Presentatie themaraad-stikstof.pdf

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek &

Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Programma • • • • • •

Opening door voorzitter mevrouw M.E. de Lange Inleiding portefeuillehouder Schuurbiers Algemene toelichting stikstof Inzoomen op het gebied: stikstof op de Brabantse Wal (en Markiezaat) Tijdslijn stikstof gerelateerde ontwikkelingen Bijdrage gedeputeerde Ronnes

• Korte pauze • Gevolgen stikstofproblematiek • Gelegenheid tot stellen van vragen • Afsluiting door de voorzitter

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Opening door voorzitter Mevrouw M.E. de Lange

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Inleiding door de portefeuillehouder Wethouder R. Schuurbiers • • • •

Stand van de dag ‘Garanties tot aan de deur’ Complexe materie Lange adem

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Algemene toelichting • Basis ligt in de Europese richtlijn (92/43/EEG) • Aanwijzen van Beschermingszones (Natura 2000) • Speciale beschermingszone: een gebied van EU belang, aangewezen door EU-landen, waarin de instandhoudingsmaatregelen worden genomen die nodig zijn om de gunstige staat van instandhouding van natuurlijke habitats en/of de populaties van de soorten waarvoor het gebied is aangewezen, te waarborgen. • Elk gebied is aangewezen voor bepaalde diersoorten, planten en habitats

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Algemene toelichting stikstof • Wat is stikstof(depositie) en waar komt het vandaan?

In N2 (gas)vorm onschadelijk

In verbinding (NH3 – NOx) wél schadelijk Stikstof is een meststof

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Algemene toelichting stikstof

• Natuur kan herstellen maar bij teveel stikstof neerslag niet meer • De kritische depositie waarde is de grens < natuur kan zich herstellen • Huidige depositie stikstof = ca. 2.000 mol/ha/jr (28 kg) • Kritische depositie waarde = ca. 571 mol/ha/jr (8 kg) • Jaarlijks wordt er 20 kg/ha stikstof te veel “bemest” • 97.480 kg/p/jr stikstof teveel op de Brabantse Wal

33 wagens kunstmest

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal •

Vanaf 1992 werden natuur-, milieu, bouw- aanlegvergunningen afgegeven zonder dat rekening werd gehouden met de gunstige staat van instandhouding te waarborgen.

Mei ‘19

‘21

‘22

Nu

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tijdslijn stikstof-gerelateerde rechterlijke uitspraken en ontwikkelingen • Rechterlijke uitspraak Programmatische Aanpak Stikstof (PAS) 2019 “Op basis van het PAS wordt vooruitlopend op toekomstige positieve gevolgen van maatregelen voor beschermde natuurgebieden, alvast toestemming gegeven voor activiteiten die mogelijk schadelijk zijn voor die gebieden. Zo’n toestemming ‘vooraf’ mag niet (meer), aldus de Afdeling bestuursrechtspraak. De besluiten over veehouderijen die in deze uitspraak centraal staan, halen om die reden de eindstreep niet. Tegen de uitspraak is geen hoger beroep mogelijk.” “Het Europese Hof oordeelde in november 2018 dat ook bij het PAS de positieve gevolgen van de maatregelen die in dat programma zijn opgenomen, vooraf vast moeten staan. Pas dan kan de overheid een nieuwe activiteit toestaan.” Bron: Raad van State, mei 2019

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tijdslijn stikstof-gerelateerde rechterlijke uitspraken en ontwikkelingen • Rechterlijke uitspraak Programmatische Aanpak Stikstof (PAS) 2019

Ontstaan van stikstoftoets aan de vóórkant (aanhaakplicht Wnb) Toetsing op het al dan niet (significant) negatief effect Natura 2000

Toetsing op basis van de gebruikersfase van de nieuwe functie Wet Stikstofreductie en Natuurverbetering (juli 2021) → partiële vrijstelling stikstofuitstoot bouwfase

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tijdslijn stikstof-gerelateerde rechterlijke uitspraken en ontwikkelingen • Rechterlijke uitspraak bouwfase (Porthos-uitspraak) (2022)

Bouwvrijstelling stikstof (art. 2.9a Wnb en art. 2.5 Besluit natuurbescherming) van tafel geveegd door de rechter, maar geen algehele bouwstop Bouwvrijstelling voldoet niet aan het Europese natuurbeschermingsrecht Gevolg: berekening stikstofdepositie bouwfase verplicht

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tijdslijn stikstof-gerelateerde rechterlijke uitspraken en ontwikkelingen • Besluit Gedeputeerde Staten Noord-Brabant (maart 2023)

Vergunningverlening voor 13 Natura 2000 gebieden stilgelegd Extern salderen, leasen stikstofrechten niet vergund

Intern salderen vanaf 1-1-2024 naar verwachting vergunningsplichtig

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Gevolgen voor gemeentelijke ontwikkelingen • Vergunde bouwwerken en onherroepelijke bestemmingsplannen kunnen door als de bouw en gebruiksfase geen depositie geeft; • Alle BP en omgevingsvergunningen moeten op 0,00 mol/ha/jr uitkomen, dan pas vergunbaar • Berekeningen moeten realistisch zijn. • 75% van de woningbouwplanning is stikstof een mogelijk issue.

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Alle plannen op de woningbouwplanning berekend

Inzet van één mobiele kraan Uitgraven fundering Overige bronnen niet berekend (vervoersbewegingen, hijskraan, etc)

Vervolg Kromstraat 

Verdere uitwerking van de berekeningen inzake bouwfase



Verdere uitwerking van de berekeningen gebruiksfase



Data verzamelen voor intern salderen



Vertraging door uitvoerige berekeningen



Indien 0 verdere uitwerking

METO 

Vier berekeningen  Volledige locatie  Eén woonblok  Eén woning

 Gebruiksfase

Depositie 2020

Depositie 2030

Volledig plangebied

Woonblok

Één woning

Gebruiksfase

METO 

Verdere uitwerking van de berekeningen inzake bouwfase/woonrijp



Verdere uitwerking van de berekeningen gebruiksfase



Mogelijkheden bekijken voor fasering in bouw



Gebruik mag niet worden gefaseerd (ECLI:NL:RVS:2018:2449)



Vertraging door uitvoerige berekeningen



Indien 0 verdere uitwerking

Denken in mogelijkheden 

Ontwikkel in de buurt van grote ontsluitingswegen. Hoe eerder het verkeer dat bij een nieuwe ontwikkeling hoort opgaat in het 'heersende verkeersbeeld' hoe minder stikstofgevolgen er aan dat project worden toegerekend.



Ontwikkel op gronden die bemest mogen worden. Wanneer gronden niet meer zullen worden bemest na de ontwikkeling kan de stikstofruimte die daardoor vrijkomt worden ingezet via intern salderen. De Raad van State gaat hier relatief soepel mee om.



Bouw zo min mogelijk op locatie en zoveel mogelijk in de fabriek. Hoe korter de bouwperiode duurt en hoe minder activiteiten er op de bouwplaats zijn hoe minder stikstof uitstoot.



Maak gebruik van technische innovaties of elektrisch materieel. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan het NoNox-filter.

Vervolgstappen 

Initiatiefnemers hebben mail ontvangen



Binnen 8 weken een berekening aanleveren



Herijking woningbouwplanning op basis van resultaat berekeningen



Verschuiving van plannen/woningbouw op basis van haalbaarheid



Plannen waarbij intern gesaldeerd kan worden naar voren halen



In themaraad woningbouw (juni 2023) meer duidelijkheid

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tijdslijn stikstof-gerelateerde ontwikkelingen

Mei ‘19

‘21

‘22

Nu

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tijdslijn stikstof-gerelateerde ontwikkelingen • Nationaal Programma Landelijk Gebied (NPLG) (2022)

Sturend op drie thema’s Natuur

Water Klimaat (bodem) Provinciën dienen dit uit te werken in BPLG

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tijdslijn stikstof-gerelateerde rechterlijke uitspraken en ontwikkelingen • Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal (GGA) (2021)

Is het proces om de uitdagingen klimaat, natuur, water en bodem te vertalen Transformatie landelijk gebied en een visie Verbinding met de landbouw Integraal en in samenwerking met elkaar schakelen op opgaven

koppeling met het Brabants Programma Landelijk Gebied

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tijdslijn stikstof-gerelateerde rechterlijke uitspraken en ontwikkelingen • Motie NPLG gemeenteraad (inclusief toelichting voortgang) (2022) o Regulier overleg met agrarische vertegenwoordiging o Uitwisseling van informatie o Gebiedsbezoek gedeputeerde Ronnes o Ophalen en vertalen naar input voor gebiedsprocessen e.d.

• Gemeente wil het voortouw nemen om de belangen van burgers, agrariërs en ondernemers te behartigen via oa het GGA. • Zorgdragen dat er duidelijkheid komt vanuit de provincie voor perspectief van de lokale agrariërs.

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tijdslijn stikstof-gerelateerde rechterlijke uitspraken en ontwikkelingen • Brabants Programma Landelijk Gebied (BPLG) (2022) o provinciale gebiedsprogramma’s o GGA’s als gedeeltelijke basis voor input o Natuur Doeltypen Analyses (NDA) o 1ste fase oplevering 1 juli 2023 o Houtskoolschets nu gereed (hoofdlijnen voor de uitwerking)

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tijdslijn stikstof-gerelateerde rechterlijke uitspraken en ontwikkelingen • Natuurdoelanalyses (NDA’s) (februari 2023)

Aanleiding is het opstellen van de gebiedsplannen van het Nationaal Programma Stikstofreductie en Natuurverbetering (verplichting vanuit Wsn) In de natuurdoelanalyse wordt, op basis van beschikbare informatie, ecologisch beoordeeld of de te verwachten stikstofreductie voor dat gebied in samenhang met de natuurherstelmaatregelen leidt tot bereik van de instandhoudingsdoelstellingen. Deze natuurdoelanalyses resulteren in een overzicht van resterende drukfactoren op het N2000-gebied en geven mede richting aan verdere uitwerking van aanvullende (natuurherstel)maatregelen in gebiedsplannen.

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Inzoomen op gebied: stikstof op de Brabantse Wal (en Markiezaat) • Gemeentelijke inzet via GGA en BPLG • Voorzitterschap GGA – plus structurele ambtelijke inzet • Aansluiting zoeken / gebiedspartners / RWB • Actief benaderen van de OMWB • Volgen buitenlandse ontwikkelingen (Pilot stikstof/PoA)

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Bijdrage gedeputeerde Erik Ronnes Portefeuille Ruimte & Wonen

• • • • • •

Ruimte en Wonen Werklocaties en Detailhandel Omgevingswet Coördinerend portefeuillehouder Gebiedsgerichte aanpak Stikstof Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Tweede loco CdK

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Korte pauze

Gevolgen Stikstofproblematiek 

WNB – Vergunning niet noodzakelijk bij 0,00 mol/ha/jr



Vergunningen- aanhaakplicht stikstof 

Bouwvergunningen



Evenementen



APV vergunningen



Gronden



Ontwikkelingen – Initiatieven 





Groenstroken i.r.t klimaatdoelen

Woondeal 

Reguliere woningbouw



Woonzorgcomplexen



Statushouders



Sociale woningbouw

Collegewerkprogramma > 250 woningen

Voorzieningen op peil houden 

Civiele werken



Sociaal maatschappelijke functies

Gevolgen Stikstofproblematiek 







Financiën 

Legesinkomsten (omgeving)vergunningen



Grondverkoop (opbrengst)



Grondexploitaties

Aeriusberekening 

Extra kosten initiatiefnemer



Aanvraag WNB vergunning (€ 5.500,-)

Capaciteit 

Extra/aanvang werk en onderzoek



Substitutie i.r.t. omgevingswet 1-1-2024

Vergunningsvrij is geen knelpunt

Gevolgen Stikstofproblematiek 





Politiek/bestuurlijk 

Gemeente is geen bevoegd gezag



Toets OMWB (prov. Noord-Brabant)

Particulieren (kleine ontwikkelingen) 

Vergunningsvrij



Omgevingsvergunning 

Aanhaakplicht WNB



Dilemma’s

- extra kosten



Niet bouwen



Kosten



Reeds woning verkocht



Persoonlijke drama’s

“Betrouwbare Overheid”

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Gelegenheid tot het stellen van vragen

Themabijeenkomst, 30 maart 2023 Stikstofproblematiek & Gebiedsgerichte Aanpak Brabantse Wal Afsluiting door de voorzitter