3.b Bijlage 1 uitwerking actiepunten Woonvisie 2024-2030 (voortgangsrapportage maart 2025).pdf

Bijlage 1: uitwerking actiepunten Woonvisie 2024-2030 Begin 2024 zijn we gestart. Hieronder vindt u de bevindingen van 2024 van de Woonvisie 2024-2030. De stand van zaken van de in de Woonvisie opgenomen acties en uitwerkingen staan in onderstaande tabel. Afgerond

2024 afgerond

Acties uit het actie-overzicht Actie Aanleiding

1.a Bij ontwikkelingen bestaande uit meer dan 10 woningen: minimaal 30% sociale huurwoningen, tenzij er financiële / ruimtelijke / maatschappelijke belangen zijn om dit niet te doen. Doorlopend, trekker: gemeente, met markt en Omnia Wonen 1.b We zoeken met Omnia Wonen naar plek voor woningtoevoeging. Doorlopend, trekker: gemeente, met Omnia Wonen

1.c Omnia Wonen houdt in de gaten of er reden is tot bijsturen in de voorraad sociale huur, via bouw, verkoop, sloop, prijsaanpassing.

Voortdurende actie

Na 2024 afgerond

Aanpak

Concrete actie en planning

1. Betaalbaar wonen Eén van de In het uitdagingen is het afwegingskader bieden van (pagina 35 van de passende woonvisie) staan de woonruimte voor minimale alle Woudenbergers. percentages. Bij het Er is specifieke ontwikkelen van aandacht voor nieuwe starters en het woningbouwplannen doorstromen van zien we hierop toe. vooral senioren.

In Hoevelaar fase 2 en 3 en een aantal inbreidingslocaties kunnen er nog ongeveer 1.220 woningen worden gebouwd. Omdat niet alle plannen zullen doorgaan, is het aan de krappe kant om te voldoen aan de woonbehoefte tot 2032. Hierdoor zoeken we samen met Omnia Wonen naar locaties voor het toevoegen van meer sociale huur dan nu in de plannen staat. Het kan op termijn blijken dat Woudenberg te veel sociale huurwoningen heeft. Dan kan Omnia Wonen strategische voorraadkeuzes

Doorlopende actie waarop we toezien in alle nieuwe plannen (>10 woningen).

We overleggen met Omnia Wonen over extra ontwikkellocaties, waaronder mogelijkheden om bestaande wijken/buurten te verdichten. Die afspraken worden vastgelegd in de prestatieafspraken.

In 2025 is er een doorlopende overlegreeks, zowel ambtelijk als bestuurlijk tussen Omnia Wonen, SHOW en de gemeente Woudenberg ingepland. Op deze wijze willen we uitvoering geven aan de prestatieafspraken , maar ook inspelen op de acties en taken voortkomend uit onze Woonvisie 2024-2030.

We overleggen structureel met Omnia Wonen over de noodzaak van voorraadkeuzes. Die afspraken over verkoop en liberalisatie worden

Eind 2024 zijn gezamenlijk de prestatieafspraken herijkt en getekend. In 2025 gaan we aan de slag met een monitoring, om

Actie

Aanleiding

Aanpak

Doorlopend, trekker: gemeente, met Omnia Wonen

maken. Zoals verkopen waarmee relatief betaalbare koopwoningen vrijkomen. Of woningen die zich daarvoor lenen, omzetten naar middenhuur. Omnia Wonen werkt al jarenlang toe naar steeds energiezuiniger woningen. In het woonbehoefteonderz oek werd zichtbaar dat daardoor veel woningen van Omnia Wonen al een redelijke of goede energetische kwaliteit hebben. Er zijn nog clusters woningen met energielabels E, F en G. Omnia Wonen heeft deze woningen in beeld en verduurzamen is al ingepland. Bij huiseigenaren is er een grote bereidheid om te verduurzamen. Vaak vanwege de hoge energielasten en regelmatig ook vanuit idealen. Huishoudens zien vaak de gemeente als een belangrijke partij om het verduurzamen van woningen te stimuleren, aanvullend op de eigen verantwoordelijkhei d van huiseigenaren.

vastgelegd in de prestatieafspraken.

1.d We vragen Omnia Wonen om met een vooruitzicht te komen hoe de sociale voorraad in stappen te verduurzamen. 2024, trekker: Omnia Wonen, met gemeente

1.e Voortzetting aanpak voor verduurzaming bij huiseigenaren. Doorlopend, trekker: gemeente, met marktpartijen

Concrete actie en planning nog beter sturing te geven aan de gemaakte afspraken. Het kunnen bijsturen van de voorraad maakt hier onderdeel van uit.

We overleggen met Omnia Wonen over verduurzaming van de woningen met een slecht energielabel. Deze woningen vallen vaak ook samen met de focusgebieden uit de Warmtetransitie visie. Die afspraken over verduurzaming worden vastgelegd in de prestatieafspraken.

In 2025 gaan we de gemaakte prestatieafspraken monitoren, zodat we voor 2026 gerichter afspraken kunnen maken. We nemen dit onderwerp mee in de monitoring en vragen Omnia Wonen om hier aandacht voor te hebben in het bod rondom de prestatieafspraken voor 2026.

De gemeente helpt particulieren bij het verduurzamen van hun woning en het verlagen van de energielasten. Landelijk, provinciaal, regionaal en lokaal zijn er hulpmiddelen, zoals: • Het Nationaal Isolatieprogramm a, gericht op verduurzaming van E-, F-en Glabels, bij mensen met beperkte financiële middelen. • Het Nationaal warmtefonds en ISDE-subsidies, beschikbaar voor huishoudens, gericht om

Vergt nadere uitwerking.

Actie

1.f We werken onze ‘tweede jeugd strategie’ uit, waarbij we ook marktpartijen stimuleren om een actieve(re) rol te spelen. Uitwerking 2024, trekker: gemeente, met: makelaars, markt

Aanleiding

De gemeente wil stimuleren dat bestaande woningen vaker beschikbaar komen, met daaraan gekoppeld een energetische verbeterslag. Zo vergroten we de kansen voor mensen met beperkte middelen om een ruime woning te vinden, en we voorkomen het risico op

Aanpak ontbrekende financiële middelen voor verduurzaming aan te vullen. • Ondanks dat er vaak goede technische oplossingen beschikbaar zijn, zien we dat huiseigenaren drempels ervaren om stappen te zetten. Daarom is er het Energieloket Woudenberg, zijn er gecertificeerde Energiecoaches actief in ons dorp die eigenaren helpen met kleine en grote vraagstukken. • De gemeente heeft sinds kort een Soortenmanagem entplan (SMP). Dit zorgt ervoor dat particulieren en Omnia Wonen geen ontheffing van de Wet natuurbeschermin g hoeven aan te vragen om te mogen isoleren. De invloed van de gemeente hierop is beperkt. We proberen langs meerdere wegen deze tweede jeugd van onze bestaande woonwijken te versnellen, waarbij we ook marktpartijen vragen om een rol te pakken.

Concrete actie en planning

Vergt nadere uitwerking. Op dit moment is hier nog geen concrete actie of planning aan gekoppeld.

Actie

1.g Vrije markthuur laten we aan … de vrije markt. Doorlopend, trekker: marktpartijen

2.a Woningbouwruimte gefaseerd inzetten, zo ook na 2030 ruimte. Doorlopend, trekker: gemeente, met markt en Omnia Wonen

Aanleiding energiearmoede (hoge energielasten). En: onze bestaande woningen worden weer ‘courant’. De behoefte aan middenhuur of vrije huur is sterk afhankelijk van het aanbod aan betaalbaar wonen en de kwaliteit / aantrekkelijkheid van de huurwoning. Bij voldoende betaalbare koopwoningen valt de behoefte aan middenhuur lager uit. De ambitie ligt dan ook op het bouwen van voldoende betaalbare koopwoningen en sociale huur. Het toevoegen van woningen in de middenhuur heeft dus niet onze prioriteit. We laten dit graag aan de markt over.

Aanpak

Concrete actie en planning

We blijven als gemeente de behoefte naar middenhuur monitoren, als onderdeel van marktmonitoring in het algemeen.

Elke 2 jaar voeren we een woonbehoefteond erzoek uit. In 2024 is het onderzoek uitgevoerd. U wordt middels een separaat CA geïnformeerd over de uitkomsten van het woonbehoefteond erzoek 2024.

2. Ruimte maken voor wonen Woudenberg heeft We kiezen voor nog ruimte om te gefaseerd bouwen in bouwen en we combinatie met het zoeken naar belonen van lokale aanvullende binding. Zo komen mogelijkheden. De de woningen vaker ruimte om te terecht bij lokale bouwen wordt na woningzoekenden en 2030 onzeker, mede hebben we ook voor door provinciale de periode na 2030 regels die verdere nog ruimte om de uitbreiding vraag van dan te bemoeilijken. We beantwoorden. zetten onze woningbouwruimte daarom zorgvuldig in.

De gemeente Woudenberg heeft afgelopen jaren (ook in de crisis) een continue bouwstroom gehad, waardoor we altijd boven prognose hebben toegevoegd. Vanuit de wens om bouwruimte beschikbaar te houden voor de eigen inwoner en vanuit het programma ‘Vitaal Woudenberg’ wordt gekeken

Actie

Aanleiding

Aanpak

2.b Bevorderen van de doorstroming, met verleidelijk aanbod, verhuisvergoeding, doorstroommakelaa r, etc. Doorlopend, trekker: gemeente, met Omnia Wonen

Hoe beter de doorstroming verloopt, hoe meer mensen een positieve stap kunnen zetten. Dat begint met het toevoegen van geschikte woningen zoals hofjeswoningen, appartementen en kleine kavels.

2.c Inzet van ‘harde’ woningmarktinstru menten om lokale binding te belonen (lokaal toewijzen in huur en koop bij lokale binding). Doorlopend, trekker: gemeente

Het gefaseerd nieuwbouwen combineren we met het inzetten van woningmarktinstrum enten, zodat lokale woningzoekenden genoeg kans hebben om een woning te vinden. Deels benutten we zachte instrumenten (zie actie 2.d). Deels zijn het ‘harde’ instrumenten zoals:

De gemeente wil de doorstroming op de volgende manieren stimuleren: • We maken budget vrij voor een tegemoetkoming in de verhuiskosten van ouderen in de sociale huur; • We gaan met Omnia Wonen in gesprek om te onderzoeken welke belemmeringen er zijn voor een verhuizing. Hierin valt te denken aan een doorstroommakela ar / verhuiscoach of huurbevriezing. • We gaan met makelaars in gesprek over hoe zij ouderen de helpende hand kunnen bieden bij het doorlopen van een verhuisproces. • We onderzoeken welke stimulansen we ouderen kunnen geven in de koopsector. Op basis van de per 1 januari 2024 gewijzigde Huisvestingswet kunnen we naast sociale huur ook voor sociale koopwoningen een huisvestingsvergunni ng opnemen. We mogen 50% van deze woningen toewijzen aan eigen inwoners en mensen met cruciale

Concrete actie en planning naar een gepaste fasering. In de prestatieafspraken heeft Omnia Wonen aangegeven in 2025 te willen werken met een verhuiscoaches, ter bevordering van de doorstroming. De overige punten onder aanpak vergen nadere uitwerking.

Regionaal is afgestemd dat per 1 juli 2025 alle regiogemeenten de huisvestingsveror dening actualiseren op basis van de regionale modelverordening . Hierin zitten mogelijkheden om zowel bij sociale huur als in het

Actie

2.d ‘Zachte’ werkafspraken met de markt over lokaal aanbieden. 2024, trekker: gemeente, met makelaars en ontwikkelaars

2.e Op zoek naar woningbouwruimte voor senioren: hofjes of levensloopgeschikte appartementen nabij voorzieningen. Doorlopend trekker: gemeente, met markt en Omnia Wonen, zwaartepunt komende jaren

2.f Flexwoningen: geen focus, maar we staan ervoor open als middel. n.v.t.

Aanleiding

Aanpak

• het voorrang geven aan woningzoekenden met een lokale binding; • de opkoopbeschermi ng, zelfbewoningsplic ht en antispeculatiebeding; We benutten de wettelijke mogelijkheden maximaal, mits deze passen bij onze situatie en doelmatig zijn. Om de kansen voor lokale woningzoekenden te vergroten, benutten we zachte instrumenten, zoals het lokaal aanbieden van woningen voordat er bovenlokaal op kan worden gereageerd. Senioren in Woudenberg vinden het (extra) belangrijk dat er appartementen en grondgebonden hofjeswoningen bijkomen.

beroepen en/of binding aan de woningmarktregio/ gemeente Woudenberg. Dit geldt alleen voor nieuwbouw koopwoningen met een koopprijs tot de geldende NHGgrens. Hiermee worden starters en middeninkomens geholpen.

Dorpsgenoten vragen de gemeente om een open houding bij initiatieven voor bijzonder woonvormen, zoals microwoningen, Tiny

Geen focus, maar we staan ervoor open als middel.

Concrete actie en planning koopsegment woningen lokaal toe te wijzen. We hebben een toezegging van de provincie (en regio), dat we financieel en/of met capaciteit ondersteund gaan worden in dit proces.

We gebruiken lokale media om nieuwe woningen aan te bieden en gaan in gesprek met makelaars wat we nog meer zouden kunnen doen.

Dit betreft een doorlopende actie, waarbij dit ook voor Hoevelaar fase 2b (en mogelijk fase 3) een onderdeel van de verkoopstrategie zal worden.

We nemen in onze uitbreidingsplannen een substantieel aandeel wonen in hofjesvorm op en we zoeken op binnendorpse locaties contact met ontwikkelende partijen om hen te wijzen op deze behoefte.

In project zuidelijke dorpsrand vormt dit tot nu toe een van de uitgangspunten. Ook in andere projecten zijn we bewust van de toenemende vergrijzing. Hierdoor wordt gestreefd naar het toevoegen van passende woningen. Geen concrete actie in 2024. Wel merken we een toenemende stimulans vanuit het Rijk om de bestaande woningvoorraad

Actie

Aanleiding

Aanpak

houses en flexwoningen.

2.g Inzet op binnendorpse locaties vooral voor kleine huishoudens. Doorlopend, trekker: gemeente, met: ontwikkelende partijen en Omnia Wonen, zwaartepunt komende jaren

3.a Bewustwording bij huiseigenaren over eigen verantwoordelijkhei d preventieve woningaanpassing. De blijverslening blijft. Doorlopend, trekker: gemeente

3.b Premantelzorgwoni ngen: we onderzoeken wat er kan. 2024, trekker: gemeente

3.c Voor senioren voegen we

Op binnendorpse We stimuleren de locaties zien we herontwikkeling van kansen om een fijne binnendorpse woonomgeving te locaties. Hierbij creëren voor kleine stellen we ons huishoudens. Juist faciliterend op om op deze gezamenlijk met binnendorpse initiatiefnemer(s) te locaties bieden we komen tot een ruimte aan haalbaar plan. kleinschalige projecten. 3. Wonen en Zorg We doen een beroep De blijverslening op huiseigenaren en blijft. Daarmee verhuurders. Zelf de kunnen inwoners woning beter aanpassingen aan geschikt maken hun woning hoort bij eigen financieren die zijn woningbezit. gericht op levensloopbestendig wonen. Samen met Omnia Wonen blijven we werken aan bewustwording van ouderen, met tips en wegwijzers om tot initiatief te komen.

Dorpsgenoten vragen de gemeente om een open houding bij initiatieven voor nieuwe woonvormen, zoals premantelzorgwonin gen. Veel ouderen geven aan nu of op afzienbare termijn

We onderzoeken de mogelijkheden waarmee inwoners vroegtijdig kunnen inspelen op een toekomstige behoefte.

Om senioren een geschikte plek te bieden en als

Concrete actie en planning en beschikbare ruimte beter te benutten. We houden deze ontwikkelingen nauw in de gaten, waarbij we ook (middels pilots) in zullen spelen op lokale initiatieven. In de highlights zijn twee voorbeeldprojecte n benoemd, waarin de gemeente een faciliterende rol heeft vervuld. Ook de komende jaren blijven wij ons hiervoor actief inzetten. In 2024 is sinds de start van de blijverslening voor het eerst een lening toegewezen. We blijven de balans opzoeken tussen startersleningen en blijversleningen, waarbij de beschikbare budgetten tot nu toereikend zijn voor het aantal aanvragen. In 2025 gaan we samen multidisciplinair inventariseren welk beleid hierop gewenst is.

Zoals opgenomen in de uitwerking van actie 2.e

Actie

Aanleiding

Aanpak

geschikte woningen toe. Doorlopend, trekker: gemeente

te willen verhuizen. Dat begint met het toevoegen van geschikte woningen zoals hofjeswoningen, appartementen en kleine kavels.

bijeffect de doorstroming op gang te helpen, willen we nabij het centrum geschikte woonvormen voor senioren realiseren. Denk daarbij aan appartementen in of nabij het centrum, of een gezamenlijk hof.

3.d Zoeken naar nieuwe woonvormen zoals ‘mixed wonen’. Doorlopend, trekker: gemeente, met zorgpartners, Omnia Wonen

Om informele zorg en burenhulp te ondersteunen, werken we aan vormen van ‘mixed wonen’, zowel bij ‘gewone geschikte woningen’ als bij collectieve woonvormen en beschutte/bescherm de woonvormen. De kern: meerdere doelgroepen die samenwonen in een gebouw, straat of hofje.

We zoeken naar mogelijkheden om collectiviteit te realiseren – stedenbouwkundige opzet en ruimtes – waarin ook mensen met een zorgvraag goed kunnen wonen.

4.a Combineren van verduurzamen met verbeteren leefomgeving. Doorlopend, trekker: gemeente

4. Wat goed is behouden Er is een aantal We gaan in gesprek ‘clusters’ van met relevante plekken waar de partijen om te kijken leefbaarheid minder hoe we de is, voornamelijk leefbaarheid kunnen door de mindere verbeteren. We kwaliteit van de combineren dit waar bebouwde mogelijk met het omgeving. verduurzamen van de woningen en maken de omgeving bestendig tegen de klimaatverandering.

Concrete actie en planning wordt in project zuidelijke dorpsrand hier specifiek aandacht voor gevestigd. Verder is er in 2025 een adviseur WoonZorg gestart die samen met Wonen dit ook bij andere projecten actief gaat nastreven. Van oudsher hebben de inwoners van Woudenberg een bovengemiddelde rol gespeeld in de opvang van (lokale) kwetsbaardere doelgroepen. Denk bijvoorbeeld aan de vele pleeggezinnen. We staan dan ook open voor (lokale) initiatieven, die we in (pilot vorm in) willen faciliteren. In 2024 heeft u budget beschikbaar gesteld om een hitteplan op te stellen. In 2025 sluit Wonen als een van de drie centrale pijlers aan bij het proces rondom de ‘Menukaart Hitte’. Dit is een proces gefaciliteerd door de provincie Utrecht, waarbij een hitteadviseur de gemeente helpt om te komen tot concrete projecten en maatregelen in kader van o.a.

Actie

Aanleiding

Aanpak

4.b Behoud bestaande werkwijzen bij overlast. Doorlopend, trekker: gemeente, met Omnia Wonen

Waar het gaat om overlast volgen we bestaande protocollen. Zo zorgen we ervoor dat het fijn wonen blijft in Woudenberg.

4.c Signalen uit de vragenlijst over de woonomgeving benutten bij het maken van plannen voor een betere woonomgeving. Doorlopend, trekker: gemeente

We onderzoeken hoe we signalen vanuit de vragenlijst die raken aan wonen, zoals het kindvriendelijk maken van buurten, uit kunnen voeren. Zo zorgen we ervoor dat het goed wonen is in Woudenberg.

Concrete actie en planning hittepreventie en klimaatbestendigh eid. Samen met Omnia Wonen heeft de gemeente Woudenberg budget gereserveerd, om (preventief) in te spelen bij overlast. Dit betreft een doorlopende actie. In afstemming met communicatie toewerken tot concrete acties/maatregele n, wanneer de vragenlijst hier aanleiding toe geeft.