07b. Samen voor een stevige sociale basis - De Kleine Schans def_.pdf
Tekst van het document
Samen voor een stevige sociale basis - Conclusie
25
Woudenberg. Daarmee lijken vooral de werkateliers bij te dragen aan het behalen van de doelstelling van de innovatie. Het onderzoek naar bevorderende en belemmerende factoren in de werkorganisatie laat zien dat de werkorganisatie de nodige stappen heeft gezet om de doelstellingen van de innovatie te behalen en de impact te genereren. Het in een gezamenlijk ruimte werken heeft ervoor gezorgd dat consulenten en de medewerkers van het Sociaal Team veel meer van elkaars kennis gebruik maken en elkaar bij casussen betrekken. Door domein overstijgend te werken wordt er sneller gewerkt en beter maatwerk geleverd aan de inwoners met een ondersteuningsvraag. Daarnaast heeft de het Sociaal Team in de afgelopen twee jaar gezamenlijke methodische uitgangspunten ontwikkeld: 1) netwerkgericht werken zowel met inwoners als met andere organisaties in Woudenberg 2) het in stand houden van de eigen regie van degene die ondersteuning krijgt 3) streven naar normalisatie. Dit leidt ertoe dat het Sociaal Team lichtere vormen van ondersteuning inzet, meer integraal werkt en de blik op buiten gericht heeft: wie is de meest aangewezene om hier steun te bieden. Verder draagt de ALV eraan bij dat signalen vanuit de werkorganisatie geagendeerd kunnen worden in een breed net werk en via de werkateliers omgezet in een collectieve of preventieve aanpak.
Ook de formatie van het team Welzijn binnen de werkorganisatie zorgt ervoor dat er voortdurend aandacht is voor collectieve interventies en er steeds naar oplossingen met andere partners in Woudenberg wordt gezocht. Het onderzoek van drie casussen met behulp van een variant van de effectencalculator bevestigt het beeld dat het sociaal team lichtere vormen van ondersteuning en minder snel specialistische zorg inzet en meer gebruik maakt van ondersteuning uit de eigen omgeving. Hierdoor lijken de kosten lager uit te vallen. Drie casussen achten we echter onvoldoende representatief om hier harde conclusies uit te trekken. Hier dient uitgebreider onderzoek naar gedaan te worden. Verder is de samenwerking met partners in Woudenberg de afgelopen twee sterk verbeterd. De leden van het Sociaal Team vragen zich bij elke situatie af wie in Woudenberg kan bijdragen aan het verbeteren van de situatie. Met huisartsen en basisscholen begint een gedeelde opvatting te ontstaan over een normaliserende aanpak en op basisscholen vinden ook preventieve activiteiten plaats. Daarnaast is er op casusniveau ook met andere organisaties steeds meer samenwerking.
Als we kijken naar de resultaten van het klanttevredenheidsonderzoek dan zien we dat de tevredenheid over de dienstverlening (toegankelijkheid, snelheid, bejegening, samenwerking tussen organisaties) gelijk is gebleven (Wmo) of behoorlijk is toegenomen (jeugdzorg). Wel zijn de inwoners wat minder tevreden met het effect van de ontvangen ondersteuning. Dit is echter zonder nader onderzoek niet goed te duiden.
Samen voor een stevige sociale basis - Conclusie
26
Op basis van bovenstaande bevindingen trekken we de conclusie dat de huidige werkwijze van de werkorganisatie leidt tot een meer integrale benadering en dat het doel eigen mogelijkheden van mensen en hun netwerk te benutten in steeds grotere mate gerealiseerd lijkt te worden. Naast alle positieve ontwikkelingen zijn er ook zorg- en aandachtspunten. Allereerst de financiële kant. De statuten van de coöperatie laten zien dat er met de innovatie niet alleen een verandering van werkwijze is beoogd maar ook een kostenbesparing. Het is de vraag of de hypothese dat een veranderde werkwijze tot voldoende kostenbesparingen leidt bewaarheid wordt en op welke termijn dat dan zichtbaar wordt. De huidige financiële situatie van de gemeente Woudenberg (geen dekkende gemeentebegroting) laat zien dat er geen ruimte is om de uitkomsten af te wachten en dat er nu al ingrepen in het sociale domein noodzakelijk zijn. De werkorganisatie zal naar verwachting nog creatiever moeten worden in het meedenken met mensen om oplossingen te vinden in hun eigen omgeving of steun te zoeken bij lotgenoten of vrijwilligers. Een ander punt is het politieke en bestuurlijke draagvlak.
Hoewel de gemeente met het vormen van de coöperatie de weg van netwerk governance ingeslagen lijkt, laten de resultaten van het onderzoek onder de medewerkers van De Kleine Schans zien dat er op het punt van gezamenlijk beleid maken en standvastigheid in de gemaakte keuzes nog het nodige te leren valt. Dit heeft ook te maken de verschillende rollen van de gemeente, enerzijds als lid van de coöperatie en anderzijds als opdrachtgever (en systeemverantwoordelijke voor het sociaal domein). De gemeente is onderdeel van het netwerk, maar moet ook de financiële en juridische kader bewaken. Het is zoeken voor alle geledingen naar een balans tussen eindverantwoordelijk en medeverantwoordelijk zijn, tussen toezicht houden en (mede)uitvoeren. Het onderzoek naar het functioneren van de ALV laat zien dat met name de werkateliers bijdragen aan het behalen van de doelstelling van de innovatie. Op dit moment zijn er geen vaste criteria om te bepalen of het wenselijk is een werkatelier met een bepaald thema te starten. Door een strakkere koppeling van de inhoud van de werkateliers aan de doelstelling van de coöperatie kan de bijdrage van de werkateliers aan het behalen van de innovatiedoelstellingen vergroot worden. Controle op het doorzetten van de ontwikkelde activiteiten na het afsluiten van de ateliers kan de effectiviteit vergroten.
Ook zijn er issues die vanuit de werkorganisatie lastig te beïnvloeden zijn zoals personeelswisselingen waardoor nieuwe samenwerkingsrelaties moeten worden opgebouwd of de omvang van de regionale zorgaanbieders, het financiële systeem en het gebrek aan motivatie bij sommige specialistische zorgaanbieders om samen te werken die een meer integrale aanpak met de specialistische zorg in de weg zitten. Mogelijk dat voorbeelden uit de andere Nederlandse gemeenten nog tot inspiratie voor verbeteringen op dit punt kunnen leiden. En last but not least: het slagen van de innovatie is ook afhankelijk van het draagvlak onder de inwoners van Woudenberg. Uiteindelijk gaat de innovatie over het besef bij de inwoners dat er niet voor hen gezorgd wordt maar met en door hen, dat zij aan zet blijven ook als zij ondersteuning
Samen voor een stevige sociale basis - Conclusie
27
krijgen. Ook hier is een overheid nodig die vanuit alle geledingen achter de door haar ingezette koers blijft staan. Tot slot Innovatie en het tot stand brengen van samenwerking zijn processen die een lange adem vragen en steeds aan verandering onderhevig zijn door personeelswisselingen of omdat omstandigheden veranderen. Het is een ongoing-proces dat nooit af is. Toch menen we op basis van de vier deelonderzoeken te mogen concluderen dat er door coöperatie De Kleine Schans al succesvolle stappen zijn gezet om tot een meer integrale benadering van de ondersteuningsvragen in Woudenberg te komen en dat de coöperatie als cement werkt voor de sociale basisinfrastructuur in Woudenberg.
Samen voor een stevige sociale basis - Conclusie
28
7. Gebruikte literatuur -
-
-
-
-
-
Binkhorst, J., Overkamp, E., Sprinkhuizen, A., & Wilken, J. (2019). Integraal werken ontrafeld, een theoretisch perspectief in vier vensters. Utrecht: Hogeschool Utrecht. Interne Uitgave Bokhorst, M, Edelenbos, J., Koppenjan, J.F.M. & Oude Vrielink, M. (2015). ‘Burgercooperaties. Speler of speelbal in de nieuwe verhoudingen tussen overheid, markt en samenleving’, Bestuurskunde 24 (2): 3-16. Gemeente Woudenberg (2017). Oprichting van en deelname aan Coöperatie De Kleine Schans. Raadsvoorstel 188598, 12 juni. Gemeente Woudenberg (2017) ‘Waarom een coöperatie?’ Kwakernaak ,M., Deuten, J., Biene, M., Vos, W., Hamdi, A. (2016) De effectencalculator. Evaluaeren nieuwe stijl. Utrecht: Wmowerkplaatsen Leest, J. Bolt, E. Linde, van der, M. (2018) Verstandig duikelen. De complexe praktijk van sociale professionals. Wijk bij Duurstede Stichting Presentie Migchelbrink, F. (2013). Handboek praktijkgericht Onderzoek. Amsterdam: SWP. Moor, T. de (2013). Homo Cooperans. Instituties voor collectieve actie en solidaire samenleving. Oratie, Utrecht: Universiteit Utrecht. Statuten oprichting Coöperatie De Kleine Schans U.A., 27 oktober 2017. Scholte, M., Sprinkhuizen, A. (2018) Blijf Dweilen! Over sociaal werk en een vasthoudende aanpak van structurele problemen in het sociale domein. Vakblad Social Work.
Houten: BSL www.effectencalculator.nl https://www.trouw.nl/nieuws/flinke-tekorten-voor-jeugdzorg-bijgemeenten~b19c6fd3/?referrer=https%3A%2F%2Fwww.google.com%2F geraadpleegd op 16-06-2020 https://www.woudenberg.nl/nieuwsoverzicht/krachtig-signaal-door-niet-sluitendebegroting-leidt-tot-verscherpt-financieel-toezicht-voor-gemeente-woudenberg geraadpleegd op 28-01-2021 Overig Jaarverslagen, agenda’s en notulen ALV De Kleine Schans 2017 t/m 2020.
Samen voor een stevige sociale basis - Gebruikte literatuur
29