,

en

eventueel de CISO

,

weggelegd. In alle interviews kwam naar voren dat er weinig tot geen contact is tussen de ENSIAcoördinator en de Raad. De wens voor meer contact ligt er bij beide partijen echter wel (zonder dat het te veel werkdruk oplevert). Aan de hand van kennissessies met de ENSIAcoördinator kan de Raad eenvoudig van informatie worden voorzien en biedt het de Raad de mogelijkheid om meer kennis en verdieping op te doen op dit thema. De materie is immers complex en behoorlijk technisch en op dit soort momenten kan al die informatie op eenvoudige wijze worden toegelicht. Meer harmonisatie van alle verantwoordingsrapportages is daarbij gewenst. Hierbij hecht de Raad veel waarde aan meer

tekstuele duiding meer context en toelichting welke uitdagingen er spelen of in de ,

toekomst gaan spelen welke middelen (financieel mankracht etc. ) er nodig zijn om deze ,

,

,

uitdagingen het hoofd te bieden welke stappen gezet gaan worden en of dat gaat lukken. ,

Belangrijk hierbij is dat het voor zowel de ENSIA-coördinatoren én voor de Raad duidelijk is wat de rol is van de ENSIA-coördinator en wat er van hem verwacht kan worden. Het is een

taak voor de VNG om hier een handreiking voor te faciliteren waarin deze rolbepaling

met de bijbehorende verplichtingen en verwachtingen duidelijk staat beschreven.

VNG Realisatie

8

2. 4.

Communicatie

Om bewustzijn te creëren kennis en kunde te vergroten en informatie eenvoudig te ,

verspreiden is goede communicatie richting raadsleden cruciaal. Hoe gaan die raadsleden ,

echter bereikt worden? Een eerste optie is contact onderhouden met de griffie(r)s van alle gemeenten. Zij zijn het ondersteunend ambtelijk apparaat voor de Raad waardoor zij het perfecte orgaan zijn om ,

informatie naar raadsleden te verspreiden en te ondersteunen in het organiseren van bijeenkomsten en cursussen in het inwerkprogramma van nieuwe raadsleden. Bovenal zijn zij zoals al eerder genoemd ,

,

hét orgaan dat kan faciliteren om het onderwerp ENSIA op

de raadsagenda te zetten. Communicatie vanuit de VNG richting griffie(r)s om de noodzaak hiervan uit te leggen is daarom van groot belang. ,

Een tweede optie is om de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden als partner te gebruiken. Veel raadsleden krijgen en halen informatie bij deze vereniging bijvoorbeeld uit ,

hun nieuwsbrief of van hun website. Hun nieuwsbrief zou een goed communicatiemiddel zijn om gebruik van te maken en raadsleden te bereiken. Daarbij organiseert deze vereniging veel bijeenkomsten en faciliteert deze regelmatig trainingen en cursussen. Hierbij aansluiten met ons onderwerp zou derhalve een goede zet zijn om raadsleden te bereiken. Een derde optie is om Binnenlands Bestuur en iBestuur te gebruiken. Binnenlands en iBestuur zijn twee informatiebronnen die veelal door raadsleden benut worden om op de hoogte te blijven. Om het bewustzijn onder raadsleden te vergroten voor het belang van ENSIA zou een artikel in beide bladen waardevol zijn. Uiteraard blijven onze eigen communicatiemiddelen zeker niet onbelangrijk. Ook via onze eigen kanalen is het belangrijk om uit te dragen wat het belang is van de controlerende rol van

de Raad maar bovenal belangrijk is om uit te dragen wat de rol van de ENSIA,

coördinator is in dit hele proces middels het faciliteren van verschillende formats met uitleg over

deze rol.

VNG Realisatie

9

3. Aanbevelingen De algehele conclusie is dat de Raad momenteel onvoldoende in staat wordt gesteld haar controlefunctie ten opzichte van ENSIA ten uitvoer te brengen. Redenen hiervoor zijn dat raadsleden zich niet bewust zijn van deze functie dat ze niet het besef hebben dat dit ,

onderwerp wel degelijk van belang is voor henzelf én voor de inwoners van hun gemeente dat ze te weinig kennis en kunde hebben om deze rol uit te kunnen oefenen en dat ze geactiveerd moeten worden om de ENSIA-stukken te lezen kritische vragen te stellen en ,

om

hier aandacht aan te geven. Om dit probleem aan te pakken moet het volgende ,

gebeuren: 1.

Bewustzijn in de Raad creëren;

2.

Kennis en kunde vergroten;

3.

Eenvoudigere informatievoorziening;

4.

Communicatie richting raadsleden.

3. 1.

Praktische aanbevelingen

Om de bovenstaande punten voor elkaar te krijgen en het bewustwordingsproces bij raadsleden te realiseren worden de volgende punten aanbevolen: ,

•

Handreiking ‘ENSIA en de controlefunctie van de Raad’;

•

Advies aan de gemeentelijke organisatie: o

Zet het onderwerp ENSIA op de Raadsagenda;

o

Verantwoordelijkheid beleggen bij raadsleden als persoon of bij een agenda-/auditcommissie;

•

Organiseren webinars;

•

Organiseren (regio)bijeenkomsten;

•

ENSIA toevoegen aan het inwerkprogramma van raadsleden in de vorm van trainingen cursussen of e-learnings; ,

•

Meer contactmomenten tussen de ENSIA-coördinator en de Raad;

•

Handreiking ‘De rol van de ENSIA-coördinator naar de Raad’; o

Eenvoudigere terugkoppeling naar de Raad met focus voor terugkijken

,

vergelijken en vooruitkijken; •

Communicatie naar griffie(r)s;

VNG Realisatie

10

,

•

De communicatiemiddelen van de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden

,

Binnenlands Bestuur en iBestuur gebruiken voor communicatie naar raadsleden toe;

3. 2.

Prioriteiten

Bovenstaande aanbevelingen kunnen logischerwijs niet allemaal tegelijkertijd plaatsvinden. Ook zullen niet alle aanbevelingen even snel gerealiseerd zijn dan wel evenveel effect hebben. In deze lijst met aanbevelingen zal daarom een prioritering moeten worden aangebracht. Hiervoor het volgende voorstel: Prioriteit zou gelegd moeten worden in het faciliteren van een handreiking voor raadsleden in het faciliteren van een handreiking voor ENSIA-coördinatoren en in het ,

adviseren van en communiceren naar de gemeentelijke organisatie en griffie(r)s. Het verwachtte effect is dat raadsleden en ENSIA-coördinatoren beter geïnformeerd zijn over

hun rol en hoe deze in te vullen en vervolgens hier daadwerkelijk actie op zullen

ondernemen. Daarnaast is de verwachting dat door middel van meer communicatie en advies richting de gemeentelijke organisatie en de griffie(r)s het onderwerp ENSIA en informatiebeveiliging op de raadsagenda komt te staan dan wel direct dan wel indirect via ,

een

3. 3.

,

agendacommissie.

Aansluiten bij bestaande VNG-projecten

Uiteraard hoeft het wiel niet altijd zelf uitgevonden te worden. Zo is er binnen de VNG al de nodige informatie beschikbaar op het gebied van hoe als raadslid om te gaan met ambtelijke bijstand en welke rol de ambtenaar daarin heeft (‘Omgaan met ambtelijke bijstand’). Tevens faciliteert team Agenda Digitale Veiligheid (ADV) een checklist voor raadsleden hoe zij hun rol kunnen pakken op het gebied van Digitale Veiligheid (‘Checklist Digitale Veiligheid Raadsleden’). Voor beide voorbeelden geldt dat hierin uitstekende adviezen aan raadsleden zitten die ook op het gebied van informatiebeveiliging en ENSIA van

toepassing kunnen zijn en welke uitstekend meegenomen kunnen worden in het

maken van de eigen handreiking voor raadsleden.

VNG Realisatie

11

Daarnaast wordt momenteel door team ADV een Serious Game voor raadsleden ontwikkeld. Dit is een simulatie waarin bij raadsleden getracht wordt het bewustzijn te creëren voor het belang van digitale veiligheid in de eigen gemeente. Ook dit is een project dat raakvlakken heeft met het thema informatiebeveiliging en ENSIA en is daarom ook een geschikt project om bij aan te sluiten als het gaat om het bewustzijn van raadsleden vergroten om hun rol op dit thema te pakken.

3. 4.

Vervolgstappen

In de aankomende periode zal door team ENSIA en de ENSIA-governance worden beoordeeld welke van de bovenstaande aanbevelingen haalbaar zijn welke prioriteit ,

hebben

,

wie welke acties op zich neemt

,

welke vervolgstappen worden ondernomen en in

welk tijdpad dat gedaan zal worden.

VNG Realisatie

12

4.Bijlage

1: Overzicht

Geïnterviewde

Woudenberg

Brakel-Engberts

Raadslid

Assen

Raadslid

Lelystad Groningen Groningen

Aktan

Joren

van

Maria

Martinez

Stefan

Veen

‚

Jansen

Jansen

Stappershoef Zegers van Zijl-Hoek

Alda

Sophie

Rozendaal

Raadslid

(Auditcommissie)

| Raadslid

(Auditcommissie)

Raadslid

(Auditcommissie)

Tilburg Tilburg Tilburg

Raadslid

(VNG

Buren

|

Boere

Raadslid

Raadslid Raadslid

Doubiani

Niels van Toine

Raadsleden

Griffier

(/NG

de

Bont

(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)

Griffiers)

Commissie en

(geanonimiseerd)

ENSIA-coördinator

(geanonimiseerd)

(geanonimiseerd)

ENSIA-coördinator

Wouter Bast

ENSIA-coördinator

(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd)

Terence

[

en

Commissie

Griffiers) ‚Griffier (Auditcommissie) Security Officer Raadsleden

Rene

Gemeente

Raadslid

Meral

Monique

Functie

Schaik

Peter van Tirza van

geïnterviewden

van

Gestel

ENSIA-coördinator

(geanonimiseerd)

ENSIA-coördinator

(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd)

CISO

VNG

van

Realisatie

| ENSIA-coördinator

(geanonimiseerd) (geanonimiseerd)

ENSIA-coördinator

(geanonimiseerd) (geanonimiseerd) (geanonimiseerd)

CISO

(geanonimiseerd)

ENSIA-coördinator