02a. bijlage 1a oplegger Visie op de Retail.pdf

November 2021

Oplegger behorende bij de Visie op de Retail

Aanleiding In 1996 is gestart met het project Centrum en sindsdien zijn diverse ontwikkelingen tot stand gekomen. De marktbehoefte en wensen ten aanzien van dorpscentra en de detailhandel zijn in de loop der jaren veranderd. De basisgedachte voor het centrum is in 2013 is in de Structuurvisie Woudenberg 2030 opnieuw verwoord: “kwaliteit verbeteren en compact maken”. De afgelopen jaren zijn diverse plannen gelanceerd voor de ontwikkeling van een aantal deelgebieden en in december 2020 heeft de winkeliersvereniging DES haar visie op de detailhandel kenbaar gemaakt. De Structuurvisie en de visie van de DES zouden een basis kunnen vormen voor het vervolg, maar samen met de DES is geconcludeerd dat het wenselijk is om een onafhankelijk en deskundig bureau onderzoek te laten doen naar de kansen en bedreigingen voor het centrum van Woudenberg. Dit om te bezien hoe met alle losse plannen en ideeën, uitgaande van de trends en ontwikkelingen en de specifieke Woudenbergse situatie gekomen kan worden tot een duurzaam en toekomst gericht Vitaal Dorpshart. Het proces Het proces van selectie en opdrachtgeven aan het bureau Broekhuis Rijs en De Gier (BRDG) is samen met een vertegenwoordiger van het bestuur van de DES en een adviseur van de DES (namens Lokaal Retailbelang 1) uitgevoerd. Opdracht is eind april 2021 verleend.

BRDG is daarna meteen van start gegaan en heeft tijdens het proces van de voorbereiding van deze visie regelmatig en uitgebreid afgestemd met de begeleidingsgroep. In deze begeleidingsgroep waren DES, Lokaal Retailbelang, de lokale horeca en de gemeente vertegenwoordigd. Doel van deze begeleidingsgroep was het bespreken van de tussentijdse conclusies van BRDG. Waarbij het advies van BRDG nadrukkelijk vanuit de onafhankelijkheid tot stand gekomen is. BRDG heeft eerst een kwantitatieve en kwalitatieve analyse uitgevoerd en die gekoppeld aan de landelijke trends en ontwikkelingen. De eerste conclusies die daarbij zijn opgedaan zijn gespiegeld in gesprekken met diverse partijen in het centrum, enkele winkeliers, bestuur DES, diverse ontwikkelaars en de ambtelijke organisatie van de gemeente. Daarnaast is op 13 juli een brede bijeenkomst georganiseerd, waar veel winkeliers en vastgoed ondernemers aanwezig waren. Ook heeft BRDG gesprekken gevoerd met ontwikkelaars die eerder plannen kenbaar hebben gemaakt. Op basis van al deze input heeft BRDG de bijgevoegde Visie op de Retail opgeleverd. Deze Visie op de Retail bestaat uit twee advies onderdelen:  Een detailhandelsvisie met advies over een aantal deelgebieden;  Een actieplan met advies over de organisatie die kan bijdragen aan de realisatie van de Detailhandelsvisie.

De twee onderdelen kunnen niet los van elkaar gezien worden, maar hebben een onderlinge afhankelijkheid en toegevoegde waarde om te komen tot het gewenste eindbeeld. Kort gezegd het actieplan is nodig om tot realisatie van het gewenste eindbeeld te komen.

1

Lokaal Retailbelang actief is namens 14 branches in de detailhandel en winkelambachten (INretail, Vakcentrum, ANKO, KNS, ADN, VBW, Techniek Nederland, NSO Retail, NSV, NPMB, Novaka, NBOV, Dibevo, De Nederlandse Juweliers Unie) https://www.lokaalretailbelang.nl/.

1

November 2021

Samenvatting en Hoofdlijnen: BRDG concludeert dat de detailhandel een belangrijke sector is voor de gemeente Woudenberg. Detailhandel draagt bij aan de werkgelegenheid en bepaalt voor een groot deel de leefbaarheid van het dorp voor de inwoners. De inwoners, de regioconsumenten en de overige bezoekers en de detailhanden bieden de basis voor een levendig en functioneel sterk centrum. De ontwikkelingen in de detailhandel gaan snel. Onder andere de opkomst van het online winkelen, de coronacrisis en de vergrijzing maken dat winkelomzet en het functioneren van winkelgebieden onder druk staan. Dit geldt met name voor de niet-dagelijkse sector en vooral voor het recreatieve winkelen. Zeker tijdens de coronacrisis ontstond een herwaardering van het eigen lokale winkelgebied ten gunste van grotere steden en winkelcentra. De detailhandel in Woudenberg heeft met name een sterk aanbod in de dagelijkse sector, en heeft ondanks en dankzij deze trends, de komende jaren voldoende perspectief om te blijven functioneren als een vitaal winkelcentrum. Maar dat gaat niet automatisch, om ook in de toekomst op een goede manier te kunnen blijven functioneren en de consument te kunnen bedienen zijn de juiste keuzes nodig.

Uitgangspunt voor een Vitaal Dorpshart is “boodschappen plus”, een combinatie van de bekende supermarkten en filialen, maar ook een rijk en onderscheidend aanbod aan zelfstandige, kwalitatief goede ondernemers, in het dagelijkse en niet-dagelijkse segment. Dus een functionele, maar ook aantrekkelijke plek voor inwoners, regiobezoekers en toeristen om boodschappen te doen, waar je graag naar toe gaat vanwege het reguliere én het verrassende aanbod. Om dit te bereiken zijn de volgende algemene beleidskeuzes van belang: 1. Het centrum als focusgebied en zeer terughoudend omgaan met eventuele ontwikkelingen daarbuiten; 2. Inzetten op een sterk en modern winkelaanbod, qua formules maar ook qua omvang, dat ervoor zorgt dat het winkelcentrum blijvend relevant is voor de consument. Voor winkels met meerwaarde voor het totale aanbod moet in het centrum vestigingsruimte blijven; 3. Een compact en samenhangend gebied, waarin winkels en andere functies van elkaars nabijheid profiteren en waarin zoveel mogelijk een aaneengesloten winkellint wordt gevormd, zonder (storende) leegstand; 4. Aandacht voor optimalisatie van parkeermogelijkheden, -verwijzingen en bereikbaarheid, om de functie als boodschappendorp ook waar te kunnen maken; 5. De ontwikkeling van een dorpshart, zoals al genoemd in de Structuurvisie Woudenberg, blijft het streven; 6.

Een prettig ingericht centrumgebied, met voldoende aandacht voor voetganger en groen, duidelijk afgebakend door middel van de entrees, met voldoende aandacht voor de zichtbaarheid en kwaliteit van de winkelpanden en hun etalages/entrees; 7. Toevoeging van daghoreca wanneer kansen zich voordoen, om bezoekredenen en verblijfsduur voor de consument te vergroten; 8. Consolidering van het perifere detailhandelscluster, waarbij in de toekomst enkel nieuwe vestigingen mogelijk zijn wanneer deze qua aard en omvang níet in het centrum passen en wél een toevoeging voor het aanbod van Woudenberg vormen; 9. Een blijvende dialoog en samenwerking tussen gemeente, ondernemers en vastgoedeigenaren, waarin op basis van onderling vertrouwen en gezamenlijke doelen gewerkt wordt aan een toekomstbestendig centrum; 10. Aandacht voor ondernemerschap, met ondersteuning voor zelfstandige ondernemers waar mogelijk en noodzakelijk; 11. Versterking van de marketingstrategie, waarbij het ‘Boodschappendorp Plus’ het uitganspunt is.

2

November 2021

Advies voor de deelgebieden:  Keuze om het project Kostverloren met prioriteit op te pakken, als sterk commercieel hart voor Woudenberg. Daarbij is van belang dat dit gebeurt via een integraal plan, waarin aandacht wordt besteed aan de samenhang tussen de verschillende deelprojecten en er voldoende aandacht is voor de effecten op de stedenbouwkundige structuur, detailhandelsstructuur en verkeers- en parkeersituatie.  Voor de Nieuwe Poort perspectief voor commerciële functies, het is wenselijk om breder te kijken dan alleen detailhandel. Het gebied is een potentieel interessant dorpsplein van Woudenberg.  In het gebied ‘t Schilt de mogelijkheden verkennen voor uitbreiding van de supermarkt.  In de Voorstraat is de verwachting dat het perspectief als winkelgebied de komende jaren af zal nemen. Het gebied ten westen van de kruising met de Schoutstraat/’t Schilt is nu al een gebied waar de mogelijkheid tot verkleuring bestaat. In het oostelijke deel is de situatie nog iets beter, maar ook hier een verminderd perspectief voor de detailhandel. Daarom het advies de beleidslijn voor het westelijke deel van de straat voort te zetten in het oostelijk deel en daarbij met de ondernemers actief kijken wat de beste toekomstige locatie is voor hun bedrijf. Dit betekent overigens niet dat alle ondernemers op stel en sprong moeten verhuizen.

Een aantal doelgericht bezochte ondernemingen kan prima blijven functioneren in de Voorstraat. Advies voor een actieplan: Visie op Retail is niet alleen een helder beleidskader, maar benoemd ook de wenselijkheid om acties in gang te zetten en ontwikkelingen mogelijk te maken. Voorstel BRDG onder andere:  Inzet van een tijdelijke regisseur detailhandelsontwikkeling, die de komende periode (1-2 jaar) niet alleen de regie voert op de grote ontwikkellocaties, maar ook individuele ondernemers begeleidt in hun toekomstperspectief (zoals verhuizingen) en een passend instrumentarium ontwikkelt;  Een project gestuurde en integrale aanpak voor de ontwikkelgebieden Kostverloren en ‘t Schilt;  Een actueel planologisch kader, met name om de nieuwe ontwikkelingen op een passende manier te faciliteren;  Optimalisatie van parkeerverwijzingen en evaluatie van de verkeerssituatie in de Dorpsstraat;  Een inventarisatie van het perspectief van de Woudenbergs ondernemers, aan het einde van de coronacrisis;  Actief overleg met de ondernemers uit de Voorstraat voor het bepalen van de juiste toekomstbestendige locatie voor hun bedrijf.

 Een inrichtingsplan voor de entrees van het winkelgebied en de verblijfsruimte;  Een goede marketingstrategie, zowel richting consumenten als richting nieuwe ondernemers die passen in het profiel van Woudenberg;  Ondersteuning van ondernemers in het functioneren en profileren van hun bedrijf. Een Vitaal Dorpshart kan niet alleen door de gemeente of alleen door een van de andere partijen tot stand komen, voorstel is daarom de regie op de beleidslijnen en actiepunten te voeren via een taskforce centrum, waarin gemeente, DES, een afvaardiging van vastgoedeigenaren en horeca zitting nemen. Samen met de regisseur borgt deze taskforce het de uitvoering en samenhang vanuit de Visie.

3