06b. Groenboek bezuinigingsdialoog 2020-2021.pdf
Tekst van het document
Onze organisatie is regiobreed. Woudenberg valt ook onder ons. Net als Baarn, Leusden, Soest, Soesterberg, Spakenburg-Bunschoten en Amersfoort.
Inwoner: Omschrijf hier vanuit welke achtergrond u deelneemt.
Wij vallen onder het primair onderwijs.
Doelgroep / ketenpartners
We bedienen 128 basisscholen in de regio. Elke wijk/gemeente heeft een eigen onderwijsondersteuner. Ik ben zelf de onderwijsondersteuner van Baarn. Maar daarnaast vervul ik de functie van Poortwachter dyslexie in de regio. En vanuit die rol ben ik gevraagd mee te denken in deze dialoog. Mijn collega Resi v Gestel is de onderwijsondersteuner van Woudenberg en sluit aan in de middaggroep van dit dialoog. SWV de Eem werkt wijkgericht. Daarnaast is het nodig om steeds meer verbinding te leggen tussen onderwijs en zorg omdat passend en uiteindelijk inclusief onderwijs beide takken nodig heeft. Dit betekent dat we contact hebben en samenwerken met de beleidsmedewerkers onderwijs en zorg van de gemeente en het sociaal team. Zie vorig antwoord. Als poortwachter dyslexie werk ik ook veel samen met de gemeente mbt dyslexie (vanuit de gemeente Amersfoort en regiogemeenten). En met de zorgaanbieders die diagnostiek en behandeling uitvoeren.
Organisatie: Omschrijf hier de doelgroep / de ketenpartners waar u als organisatie mee te maken heeft. Inwoner: Omschrijf de doelgroep / het belang van waaruit u meepraat.
Inzet gemeente
Organisatie: Omschrijf waar u de gemeente tegenkomt bij de uitvoering van de werkzaamheden / de taken. Inwoner: Omschrijf waar u als inwoners de gemeente, binnen het sociaal domein, tegenkomt.
Inzet anderen
Organisatie: Omschrijf welke inzet u van andere organisatie nodig heeft om uw taken uit te voeren? Inwoner: Dit onderdeel hoeft door inwoners niet ingevuld te worden. Als u hier informatie, met trekking tot deze vraag, wilt delen mag dit altijd.
Kengetallen
Organisatie: Omschrijf met welke kengetallen uw organisatie te maken heeft, specifiek ten aanzien van de gemeente Woudenberg. Denk hierbij aan hoeveelheid leden, client aantallen, aantal vrijwilligers, etc.
4 scholen
Bijzonderheden
Indien u iets kwijt wilt wat hierboven niet kan dan is deze ruimte hiervoor beschikbaar.
69
70
Factsheet met informatie per deelnemer Naam deelnemer / organisatie Doel
VluchtelingenWerk West en Midden-Nederland
Omschrijf hier het doel / de speerpunten van uw organisatie (in het algemeen) of van u als inwoner (bij deze bezuinigingsdialoog).
Als belangenbehartiger komen we op voor de belangen van asielzoekers en statushouders en begeleiden van aankomt in Nederland tot zelfstandigheid.
Kaders
De gemeenten zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de maatschappelijke begeleiding van asielmigranten. Dit is geregeld in de Wet Inburgering. Die wordt herzien en de nieuwe wet Inburgering wordt ingevoerd per 1 januari 2022. De gemeente Woudenberg koopt trajecten in bij VluchtelingenWerk om de statushouders te begeleiden naar zelfredzaamheid.
Organisatie: Omschrijf hier de kaders waar u mee te maken heeft (wettelijke kaders, prestatieafspraken, beheersovereenkomsten, etc.) Inwoner: Omschrijf hier vanuit welke achtergrond u deelneemt.
Doelgroep / ketenpartners
Organisatie: Omschrijf hier de doelgroep / de ketenpartners waar u als organisatie mee te maken heeft.
De doelgroep zijn de statushouders die worden gehuisvest in Woudenberg.
Inwoner: Omschrijf de doelgroep / het belang van waaruit u meepraat.
Inzet gemeente
Organisatie: Omschrijf waar u de gemeente tegenkomt bij de uitvoering van de werkzaamheden / de taken. Inwoner: Omschrijf waar u als inwoners de gemeente, binnen het sociaal domein, tegenkomt.
Inzet anderen
Organisatie: Omschrijf welke inzet u van andere organisatie nodig heeft om uw taken uit te voeren? Inwoner: Dit onderdeel hoeft door inwoners niet ingevuld te worden. Als u hier informatie, met trekking tot deze vraag, wilt delen mag dit altijd.
Kengetallen
Organisatie: Omschrijf met welke kengetallen uw organisatie te maken heeft, specifiek ten aanzien van de gemeente Woudenberg. Denk hierbij aan hoeveelheid leden, client aantallen, aantal vrijwilligers, etc.
Vanaf moment van huisvesting komen we de gemeente tegen. Van inschrijving in gemeente (burgerzaken), toekenning van de lening voor e inrichting van de woning, de aanvraag van de bijstandsuitkering (Werk en Inkomen). Gedurende de begeleiding contact voor bijzondere bijstand. WMO bij bijzondere situaties, bijvoorbeeld bij handicap, schuldhulpverlening, als iemand klaar is om te gaan werken (klantmanager van Werk en Inkomen). Samenwerken met de gemeente om de participatietrajecten te organiseren. Samenwerking met toeleiding naar inburgering, school voor kinderen en kinderopvang. We kijken vooral wat er is in de omgeving en dan organiseren de toeleiding daarheen (zoals aanmelding sportclub). Wegwijs maken in de gemeente. Toeleiding naar participatie voor vrijwilligerswerk. De gemeente Woudenberg heeft als taakstelling voor 2021 dat er 22 personen met een status gehuisvest moeten worden. Dat is een verdubbeling tov 2020, toen moesten er 10 personen gehuisvest worden.
71
Bijzonderheden
Indien u iets kwijt wilt wat hierboven niet kan dan is deze ruimte hiervoor beschikbaar.
72
Factsheet met informatie per deelnemer Naam deelnemer / organisatie
Coöperatie Boer en Zorg (coöperatie van kleinschalige, vaak groene, zorgondernemers, waarbij de Moriahoeve en de Veenhoeve/Woudhoeve zijn aangesloten)
Doel
De zorgondernemers die zijn aangesloten bij Coöperatie Boer en Zorg bieden diverse vormen van ondersteuning om cliënten weer zelfvertrouwen te geven, erbij te laten horen, en zo zelfstandig mogelijk te laten meedoen aan de maatschappij. Doelgroepen variëren van licht tot zwaar en jong tot oud. Ondersteuning is in de vorm van dagbesteding, individuele begeleiding, logeren, wonen en soms behandeling. Alles kleinschalig, met eigenheid en kwaliteit.
Kaders
Alle leden van CBZ zijn gehouden aan de wettelijke vereisten voor het leveren van goede zorg. Dit zijn met name de Wmo, JW, Wlz, Wet zorg en Dwang en de Wkkgz. Daarnaast zijn we gehouden aan de gestelde kwaliteitseisen door door gemeenten en zorgkantoren.
Omschrijf hier het doel / de speerpunten van uw organisatie (in het algemeen) of van u als inwoner (bij deze bezuinigingsdialoog).
Organisatie: Omschrijf hier de kaders waar u mee te maken heeft (wettelijke kaders, prestatieafspraken, beheersovereenkomsten, etc.) Inwoner: Omschrijf hier vanuit welke achtergrond u deelneemt.
Doelgroep / ketenpartners Organisatie: Omschrijf hier de doelgroep / de ketenpartners waar u als organisatie mee te maken heeft. Inwoner: Omschrijf de doelgroep / het belang van waaruit u meepraat.
Moriahoeve: De Moriahoeve heeft een dagbesteding en ontmoetingscentrum voor ouderen met dementie. Wij werken samen met welzijnsorganisaties, casemanagers, vrijwilligers, lokale ondernemers, bibliotheek. Veenhoeve/Woudhoeve: De Woudhoeve is een ‘Werkproject”. Een vorm van reformatorische kleinschalige dagbesteding op een prachtige locatie, voor mensen die tegen beperkingen aanlopen. Ook bieden wij jobcoaching-trajecten aan. Daarnaast bieden wij buitenschoolse opvang. Voor kinderen met een ‘rugzakje’ hebben wij de zaterdagen en twee woensdagmiddagen gereserveerd om hen onder deskundige begeleiding te laten groeien. Andere leden CBZ: onze leden zijn zeer divers. Waar de één werkt voor kinderen met gedragsproblemen, richt de ander zich op ouderen die niet meer zelfstandig kunnen wonen. Vaak worden mensen met zware problematiek opgevangen, die zijn uitgestroomd uit behandeling. Ook komt het veel voor dat een zorgboerderij een laatste strohalm is voor kinderen die uitvallen uit het onderwijs. De ketenpartners wisselen ook per zorgondernemer. Vaak zijn dit scholen, lokale
73
ondernemers, wijkteams en andere zorgverleners. Inzet gemeente Organisatie: Omschrijf waar u de gemeente tegenkomt bij de uitvoering van de werkzaamheden / de taken. Inwoner: Omschrijf waar u als inwoners de gemeente, binnen het sociaal domein, tegenkomt.
Inzet anderen
Organisatie: Omschrijf welke inzet u van andere organisatie nodig heeft om uw taken uit te voeren? Inwoner: Dit onderdeel hoeft door inwoners niet ingevuld te worden. Als u hier informatie, met trekking tot deze vraag, wilt delen mag dit altijd.
Kengetallen Organisatie: Omschrijf met welke kengetallen uw organisatie te maken heeft, specifiek ten aanzien van de gemeente Woudenberg. Denk hierbij aan hoeveelheid leden, client aantallen, aantal vrijwilligers, etc.
Het bieden van maatwerk aan cliënten staat op gespannen voet met de wens van de gemeente om te bezuinigen. Vaak is goedkoop duurkoop als het gaat om mensen met problemen. Bij te lichte of geen ondersteuning is de kans groot dat problemen verergeren en meer rigoureuze (duurdere) hulp nodig is. Het zou fijn zijn als er ruimte blijft voor zorg op maat. Goede samenwerking met voorliggende voorzieningen om makkelijk te kunnen afschalen als dit kan en combinatietrajecten mogelijk te maken. Goede samenwerking met scholen om samen te zorgen dat kinderen niet uitvallen uit het onderwijs, of zo kort mogelijk. Goede samenwerking met andere specialistische zorgaanbieders, om bij gezamenlijke inzet in een gezin/systeem efficiënt en goed samen te werken met duidelijke afspraken over regie. Moriahoeve: Wij hebben 9 cliënten op onze dagbesteding/ontmoetingscentrum. Veenhoeve/Woudhoeve: Per dag zijn er ongeveer 10 deelnemers aan het werk. CBZ: In totaal is door onze leden (niet alleen Moriahoeve en Veenhoeve) in 2020 tot nu toe aan ongeveer 30 mensen uit Woudenberg ondersteuning geboden via contracten van de Coöperatie: 15 jeugdigen en 15 volwassenen. Bij de jeugdigen gaat het om dagbesteding en logeeropvang. Bij de volwassenen om dagbesteding. De leden van CBZ bedienen in totaal zo’n 3000 deelnemers op jaarbasis.
Bijzonderheden
Indien u iets kwijt wilt wat hierboven niet kan dan is deze ruimte hiervoor beschikbaar.
We staan open om mee te werken aan initiatieven rondom: - casusregie, om ondersteuning efficiënt in te zetten; - samenwerking tussen scholen en zorgaanbieders rondom leerlingen die uitvallen of bijna uitvallen, om de uitval zo beperkt mogelijk te houden; - samenwerking tussen welzijnsvoorzieningen en zorgaanbieders, om ondersteuning zo licht als mogelijk te houden;
74
-doorlopende lijn van dagbesteding naar (begeleid) werk voor mensen met afstand tot de arbeidsmarkt; - samenwerking tussen zorg en sportvoorzieningen, om zoveel mogelijk kinderen te laten meedoen in reguliere activiteiten. - ……
75
5.3
Factsheets gemeente
Factsheets programma Samenleving
SSp
Specialistische zorg
Lokale zorg (Coöperatie De Kleine Schans)
Basisvoorzieningen
Burgerkracht
76
Inhoudsopgave
Inleiding ................................................................................................................................................. 76 Beleidskader sociaal domein ................................................................................................................. 79 Transformatie sociaal domein ............................................................................................................... 81 Programma Samenleving ...................................................................................................................... 83 Financieel overzicht programma Samenleving ..................................................................................... 84 Factsheets per domein .......................................................................................................................... 90 Basisvoorzieningen ............................................................................................................................ 91 Lokale zorg....................................................................................................................................... 114 Specialistische zorg..........................................................................................................................
129 Relevante beleidsstukken en informatiebronnen ............................................................................... 151
77
Inleiding Dit document is samengesteld voor de bezuinigingsdialoog om meer inzicht te geven in programma Samenleving. Eerst volgt een samenvatting van de visie en uitgangspunten van het integraal beleidskader sociaal domein. Vervolgens volgt een korte uitleg over de transformatie in het sociaal domein en de beweging die we in Woudenberg willen maken. Daarna geven we inzicht in de domeinen waaruit programma Samenleving is opgebouwd en een globaal overzicht van de financiën binnen de verschillende domeinen. We kiezen er bewust voor om nog geen detailinformatie over alle onderdelen te geven, omdat het gesprek dan snel gaat over de financiën, terwijl het de bedoeling is dat u als dialooggroepen eerst bepaald wat voor samenleving we willen zijn. Welke taken er bij de gemeente horen en welke ook door anderen of niet uitgevoerd zouden kunnen worden. En waar u vindt dat de prioriteiten liggen. In de witboekfase volgt per domein gedetailleerde financiële informatie. Tot slot volgen er per taak of beleidsterrein factsheet met daarin op hoofdlijnen welk doel de gemeente beoogt en wat zij daarvoor doet. Wat de (wettelijke) kaders zijn, welke spelers erbij betrokken zijn en wat hun inzet is. En eventuele bijzonderheden en kengetallen. Dit alles om meer gevoel te geven bij de onderdelen waar programma Samenleving uit bestaat.
78
Beleidskader sociaal domein Visie In 2019 hebben college en raad het integrale beleidskader sociaal domein (2019-2022) vastgesteld, met daarin de volgende visie op het sociaal domein:
Een samenleving waarin alle inwoners zich thuis voelen, zelfredzaam zijn en naar vermogen kunnen meedoen en waarin jeugdigen gezond en veilig kunnen opgroeien. Een samenleving waarin inwoners oog hebben voor elkaar en waar eenzaamheid zoveel als mogelijk wordt tegengegaan. De omgeving is, fysiek en sociaal, zo ingericht dat iedereen kan meedoen en gebruik kan maken van de beschikbare voorzieningen. Waar nodig komt de gemeente samen met inwoners en maatschappelijke organisaties tot collectieve en individuele oplossingen voor ondersteuning en zorg. De zorg wordt daar waar mogelijk lokaal, integraal en informeel georganiseerd. Samen zorgen we er zo ook voor dat de zorg betaalbaar blijft.
Maatschappelijke doelen Een visie verwezenlijkt zich niet vanzelf. Om te kunnen werken aan het bewerkstelligen van een visie moet je beschrijven welke effecten je wilt bereiken. Daarom hebben we onze visie omgezet in (drie) maatschappelijke effecten die over die periode wilden verwezenlijken en die ook in de begroting zijn opgenomen: • Meer inwoners hebben een gezonde leefstijl en zijn sociaal en maatschappelijk actief; • Samen met inwoners komen we tot meer lokale, passende en integrale antwoorden op hun ondersteuningsvragen; • We komen tot minder inzet van specialistische zorg door het stimuleren van innovatie en adequate zorgverlening. Positieve gezondheid Deze drie maatschappelijke effecten kennen een hoog abstractieniveau. En vallen op hun beurt weer uiteen in vele subdoelen die allemaal moeten bijdragen aan de hierboven genoemde effecten. Voor het formuleren van deze doelen hebben we het concept ‘positieve gezondheid’ van Machteld Huber als uitgangspunt genomen. Zij betoogt dat gezondheid meer is dan de af- of aanwezigheid van ziekte. En dat gezondheid bestaat uit het vermogen van mensen om met de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven om te gaan en zoveel mogelijk eigen regie te voeren. In de visie van Huber is gezondheid niet langer meer strikt het domein van de zorgprofessionals, maar van ons allemaal.
Het gaat immers om het vermogen om met veranderende omstandigheden om te kunnen gaan. En daarbij gaat het niet alleen om de fysieke gezondheid, het dagelijks functioneren en mee kunnen doen, maar ook over mentaal welbevinden, zingeving en kwaliteit van leven. Dit is verwerkt in een scoringsmodel met zes pijlers die mensen belangrijk vinden in hun leven. Met het scoringsmodel kan iemand de kwaliteit van zijn/haar leven in kaart brengen. Het is daarmee een kader dat wij mee kunnen geven aan onze uitvoeringsorganisatie en (zorg)aanbieders. De geleverde ondersteuning moet altijd als ‘slechts’ een onderdeel gezien worden van alle determinanten die sterk van invloed zijn op de kwaliteit van leven van onze inwoners. Door de inzet op preventie, lokale, passende en integrale ondersteuning kan de ervaren kwaliteit van leven daadwerkelijk worden beïnvloed.
79
We hebben dit concept als uitgangspunt gekozen omdat het goed aansluit bij de transformatiegedachte en onze visie: de mens staat centraal en het potentieel van mensen wordt benadrukt. Gezondheid is niet langer een doel, maar een middel om de kwaliteit van leven te vergroten. Het scoringsmodel van positieve gezondheid is echter niet zo geschikt voor de vertaling naar gemeentelijk beleid. Daarvoor maken we gebruik van het radermodel van de GGD GHOR. Dit radermodel is een omvorming van het scoringsmodel van positieve gezondheid en is ontworpen voor de beleidsontwikkeling van gemeenten op het gebied van sociaal domein en gezondheid. In dit model wordt duidelijk dat alle elementen van positieve gezondheid met elkaar in verbinding staan. De raderen kunnen worden gebruikt als ‘beleidsknoppen’; door aan een rad te draaien komen andere raderen ook in beweging en oefenen zo invloed op elkaar uit. Het radermodel biedt daardoor een goed handvat voor een integrale, preventieve aanpak. Dit beleid is gericht op het bevorderen en in stand houden van een positieve gezonde leefstijl en leefomgeving. Daarnaast richt dit beleid zich op vroegsignalering en het bieden van laagdrempelige ondersteuning.
Als bijvoorbeeld iemand zijn baan verliest en schulden krijgt (sociaal economische status), kan dat psychische problemen tot gevolg hebben (mentale gezondheid) en leiden tot een sociaal isolement (sociale leefomgeving). De kwaliteit van leven en zelfredzaamheid neemt daardoor af en het zorggebruik kan toenemen. Als iemand een gezin heeft, kunnen de problemen ook een negatieve invloed hebben op de partner en de kinderen. Door nieuw werk of een andere zinvolle dagbesteding en schuldhulpverlening kan iemand uit een sociaal isolement worden gehaald en kunnen mentale problemen afnemen. De zelfredzaamheid en samenredzaamheid nemen toe. En daarmee ook de kwaliteit van leven, voor de persoon zelf én voor zijn gezin en omgeving.
80
Transformatie sociaal domein Transformatie Bij de transformatie in het sociale domein gaat het om het realiseren van een andere rolverdeling tussen burgers, maatschappelijke instellingen en de overheid. Burgers krijgen een grotere eigen rol en verantwoordelijkheid. Gemeenten dragen daaraan bij door het stimuleren van de eigen kracht, zelfredzaamheid, participatie en vitaliteit van inwoners. En door te investeren in preventie, lichte en nabije zorg, meer ruimte voor innovaties, minder bureaucratie, een beperktere rol van de overheid en vermindering van de overheidsuitgaven.
Vaak wordt het sociaal domein weergegeven zoals de piramide op de voorpagina. Een trechtervorm, zoals hieronder opgenomen, is eigenlijk passender. Het doel van de transformatie is namelijk om het sociaal domein zo in te richten dat voorkomen wordt dat mensen onnodig gebruik (moeten) maken van de lokale basis(zorg)voorzieningen en/of van specialistische zorg. De trechter is in dit kader een soort filter die ervoor zorgt dat alleen die mensen specialistische zorg krijgen die het echt nodig hebben. En dat alles wat in het eigen netwerk en informeel opgelost kan worden, ook daar opgelost wordt. En als mensen toch specialistische zorg nodig hebben, dan bieden we de zorg zoveel mogelijk lokaal, collectief en ambulant. En is alles erop gericht op de zorg zo kortdurend mogelijk te laten zijn.
Burgerkracht Aan de bovenkant van de trechter gaat het om de burgerkracht, eigen kracht en het sociaal netwerk/kracht van de sociale omgeving. Dat mensen op individueel niveau vaardig zijn in het oplossen en aanpakken van problemen. Te denken valt aan een familie die samen mantelzorg biedt aan een familielid of ouders die andere ouders helpen bij opvoedproblemen met hun kinderen. Ondersteuning op dit niveau komt altijd uit de omgeving, niet van professionals. Uitgangspunt is dat we omzien naar elkaar. Het versterken van de eigen kracht draagt hieraan bij.
81
Basisvoorzieningen De sociale basisinfrastructuur bestaat uit een breed aanbod van sociaal maatschappelijke basisvoorzieningen gericht op diverse leefgebieden binnen het sociaal domein. Zoals sociale ondernemers, initiatieven van bewoners, sportverenigingen, religieuze organisaties, scholen, huisartsen en zorg- en welzijnsaanbieders. Ze hebben als doel de samenhang tussen de mensen te versterken, de leefbaarheid te vergroten en de participatie te bevorderen. Een deel van de voorzieningen is vrij toegankelijk voor alle inwoners: jong, oud, mensen met of zonder beperking. Daarnaast zijn er voorzieningen die er voor specifieke bewoners zijn die een steuntje in de rug kunnen gebruiken. Soms geldt daarbij een beperkte toegangsbeoordeling van algemene aard, zoals een leeftijdsgrens. Te denken valt hierbij aan voorzieningen speciaal gericht op ouderen. Deze voorzieningen worden opgezet en geëxploiteerd door of namens de gemeente of verenigingen en stichtingen met een algemeen maatschappelijke doel. Het aanbod binnen de basisinfrastructuur is divers; van sociaal-culturele voorzieningen en sportfaciliteiten tot collectief vervoer, klussendiensten of (informele) zorg. Lokale zorg Wanneer de vragen en behoeften van mensen of van gezinnen niet (meer) opgelost kunnen worden door informele zorg en ondersteuning of door algemene voorzieningen kan een beroep worden gedaan op lokale zorg.
Mensen kunnen zich hiervoor melden bij Coöperatie De Kleine Schans. Bij De Kleine Schans werken professionals op het gebied van zorg & welzijn, werk & inkomen en Jeugdzorg. Deze professionals gaan in gesprek met de mensen die ondersteuning of hulp vragen om samen in kaart te brengen waar de beperkingen liggen en wat er voor nodig is om zelf verder te kunnen. Ook wordt gekeken waar de kracht van mensen zit, hoe deze verder versterkt kan worden en hoe mensen zelf een bijdrage kunnen leveren aan de samenleving (wederkerigheid). Het kan zijn dat mensen langduriger ondersteuning en zorg nodig hebben en wordt doorverwezen naar specialistische zorg. In die gevallen vervult de professional de rol van casemanager of regisseur zodat er niet meerdere professionals tegelijkertijd aanwezig zijn en verschillende soorten hulp en ondersteuning op elkaar afgestemd worden. Vaak is een vorm van regie nodig om te zorgen dat deze problemen volgens een duidelijk plan in samenhang worden aangepakt. Ook op dit niveau gelden nog steeds de principes van ondersteuning van eigen kracht en het benutten van de mogelijkheden van het informele netwerk. Ook kunnen lichtere vormen van ondersteuning uit de andere cirkels een rol blijven spelen in de aanpak. De toegang tot de specialistische zorg is veelal georganiseerd via indicatiestelling.
Specialistische zorg Het kan ook zijn dat de hulp en ondersteuningsvraag zo complex of specifiek is, dat wordt opgeschaald naar zwaardere of specialistische zorg. Deze zorg wordt dan geleverd door gespecialiseerde zorgaanbieders. Zoals hiervoor aangegeven blijft de professional van De Kleine Schans de regisseur of casemanager. De professionals van De Kleine Schans worden hierbij ondersteund door professionals uit de basisinfrastructuur, maar kunnen ook specialisten inzetten of hen ter consultatie raadplegen. De inkoop van de specialistische zorg is regionaal georganiseerd (regio Amersfoort), namelijk door het Regionaal Inkoop- en Subsidiebureau.1 1 In het voorjaar van 2015 hebben de gemeenten in de regio Amersfoort (Amersfoort, Baarn, Bunschoten, Eemnes (alleen jeugd), Leusden, Soest en Woudenberg), besloten de inkoop en subsidiëring van zorg en ondersteuning in het kader van de Jeugdwet en de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) gezamenlijk te organiseren. Dit was de start van het Regionaal Inkoop- en Subsidiebureau (RISB). De opdracht van het RISB is te verdelen in de volgende taken: 1) Strategie en besluitvorming; 2) Inkoop en archivering/communicatie; 3)
82
Programma Samenleving De gemeente Woudenberg heeft de begroting van programma Samenleving opgebouwd aan de hand van de hierboven genoemde trechter. Als gevolg is het programma verdeeld in de volgende drie domeinen. Omdat burgerkracht vooral om eigen kracht en het hebben van een lokaal netwerk gaat, zijn hier geen budgetten in de begroting voor opgenomen. Het ondersteunen van mensen die burgerkracht versterken, bijvoorbeeld de ondersteuning van vrijwilligers, informele zorg en jeugd- en jongerenwerk is onder domein 1 opgenomen. Domein 1: Basisvoorzieningen • Sport • Lokaal gezondheidsbeleid • Kunst en cultuur • Onderwijs (beleid, huisvesting, vervoer) • Jeugd- en jongerenwerk • Sociale kracht (ondersteuning vrijwilligers, informele zorg, ouderenwerk) Domein 2: Lokale zorg • Werk en inkomen • Nabije en lichte ondersteuning (uitvoering lokale toegang, kwaliteitsbeleid) Domein 3: Specialistische zorg • Wmo 2007 • Wmo 2015 • Jeugdzorg
Aanbestedings- en inkooptrajecten; 4) Contract- en accountmanagement; 5) Data en monitoring. De scope van het RISB in de regionale inkoop van de regionale specialistische jeugdhulp en Wmo (begeleiding, respijtzorg en dagactiviteiten), voor Amersfoort vanuit haar positie als centrumgemeente Ondersteuning met Noodzakelijk Verblijf (OMNV) en Veilig Thuis 18+en lokaal Hulp bij het huishouden. Tevens verzorgt het RISB de inkoop van zorg vanuit Wonen, rollen en vervoer.
83
Financieel overzicht programma Samenleving Hieronder is per domein een globaal financieel beeld van de uitgaven binnen het programma samenleving opgenomen.2 Als basis hiervoor is de begroting 2020 en 2021 gebruikt.
Domein 1: Basisvoorzieningen
Lasten domein 1 - Basisvoorzieningen 1.400.000 1.200.000 1.000.000 800.000 600.000 400.000 200.000 0
Begroting 2020 Begroting 2021
Lasten domein 1 - Basisvoorzieningen Begroting 2021 Sport Lokaal gezondheidsbeleid
Kunst en cultuur
Onderwijs (beleid, huisvesting, vervoer)
De volgende uitgangspunten zijn hierbij gehanteerd: De lasten uit de primaire financiële begrotingen van 2020 en 2021 zijn meegenomen, eventuele tussentijdse of latere bijstellingen van budgetten niet; De inkomsten zijn niet meegenomen; - Het gaat om het eindtotaal, hierdoor zijn bijvoorbeeld loonkosten, de kosten van inhuur van derden en/of verzekeringen op sommige onderdelen meegenomen. 2
-
84
Domein 2: Lokale zorg
Lasten domein 2 - Lokale zorg 2.600.000 2.500.000 2.400.000 2.300.000
Begroting 2020 Begroting 2021
2.200.000 2.100.000 2.000.000 Werk en inkomen
Nabije en lichte ondersteuning (uitvoering lokale toegang, kwaliteitsbeleid)
Lasten domein 2 - Lokale zorg Begroting 2021
Werk en inkomen
85
Domein 3: Specialistische zorg
Lasten domein 3 - Specialistische zorg 4.000.000 3.500.000 3.000.000 2.500.000 Begroting 2020 2.000.000
Begroting 2021
1.500.000 1.000.000 500.000 0 Wmo 2007
Wmo 2015
Jeugdzorg
Lasten domein 3 - Specialistische zorg Begroting 2021
Wmo 2007 Wmo 2015 Jeugdzor g
86
Financieel tekort De gemeente Woudenberg verwacht dit jaar en de komende jaren fors meer aan programma Samenleving uit te geven. Dit komt met name door de ontwikkeling in de uitgaven en inkomsten Jeugdzorg en Wmo. Enerzijds stijgen de kosten door loon- en prijsindexeringen. Als compensatie ontvangt de gemeente hier inkomsten vanuit het Rijk voor. De afgelopen jaren bleek echter dat het percentage waarmee het Rijk compenseert lager was dan de percentages welke de zorgaanbieders in rekening brachten (bijvoorbeeld omdat de betreffende cao een hoger indexeringspercentage voor lonen kende). Anderzijds is de zorgvraag de afgelopen jaren gegroeid wat ook voor hogere uitgaven zorgt. Met deze stijgende zorgvraag is bij de financiële berekeningen (gedeeltelijk) rekening gehouden. Op basis van de cijfers welke eind mei 2020 bekend waren, verwacht de gemeente een tekort in 2020 van ruim € 500.000 en dit loopt op naar bijna € 2 miljoen in 2024. Terwijl de totale uitgaven over programma Samenleving naar schatting ongeveer € 15 miljoen bedragen. De afgelopen jaren hebben op programma samenleving overigens al twee bezuinigingsrondes plaatsgevonden. Daarbij is rekening gehouden met de geldende visie, de doelstellingen en het beleid binnen de gemeente. Hierdoor is gelukt om bezuinigingen te realiseren die niet of zeer beperkt afbreuk deden aan de niveau van de dienstverlening.
Gezien de hoogte van het te verwachten tekort in 2024 zijn nu verdergaande maatregelen noodzakelijk. Zodoende is de opgave voor 2022 vastgesteld op € 720.000 oplopend naar € 1,5 miljoen in 2024. Omdat de raad heeft aangegeven wat te kiezen te willen hebben, heeft zij besloten om de opgave voor bezuinigingsvoorstellen voor 2022 op € 792.000 te stellen (10% extra). Infographic begroting 2021 Om naast een eerst financieel beeld van programma samenleving een kort beeld te geven van de totale Woudenbergse begroting 2021 is hierna de infographic opgenomen welke bij de begroting 2021 is opgesteld. Op de eerste pagina is te zien wat de verschillende inkomstenbronnen van de gemeente zijn en hoeveel geld de gemeente per inkomstenbron krijgt. Op de tweede pagina is de verdeling van uitgaven over de verschillende programma’s zichtbaar. Dit ter informatie en om u wat meer gevoel bij de totale begroting van de gemeente te geven.
87
Begroting 2021
Gemeente Woudenberg De gemeente Woudenberg vindt het belangrijk dat u als inwoner weet waar de gemeente haar geld aan uitgeeft. In dit overzicht ziet u daarom de totale inkomsten en uitgaven van de gemeente in 2021 in één oogopslag. De gemeente verwacht de komende jaren fors minder inkomensten te ontvangen dan de gemeente verwacht uit te geven. Op 6 en 13 oktober bespreekt de gemeenteraad welke maatregelen worden genomen om het tekort op te lossen.
Inkomsten
Waar komt het geld vandaan?
€ 17,8 miljoen Dit bedrag krijgen we van het Rijk
+
€ 18,8 miljoen Dit bedrag krijgen we uit lokale heffingen en andere inkomsten
Lokale heffingen
€ 36,6 miljoen
=
Totale inkomsten
Overige inkomsten
Onroerende zaakbelasting (OZB)
Tegemoetkoming uitkeringen
Afvalstoffenheffing
Renteresultaat
Rioolheffing
Huren en pachten
Leges, rechten en retributies
Grondexploitaties
Begrafenisrechten
Subsidies en bijdragen
Toeristenbelasting
Dekking uit reserves
Hondenbelasting
Voorzieningen en leges
Totaal
€ 5,6 mln
Totaal
€ 13,2 mln
Maatregelen om het tekort op te lossen: De gemeente ontvangt minder dan zij uitgeeft. Het tekort is circa 1 miljoen per jaar. Het college stelt aan de gemeenteraad voor de volgende maatregelen te nemen: 1. Stevige druk op het Rijk om meer geld beschikbaar te stellen om de gemeentelijke taken uit te voeren. 2. Bezuinigen op taken in het sociaal domein door een dialoog met de samenleving. 3. Bezuinigen op de gemeentelijke organisatie. 4. De OZB in 2021 te verhogen met 8.5% bovenop de inflatiecorrectie van 1,5%. 88 5. En als dat bij de begroting 2022 onvoldoende blijkt te zijn bezuinigen op woon- en leefomgeving.
89
90 Factsheets per domein Domein 3: Specialistische zorg Wmo 2007 - Hulpmiddelen - Huishoudelijke hulp Wmo 2015 - Ambulante begeleiding volwassenen - Dagactiviteiten volwassenen - Samen Veilig Midden Nederland volwassenen - Inloop GGZ - PGB Wmo - Doventolk - Regiotaxi Jeugdzorg - Ambulante begeleiding - Ambulante (dag)behandeling - Respijtzorg/Logeren jeugd - Dyslexie - ADHD Ziekenhuiszorg - Vervoer Jeugd GGZ - Dagactiviteiten - Breed spectrum aanbieders - Samen Veilig Midden Nederland jeugd - Landelijk Transitie Arrangement - PGB jeugd
Domein 1: Basisvoorzieningen Sport - Subsidies binnen- en buitensport - Lokaal sportbeleid - Brede regeling combinatiefunctionaris - Binnen- en buitensportaccommodaties Gezondheidszorg - Lokaal gezondheidsbeleid - GGD Kunst en cultuur - Subsidies kunst en cultuur - Programmacoördinator - Accommodaties cultuur Onderwijs - Sportonderwijs - Onderwijshuisvesting - Leerlingenvervoer - Passend onderwijs - Onderwijsbeleid - Peuterspeelzalen en VVE - Inspectie kinderopvang - Leerplicht Jeugd- en jongerenwerk - Jeugd- en jongerenwerk Kracht van de samenleving - Informele zorg - Vrijwilligersbeleid - Mantelzorgondersteuning - Ouderenbeleid Domein 2: Lokale zorg Werk en inkomen - Inkomensvoorziening - Overige kosten bijstandsverlening - Schuldhulpverlening - Sociale werkvoorziening - Re-integratie - Inburgering Nabije en lichte ondersteuning - Inkopen kindplaatsen (Sociaal Medische Indicatie) - Kwaliteitsbeleid - Onafhankelijke clientondersteuning - Zorgadministratie - Adviesraad sociaal domein - Interne controle - Innovatiebudget - Subsidie De Kleine Schans - Wet verplichte GGZ
90
Basisvoorzieningen - Sport Basisvoorzieningen Subsidies binnen- en buitensport Doel:
Kaders:
Door het subsidiëren van binnen- en buitensport wordt invulling gegeven aan de volgende doelstellingen: - Meer inwoners hebben een gezonde leefstijl en zijn sociaal en maatschappelijk actief; - Zorgen voor een goede toegankelijkheid en kwaliteit van sporten beweegvoorzieningen voor iedereen en stimuleren van het gebruik. Beleidskader sociaal domein 2019-2022 Uitvoeringsprogramma 2019-2020
Spelers:
Sportverenigingen
Inzet gemeente:
Het Woudenbergse sport- en beweegbeleid is gericht op het mogelijk maken van sporten en bewegen. De rol van de gemeente is een voorwaardenscheppende. Aansluitend bij beleidsthema’s uit het nationaal sportakkoord, wordt het Woudenbergse sportbeleid vanuit lokale wensen ingevuld. Hierbij wordt sport als middel ingezet om doelstellingen op andere beleidsterreinen te realiseren. Vrijwilligers
Inzet anderen:
Bijzonderheden
Het gaat hier om het inhoudelijke sporten en bewegen en dus niet om de accommodaties.
Kengetallen:
91
Basisvoorzieningen - Sport Lokaal sportbeleid Doel:
Kaders:
Het lokaal sportbeleid van de gemeente Woudenberg is onderdeel van het beleidskader sociaal domein en heeft als uitgangspunt het bevorderen van een positieve gezonde leefstijl en participatie en talentontwikkeling. Beleidskader sociaal domein 2019-2022 Uitvoeringsprogramma 2019-2020
Spelers:
Subsidiepartners Vrijwilligers
Inzet gemeente:
Het Woudenbergse sport- en beweegbeleid is gericht op het mogelijk maken van sporten en bewegen. De rol van de gemeente is een voorwaardenscheppende. Aansluitend bij beleidsthema’s uit het nationaal sportakkoord wordt het Woudenbergse sportbeleid vanuit lokale wensen ingevuld. Hierbij wordt sport als middel ingezet om doelstellingen op andere beleidsterreinen te realiseren.
Inzet anderen:
Vrijwilligers
Bijzonderheden
Het gaat hier om het inhoudelijke sporten en bewegen en dus niet om de accommodaties.
Kengetallen:
N.v.t.
92
Basisvoorzieningen - Sport Brede regeling combinatiefunctionaris Doel:
Op 1 januari 2019 is de regeling voor combinatiefuncties aangepast. De nieuwe regeling heeft een andere focus en er is meer budget beschikbaar. Daardoor kon het aantal buurtsport- en cultuurcoaches in Nederland, en daarmee Woudenberg uitgebreid worden en kunnen de functionarissen breder ingezet worden. De belangrijkste doelstellingen van de regeling zijn: • Een leven lang sporten, bewegen en deelnemen aan cultuur voor iedereen mogelijk maken. • Duurzaam versterken en innoveren van sport-, beweeg- en cultuuraanbieders/vrijwilligersorganisaties. • Lokale verbindingen tot stand brengen en uitbouwen. De buurtsportcoaches in Woudenberg geven invulling aan verschillende activiteiten rond sporten, ondersteunen verenigingen en creëren aanbod voor specifieke doelgroepen. Door inzet van buurtsportcoach gelden wordt er gewerkt aan de volgende doelen: -
Sporten en bewegen mogelijk maken en houden voor alle inwoners van Woudenberg. Bieden van optimale ontwikkelkansen voor jeugdigen in samenwerking met kinderopvang, onderwijs, sport en cultuur en jongerenwerkers.
Kaders:
Beleidskader sociaal domein 2019-2022 Uitvoeringsprogramma 2019-2020
Spelers:
1. SNO 2. Woudenberg Beweegt 3. Reinaerde, De Heygraeff 4. Regionale consulent aangepast sporten 5. Sportverenigingen 6. Welzijnsorganisaties Het ontwikkelen en faciliteren van initiatieven in het kader van de brede regeling combinatiefunctionaris.
Inzet gemeente:
Inzet anderen:
SNO Fysiotherapiepraktijk De Geeresteingroep
Bijzonderheden
Het gaat om een doeluitkering van het rijk.
Kengetallen:
Met de rijksbijdrage brede regeling combinatiefuncties dient Woudenberg 3,53 fte aan combinatiefunctionarissen te realiseren.
93
Basisvoorzieningen - Sport Binnen- en buitensportaccommodaties Doel: Om een goed sport- en beweegaanbod te kunnen bieden waarin inwoners van Woudenberg gestimuleerd worden om een gezonde leefstijl te houden of ontwikkelen zijn goede binnen- en buitensportaccommodaties nodig. Hier voorziet de gemeente door het financieel mogelijk maken van een binnen- en een buitensportaccommodatie.
Kaders:
Hierbij wordt er gewerkt aan het doel: Sporten en bewegen mogelijk maken en houden voor alle inwoners van Woudenberg. Beleidskader sociaal domein 2019-2022 Uitvoeringsprogramma 2019-2020 Overeenkomsten met Stichting Beheer Sportpark De Grift en Stichting ABC
Spelers:
1. Stichting Beheer Sportpark De Grift 2. Stichting ABC 3. Sportverenigingen
Inzet gemeente:
Het verstrekken van bijdragen aan de twee stichtingen en de financiële verantwoordelijkheid voor het renoveren van de velden van het sportpark De beide stichtingen bestaan geheel uit vrijwilligers
Inzet anderen: Bijzonderheden Kengetallen:
Het gaat om de binnen- en buitensportlocaties dus niet om de inhoudelijke sportverenigingen of de uitvoer daarvan. -
94
Basisvoorzieningen - Lokaal gezondheidsbeleid Lokaal gezondheidsbeleid Doel:
Het lokale gezondheidsbeleid van de gemeente Woudenberg is onderdeel van het beleidskader sociaal domein en heeft als uitgangspunt het bevorderen en/of behouden van een optimale gezondheid van haar inwoners, door de regie te voeren op de lokale gezondheidssituatie, te faciliteren waar nodig en in te steken op preventie. Daarbij gaat het niet alleen om de lichamelijke gezondheid, maar ook over mentaal welbevinden, zingeving, fysieke woonomgeving en sociaal economische situatie. Speerpunten zijn een kansrijke start; gezond ouder worden; tegengaan middelengebruik, bevorderen van een gezonde leefstijl, stimuleren van een integrale aanpak op het gebied van gezondheid.
Kaders:
Wet publieke gezondheid Nationaal preventieakkoord Landelijke nota gezondheidsbeleid 2020-2024 Beleidskader sociaal domein 2019-2022
Spelers:
Senioren Welzijn Organisatie Woudenberg Beweegt Sportverenigingen Buurtsportcoaches Eerstelijnszorg (huisartsen, fysio, diëtisten) Verloskundigen Kraamzorg Kinderopvang Scholen Jongerenwerk Reinaerde GGDrU Lokale volksgezondheid: Stimuleren van een gezond leefstijl door beschikbaar stellen van subsidie (Woudenberg beweegt) of faciliteren van initiatieven; Organiseren van overleggen om afstemming en samenwerking te stimuleren op het gebied van gezondheid (kansrijke start, overleg met huisartsen); Ondersteuning vaccinatieprogramma; Preventie en handhaving op het gebied van middelengebruik; Gezondheid integreren in beleid gericht op de woonomgeving; Deelname aan onderzoeksprogramma valpreventie van Hogeschool Utrecht. Opzetten van een lokaal preventieakkoord.
Inzet gemeente:
Inzet anderen:
Om de doelen te bereiken is inzet van lokale partijen nodig (zie spelers) omdat zij de uitvoering doen.
Bijzonderheden Kengetallen:
https://ggdru.buurtmonitor.nl/
95
Basisvoorzieningen - Lokaal gezondheidsbeleid Gemeentelijke Gezondheidsdienst regio Utrecht (GGDrU) Doel: De GGD (Gemeentelijke Gezondheidsdienst) regio Utrecht is de gemeentelijke gezondheidsdienst van de 26 gemeenten in de regio Utrecht. Vanuit een brede (sociaal medische) ervaring en deskundigheid bevordert én beschermt de GGDrU de gezondheid van alle inwoners in de regio Utrecht. Zij doen dat door risico’s voor de gezondheid te signaleren, te voorkomen en de gezondheid van alle inwoners te bevorderen. Dat gebeurt vanuit een positieve blik op gezondheid: kijken naar mogelijkheden en kansen om mee te kunnen doen in de samenleving. De GGDrU maakt deel uit van het zorgsysteem en wil bijdragen aan de volgende maatschappelijke effecten: • Inwoners wonen, leven, gaan naar school en werken in een veilige omgeving waar aandacht is voor gezondheid en elkaar. • Een gezonde en veilige start voor elk kind. • Iedereen moet zich kunnen ontwikkelen en ontplooien. • Iedereen kan meedoen. • Bedreigingen van de publieke gezondheid worden bestreden. Kaders: - Wet publieke gezondheid - Gemeenschappelijke regeling GGDrU Spelers: GGDrU 25 andere gemeenten in de regio Utrecht Ministerie van VWS Inzet De GGDrU voert voor de gemeenten in de regio Utrecht een aantal gemeente/anderen: wettelijke taken op basis van de Wet publieke gezondheid (Wpg).
Hieronder vallen onder andere: jeugdgezondheidszorg (consultatiebureau en ‘schoolarts’), medische milieukunde, infectieziektebestrijding, bevolkingsonderzoeken en gezondheidsvoorlichting. Daarnaast verlenen zij ook hulp als er incidenten uitbreken in de regio, bijv. na een uitbraak van voedselvergiftiging of een infectieziekte. En ze zorgen ervoor dat ze zijn toegerust op snelle hulpverlening bij een eventuele grotere ramp (GHOR). Gemeenten nemen eveneens gezamenlijk extra taken af bij de GGDrU (bijvoorbeeld toezicht Wmo; aanpak woon hygiënische problematiek).En de gemeente Woudenberg neemt ook maatwerktaken af zoals registratietaken en handhaving kinderopvang en het traject stevig ouderschap. Dit zijn deels wettelijke verplichte taken, maar die hoeven niet per se door de GGDrU te worden uitgevoerd. Gekozen is voor de GGDrU omdat ze deze taken goed kunnen uitvoeren tegen acceptabele kosten. Daarnaast kopen we producten in zoals stevig ouderschap omdat dit bijdraagt aan preventie en het voorkomen van extra zorg. De wethouder neemt namens het college van de gemeente Woudenberg deel in het Algemeen Bestuur van de GGDrU en kan tijdens de vergaderingen invloed uitoefenen op de besluitvorming. Naar rato van het aantal inwoners is het aantal stemmen per gemeente bepaald. De gemeente Woudenberg heeft één stem van de in totaal 70 stemmen.
Bijzonderheden Mogelijke bezuinigingen op de basistaken die de GGDrU voor de deelnemende gemeenten uitvoert, heeft al op bestuurlijk niveau op de agenda gestaan. De conclusie is dat er op dit moment geen meerderheid is om te bezuinigen op de basistaken.
96
Basisvoorzieningen - Lokaal gezondheidsbeleid Kengetallen:
n.v.t.
97
Basisvoorzieningen - Kunst en Cultuur Subsidies Kunst en Cultuur Doel: We streven naar een samenleving waarin alle inwoners zich thuis voelen, zelfredzaam zijn en naar vermogen kunnen meedoen en waarin jeugdigen gezond en veilig kunnen opgroeien. Een samenleving waarin inwoners oog hebben voor elkaar en waar eenzaamheid zoveel als mogelijk wordt tegengegaan. De omgeving is, fysiek en sociaal, zo ingericht dat iedereen kan meedoen en gebruik kan maken van de beschikbare voorzieningen. Kunst en cultuur draagt daaraan bij. Activiteiten op dit gebied dragen bij aan mentale gezondheid en veerkracht. En dragen bij aan een sociale leefomgeving. We verstrekken subsidies op het gebied van kunst en cultuur zodat organisaties activiteiten op dit gebied kunnen organiseren. Kaders: Beleidskader sociaal domein 2019-2022
Spelers:
Inzet gemeente:
Lokale culturele organisaties Cultuureducatie (Landschap Erfgoed Utrecht en Kunst Centraal) Bibliotheek Eemland Programmacoördinator Stichting Cultuurhuis De gemeente verstrekt subsidie voor culturele activiteiten.
Inzet anderen:
Vrijwilligers
Bijzonderheden
Kengetallen:
98
Basisvoorzieningen - Kunst en Cultuur Programmacoördinator Doel:
Het cultuurhuis is dé huiskamer van Woudenberg. Inwoners kunnen hier terecht voor een kopje koffie en om elkaar te ontmoeten. Ook worden er diverse (culturele) activiteiten georganiseerd waar iedereen aan mee kan doen. De programmering draagt bij aan participatie, de bestrijding van eenzaamheid, sociale cohesie en talentontwikkeling. De programmacoördinator organiseert samen met andere organisaties deze activiteiten. Daarnaast draagt de programmacoördinator zorg voor de afstemming, coördinatie en publiciteit rondom de programmering.
Kaders:
Beleidskader sociaal domein 2019-2022
Spelers:
Stichting Cultuurhuis Programma coördinator Oud Woudenberg Stichting Kunst en Cultuur Bibliotheek Eemland - De gemeente verstrekt subsidie voor de programma coördinator. - De gemeente verstrekt subsidie voor culturele activiteiten. - De gemeente speelt een adviserende rol voor de werkgroep programmering.
Inzet gemeente:
Inzet anderen:
Met de subsidie van de gemeente kunnen de spelers Oud Woudenberg, bibliotheek Eemland, st. Kunst en cultuur en de programmacoördinator activiteiten organiseren op het gebied van kunst en cultuur.
Bijzonderheden Kengetallen:
99