17f. Voortgangsrapportage duurzaamheid april 2021.pdf

Nummer: Datum : 26 August 2021 Expeditie Duurzaamheid + oplegger aanpak duurzaamheid Simone van der Marck (ambtelijk opdrachtgever) José van Beeck Beoogde einddatum Beoogde doorlooptijd nvt nvt

Voortgangsrapportage Naam

Opdrachtgever Behandelend ambtenaar Startdatum Januari 2015 1. Voortgang activiteiten Sinds 2015 wordt in Woudenberg uitvoering gegeven aan het beleidsplan ‘Expeditie Duurzaamheid Gemeente Woudenberg 2014 – 2018’. Deze expeditie beschrijft de verschillende reisschema’s naar een duurzame Woudenbergse samenleving:  Naar een duurzame gemeentelijke organisatie  Naar duurzame inwoners  Naar duurzame bedrijven en organisaties. Inmiddels is Expeditie duurzaamheid geëvalueerd en is er de oplegger ‘Aanpak duurzaamheid’ vastgesteld in de raadsvergadering van 28 mei 2020. Hierin staan 4 thema’s centraal: - Energietransitie - Klimaatadaptatie - Circulaire economie - Biodiversiteit Bij deze oplegger is een uitvoeringsprogramma geschreven voor 2021 en 2022.

Hieronder vindt u de stand van zaken van alle acties en uitwerkingen rondom de uitvoeringsagenda vierde kwartaal 2020 en eerste kwartaal 2021. De opbouw van deze voortgangsrapportage is al volgens de structuur van het uitvoeringsprogramma Aanpak Duurzaamheid 2021 – 2022. Er wordt alleen gerapporteerd over de onderwerpen waar ook financiële verantwoording binnen het uitvoeringsprogramma aanpak duurzaamheid valt (zie bijlage 1 de geelgekleurde acties van het overzicht, behorend bij het uitvoeringsprogramma). Energietransitie Regionale energiestrategie In het afgelopen halfjaar is hard gewerkt aan het definitief maken van het bod dat de regio Amersfoort aan het Rijk gaat doen (besluitvorming raad juli 2021). In RES 1.0 komt een regionaal uitvoeringsprogramma. Onderdelen daarvan moeten ook lokaal worden opgepakt en vallen samen met het uitvoeringsprogramma duurzaamheid, het gaat dan om: 1. Grootschalige zon-pv op bedrijfsdaken: het kadaster heeft inzichtelijk gemaakt waar ‘zon op dak’ mogelijk is. De zoekgebieden zijn opgenomen in de RES. Voor de herinrichting van het bedrijventerrein is een film gemaakt waarin duurzaamheid als een belangrijk thema is genoemd. Een vervolg hierop moet nog plaatsvinden/ uitgewerkt worden. 2. Grootschalige zon-pv op overkapte parkeerterreinen: het kadaster heeft inzichtelijk gemaakt waar ‘zon op P’ mogelijk is. 4.

Windmolens langs infrastructuur (A12): Opgenomen als zoekgebied in de RES. Omdat hier veel partijen bij betrokken zijn, het bestrijkt 3 verschillende RESregio’s, is het een complex traject. Eerst is een verder verkenning van haalbaarheid nodig, waarna waarschijnlijk lokale participatie plaats gaat vinden. 9. Robuuster maken van het bestaande bod - Uitnodigingskader voor zon- en wind en uitvoering diverse moties bij behandeling concept RES. In maart 2021 is verslag gedaan en is voorgesteld om na zomer 2021 participatie te starten waarbij de 1

beperkingen vanuit het energie net een belangrijke kanttekening zijn, maar geen aanleiding moet zijn om nog niets te doen. Transitievisie warmte In Q4 2020 is het traject gestart om te komen tot een transitievisie warmte voor Woudenberg. Hiervoor is een projectteam samengesteld, zijn de gezamenlijke uitgangspunten geformuleerd en is een robuuste analyse uitgevoerd. Er is een enquête uitgezet onder inwoners, er is een raadsinformatieavond geweest en een bewonersavond georganiseerd. Energie in Woudenberg Het gaat goed met ‘Energie in Woudenberg’. Het aantal opgeleide energieambassadeurs is gegroeid naar 7. Zij verzorgen huisbezoeken, voeren warmtescans uit en zorgen voor meer aandacht voor het verduurzamen van woningen. Projectleiderschap is in handen van Natuur- en Milieufederatie Utrecht (NMU). Zij ondersteunen de vrijwilligers van Stichting Duurzaam Woudenberg (SDW) bij het onderhouden van de website, het organiseren van de (digitale) energiecafé’s (elke 3e vrijdag van de maand) en bijeenkomsten (bijvoorbeeld in oktober een webinar over het verduurzamen van de woning). Daarnaast wordt samenwerking gezocht met bedrijven en zijn er plannen om een ‘woonplein’ (een fysiek energieloket) op te tuigen, in samenwerking met de Rabobank. De Regeling Reductie Energieverbruik (RRE) heeft er voor gezorgd dat er ca.

400 huiseigenaren gebruik hebben gemaakt van de regeling (€65 aan maatregelen voor het verduurzamen van de woning). Een huis-aan-huis-mailing in januari heeft een toename in het aantal aanvragen laten zien, maar is nog niet voldoende gebleken om het gehele budget uit te putten. Er wordt bekeken wat voor Woudenberg geschikte acties zijn. De regeling loopt nog tot eind 2021 en in totaal kunnen 750 woningeigenaren hier gebruik van maken. Het vervolg op de RRE is de RREW, waar ook huurders gebruik kunnen maken van de regeling. Hiervoor is een subsidie toegekend van €100.000 (voor in totaal 1000 woningen, waarvan minimaal 50% huurders moet zijn). De regeling start op 1 april 2021 en loopt tot en met juli 2022. De voorbereidingen worden getroffen om hier op een succesvolle uitvoering aan te geven. Participatie en bewustwording Regelmatig publiceert de gemeente via social media een bericht over duurzaamheid om zo dit onderwerp onder de aandacht te brengen en bewustwording te creëren. Op de website van de gemeente heeft duurzaamheid een prominente plek gekregen en zal de komende jaren actueel worden gehouden. Ook bij de grote projecten als de RES en de TVW heeft participatie en bewustwording de aandacht. Bij het opstellen van de TVW zijn de inwoners betrokken door middel van een enquête en een bewonersavond. Een tweede bewonersavond volgt in Q2 2021.

Het participatietraject rondom de RES (duurzame energieopwekking door middel van zon en wind) start in het najaar. Daarnaast is er elk jaar rond de dag van de duurzaamheid WAUW!denberg, activiteiten rondom duurzaamheid, georganiseerd in het cultuurhuis. In 2020 kon dit niet doorgaan in verband met Corona. Als alternatief is er een magazine gemaakt waarin duurzaamheid over de volle breedte onder de aandacht is geweest. Dit magazine is in december huis aan huis verspreid. Er is een samenwerking gestart van de werkgroepen Fairtrade van Leusden en Woudenberg. Zij bereiden activiteiten voor voor later dit jaar. Klimaatadaptatie Hoogwaterbescherming en hittestress Over de beperking van overstromingen worden in Q2 2021 de resultaten van het onderzoek gedeeld met de betrokken gemeenten. 2

Circulaire economie Activiteiten starten in tweede helft 2021. Biodiversiteit Zie voortgangsrapportage groenbeleidsplan. 2. Geld In de begroting is voor 2021 duurzaamheid opgenomen: 1. Uitvoeren beleidsplannen (duurzaamheid): € 12.000 2. Milieubeheer Klimaatdoelstellingen (structureel): € 15.000 3. Milieubeheer Natuur- en milieueducatie: € 3.000 4. RES en implementatie lokaal: € 50.000 Ad 1 Dekking van de kosten voor bewustwording, bijvoorbeeld de kosten voor WAUW! denberg. Daarnaast wordt hier kosten voor het RAP uit gefinancierd ter hoogte van € 3.000 en €1.500 voor de Heuvelrugtuinen. Ad 2 Dekking kosten voor Energie in Woudenberg. Ad 3 subsidiebudget wordt ingezet ten behoeve van de scholen en stichting Duurzaam Woudenberg. Voor stichting Duurzaam Woudenberg gaat het hier om kosten, anders dan kosten voor Energie in Woudenberg. Ad 4 Bij de najaarsrapportage 2020 is een budget van € 50.000 toegewezen voor het uitvoeren van extra werkzaamheden om te komen tot een definitief bod voor de RES en implementatie lokaal in Woudenberg. De kosten van inhuur van specialisme, participatie en communicatie worden hieruit voldaan. Subsidies - Voor de uitvoering van de RRE is er € 65.000 beschikbaar gesteld vanuit het Rijk voor energievouchers (en ondersteunende activiteiten) voor de inwoners van Woudenberg.

Dit is in een gemeenschappelijke aanvraag met 4 andere Eemland gemeenten (Bunschoten, Soest, Leusden en Baarn) gedaan. Gemeente Soest beheert deze subsidiegelden. Deze regeling wordt samen met stichting Duurzaam Woudenberg uitgevoerd. De looptijd van de regeling is verlengd en loopt nu tot en met december 2021. - Voor technisch advies bij de transitievisie warmte is de subsidie Extern Advies Warmtetransitie aan de gemeente toegekend. Het subsidiebedrag bedraagt € 20.660. - Voor de RREW is een bedrag van € 100.000 (€ 100 per woning, met een minimum van 1000 woningen en minimaal 50% huurwoningen) toegekend. Deze regeling loopt tot en met juli 2022. 3. Risico’s Door de corona-crisis zijn de activiteiten rondom Energie in Woudenberg, RRE en WAUW! denberg uitgesteld en afgelast. Hierdoor komt de communicatie over en de activiteiten rondom bewustwording op een lager pitje te staan en blijft het besteden van de vouchers achter. 4. Organisatie De acties zijn hoofdzakelijk ondergebracht bij de duurzaamheidscoördinator. In de klankbordgroep zitten de ambtelijk opdrachtgever (Simone van der Marck) en verantwoordelijk wethouder (Marleen Treep).

Intern: ontwikkelteam duurzaamheid (José van Beeck, Karen Kuperus, Jolanda Aartssen, Ruud van der Velden, Noëlle Kolkman) Extern: - werkgroep ‘Duurzame toekomst Woudenberg’, met vertegenwoordigers van Omnia wonen, Stichting Duurzaam Woudenberg, de bewonersvereniging van Omnia wonen (SHOW), DES, BSW en de gemeente. Vanuit de gemeente hebben 3

-

de verantwoordelijk wethouder, Marleen Treep, en duurzaamheidscoördinator, José van Beeck, zitting. Stichting Duurzaam Woudenberg. Imkervereniging. WAUW!denberg: werkgroep met vertegenwoordiging vanuit het Cultuurhuis, bibliotheek Eemland, Stichting Duurzaam Woudenberg en de Rabobank. Evensnelladen.nl: partij die de vergunningaanvragen voor de laadpalen verzorgt. Via Energie-in-Woudenberg met ondernemers, makelaars, inwoners, adviseurs, energiecoaches. Werkgroep fairtrade. Postcodestroom, voor het project postcoderoos. Regionale samenwerking voor het verduurzamen van de woningen (RRE) en de RES met de gemeenten van de regio Amersfoort (m.u.v. Barneveld en Nijkerk) Natuur- en milieufederatie Utrecht (NMU): zij bieden ondersteuning bij Energie in Woudenberg en de uitvoering van de RREW.

5. Tijd Zie voor planning, bijlage 1. 6. Informatie / communicatie Informatie intern Zie onder 4. Communicatie/burgerparticipatie De acties worden uitgevoerd in nauw overleg met betrokken organisaties. 7. Kwaliteit De duurzaamheidscoördinator bewaakt de kwaliteit aan de hand van de randvoorwaarden gesteld door de gemeentelijke organisatie en volgt de landelijke en regionale/lokale ontwikkelingen. De verduurzaming wordt gemonitord aan de hand van de KPI’s die zijn opgesteld. De KPI’s volgen de Lokale duurzaamheidsmeter voor de gemeentelijke organisatie. De duurzaamheidscoördinator koppelt terug aan de klankbordgroep tijdens reguliere overleggen en, indien nodig of wenselijk, vaker. Tijdens deze overleggen worden zowel voortgang als inhoud bewaakt. 8. Gevraagd besluit(en) Geen. 9. Bijlagen N.v.t. Voor akkoord: Naam opdrachtgever Simone van der Marck Woudenberg

Naam behandelend ambtenaar José van Beeck Woudenberg

4

Bijlage 1: Overzicht acties uitvoeringsprogramma Aanpak Duurzaamheid Deelprogramma Energietransitie

Thema 1 Regionale energiestrategie

Doelstelling Vaststellen RES 1.0

Actiepunten/activiteiten 1 Grootschalige zon-pv op bedrijfsdaken: - Onderzoek - Uitvoering 2 Grootschalige zon-pv op overkapte parkeerterreinen: - Onderzoek - Uitvoering 3 Zonne-energie in geluidschermen langs infrastructuur 5 Windmolens langs infrastructuur (A12) - Onderzoek - Uitvoering 7 Windmolenclusters op Utrechtse Heuvelrug - Onderzoek 9 Uitwerking Regionale Structuur Warmte (RSW) 11 50% lokaal eigendom - In BO –RES gesprek over keuzes voor Regio Amersfoort. - Plan van aanpak

2 Transitievisie warmte

13 Uitwerking economische impact - Onderzoek naar verschillende vereveningsprincipes en economische belangen van de energietransitie door projectleiders RES 1.0. Start voorbereiding RES 2.0 Vastgestelde TVW - Gezamenlijke uitgangspunten - Robuuste analyse - Wijkfasering en prioritering - Uitvoeringsstrategie - Bestuurlijke besluitvorming 5

Planning Q1 2021 Q2 e.v. Q1 2021 Q2 e.v. Q1 2021

Q1 2021 e.v. Q1 2021 e.v. Q1 2021

Q1 2021 e.v.

Q1 2021

Q1 2022? Q1 2021 Q1 2021 Q2 2021 Q2 2021 Q3 2021

Deelprogramma

Thema 3 Energie in Woudenberg

4 CO2-reductie eigen organisatie 5 Participatie en bewustwording

Klimaatadaptati e

1 Wateroverlast

2 Hoogwaterbeschermin g 3 Droogte

Doelstelling Actiepunten/activiteiten Afhankelijk van uitkomsten TVW: uitvoeringsplannen Energiebesparing - Warmtescans (6 in 2021) huishoudens - Energiecafe’s (9 in 2021) - Huis- of digitale bezoeken energiecoaches - Actuele website - Informatieavonden (in combinatie met energiecafé’s) - Uitgeven energievouchers RRE (100) - Uitwerken en uitvoeren PvA RREW (indien toegekend) Inzicht in Certificeren voor de CO2-prestatieladder mogelijkheden tot CO2-reductie van de gemeente zelf Meer inwoners die Zie paragraaf 3.3 actief bezig zijn met het reduceren van hun CO2-uitstoot 50% lokaal eigendom Onderzoeken van de mogelijkheden, zie paragraaf duurzaam 3.1 opgewekte energie Lokale invulling (via afwegingskader en zoeken naar geïnteresseerden) Verminderen Gescheiden riool en oppervlaktewater aanleggen gevolgen wateroverlast Minder verhard Communicatie met bewoners oppervlak particulieren Inzicht in gevolgen Onderzoek vanuit RAP (volgen van de overstroming voor ontwikkelingen) vitale functies Regenwater Realiseren van oppervlaktewater om het vasthouden en regenwater op te kunnen vangen in natte periode infiltreren in de en gedoseerd af te laten voeren in droge periode. grond: Waterschap in buitengebied 6

Planning Q4 2021 e.v. Q1 en Q4 doorlopend doorlopend doorlopend Q2 en Q4 2021 Q1 2021 Q1 – Q2 2022 Q3 2021 e.v.

doorlopend

Q2 2021 Q3 2021 e.v. 2020-2026 doorlopend 2021 - 2022 doorlopend

Deelprogramma

Thema

4 Hittestress

Circulaire economie

1 Eigen organisatie

Doelstelling Gemeente bebouwde kom (zowel bij reconstructie als nieuwbouw) Verminderen verhard oppervlak

Actiepunten/activiteiten

Planning

Communicatie bewoners bij projecten Communicatie bewoners algemeen

doorlopend

Klimaatbestendig bouwen Initiatieven klimaatbestendige maatregelen Grondstoffenstromen inzichtelijk

Afspraken met bouwers en woning coöperaties

2021-2022

Voorbeelden stimuleringsregelingen opstellen

2021-2022

Nulmeting stromen gemeentelijke organisatie Opstellen plan van aanpak sluiten grondstoffenstromen Onderzoek naar geslaagde projecten elders/ geschikte partners over circulaire economie

Q3 - Q4 2021 Q1 2022

2 Bedrijven

Biodiversiteit

Eerste stappen richting faciliteren/ inspireren bedrijven gezet Zie uitvoeringsplan Groenbeleidsplan

7

Q1 - Q2 2022