04. 210906_Ontwikkelbeeld Regio Amersfoort_concept.pdf

in het buitengebied de vitaliteit van kleine kernen

voor recreatie, kunnen groene buffers ingezet

onder druk staat. De aard van de problematiek

Strategiekaart buitengebied 2030-2040

worden tussen de grootste kernen. De buffers

verschilt per kern en is breder dan alleen het

Om het buitengebied robuust te maken zet

liggen tussen Baarn-Soest, Amersfoort-Nijkerk,

kunnen bouwen van nieuwe woningen. Het nader

de strategie in op behoud van de waardevolle

Amersfoort-Bunschoten, Amersfoort-Leusden

duiden van de problematiek heeft prioriteit. Net

gebieden en bestaande structuren, en het ver-

en Barneveld-Harselaar. Ook scheggen, zones

als voor steden en grote kernen geldt voor kleine

kennen van kansen voor een Groene Valleilint,

waarin helemaal geen of geen grootschalige ver-

kernen dat een eerste stap wordt gevormd door

groene buffers en scheggen. Daarnaast kan het

stedelijking mag plaatsvinden, dragen bij aan het

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 42

CONCEPT

versterken van de ruimtelijke karakteristiek van de regio. De scheggen zijn Hoogland-West,

Strategiekaart Ontwikkelbeeld 2030-2040: Buitengebied

Stoutenburg, Birkhoven en Den Treek/ Nationaal Park De Utrechtse Heuvelrug. Het Groene Valleilint, een mogelijke robuuste verbinding tussen Heuvelrug en de Veluwe, schakelt een aantal bestaande natuurgebieden aan elkaar. Voor de realisatie van de groene buffers, scheggen en het Groene Valleilint zal goed gekeken moeten worden welke infratructrele barrières geslecht moeten worden. Bovenstaande punten dienen uitgewerkt te worden in het handelingsperspectief voor het buitengebied. Groene poorten Een goed toegankelijk van het buitengebied is bij verdergaande verstedelijking van belang. Hierbij dienen recreatieve uitlopers vanuit de belangrijkste knopen het landschap in te lopen, logischerwijs via de scheggen. De knopen

UITVOERINGSAGENDA

Handelingsperspectief buitengebied Regio Amersfoort

dienen dus meteen als groene poorten. ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 43

CONCEPT

Intermezzo: deelonderzoeken landbouw, natuur en recreatie

perspectief gaat uit van een robuuste en duurza-

Er komt ook een transitieopgave voor de

me natuur als basis voor verscheidene menselijke

landbouw op de regio af. Agrarische activitei-

behoeften, zoals drinkwater, voedsel of koeling.

ten hebben een grote invloed op de mens en

De regio Amersfoort heeft een variëteit aan land-

Het goede functioneren van dit ecosysteem is

natuur. Daarom is het belangrijk om ook hier een

dus belangrijk voor de vitaliteit en gezondheid

passend antwoord te bieden op de naderende

van een regio. Dit beschermt ook de toekomst

uitdagingen. Om de ruimtelijke impact van de

schappen: een kust aan de randmeren, de bossen en heide van de Heuvelrug en Veluwe, de polders van de Eemvallei. In deze landschappen komen verschillende functies samen, namelijk recreatie, landbouw en uiteraard natuur. Door de groeiende druk op de ruimte, zal het gebruik van de

van de volgende generaties. Het perspectief

landbouw te onderzoeken werkte regio Food-

op natuur werkt met de 7 principes dan ook aan

valley samen met de Universiteit Wageningen.

deze opgaven.

Het resultaat van dit onderzoek is terug te vinden in het rapport ‘Verkenning naar ruimtegebruik

De verschillende landschappen bieden ook een

landbouw 2050 voor regio Foodvalley’ (WUR,

variëteit aan recreatieve activiteiten. Met het rap-

2021). In het rapport worden op basis van vier

port ‘Amersfoort Buiten’ (Bureau Buiten, 2021)

scenario’s de toekomstige ontwikkelingen van

ren die in het Ontwikkelbeeld zijn opgenomen.

identificeert de regio knelpunten en kansen voor

de landbouw getest. Deze scenario’s hangen

recreatie. Hierin worden het huidige knelpunt

af van de ontwikkelrichting van de landbouw

In ‘Amersfoort geeft kleur aan groen’ (Regio

en de geïdentificeerde knelpunten over elkaar

(natuurinclusief of productiegericht), en klimaat-

gelegd. Zo wordt een perspectief opgesteld met

milieudoelen. Zo worden ook hier de hoeken van

toekomstige opgaven en kansen voor de recrea-

het speelveld verkend, waaruit waarschijnlijk een

tieve infrastructuur. De analyse wordt afgewogen

mix van elementen in werkelijkheid zal worden

ten opzichte van de voorziene groei van de regio

uitgevoerd. Zo wordt een inschatting van het

en dus ook van de recreatiebehoeften.

toekomstige ruimtegebruik voorgesteld.

landschappen slim moeten worden uitgebouwd. Om de recreatie, natuur en landbouw een plek te geven, liet de regio drie deelonderzoeken uitvoe-

Amersfoort, 2021), worden 7 principes voorgesteld die een leidraad bieden voor de ontwikkeling van biodiversiteit en natuur in de regio. Hiermee wordt naar een antwoord gezocht op de afnemende natuurkwaliteit en biodiversiteit. Het

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 44

CONCEPT

4.3 GEZAMENLIJKE PIJLERS EN STRATEGIE

Deze concentratie rondom knopen vraagt wel

VOOR WONEN EN WERKEN

om kwalitatief goede openbare ruimte, zodat

•

Schothorst (centrumstedelijk milieu met een

er ook binnen de stad voldoende ruimte is voor Wonen en werken in focusgebieden rondom bestaande knopen.

Metropoolpoort: Amersfoort Centraalattractief woon- en werkklimaat);

•

Naast het feit dat de

groen en recreatie. Daarnaast past dit bij de

toevoeging van duizenden

verstedelijkingsstrategie die de Regio Utrecht

in Barneveld (op corridors gelegen knopen

extra woningen bijdraagt

en de Metropoolregio Amsterdam hanteren. Dit

met een grote potentie voor ontwikkeling

aan de betaalbaarheid

zijn de regio’s waar Regio Amersfoort de grootste

in combinatie met opwaardering van het

van wonen in de regio

pendelrelaties mee heeft. Het is van belang

openbaar vervoer).

Amersfoort, is het ook

dat Regio Amersfoort niet alleen een plek van

een unieke gelegenheid

herkomst is voor die regio’s maar juist ook een

Dit betreft niet alleen inbreiding, maar ook

om aantrekkelijke nieuwe

Regiopoorten: station Nijkerk en de stations

bestemming. Daarnaast gaat het Ontwikkelbeeld

uitbreiding. Deze focusgebieden zijn gekozen

woon- en werklocaties nabij OV-knopen te

in de basis altijd uit van ruimte voor groei voor

door hun goede score op mogelijkheid tot groot-

ontwikkelen. Dit levert een belangrijke bijdrage

vitaliteit waar dat lokaal mogelijk en nodig is. Ook

schalige integrale verstedelijking (plaatswaarde),

aan de versterking van de agglomeratiekracht

is het nog steeds mogelijk om een diversiteit aan

OV-bereikbaarheid en/of regionale functie

van de Regio Amersfoort en daarmee ook van

woonmilieus te realiseren.

(netwerkwaarde).

Nederland als geheel. Meer mensen en arbeids-

Inzet van de Regio Amersfoort is het wonen

Genoemde focusgebieden en stations maken

plaatsen binnen bepaalde reistijd. Door wonen

en werken te laten landen binnen 10 minuten

onderdeel uit van de op 14 juli 2021 door Rijk,

en werken in nabijheid van elkaar te realiseren

fietsen en wandelen in focusgebieden rondom

provincies Utrecht en Gelderland en de Regio

ontstaan schaalvoordelen voor bijvoorbeeld

bestaande knopen (stations) in Amersfoort,

Amersfoort ondertekende Woondeal regio

transities op het gebied van energie en mobiliteit.

Nijkerk en Barneveld:

Utrecht, addendum regio Amersfoort. Deze

het groeivermogen van het Stedelijk Netwerk

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 45

CONCEPT

woondeal is het startpunt van een langjarig

voorzieningen. Er dient nagedacht te worden over

Strategiekaart wonen en werken 2030-2040

partnerschap tussen genoemde partijen, in

een dynamisch economisch cluster, dat deze twee

Inzet op focusgebieden

nauwe samenwerking met woningcorporaties,

knopen als bestemming op de kaart kan zetten.

Het grootste deel van de woningen landt in de

marktpartijen en maatschappelijke partners. Met

Hier liggen mogelijkheden voor campusvorming.

focusgebieden. Hiertoe behoren de metropool-

als doel een gezonde woningmarkt in de Regio

poort Amersfoort Centraal-Schothorst en

Amersfoort, waarin versneld bouwen gebeurt met

Met de combinatie van denkers en doeners

regiopoorten Barneveld en Nijkerk. De inzet is

het oog voor circulariteit en duurzaamheid en het

maakt Regio Amersfoort het verschil. Niet twee

om woningen zoveel als mogelijk te realiseren op

voor iedereen een leefbare woonomgeving wordt.

gescheiden werelden, maar juist beide gecombi-

maximaal 10 minuten fietsen van een bestaand

neerd. Dit vergt een bredere ruimtelijke invulling Regio Amersfoort kent ster-

qua werken rondom knopen: niet alleen kantoren

ke pendelrelaties tussen de

met een gemiddeld oppervlak van 25m2 per

gemeenten. Het vergroten

werknemer, maar ruimte voor denkende doeners

van de agglomeratiekracht

en doenende denkers van gemiddeld 100m2 per

door in te zetten op kno-

arbeidsplaats (zie figuur 18). Denk aan innovatieve

pen heeft effect voor alle

maakindustrie of laboratoria. Regio Amersfoort

gemeenten. Een tweetal

zal op deze plekken in moeten zetten op reeds

knopen kennen nu al de

aanwezige sterke sectoren (bouw, geo, ict, life

beste bereikbaarheid in het Stedelijk Netwerk

sciences en agrofood). Een eerste vervolgstap

Nederland, namelijk Amersfoort Centraal en

is de kwalitatieve koers van werken in Regio

Amersfoort Schothort. In deze gebieden is het

Amersfoort bepalen en deze kwantificeren in type

zaak om niet alleen de beschikbare ruimte in te

arbeidsplaatsen en de daarbij benodigde ruimte

zetten voor wonen, maar juist ook voor werken en

(m2/ha en bijbehorende faciliteiten).

Aanjagen nationale betekenis van regio met unieke economische clusters

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 46

100m2

Denkers+ Doeners

Figuur 18: Gemiddelde grootte per arbeidsplaats (MUST) CONCEPT

station (Amersfoort Centraal, Amersfoort Schothorst, Barneveld Noord, Barneveld

Strategiekaart Ontwikkelbeeld 2030-2040: Wonen en werken

Centrum, Barneveld Zuid en Nijkerk). Onderzoek naar vitaliteit

Bijvoorbeeld De Hoef

Daarnaast wordt bij de andere kernen ingezet op het in stand houden van de vitaliteit. Wat hiervoor nodig is moet per kern bekeken worden. Dit is maatwerk tussen gemeente en provincie, met waar nodig afstemming in

Bijvoorbeeld Isselt

regioverband. Het kan gaan om woningen, maar ook om werkgelegeheid, voorzieningen of sociale structuren/ verenigingsleven. Woningaantal en milieus Gezamenlijk leidt dit tot potentieel 17.685 woningen in de periode 2030-2040, bovenop de 23.000 woningen tot 2030. Er wordt een

Woningen

verscheidenheid van milieus aangeboden van centrumstedelijk tot landelijk/dorps, afge-

Potentiële arbeidsplaatsen

stemd op de locatie. Dit brede aanbod sluit

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 47

CONCEPT

aan bij de vraag in de regio. Het gaat hierbij om

Stapsgewijs onderzoeken:

•

Het juiste bedrijf op de juiste plek.

gemengde milieus met wonen en werken.

kwalitatieve behoefte vertalen in kwantitatieve

•

Ruimte voor uitbreidingsvraag op goed

behoefte en ruimtelijke voorwaarden

bereikbare locaties langs de A1 en A28,

Robuustheid

De vraag naar uitbreiding van bedrijventerreinen

Als een bepaalde locatie niet ontwikkeld kan

is nog erg onzeker en heeft een bandbreedte van

worden of als de vraag hoger blijkt te zijn dan wij

nul tot veel. De regio wil een transitie maken van

op regionaal niveau t.b.v. omschakeling naar

nu voorzien dan kan uitgeweken worden naar

denken in hectares (kwantiteit) naar ook denken in

circulaire economie.

andere locaties binnen de focusgebieden of extra

type arbeidsplaatsen (kwaliteit). De mate van be-

groei bovenop de vitaliteit in een van de andere

nodigde ruimte voor uitbreiding, intensivering en

Transformatie in basisstrategie

regiogemeenten. Daarnaast kan afhankelijk van

transformatie van bedrijventerreinen is afhankelijk

De strategie doet een beroep op een klein deel

het besluit om een keervoorziening aan te leggen

van ontwikkelingen en gezamenlijjke ambities van

van de bestaande bedrijventerreinen en zet

in Harderwijk/Nunspeet (Toekomstbeeld OV)

de regio. Een eerste vervolgstap is het gezamenlijk

deze om naar gemengd stedelijk gebied. Dit

gekeken worden naar een nieuw station Nijkerk

bepalen wat de regio in de etalage zet. De secto-

staat los van de geprognotiseerde 35ha in het

Corlaer incl. ontwikkeling. Voor alle drie de opties

ren waarin de regio zich momenteel onderscheidt

WLO-hoog scenario voor het Utrechtse deel van

geldt dat de impact op mobilteit en het landschap

en waar denkers en doeners samenkomen zijn:

de regio (Prognose bedrijventerreinen Provincie

eerst gezamenljk onderzocht dient te worden.

bouw, ict, geo, agrifood en life sciences. Daarbij

Utrecht, Stec Groep, 10 oktober 2019). Van deze

moet worden vermeld dat Nijkerk en Barneveld

hectares zal in een uitwerking gekeken moeten

Potentie arbeidsplaatsen in focusgebieden

niet meedoen met de bedrijventerreinprogram-

worden hoeveel niet-mengbare bedrijven deze

Van het geprognotiseerd benodigde aantal ar-

mering. Dit geschiedt in Foodvalley-verband en

bevat. Tegelijkertijd zal gekeken moeten worden

beidsplaatsen kan een groot deel potentieel landen

wordt afgestemd met de provincie Gelderland.

hoeveel ruimte in cat. 4/5 wordt ingenomen door

in gemengd interactiemilieu voor denkers en doe-

•

Actief samenwerken om intensiverings-

bedrijven die juist wel mengbaar zijn. De uitbrei-

kansen te benutten.

dingsvraag (35ha, Utrechtse deel) neemt dan

ners rondom Amersfoort Centraal en Schothorst.

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 48

CONCEPT

gekoppeld aan bestaande terreinen. •

Aanbod cat. 4 en 5 terreinen in stand houden

toe met de uitkomst van die onderzoeken. Voor

val gemeente en provincie is nodig om in kaart te

bedrijfsverplaatsing en mobiliteitsmaatregelen.

niet-mengbare bedrijven wordt in het Ontwikkel-

brengen wat er ten behoeve van de vitaliteit no-

Dit Ontwikkelbeeld onderschrijft het regionale

beeld gekeken naar de zones rond de twee mul-

dig en mogelijk is ten aanzien van wonen, werken

én nationale belang van deze ontwikkelingen en

timodale corridors die door de regio lopen i.v.m.

en mobiliteit. De robuustheid van het Ontwik-

biedt de basis voor gezamenlijke inspanningen.

aansluitingen op het (inter)nationale netwerk. In

kelbeeld biedt in algemeenheid ruimte om hier

het vraagstuk rondom lokale vitaliteit zal ruimte

per kern invulling aan te geven, maar er zijn wel

•

voor werk eveneens worden meegenomen.

afhankelijkheden. Bijvoorbeeld ten aanzien van

Het aantrekkelijke woon- en werkklimaat maakt

BAARN

wonen-werken-mobiliteit in samenhang, maar

Baarn een gewilde vestigingsplaats wat een gun-

Gemeentelijke ambities voor wonen en werken

ook ten aanzien van een nadere uitwerking van

stig effect heeft op behoud van de vitaliteit. Voor

In onderstaande tekst is per gemeente op hoofd-

bijvoorbeeld de regionale opgave op het gebied

Baarn geldt dat bouwen voor vitaliteit voorop

lijnen aangegeven hoe de in dit Ontwikkelbeeld

van werklocaties.

staat. Dat is in lijn met de strategie.

gemeentelijke ambities voor wonen en werken.

•

•

De hoofdlijn van het Ontwikkelbeeld is dat de

Amersfoort Centraal – Amersfoort Schothorst

De gemeente Barneveld ziet de groei van de

regionale groei plaatsvindt in focusgebieden

is in dit Ontwikkelbeeld aangeduid als me-

afgelopen jaren ook de komende decennia ge-

(metropool- en regiopoorten). Daarbuiten wordt

tropoolpoort; dat wil zeggen de poort tot de

continueerd worden. Het hart van de gemeente

ingezet op vitale kernen. Omdat de kernen in de

Randstad en midden in het Stedelijk Netwerk

Barneveld in de directe omgeving van de drie

regio verschillen qua demografie en ambities, is

Nederland. De gemeente heeft grote ambities op

stations (knopen) die Barneveld kent, is in deze

lokale vitaliteit maatwerk.

het gebied van binnenstedelijke ontwikkeling en

visie focusgebied (regiopoort). De gemeente is

gepresenteerde strategie zich verhoudt tot de AMERSFOORT

BARNEVELD

transformatie. Realisatie van de forse opgave op

ook onderdeel van de verstedelijkingsstrategie

Vitaliteit gaat over fysieke en sociale aspecten.

het gebied van wonen en werken is echter com-

Arnhem-Nijmegen-Foodvalley. De vraag is welk

Nadere uitwerking en overleg tussen in ieder ge-

plex en vergt bijvoorbeeld alternatieve ruimte voor

aandeel van deze woningen kunnen worden

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 49

CONCEPT

‘meegerekend’ ten behoeve van de regionale

•

opgave in dit Ontwikkelbeeld. Om die reden is er

In de strategie wordt Eemnes gepositioneerd

van de gemeente en kernen en in lijn met de

voor Barneveld een grote bandbreedte aange-

als een vitale kern, met een bescheiden woning-

lokaal vastgestelde uitgangspunten in de woon-

houden. Voor werken is bij Barneveld een zoek-

bouwontwikkeling. De bandbreedte laat ruimte

visie waaraan uitwerking wordt gegeven in de

richting opgenomen, die een rol kan spelen bij de

voor ontwikkeling, overeenkomstig de vastge-

omgevingsvisie. Voor werken is langs de hoofd

verdere kwantitatieve en kwalitatieve uitwerking

stelde Woonvisie, bij een eventueel te realiseren

infrastructurele assen een zoekrichting opgeno-

voor dit thema. Deze vindt primair plaats binnen

knooppunt. Met de komst van een HOV-halte,

men, die een rol kan spelen bij de verdere kwanti-

het werkgebied van de Regio Foodvalley.

die directe frequente verbindingen heeft met

tatieve en kwalitatieve uitwerking voor dit thema.

Hilversum, Utrecht en Amsterdam, wordt de

Deze uitwerking zal in ieder geval afgestemd

bereikbaarheid met het openbaar vervoer

worden binnen het werkgebied van de Regio

sterk verbeterd.

Foodvalley en met de provincie Gelderland.

strategie in elkaars verlengde. Voor wat betreft

•

•

werken volgt Bunschoten de ambitie voor vitali-

De gemeente Leusden heeft onlangs de woon-

De aanwezigheid van bestaande stations en

teit: bedrijvigheid en een goede bereikbaarheid

visie geactualiseerd. De strategie komt overeen

een voorgenomen HOV-lijn langs Soesterberg

zijn net zo zeer van belang voor lokale vitaliteit als

met de daarin opgenomen Leusdense woning-

maken de gemeente aantrekkelijk voor knoop-

wonen. Dit maakt dat de verstedelijking in deze

bouwambitie. In de bandbreedte is nog enige

puntontwikkeling. Dit wordt echter beperkt

gemeente primair moet worden afgestemd op

ruimte opgenomen voor een ophoging.

door de fysieke omstandigheden: de ruimte in

•

BUNSCHOTEN

Voor de woningbouwontwikkeling in

EEMNES

een verdere groei passend bij de maat en schaal

Bunschoten liggen de eigen ambitie en de LEUSDEN

wat nodig en mogelijk is voor de lokale vitaliteit.

SOEST

de kern Soest is beperkt, in Soesterberg is al veel

Inzet van de gemeente is dat tenminste bouwen

•

voor eigen behoefte en werken in de nabijheid

Nijkerk is opgenomen als focusgebied: er zijn

verstedelijking ligt gezien de aanwezigheid van

van de kern mogelijk moet zijn.

mogelijkheden voor het accommoderen van

natuur niet voor de hand. De robuustheid van het

NIJKERK

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 50

nieuwbouw gepland en verdere grootschalige

CONCEPT

Ontwikkelbeeld is bedoeld om eventuele extra woningbouwmogelijkheden rondom een HOVknooppunt in Soesterberg te verkennen en om ruimte te bieden voor vitaliteit in de kern Soest. •

WOUDENBERG

De directe en indirecte invloed van de voorgenomen regionale ontwikkeling bij knooppunten is op dit moment voor Woudenberg beperkt. Woudenberg volgt de ambitie voor vitaliteit. Dit maakt dat de verstedelijking in deze gemeente primair moet worden afgestemd op wat nodig en mogelijk is voor de lokale vitaliteit. Dit vergt maatwerk. Gemeente en provincie gaan hierover in 2022 met elkaar in gesprek. Wonen en werken

UITVOERINGSAGENDA

moet mogelijk zijn en blijven in en in de nabijheid

Ruimte voor de Economie van Morgen

van de kern. Door de ligging heeft Woudenberg

Regio Amersfoort

ook samenhang met andere regio’s.

Inventarisatie mengbaarheid bedrijven Uitwerking focusgebied Metropoolpoort Amersfoort Centraal-Schothorst

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 51

CONCEPT

Intermezzo: gehanteerde gemengde leefmilieus (wonen, werken, groen)

0,9 abp/won

In de strategie hanteren wij gemengde leefmilieus waar plek moet zijn voor wonen, werken en groen (zie figuur 19). Deze leefmilieus variëren in dichtheid. Bij het meest stedelijke leefmilieu gaan we uit van 90 woningen

0,5 abp/won

per hectare en 0,9 arbeidsplaats per woningen. Dit is nog altijd lager dan bijvoorbeeld het meest stedelijke leefmilieu in de regio Utrecht (120 woningen per hectare). Bij meer woningen hoort ook een groenopgave. Het type groen en het gebruik hiervan

0,25 abp/won

verschilt per leefmilieu. Voor de arbeidsplaatsen is gekeken naar referentiessituaties in andere regio’s: •

Centrumstedelijk: 0,9 arbpl. per woning – Referentie: Lunetten Koningsweg/USP;

•

Buitencentrum: 0,5 arbpl. per woning –

0,05 abp/won

Referentie: Woerden/ Breukelen; •

Groenstedelijk: 0,25 arbpl. per woning – doorgeredeneerd vanuit bovenstaande referenties;

•

Landelijke/dorps: 0,05 arbpl. per woning – doorgeredeneerd vanuit bovenstaande referenties.

Figuur 19: Verbeelding gehanteerde gemengde leefmilieus Ontwikkelbeeld Regio Amersfoort (MUST)

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 52

CONCEPT

4.4 GEZAMENLIJKE PIJLERS EN STRATEGIE

wandelen plaastvindt. Hierdoor ontstaat ruimte

In de onlangs gepubliceerde Integrale

VOOR MOBILITEIT EN BEREIKBAARHEID

op het regionale wegennet voor het economisch

Mobiliteitsanalyse 2021 (Ministerie van Verkeer

verkeer (denk aan de vele klusbussen) en het

en Waterstaat, jun 2021) blijkt dat de bereikbaar-

woon-werkverkeer dat afhankelijk is van de auto.

heid van Regio Amersfoort een heikel punt blijft.

Inzetten op gezonde mobiliteit als volwaardig keuze-alternatief

De auto is en blijft een belangrijk vervoermiddel

Het Ontwikkelbeeld is een eerste bod daartoe.

in Regio Amersfoort.

In het kader van het Nationaal Toekomstbeeld

Het ontwikkelbeeld sluit met haar pijlers aan op

Maar de wereld om Regio

Fiets (NTF) hebben het Rijk, de provincies

de verstedelijkingsprincipes van de MRA, MRU

Amersfoort verandert

Utrecht en Gelderland en de Regio Amersfoort

en Arnhem-Nijmegen Foodvalley. In deze regio’s

in rap tempo. Utrecht

afgesproken waar mogelijk meer snelfiets-

wordt eveneens ingezet op nabijheid en

en Amsterdam, waar

mogelijkheden te creëren binnen de regio.

ontwikkeling bij knopen.

Regio Amersfoort sterke Regio Amersfoort heeft

Strategiekaart mobiliteit en bereikbaarheid

een zeer groot belang bij

2030-2040

Regio Amersfoort inzet op gezonde mobiliteit

een goede bereikbaarheid

Centrale positie behouden en verder versterken

als volwaardig keuzealternatief naast de auto.

over het hoofdrailnet en het

Om de strategie mogelijk te maken dienen de

Belangrijke keuzes zullen gemaakt worden in

hoofdwegennet. Gezien de

volgende mobiliteitsmaatregelen te worden

regionaal verkeer- en vervoerplan. Input vanuit

grote verstedelijkingsopga-

getrofen:

het Ontwikkelbeeld is dat woon-werkverkeer

ve tot 2040 en het verder

•

richting de belangrijkste gebieden in en rond de

versterken van de positie

fiets en hubs worden meegenomen.

Stedelijk Netwerk Neder-

Dit kan opgepakt worden in de

pendelrelaties mee heeft zetten in op meer fiets en OV en minder auto. Het is zaak dat

Integraal aanpakken bereikbaarheid op multimodale corridors

regio (focusgebieden en metropoolpoorten) zo

van de regio in het

veel als mogelijk via openbaar vervoer, fiets en

land is samen optrekken met het Rijk noodzakelijk.

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 53

CONCEPT

Integrale aanpak A1 en A28 waarin (H)OV,

Mobiliteitsstrategie U Ned.

•

Positie Amersfoort Centraal en Schothorst

Strategiekaart Ontwikkelbeeld 2030-2040: Mobiliteit

behouden en versterken (via het TBOV) •

Primaat wandelen en fietsen rondom belangrijkste knopen, discussie over gewenste ruimteclaim auto. Dit is een uitwerking op lokaal niveau.

Fiets en (H)OV als volwaardig keuzealternatief naast de auto Inzet is een regionaal snelfietsnetwerk die de grote kernen, economische kerngebieden en belangrijkste OV-knooppunten met elkaar verbindt. Ook wordt ingezet op HOV richting de zuidelijke metropoolpoorten in de regio Utrecht (USP, Lunetten-Koningsweg). Dit wordt onderzocht binnen het programma U Ned. Verder liggen er kansen voor toekomstbestendige verknoping van (boven)regionale HOV/ BRT-corridors met het binnenstedelijk OVnetwerk van Amersfoort (op ingedikte corridors richting Bunschoten, Hilversum en Leusden-

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 54

CONCEPT

Woudenberg-Veenendaal). Blijvende inzet is het verbeteren het sprinternetwerk tot volwaardig HOV met hoge frequenties, met name op de verbinding tusen Utrecht, Amersfoort en Nijkerk (en verder naar Harderwijk) en op de Valleilijn. Dit gehele pakket zal in samenhang verder uitgezocht moeten worden. De fiets bleek een kosteneffectief middel. Ook is de combinatie tussen fiets en OV sterk en daarom dienen deze in samenhang te worden onderzocht.

UITVOERINGSAGENDA

Verkenning BRT- en fietsnetwerk Regio Amersfoort

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 55

CONCEPT

Intermezzo: positionering van het ontwikkelbeeld tot drie andere regio’s en de NOVI Het Ontwikkelbeeld Regio Amersfoort

en Barneveld zijn volgens de gebruikte termen in

Regio Foodvalley

Regio Utrecht te beschouwen als Regiopoorten.

Voor Foodvalley-Noord wordt een gebiedsuit-

‘Regiopoort’ Nijkerk is direct per trein verbon-

werking gemaakt die aansluit bij de gezamenlijke

den met het hart van de Utrechtse regio. Ook

pijlers van het Ontwikkelbeeld Regio Amersfoort.

het groenconcept sluit aan.

2030-2040 kan niet los worden gezien van de ontwikkelingen in de omliggend regio’s.

Nationale Omgevingsvisie (NOVI) Metropoolregio Amsterdam (MRA)

Met het ontwikkelbeeld benut Regio Amersfoort

De MRA zet in op de ontwikkeling van een

de centrale positie in het hart van het Stedelijk

Metropoolregio Utrecht (MRU)

duurzame meerkernige metropoolregio

Netwerk Nederland en draagt met het mogelijk

Nabijheid is het leidende principe in het

die sociaal en economisch sterk is. Rijk en

toevoegen van 40.000 woningen tot 2040 bij

ontwikkelperspectief van Regio Utrecht.

regio hebben afgesproken tot 2030 175.000

aan de bouwopgave. De wijze waarop sluiten aan

Werk, school, winkels, gezondheidszorg, sport,

woningen te bouwen, onder andere rond

bij de NOVI-prioriteiten. Samenwerking en steun

recreatie, landschap: alles is vanuit huis zoveel

OV-knooppunten in Amsterdam en

is daarbij nodig.

mogelijk te voet, per fiets of met het OV goed

Duivendrecht, in de stadsharten Almere,

bereikbaar. Utrecht Nabij geldt niet alleen

Haarlem, Hilversum, Hoofddorp, Lelystad,

NOVI-prioriteit

Pijler

voor het stedelijk gebied, maar ook voor de

Purmerend en Zaanstad en in regionale centra

Ruimte voor klimaatadaptatie energie-

1, 2

grote en kleine kernen. Regio Utrecht zet in

zoals Amstelveen en spoorzone Beverwijk. Het

transitie

op metropoolpoorten en regiopoorten. In het

Ontwikkelbeeld Regio Amersfoort pakt door

Duurzaam economisch groeipotentieel

4, 6

Ontwikkelbeeld Regio Amersfoort vormt het

met dezelfde principes op de Gooicorridor

Sterke en gezonde regio’s

3, 5, 6

focusgebied in Amersfoort als het ware een

(spoorverbinding Amsterdam-Hilversum-

extra metropoolpoort op slechts 15 OV-minuten

Toekomstbestendig ontwikkelen van het

1, 2

Amersfoort) door o.a. in te zetten op het focus-

van Utrecht Centraal. De focusgebieden Nijkerk

landelijk gebied

gebied Amersfoort Centraal-Schothorst.

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 56

CONCEPT

5. Vervolg

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 57

CONCEPT 2 SEPTEMBER 2021

5.1 UITVOERINGSAGENDA Het gezamenlijke perspectief voor de periode 2030-2040 is gezet: Regio

Gezamenlijke pijlers

Actie

Trekker (vet)

Robuust maken unieke landschappelijke structuren voor de leefkwaliteit.

Handelingsperspectief buitengebied Regio Amersfoort Het buitengebied heeft te maken met een veelheid aan ruimtevragers: landbouw, natuur, recreatie, klimaatadaptatie en energie. In het handelingsperspectief wordt per landschappelijk deelgebied aangegeven wat het streefbeeld is. Daarbij wordt aangegeven welke middelen ingezet kunnen worden om dat te bereiken (uitwerking programma Groen Groeit Mee).

Regio Amersfoort, Provincie Utrecht

Groen Groeit Mee Pact Vanuit het programma Groen Groeit Mee zijn de groene opgaven en ambities in beeld gebracht. Vervolgstap is programmering van de opgaven. Uitgangspunt is om de opgaven zoveel mogelijk te koppelen aan bestaande programma’s en ze mee te nemen in de programmering van woningbouw. Concreet vraagt dit de regio om bij (uitleg)locaties groene opgaven integraal mee te nemen. Voor opgaven die niet ergens belegd kunnen worden, moet worden bepaald hoe deze richting uitvoering kunnen worden gebracht. Ook het onderzoeken van financieringsmogelijkheden van de groene opgaven is een actie. In een Groen Groeit Mee Pact zullen de partners hierover nadere afspraken maken.

Regio Amersfoort, Provincie Utrecht

Ruimte voor de Economie van Morgen Regio Amersfoort Sterke economische clusters in Regio Amersfoort waar denkers en doeners samen komen zijn geo, bouw, ICT, agrifood en life sciences. Verdiepend onderzoek is nodig om dit te verifiëren en in beeld te brengen hoe deze (en andere) economische stelsels werken, wat belangrijke (ruimtelijke) vestigingsvoorwaarden zijn en wat de relaties zijn met omliggende regio’s. Op basis hiervan moet gezamenlijk de kwalitatieve ambitie worden bepaald en worden vertaald naar wat er ruimtelijk nodig is.

Gemeente Amersfoort, Regio Amersfoort, Provincie Utrecht

Amersfoort Centraal. Een perspectief

Combineren en prioriteren van ruimtevragers in buitengebied om lokale vitaliteit te waarborgen.

waarin de kracht van het landschap centraal staat als drager voor vitaliteit en het katalyserende effect van nabijheid van wonen en werken wordt ingezet om de regio te verankeren in het hart van het Stedelijk Netwerk Nederland. Het Ontwikkelbeeld Regio Amersfoort Centraal zet op basis van de gezamenlijke pijlers de koers uit voor de lange termijn. Het is de gezamenlijke inzet om slim om te gaan met de vele ruimtevragers in de periode 2030-2040, zodat de regio in zijn geheel er sterker van wordt. Op de korte termijn vergt dit nog een aantal gezamenlijke acties. Na vaststelling van het Ontwikkelbeeld worden deze geprioriteerd.

Wonen en werken in focusgebieden rondom bestaande knopen.

Aanjagen nationale betekenis van regio met unieke economische clusters

vervolg op volgende pagina ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 58

CONCEPT

Regionale overheden willen, gelet op de nationale belangen, met het Rijk afspraken maken over het gezamenlijk oppakken van de volgende acties: • Handelingsperspectief Utrechtse Heuvelrug, Eemvallei, Gelderse Vallei; • Groen Groeit Mee Pact; • Gebiedsuitwerking Metropoolpoort Amersfoort Centraal-Schothorst; • Verkenning kansen HOV/BRT- en fietsnetwerk in samenhang met de integrale aanpak multimodale corridors Regio Amersfoort.

Wonen en werken in focusgebieden rondom bestaande knopen.

Aanjagen nationale betekenis van regio met unieke economische clusters

Inventarisatie mengbaarheid bedrijven De mengbaarheid van bedrijven in Regio Amersfoort onderzoeken door analyse van bedrijfskenmerken zoals ligging, grootte en ruimtegebruik. De (theoretische) mengbaarheid van de bedrijven met wonen wordt in kaart gebracht door te kijken naar de bedrijfsactiviteit, milieucategorie en verkeer aantrekkende werking. Op basis daarvan bedrijven indicatief indelen in de categorieën ‘mengbaar’, ‘mengbaar onder voorwaarden’ en‘moeilijk mengbaar’. Ook wordt hiermee in beeld gebracht of de kostbare hoge milieucategorieën optimaal worden benut.

Gemeente Amersfoort, Regio Amersfoort, Provincie Utrecht

Gebiedsuitwerking focusgebied Metropoolpoort Amersfoort Centraal-Schothorst Uitwerking van het focusgebied Amersfoort-Centraal-Schothorst (wonen, werken, mobiliteit , groen, energie, klimaat). Onderdeel hiervan is onderzoek naar de stations Amersfoort Centraal en Schothorst. Wat kunnen de stations verwerken in het licht van de verstedelijkingsambitie en mobiliteitstransitie, op welk moment is er uitbreiding nodig en welke ruimtelijke mogelijkheden zijn er. De focusgebieden Nijkerk en Barneveld worden uitgewerkt in de ‘gebiedsuitwerking Foodvalley Noord’ in het kader van de verstedelijkingsstrategie Arnhem-Nijmegen-Foodvalley.

Gemeente Amersfoort, Provincie Utrecht

Regionaal programmering wonen en werken Regio Amersfoort Voortzetting gezamenlijke programmering wonen en werken, met daarbij monitoring van de voortgang en evaluatie van de afspraken waarbij het door gemeenten en provincie vastgesteld ontwikkelbeeld als koers voor de lange termijn (na 2030) wordt benut. Vertaling van vitaliteit naar riimte voor wonen en werken vindt hier plaats. De Gelderse gemeenten maken geen deel uit van de regionale programmering.

Regiogemeenten, Regio Amersfoort, Provincie Utrecht

vervolg op volgende pagina

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 59

CONCEPT

Inzetten op gezonde mobiliteit als volwaardig keuze-alternatief

Integraal aanpakken bereikbaarheid op multimodale corridors

Verkenning kansen HOV/BRT- en fietsnetwerk in samenhang met de integrale aanpak multimodale corridors Regio Amersfoort Om de regio enerzijds via een aantal sterke multimodale corridors verbonden te houden met de Metropoolpoort Amersfoort Centraal Station-Amersfoort Schothorst en de regiopoorten Nijkerk en Barneveld en de belangrijkste knopen in de omliggende regio’s en anderzijds om het stedelijk OV-netwerk van Amersfoort toekomstbestendig te maken, wordt een verkenning uitgevoerd naar de integrale aanpak van de multimodale corridors in samenhang met een regionaal HOV/BRT-netwerk. Om een volwaardig keuzealternatief naast de auto neer te zetten in een snel verstedelijkende omgeving wordt ook het regionale fietsnet en overstappunten tussen auto en OV meegenomen. Er liggen daarnaast kansen om de regionale corridors te verbinden aan een aantal stedelijke radialen waardoor het lokale OV gewaarborgd kan worden en een schaalsprong maakt.

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 60

CONCEPT

Gemeente Amersfoort, Regio Amersfoort, Provincie Utrecht

ONTWIKKELBEELD REGIO AMERSFOORT 2030-2040 61

CONCEPT