18. Voorkom dat het platteland leegloopt
Tekst van het document
Van: secretariaat@ltogeldersevallei.nl <secretariaat@ltogeldersevallei.nl> Verzonden: dinsdag 4 augustus 2026 06:27 Aan: secretariaat@ltogeldersevallei.nl CC: voorzitter@ltogeldersevallei.nl Onderwerp: Voorkom dat het platteland leegloopt! Voorkom dat het platteland leegloopt! De stikstofbrief van minister Van Essen van het Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur heeft als een mokerslag ingeslagen in de agrarische sector. Nergens wordt die klap harder gevoeld dan aan de keukentafels van boeren- en tuindersgezinnen in de Utrechtse gemeenten. Daar gaat het niet over stikstofmodellen of beleidskaarten, maar over gezinnen die vrezen hun levenswerk kwijt te raken, bedrijven die al generaties bestaan en kinderen die zich afvragen of er voor hen nog wel een toekomst is op het familiebedrijf. Als LTO Gelderse Vallei maken wij ons grote zorgen. Niet omdat het om enkele bedrijven gaat, maar omdat ook in de Utrechtse gemeenten grote delen van het agrarisch gebied zijn aangewezen als stikstofgevoelig. Wanneer deze plannen werkelijkheid worden, dreigt een historische kaalslag van de agrarische sector. Dan verdwijnen niet alleen bedrijven, maar dreigt ook het fundament onder onze dorpen weg te vallen. Wat generaties lang met hard werken is opgebouwd, kan in enkele jaren worden afgebroken. De gevolgen reiken veel verder dan het erf.
Extensivering, gedwongen krimp en forse reductiedoelstellingen maken voor veel bedrijven een rendabele toekomst onmogelijk. Honderden boeren en tuinders zullen hun bedrijf noodgedwongen moeten beëindigen. Familiebedrijven die soms al meer dan een eeuw bestaan, verdwijnen voorgoed. Met iedere boerderij die de deuren sluit, verdwijnt niet alleen een ondernemer, maar ook een gezin, een werkgever, een vrijwilliger bij de sportvereniging, een bestuurslid van de buurtvereniging en een betrokken buur. Juist deze mensen vormen het sociale cement van onze dorpen. Ook de gevolgen voor de rest van de economie zijn enorm. Loonwerkers, mechanisatiebedrijven, dierenartsen, veevoerbedrijven, transporteurs, accountants, installateurs en talloze andere ondernemers verliezen hun werk. De economische motor van het platteland begint stil te vallen. Waar vandaag nog trekkers rijden, ondernemers investeren en kinderen op boerenerven spelen, dreigen morgen lege stallen, verlaten erven en gesloten bedrijfsdeuren. Waar nu nog leven is, dreigt stilte. Waar nu nog toekomst is, dreigt leegstand. Daar komt nog een ander drama bij. De voortdurende onzekerheid vreet aan boerengezinnen. Recent onderzoek van TABOER onder 300 leden van LTO Noord laat zien dat 14 procent van de boeren en tuinders ernstige mentale klachten ervaart. Eén op de drie kampt met veel stress.
De grootste oorzaak is niet het werk, maar de voortdurende onzekerheid door steeds veranderende regelgeving en het ontbreken van een geloofwaardig toekomstperspectief. Achter deze cijfers gaan geen statistieken schuil, maar mensen. Gezinnen die 's nachts wakker liggen. Ondernemers die niet meer weten waarin zij nog durven te investeren. Kinderen die dagelijks zien hoe hun ouders worstelen met de vraag of het familiebedrijf nog wel kan blijven bestaan. De landbouw is bovendien van onschatbare waarde voor de Utrechtse gemeenten. De sector biedt werk aan duizenden mensen en vormt een onmisbare economische en maatschappelijke pijler van het buitengebied. Wanneer een groot deel van deze bedrijven verdwijnt, verdwijnen ook banen, investeringen en voorzieningen. Winkels, scholen, verenigingen en lokale ondernemers zullen uiteindelijk de gevolgen voelen. De leefbaarheid van complete dorpen komt daarmee onder zware druk te staan. Maar misschien nog wel het meest ingrijpend is wat we niet in cijfers kunnen uitdrukken. Boerderijen geven het landschap karakter. Akkers, weilanden, boomgaarden, kassen en dieren bepalen al eeuwenlang het gezicht van onze Utrechtse gemeenten. Boeren en tuinders onderhouden het landschap, bewaren de open ruimte en zorgen ervoor dat het buitengebied aantrekkelijk blijft voor inwoners én bezoekers.
Wanneer zij verdwijnen, verdwijnt ook een belangrijk deel van de identiteit van onze dorpen. Een landschap zonder boeren is geen levend landschap meer, maar een landschap dat zijn geschiedenis, zijn cultuur en uiteindelijk zijn ziel verliest. Wij boeren en tuinders voelen ons verantwoordelijk voor onze omgeving. Iedere dag produceren wij voedsel, beheren wij het landschap en investeren wij in een duurzame toekomst. Dat doen wij met passie, vakmanschap en vaak al generaties lang. Juist daarom doet het pijn dat al deze inzet dreigt te worden weggevaagd door beleid dat gebaseerd is op een modellenwerkelijkheid, terwijl de maatschappelijke gevolgen nauwelijks lijken te worden meegewogen. Daarom doen wij een dringend beroep op onze gemeentebesturen. Wacht niet tot de eerste bedrijven definitief zijn verdwenen en de gevolgen zichtbaar worden in uw dorpen. Kijk niet alleen naar kaarten, modellen en percentages, maar ook naar de mensen achter de bedrijven. Zie wat er werkelijk op het spel staat: de leefbaarheid van uw gemeente, de kracht van uw lokale economie en de toekomst van honderden gezinnen die hier wonen, werken en investeren. Gemeenten zijn straks de eerste overheid die de gevolgen zullen zien. Niet in rapporten, maar in leegstaande erven, verdwijnende werkgelegenheid, minder bedrijvigheid en dorpen die langzaam hun vitaliteit verliezen.
Wij vragen u daarom om nu uw stem te laten horen. Niet alleen vóór de agrarische sector, maar vóór de toekomst van uw gemeente. Voor de gezinnen die hier wonen, werken en investeren. Voor de ondernemers die onze economie draaiende houden. Voor een vitaal en leefbaar platteland. Want als het platteland eenmaal is leeggelopen, komt het niet meer terug. Dan verdwijnen niet alleen boerenbedrijven, maar ook een manier van leven die onze Utrechtse gemeenten al generaties lang kleur, karakter en verbondenheid geeft. De keuzes die vandaag worden gemaakt, bepalen of toekomstige generaties straks nog kunnen boeren, wonen en werken op een levendig platteland. Voorkom dat het te laat is. Voorkom dat het platteland leegloopt. Wij nodigen u van harte uit om met ons in gesprek te gaan. Niet wanneer de besluiten al zijn genomen, maar nu er nog iets te kiezen valt. Want de besluiten van vandaag bepalen hoe onze Utrechtse gemeenten er morgen uit zullen zien. Met vriendelijke groet, Namens het bestuur van LTO Gelderse Vallei, Wim Brouwer LTO Noord afdeling Gelderse Vallei Klik hier voor onze website – twitter – facebook