04. UHS_Woudenberg_2026-2029.pdf

Kernbegrippen De LHSO hanteert twee hoofdvragen bij elke overtreding: (1) Is er aanleiding voor bestuursrechtelijk optreden? en (2) Is er aanleiding voor strafrechtelijk optreden? Deze vragen zijn nevengeschikt en worden beide beoordeeld, ongeacht of de overtreding bestuursrechtelijk of strafrechtelijk van aard is. Bij de beoordeling wordt gekeken naar de ernst van de overtreding (de mogelijke gevolgen) en het gedrag van de overtreder.

Interventiematrix De kern van de LHSO is de interventiematrix, die twee dimensies combineert: De Y-as betreft de mogelijke gevolgen van de overtreding, ingedeeld in vier categorieën: (1) vrijwel nihil, (2) beperkt, (3) van belang en (4) aanzienlijk/onomkeerbaar. De X-as betreft het gedrag van de overtreder, ingedeeld in drie categorieën: (A) goedwillend (onbewust, proactief bij constatering), (B) neutraal/onverschillig (moet worden aangesproken, reageert maar neemt niet zelf initiatief) en (C) bewust/calculerend (wist of had moeten weten, recidivist, malafide). Door kruising van deze twee assen ontstaan twaalf segmenten (A1 t/m C4), die elk leiden tot een of meer passende interventies, oplopend van licht (informeren, waarschuwen) tot zwaar (bestuurlijke boete, strafrechtelijke vervolging). De handhaver kiest in beginsel voor de minst zware interventie die past bij het segment, tenzij gemotiveerd wordt waarom een zwaardere interventie aangewezen is.

Stappenplan De LHSO schrijft het volgende stappenplan voor: Stap 1 — Positionering in de interventiematrix. De handhaver bepaalt de ernst van de overtreding (gevolgen) en het gedrag van de overtreder en positioneert de bevinding in het juiste segment van de matrix. Stap 2 — Beoordeling verzwarende of verzachtende aspecten. De handhaver beoordeelt of er verzwarende aspecten zijn (recidive, verkregen financieel voordeel, combinatie met andere overtredingen, risico voor kwetsbare groepen) of verzachtende aspecten (overmacht, eerste overtreding, direct herstel). Op basis hiervan kan de positionering worden bijgesteld. Stap 3 — Optreden aan de hand van de interventiematrix. De handhaver kiest de passende interventie(s) uit het toepasselijke segment. Mogelijke interventies zijn: aanspreken/informeren, waarschuwen (brief),

30

U&HS 2026–2029 – Gemeente Woudenberg

bestuurlijk gesprek, last onder dwangsom, last onder bestuursdwang, bestuurlijke boete, schorsen/intrekken vergunning, bestuurlijke strafbeschikking, proces-verbaal en/of strafrechtelijke vervolging. Stap 4 — Bepalen of afstemmingsoverleg nodig is. Bij overtredingen in de segmenten waar zowel bestuursrechtelijk als strafrechtelijk optreden aan de orde kan zijn, vindt afstemming plaats met het Openbaar Ministerie en/of de politie. Stap 5 — Vastleggen. De doorlopen stappen en genomen beslissingen worden systematisch, verifieerbaar en transparant vastgelegd in het zaaksysteem.

Verwijzing De volledige tekst van de LHSO (21 pagina’s) is te raadplegen via de website van het Informatiepunt Leefomgeving (IPLO): iplo.nl/regelgeving/instrumenten/vergunningverlening-toezicht-handhaving/landelijkehandhavingsstrategie-omgevingsrecht/. De LHSO wordt sinds mei 2023 ondersteund met de Leidraad handhavingsacties en begunstigingstermijnen, die standaard begunstigingstermijnen en dwangsombedragen bevat voor veelvoorkomende overtredingen. De gemeente hanteert deze leidraad als uitgangspunt, in aanvulling op de eigen richtlijn vastgelegd in ‘Beleidsregel leidraad hoogte van dwangsommen en lengte van begunstigingstermijn gemeente Woudenberg’ in werking getreden op 17-11-2021.

31