2026-11-12 Programmabegroting 2027 versie 4 november 2026
Tekst van het document
De impact staat op klein, er wordt immers hier alleen naar de financiële impact gekregen, die bestaat alleen uit renteverlies door latere inkomsten, en oplopende inflatie op de bouwkosten door uitstel. De maatschappelijke impact kan groot zijn, maar dat telt niet mee voor deze risico-analyse. Weerstandscapaciteit Het voor 2027 geraamde weerstandsvermogen bedraagt | per 1 januari 2027 € 24.283.000. Dit bedrag is opgebouwd uit het geraamde saldo van de algemene reserve per 1 januari 2026, | de in 2026 begrote mutaties van de algemene reserve, het verwachte resultaat in 2026, de onbenutte belastingcapaciteit en de post onvoorzien. | De omvang van het beschikbare weerstandsvermogen is als volgt begroot: Weerstandsvermogen | Begroting 2026 Raming stand van Algemene reserve 01-01-2026 (stand jaarrekening 2025) | € 25.865.000 minus: in 2026 begrote onttrekkingen i.v.m. investeringen of exploitatie-uitgaven | € | -4.561.000 plus: verwacht resultaat in 2026 (stand 2e tussenrapportage 2026) | € | 2.662.000 plus: onbenutte belastingcapaciteit en post onvoorzien | € | 317.000 Totale weerstandsvermogen op 1 januari 2027 | € 24.283.000 Weerstandsratio De weerstandsratio geeft aan in welke mate het totaal aan geraamde risico's gedekt wordt door het geraamde weerstandsvermogen. Het wordt berekend door het weerstandsvermogen af te zetten tegen het totale risicobedrag.
Voor 2027 wordt een weerstandsratio voorzien van 4,7. De norm die Woensdrecht hanteert is minimaal 1,4 (ruim voldoende). In onderstaande tabel is de interpretatie van de ratio weergegeven, te zien is dat 4,7 kwalificeert als uitstekend. Weerstandsratio | Beoordeling groter dan 2,0 | Uitstekend 1,4 tot 2,0 | Ruim Voldoende 1,0 tot 1,4 | Voldoende 0,8 tot 1,0 | Matig 0,6 tot 0,8 | Onvoldoende Kleiner dan 0,6 | Ruim Onvoldoende Ontwikkeling kengetallen Navolgende financiële kengetallen geven inzicht in onze financiële positie. Door de Commissie BBV is de keuze gemaakt om geen normen op te leggen voor de kengetallen. De ontwikkeling van een kengetal is een weerspiegeling van het gevoerde beleid. Hierin kunnen bewuste keuzes zijn gemaakt. Het gaat met name om de onderlinge samenhang van de kengetallen en de uitleg erbij.
Kengetallen | Jaarstukken | Begroting | Meerjarenplanning 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Netto schuldquote | -19,7% | -1,6% | 9,0% | 10,8% | 8,8% | 5,8% Netto schuldquote, | -20,7% | -7,0% | 4,6% | 6,1% | 3,5% | 0,5% gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio | 56,4% | 53,4% | 47,6% | 48,1% | 51,1% | 54,4% Grondexploitatie | -1,2% | 0,0% | -0,1% | 0,0% | 0,0% | 0,0% Structurele exploitatieruimte | 5,9% | 2,0% | 0,9% | 1,5% | 2,1% | 2,9% Belastingcapaciteit | 94,2% | 98,2% | 98,8% | 99,2% | 99,6% | 100,0% Weerstandsratio | 5,4 | 4,6 | 4,7 | 4,5 | 4,6 | 4,9 114 | Programmabegroting 2027 Programmabegroting 2027 115 Beoordeling van de kengetallen in relatie tot de financiële positie Beoordeling van de door gemeente Woensdrecht voor 2027 geraamde waarden vindt plaats aan de hand van de grenzen zoals die door de provincie Noord-Brabant zijn gedefinieerd. De meerjarige financiële risicopositie van onze gemeente is te typeren als minst risicovol. Balansratio's over (omvang van) schuldquotes en solvabiliteit geven aan dat onze gemeente voldoende in staat is om aan onze financieringsverplichtingen te voldoen en dat we over voldoende financieel buffervermogen beschikken.
Ter toelichting op de ratio's die de vermogenspositie weergeven, zijn met name de volgende balanswaarden per eind 2027 van belang: de ramingen leiden tot een balanstotaal van € 91 miljoen, een eigen vermogen van € 43 miljoen en een totaal aan langlopende leningen van € 4 miljoen. Netto schuldquote & netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen De netto schuldquote geeft inzicht in het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Hoe hoger de schuld, hoe hoger de netto schuldquote. Het geeft een indicatie in welke mate de rentelasten en aflossingen op de exploitatie drukken. Een waarde van minder dan 90% wordt beschouwd als zijnde minst risicovol. Onze gemeentelijke schuldquote-waarden zitten ruim onder de grenswaarde. Solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin we in staat zijn aan onze financiële verplichtingen te voldoen. Onder de solvabiliteitsratio wordt verstaan het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal. Een waarde van meer dan 50% is volgens het toezichtkader het minst risicovol; een waarde van minder dan 20% het meest risicovol. In 2027 verwachten we een waarde van 47,6% te realiseren, die in de jaren daarna geleidelijk zal stijgen tot 54,4% in 2030. In combinatie met de lage schuldquote onderstreept dit onze sterke financiële positie.
Grondexploitatie Dit kengetal geeft weer hoe de waarde van de grond zich verhoudt tot de totale (geraamde) baten. Voor de berekening van dit kengetal worden de niet in exploitatie genomen gronden en de bouwgrond in exploitatie bij elkaar opgeteld en gedeeld door de totale baten uit de programmabegroting/jaarrekening en uitgedrukt in een percentage. Volgens het toezichtkader is een waarde van minder dan 20% het minst risicovol. Daaraan voldoen we in ruime mate. Vanaf 2028 zijn er geen bouwgronden in exploitatie in de programmabegroting opgenomen. Structurele exploitatieruimte Beoordeling welke structurele ruimte een gemeente of provincie heeft om de eigen lasten te dragen, of welke structurele stijging van de baten of structurele daling van de lasten daarvoor nodig is. Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. Een waarde van minder dan 0% wordt gekwalificeerd als meest risicovol. In 2027 verwachten we een waarde van 0,9% te realiseren, die in de jaren daarna geleidelijk zal stijgen tot 2,9% in 2030. Programmabegroting 2027 116 Belastingcapaciteit De belastingcapaciteit geeft inzicht hoe de belastingdruk in de gemeenten zich verhoudt ten opzichte van het landelijk gemiddelde.
De definitie van het kengetal belastingcapaciteit is: Woonlasten meerpersoonshuishouden in het begrotingsjaar ten opzichte van het landelijk gemiddelde in het jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar. De komende jaren verwachten we een stijging van dit kengetal richting de 100%. Weerstandsratio De ontwikkeling van het weerstandsratio is eerder in deze paragraaf uitgebreid toegelicht. Voor 2027 wordt deze geraamd op 4,7 en in de jaren daarna blijft deze ongeveer gelijk. Alles overziend blijkt dat de gemeente Woensdrecht bij alle financiële kengetallen beter scoort dan de minimale normen. Daaruit blijkt dat de financiële positie van de gemeente gezond is, en de gemeente financieel robuust is. Paragraaf 4 Onderhoud kapitaalgoederen Algemeen Deze paragraaf geeft inzicht in het beleidskader en de daaruit voortvloeiende financiële consequenties met betrekking tot de grotere kapitaalgoederen van de gemeente Woensdrecht. Woensdrecht bezit een groot aantal collectieve eigendommen in de buitenruimte (zoals wegen, riolering, water, groen, openbare verlichting, gebouwen en speelvoorzieningen). Het onderhoud van deze eigendommen is van groot belang met het oog op het goed functioneren van de samenleving, de kwaliteit van de woon- en leefomgeving, de veiligheid en een optimaal gebruik van de openbare ruimte.
Onderhoud is nodig om kapitaalvernietiging te voorkomen maar biedt ook kansen voor realisatie van bijvoorbeeld klimaat-adaptieve maatregelen. Onderstaande tabel geeft een weergave van de opbouw. Exploitatie Beheer en onderhoud openbaar gebied Bedragen in € | Begroting 2026 (incl. | Begroting 2027 | Begroting 2028 | Begroting 2029 | Begroting 2030 wijzigingen) Baten | 33.117 | 113.510 | 113.510 | 113.510 | 113.510 Lasten | -6.816.377 | -6.790.640 | -6.669.023 | -6.698.135 | -6.685.319 Totaal | -6.783.260 | -6.677.130 | -6.555.513 | -6.584.625 | -6.571.809 Wegen In het Wegenbeleidsplan 2024-2027 zijn de gewenste kwaliteitsniveaus van wegen, fietspaden en trottoirs en de daarvoor benodigde onderhoudsbudgetten vastgelegd. Het doel is een veilig, toegankelijk en duurzaam wegennet dat aansluit bij de behoeften van inwoners, bedrijven en bezoekers. Om de kwaliteit van de openbare ruimte te waarborgen wordt jaarlijks zowel klein als groot onderhoud uitgevoerd. Door middel van inspecties en een planmatige aanpak worden onderhoudsmaatregelen op het juiste moment uitgevoerd, waardoor kapitaalvernietiging | wordt voorkomen en de levensduur van de verhardingen wordt verlengd.
Bij groot onderhoud wordt nadrukkelijk gezocht naar kansen voor een | integrale uitvoering met andere werkzaamheden in de openbare ruimte, zoals rioolvervanging, water | - en klimaatopgaven, groenvoorzieningen, verkeersmaatregelen en de werkzaamheden van nutsbedrijven. Hierdoor wordt de overlast voor inwoners zo veel mogelijk beperkt en worden werkzaamheden efficiënter uitgevoerd. Daarnaast wordt waar mogelijk invulling gegeven aan de ambities op het gebied van klimaatadaptatie en duurzaamheid. Hierbij kan worden gedacht aan het verminderen van verhard oppervlak, het toepassen van waterpasserende verharding, het verbeteren van de infiltratiemogelijkheden voor hemelwater en het vergroten van de hoeveelheid groen in de openbare ruimte. Op deze wijze wordt bijgedragen aan het beperken van wateroverlast, het tegengaan van hittestress en het realiseren van een klimaatbestendige leefomgevi | ng. Programmabegroting 2027 | 117 Programmabegroting 2027 118 De komende jaren blijft de gemeente investeren in een kwalitatief goed en toekomstbestendig wegennet, waarbij verkeersveiligheid, bereikbaarheid, duurzaamheid en een doelmatige inzet van middelen centraal staan. Riolering In 2027 wordt uitvoering gegeven aan de in het GWP opgenomen maatregelen.
Hierbij ligt de focus op het onderhouden en vervangen van rioleringsvoorzieningen, het verminderen van wateroverlast bij hevige neerslag en het verbeteren van de verwerking van hemelwater. Op basis van technische inspecties, risicoanalyses en kansen voor koppeling met andere infrastructurele projecten worden jaarlijks de concrete uitvoeringsprojecten vastgesteld. De gevolgen van klimaatverandering worden steeds zichtbaarder door langere perioden van droogte en intensievere regenbuien. Daarom wordt in 2027 verder gewerkt aan maatregelen om de openbare ruimte klimaatbestendiger in te richten. Hierbij wordt waar mogelijk ingezet op het vasthouden, bergen en vertraagd afvoeren van regenwater en het vergroten van de klimaatbestendigheid van bestaande wijken. Naast de reguliere werkzaamheden neemt de gemeente Woensdrecht actief deel aan de regionale samenwerking binnen Waterkring West. Samen met Waterschap Brabantse Delta, drinkwaterbedrijven en de regiogemeenten wordt gewerkt aan kennisontwikkeling, gezamenlijke onderzoeken en de uitwerking van maatregelen op het gebied van klimaatadaptatie, stedelijk waterbeheer en de vervangingsopgave van riolering. Door deze samenwerking wordt specialistische kennis gebundeld, worden kosten beheerst en wordt de kwaliteit en continuïteit van de dienstverlening verder versterkt.
Met de uitvoering van het Gemeentelijk Waterprogramma werkt de gemeente aan een veilig, betrouwbaar en toekomstbestendig watersysteem voor inwoners, bedrijven en bezoekers. Openbare verlichting In oktober 2023 is het beleidsplan Openbare Verlichting 2024-2027 vastgesteld door de Raad. In het beleidsplan zijn de kosten voor beheer, renovatie en onderhoud geactualiseerd zodat we ook in dit aankomende jaar verder kunnen met het vervangen en moderniseren van het verlichtingsareaal. Nieuw beleid wordt voorbereid voor de periode 2028 e.v. Groen Het onderhouden en renoveren van de openbare groenvoorzieningen binnen en buiten de bebouwde kom gebeurt volgens de door de raad vastgestelde onderhoudsniveaus: in centra niveau A, in wijken niveau B en op industriegebieden niveau C. In het kader van het huidige groenbeleid zetten wij in op een kwalitatieve voortzetting in de breedte van het gemeentelijk groenbeleid, samen met inwoners en met speciale aandacht voor de speerpunten biodiversiteit, duurzaamheid en klimaatbestendigheid. Het beleid wordt het komende jaar geactualiseerd. Programmabegroting 2027 119 Gebouwen Om de kwaliteit, veiligheid en duurzaamheid van het gemeentelijk vastgoed te waarborgen, wordt het planmatig onderhoud vastgelegd in een Meerjarenonderhoudsplan (MJOP).
Op basis hiervan worden jaarlijks middelen toegevoegd aan de onderhoudsvoorziening, zodat toekomstige onderhoudsuitgaven financieel zijn afgedekt. Het huidige MJOP heeft zijn looptijd bereikt. Daarom wordt een nieuw MJOP opgesteld, waarbij naast de technische staat van de gebouwen ook verduurzaming, wettelijke eisen en toekomstige gebruiksfuncties worden meegenomen. Met het nieuwe MJOP krijgen we een actueel inzicht in de onderhoudsopgave en de benodigde financiële reserveringen voor de komende jaren, zodat ons vastgoed toekomstbestendig en goed inzetbaar blijft. Afval Ondanks de verbeteringen die de afgelopen jaren zijn gerealiseerd, zien we dat het scheidingsgedrag van huishoudens de laatste jaren niet verbeterd. Om de ambities van terugdringen van het restafval te realiseren, blijven we inzetten op verbetering van afvalscheiding, hergebruik van grondstoffen en bewustwording bij inwoners. De kosten voor inzameling en verwerking van afval blijven stijgen. Daarom houden we vast aan het uitgangspunt dat de afvalstoffenheffing kostendekkend is en dat de gebruiker betaalt. Minder restafval levert niet alleen een bijdrage aan de circulaire economie, maar helpt ook om de kosten voor inwoners beheersbaar te houden.
Samen met Saver werken we aan verdere optimalisatie van de inzameling, onder andere door het gebruik van slimme technieken, datagestuurd beheer en gerichte communicatiecampagnes. We blijven onderzoeken hoe de huidige inzamelstructuur verder kan worden verbeterd en hoe waardevolle grondstoffen zoveel mogelijk behouden blijven voor hergebruik. Speelvoorzieningen Op 2 juli 2025 is het nieuwe speelvoorzieningenbeleid 2026 -2029 vastgesteld. We gaan aan de slag met de uitvoering van verbeteracties op basis van een plan van aanpak. Uitgangspunt is veilige, toegankelijke en groene speelplekken. We versterken de kwaliteit, van onze speelvoorzieningen en richten deze in rekening houdend met klimaatbestendigheid, inclusiviteit en biodiversiteit conform de door de raad vastgestelde visie. Civieltechnische kunstwerken In 2025 is het beheerplan civiele kunstwerken – waterkundige kunstwerken vastgesteld. Dit geeft invulling aan de beheeropgave van duikers, faunapassages, waterreguleringswerken en bruggen. Daarnaast is er in 2026 een inventarisatie uitgevoerd naar kerende constructies, niet zijnde water gerelateerd. Voor deze overige civiele kunstwerken is in 2026 een beheerplan civiele kunstwerken – kerende constructies opgesteld. Dit beheerplan wordt eind 2026 ter vaststelling aangeboden.
Beide beheerplannen zullen op termijn onderdeel worden van het integraal beheerprogramma openbare ruimte (IBOR). Programmabegroting 2027 120 Paragraaf 5 Financiering Algemeen Met deze paragraaf wordt invulling gegeven aan de verplichting uit de Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido) om verantwoording af te leggen over het beheer van onze financiële middelen. De kaders van het beheer zijn vastgelegd in het door het college vastgestelde treasurystatuut. In deze paragraaf is weergegeven hoe het beheer van onze financiële middelen in 2027 wordt vormgegeven. Beleidsvoornemens/Realisatie Het doel is te komen tot een verantwoord financieel beheer, dat gekenmerkt wordt door het sturen en beheersen van, het verantwoorden over en het toezicht houden op de financiële vermogenswaarden, de financiële geldstromen, de financiële posities en de hieraan verbonden risico’s. Deze risico’s zijn hieronder weergegeven. 1. Renteontwikkeling Een visie omtrent de renteontwikkeling van de korte- en de lange termijn rente is een voorwaarde om de treasury functie te kunnen uitoefenen. Onze rentevisie is gebaseerd op de verwachtingen van diverse financiële instellingen. Na jaren van dalende is de rente de afgelopen jaren duidelijk gestegen. Het CPB raamt een gemiddelde rente van 3,1% voor dit jaar en 3,3% in 2027, terwijl de lange rente momenteel al circa 3,6% bedraagt.
De grote wereldwijde vraag naar kapitaal, onder meer door hogere defensie-uitgaven, wederopbouw, investeringen in datacenters en AI, zet de rente verder onder druk. Ook geopolitieke ontwikkelingen en oplopende staatsschulden spelen hierbij een rol. De rente kan daardoor de komende jaren op een relatief hoog niveau blijven en mogelijk verder stijgen. Momenteel zijn er voldoende liquide middelen om de geplande investeringen in 2027 uit te kunnen voeren en zullen er geen langlopende onderhandse leningen worden aangetrokken. 2. Renterisicobeheer Renterisicobeheer omvat het beperken van de (negatieve) invloed van toekomstige rentewijzigingen op het resultaat van de organisatie en op de waarde van rentedragende activa en passiva, inclusief het minimaliseren van de rentekosten en het optimaliseren van de rentebaten. Renterisico’s worden beperkt door: • een actuele liquiditeitsprognose; • toetsing aan de kasgeldlimiet, beheersingsinstrument korte schuld; • toetsing aan de renterisiconorm, beheersingsinstrument lange schuld. Programmabegroting 2027 121 3. Financieringspositie De financieringspositie geeft inzicht in de ontwikkeling van de financieringsbehoefte, rekening houdend met de investeringen en beschikbare interne en externe middelen.
De interne financiering vindt plaats in de vorm van de ten laste van de exploitatierekening gebrachte afschrijvingen en in de vorm van eigen vermogen (reserves). Voor de externe financiering wordt een beroep gedaan op de geld- en kapitaalmarkt. Als de kasgeldlimiet wordt overschreden, wordt een langlopende onderhandse lening aangegaan. Op grond van de huidige liquiditeitsprognose heeft de gemeente op 1 januari 2027 twee langlopende geldleningen met een saldo van € 4.300.000. Het gemiddelde rentepercentage 2027 hiervan is 0,05%. In 2028 wordt een geldlening afgelost. De andere geldlening heeft een looptijd waarbij de rentevervaldatum de komende jaren niet verloopt en vervroegde aflossing niet mogelijk is of alleen met hogere kosten dan de daaraan verbonden rentevoordelen. De verwachting is dat in 2027 geen langlopende lening voor investeringen afgesloten hoeft te worden, omdat er voldoende liquide middelen zijn. 4. Kredietrisico Kredietrisico is het risico dat de gemeente loopt wanneer geldleningen worden verstrekt aan rechtspersonen die in voorkomende gevallen in financiële problemen zouden kunnen komen. 5. Liquiditeitsrisico Liquiditeitsrisico is het risico dat de gemeente op de korte termijn niet genoeg geld in kas heeft om aan haar verplichtingen te voldoen. 6.
Debiteurenrisico Onder debiteurenrisico verstaan we het risico dat debiteuren hun rekeningen niet (op tijd) betalen. Dit risico kan worden beperkt door debiteuren vooraf te laten betalen, opbrengsten tijdig te innen en door de twijfelachtigheid van vorderingen en tegenpartijen conform de richtlijnen op dit gebied zo goed als mogelijk in kaart te brengen. Om dit risico op te kunnen vangen is een voorziening dubieuze debiteuren gevormd. Jaarlijks wordt bezien of deze voorziening nog voldoende is. 7. Garantiestelling risico De gemeente kan zich garant stellen tegenover financiële instellingen die leningen verstrekken aan verenigingen/instellingen. Indien de verenigingen/instellingen hun betalingsverplichtingen tegenover de geldgevers niet nakomen, kan de gemeente aansprakelijk gesteld worden. In februari 2017 heeft de raad het geactualiseerde beleid ten aanzien van het verstrekken van gemeentegaranties vastgesteld. Informatievoorziening vooraf en tussentijds moet helpen voorkomen dat risico’s ten aanzien van garantiestellingen zich daadwerkelijk gaan voordoen. 8. Informatierisico Dit is het risico dat informatie over de ontwikkeling van financiële risico’s niet, niet volledig en/of niet tijdig ter beschikking komt van de treasury verantwoordelijken. Door onjuiste of incomplete informatie bestaat het risico dat onjuiste beslissingen worden genomen.
De aanlevering van betrouwbare informatie voor de lange termijnplanning (langer dan één jaar) blijft dan ook een groot aandachtspunt. Eisen Wet Fido Publieke taak en prudent beheer Conform het treasurystatuut komen leningen, uitzettingen en garanties alleen tot stand indien zij een publieke taak dienen en de uitzettingen een prudent karakter kennen. Kasgeldlimiet Ter beperking van renterisico’s op de korte schuld dienen de gemeenten te voldoen aan de kasgeldlimiet. De kasgeldlimiet is | de maximale omvang van de korte schuld (korter dan 1 jaar). Deze limiet wordt berekend naar een vast percentage (8,5%, conform de Uitvoeringsregeling Financiering decentrale overheden) van het begrotingstotaal per 1 januari. Voor het jaar 2027 bedraagt deze limiet circa € 7,0 miljoen. Blijkt dat de kasgeldlimiet wordt overschreden, dan zal een langlopende geldlening aangetrokken moeten worden. Renterisiconorm Het uitgangspunt van de renterisiconorm is het beheersen van de renterisico’s op langlopende schulden. Dit gebeurt door het aanbrengen van spreiding in de looptijden van de leningen. Hiermee wordt voorkomen dat een groot deel van de leningen tegelijk opnie | uw moet worden afgesloten, met het risico van snel oplopende rentelasten. De renterisiconorm is bepaald op 20% van het begrotingstotaal.
Dat wil zeggen dat de jaarlijks verplichte aflossingen en de renteherzieningen niet méér mogen bedragen dan 20% van het begrotingstotaal. Hierbij is een minimumbedrag bepaald van € 2,5 miljoen. In onderstaande tabel wordt de renterisiconorm voor de komende jaren weergegeven. Bedragen x € 1000 Renterisiconorm | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 | Renteherzieningen | - 2 | Aflossingen | 500 | 500 | 300 | 300 3 | Renterisico (1+2) | 500 | 500 | 300 | 300 4a | Begrotingstotaal | 81.994 | 79.956 | 73.771 | 71.848 4b | Percentage regeling | 20% | 20% | 20% | 20% 4 | Renterisiconorm (4a x 4b) | 16.399 | 14.297 | 13.914 | 13.833 5a | Ruimte onder renterisiconorm (4>3) | 15.899 | 13.797 | 13.614 | 13.533 5b | Overschrijding renterisiconorm (3>4) Schatkistbankieren Per 1 januari 2014 is het Schatkistbankieren ingevoerd. Schatkistbankieren houdt concreet in dat tegoeden worden aangehouden in de Nederlandse schatkist. Hierdoor zal de Nederlandse staat minder geld hoeven te lenen op de financiële markten en zal de staatsschuld dalen. Het principe is dat publiek geld de schatkist niet eerder verlaat dan noodzakelijk is voor de uitvoering van de publieke taak. Volgens het ministerie is dit bevorderlijk voor de doelmatigheid van de bestedingen. Wel is er een zogenaamde doelmatigheidsdrempel van 2% van het begrotingstotaal met een minimum van € 1 miljoen per gemeente.
Bij overtollige middelen die minder zijn dan deze drempel hoeven decentrale overheden niet te gaan Schatkistbankieren. Het drempelbedrag voor de gemeente Woensdrecht bedraagt in 2027 € 1.639.884 (2% van het begrotingstotaal). Op verzoek van de gemeente Woensdrecht is het drempelbedrag op € 1 miljoen gezet bij de Bank Nederlandse Gemeenten. Omdat Woensdrecht niet structureel over overtollige middelen beschikt, zijn de financiële consequenties in 2027 beperkt. 122 | Programmabegroting 2027 Berekening EMU-saldo Het brutoschuld-begrip is een internationale standaard. Financiële marktpartijen en kredietbeoordelaars maken internationale vergelijkingen op basis van de bruto schuld. Het Internationaal Monetair Fonds, de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ont | wikkeling, de Europese Unie (EU) en landen buiten de EU werken met het brutoschuld | -begrip. In de EU heet deze schuld de EMU-schuld. Het EMU-saldo geeft informatie over de bijdragen van gemeenten aan het totale EMU-saldo/EMU-tekort. De definitie van het EMU | -saldo is grofweg: het verschil tussen de inkomsten en de uitgaven van een overheidsorgaan in een bepaald jaar.
EMU-Saldo (bedragen x € 1000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1 Exploitatiesaldo vóór toevoeging aan respectievelijk onttrekking uit reserves | + | 307 | 762 | 1.441 1.709 2 Mutatie (im)materiële vaste activa | - 2.607 | 460 -2.614 -2.270 3 Mutatie voorzieningen | + | -400 -1.356 -1.147 -1.291 4 Mutatie voorraden (incl. bouwgronden in exploitatie) | - 1.033 | 67 | 0 | 0 5 Verwachte boekwinst bij verkoop effecten en verwachte boekwinst bij verkoop (im)materiële vaste activa | - | 0 | 0 | 0 | 0 Berekend EMU-saldo | -3.733 -1.121 2.911 2.688 Rentetoerekening Conform het 'Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten' (BBV) moet er inzicht worden gegeven in de rentelasten, de financieringsbehoefte en de wijze waarop rente aan investeringen, grondexploitaties en taakvelden wordt toegerekend. Daarnaast is het verplicht dat de rentekosten aan de desbetreffende taakvelden moeten worden toegerekend met behulp van een (rente)omslagpercentage. Dit omdat de onderlinge vergelijking tussen gemeenten het uitgangspunt is voor aanpassingen van het BBV. Onderstaand schema geeft de rentetoerekening vanaf 2027 weer.
Leeswijzer: Regel f toont het uiteindelijke resultaat van de berekening (a-b-c1-c2-c3-d1-d2-e= f) Renteschema | 2027 a Externe rentelasten over de korte en lange financiering | € 21.507 b Externe rentebaten | minus | € 121.012 Saldo rentelasten en rentebaten | - € 99.505 c1 Rente doorberekend aan de grondexploitatie | minus | € c2 Rente van projectfinanciering | minus | € c3 Rente door verstrekte leningen | minus | € Aan taakvelden toe te rekenen externe rente | - € 99.505 d1 Rente over eigen vermogen | minus | € d2 Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde) | minus | € Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente | - € 99.505 e De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag) | minus | € 0,00 f Renteresultaat op het taakveld Treasury | • | - € 99.505 Renteomslagpercentage | - 0,19790% Programmabegroting 2027 | 123 Programmabegroting 2027 124 Paragraaf 6 Bedrijfsvoering Algemeen De ambities uit het Collegewerkprogramma 2027-2030 vragen om een solide, wendbare en toekomstbestendige bedrijfsvoering. Bedrijfsvoering vormt daarmee het fundament onder de uitvoering van onze maatschappelijke en bestuurlijke opgaven. Een betrouwbare basis blijft noodzakelijk, maar tegelijkertijd moet de organisatie voldoende flexibel zijn om in te spelen op nieuwe ontwikkelingen, maatschappelijke vraagstukken en veranderende wet- en regelgeving.
De komende jaren ontwikkelen we onze organisatie verder van een voornamelijk beheergerichte organisatie naar een ontwikkelorganisatie, waarbij een sterke beheerbasis behouden blijft. Dit vraagt om een passende balans tussen lijnorganisatie, programma’s, projecten en opgaveteams, duidelijke verantwoordelijkheden en professioneel opdrachtgeverschap. Eigenaarschap, integraal en opgavegericht werken en samenwerking krijgen daarin een centrale plaats. Een belangrijke randvoorwaarde is dat we beschikken over voldoende en goed toegeruste medewerkers. We investeren daarom in leiderschap, vakmanschap, opleiding en talentontwikkeling, duurzame inzetbaarheid, werkgeluk en sociale veiligheid. Tegelijkertijd vraagt de toenemende complexiteit van opgaven en de schaarste op de arbeidsmarkt om bewuste keuzes in capaciteit en expertise en om samenwerking met andere organisaties en regionale partners. Ook informatievoorziening, digitalisering en data gedreven werken worden steeds belangrijker voor de kwaliteit en doelmatigheid van onze bedrijfsvoering. We benutten digitalisering, automatisering en Artificial Intelligence waar deze de dienstverlening en interne processen kunnen verbeteren, waarbij betrouwbaarheid, privacy, informatiebeveiliging en menselijke maat geborgd blijven.
Digitale en bestuurlijke weerbaarheid zijn daarbij essentiële voorwaarden voor de continuïteit van onze dienstverlening en het vertrouwen in de gemeente. Een gezonde financiële positie blijft eveneens een belangrijke randvoorwaarde. De beschikbare financiële ruimte zetten we verantwoord en doelgericht in voor onze ambities, waarbij we tegelijkertijd voldoende weerbaarheid behouden om risico’s en toekomstige ontwikkelingen op te vangen. Dit vraagt om een goede verbinding tussen beleid, uitvoering, financiële sturing en de planning- en control cyclus. Ten slotte vraagt de uitvoering van het collegewerkprogramma om een organisatie die actief samenwerkt. Veel opgaven kunnen we niet zelfstandig realiseren. We investeren daarom in duurzame bestuurlijke en ambtelijke relaties, regionale samenwerking, kennisdeling, lobby en het benutten van subsidies. Daarmee vergroten we onze slagkracht en kunnen we capaciteit en expertise effectiever inzetten. Programmabegroting 2027 125 De organisatiestructuur gemeente Woensdrecht De organisatiestructuur van de ambtelijke organisatie is vanuit het inwonersperspectief vormgegeven. Bovenaan staan de dorpen en onze inwoners en ondernemingen. Zij zijn degenen voor wie we onze diensten verlenen. Vervolgens worden de zes teams getoond die zorgen voor de directe dienstverlening aan onze inwoners en ondernemingen.
Deze teams worden ondersteund door twee teams die de interne bedrijfsvoering regelen en adviseren en ervoor zorgen dat de teams over de informatie en faciliteiten beschikken die ze nodig hebben om hun werkzaamheden te kunnen verrichten. Het management zorgt ervoor dat de randvoorwaarden worden ingevuld waardoor de teams hun werkzaamheden optimaal kunnen verrichten. Zij doen dit door richting te geven en te sturen op het bereiken van de doelen die door de raad en het college zijn geformuleerd. Zij coachen en begeleiden de medewerkers en dagen hen uit zich verder te ontwikkelen. Dit doen zij onder leiding van de algemeen directeur/gemeentesecretaris.
Programmabegroting 2027 126 Regionale samenwerking We werken actief samen met gemeenten, provincie, waterschappen, maatschappelijke organisaties, bedrijfsleven en andere partners om onze maatschappelijke, economische en ruimtelijke opgaven te realiseren. Door kennis, capaciteit en expertise te bundelen vergroten we onze slagkracht en behartigen we de belangen van Woensdrecht in regionale en bovenregionale samenwerkingsverbanden. Daarbij investeren we in duurzame bestuurlijke en ambtelijke relaties, nemen we waar dit in het belang van Woensdrecht is een actieve of leidende positie in en benutten we kansen voor lobby en subsidies. Samenwerking is daarbij geen doel op zich, maar staat steeds ten dienste van onze inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties en van het realiseren van onze gemeentelijke ambities. Financiën We voeren een solide en toekomstbestendig financieel beleid dat ruimte biedt om onze ambities te realiseren en tegelijkertijd voldoende weerbaarheid houdt voor risico’s en toekomstige ontwikkelingen. De financiële positie van de gemeente is daarbij geen doel op zich, maar een belangrijke randvoorwaarde voor investeringen in onze inwoners, ondernemers, leefomgeving en voorzieningen.
We zetten beschikbare middelen verantwoord en doelgericht in, bewaken de samenhang tussen beleid, uitvoering en financiën en zorgen voor een betrouwbare planning- en controlcyclus. Daarbij streven we ernaar de totale woonlasten voor inwoners en ondernemers voor OZB en rioolheffing (gezamenlijk) niet verder te laten stijgen dan met de inflatiecorrectie. Voor de afvalstoffenheffing blijft het uitgangspunt dat de gebruiker betaalt. Concerncontrol Voornaamste aandachtsgebieden van concerncontrol zijn de werking van de gemeentelijke processen en projecten, de verbetering ervan en risico's in deze processen. Concerncontrol is verder verantwoordelijk voor de interne controles en de afstemming met de externe accountant. Programmabegroting 2027 127 Aan de hand van de resultaten uit de interne controles en de jaarrekeningcontrole over 2025 is bekeken of en zo ja, welke aanpassingen/uitbreidingen in de uitvoering van de verbijzonderde interne controle noodzakelijk zijn. Belangrijkste aandachtspunten voor de IC zijn het sociaal domein en de autorisaties binnen financiële systemen. Voor het sociaal domein moet in 2026 de beweging afgerond worden, om voor de verantwoording niet meer afhankelijk te zijn van accountantsverklaringen en productieverantwoordingen van de leveranciers.
In 2025 zijn de processen zodanig ingericht dat er sprake is van een sluitende controle-aanpak, zodat vanaf 2026 de controle-verklaringen van de zorgaanbieders niet meer nodig zijn voor het aantonen van onze prestatieleveringen. Alleen moet nog een stukje IT-audit daarvoor worden uitgevoerd, wat in de zomer van 2026 is gestart. Voor de autorisaties binnen de financiële systemen merkte de accountant op dat de inrichting en het proces op zich klopt, maar dat de loggings vanuit het systeem niet structureel werden bekeken. Vanaf 2026 wordt dat opgenomen in het interne controleplan en moet dit wel systematisch gaan gebeuren. Reguliere advisering aan bestuur en gemeentelijk organisatie, bewaking van de opvolging van wet- en regelgeving en het vertalen van provinciale regelgeving en overheidsregelgeving naar gemeentelijke consequenties blijven ook in 2027 belangrijke aandachtspunten. Ook wordt - aan de hand van de bevindingen uit de management letter - het proces van het verbeteren van onze financieel gezien belangrijkste processen vervolgd. De financiële verordening en de nota reserves en voorzieningen zullen in 2027 wederom worden geactualiseerd. Informatie & Communicatie Technologie (ICT) We zorgen voor een betrouwbare, veilige en toekomstbestendige ICT-omgeving die onze medewerkers ondersteunt en bijdraagt aan een goede dienstverlening aan inwoners en ondernemers.
Digitalisering, data en nieuwe technologieën, waaronder AI, benutten we om werkprocessen slimmer en efficiënter in te richten en de kwaliteit van onze dienstverlening verder te verbeteren. Tegelijkertijd vraagt de toenemende digitalisering om blijvende aandacht voor continuïteit, informatiebeveiliging, privacy en digitale weerbaarheid. We investeren daarom niet alleen in systemen en technische voorzieningen, maar ook in bewustwording, kennis en vaardigheden van medewerkers. Zo vormt ICT een veilige en betrouwbare basis voor de verdere ontwikkeling van onze organisatie en dienstverlening. Overhead We kennen binnen de begroting een apart product 'overhead'. Hierover staat in het BBV in artikel 1 ´alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces´. Daarnaast schrijft de BBV voor hoe de toerekening van overhead in de begroting en jaarstukken moet geschieden. Uitgangspunt daarbij is dat (andere uitvoerings-) kosten zoveel mogelijk direct aan de betreffende taken/activiteiten worden toegerekend. Personeel Wij ontwikkelen onze organisatie verder tot een wendbare, professionele en toekomstbestendige organisatie die maatschappelijke opgaven centraal stelt.
Vanuit een solide basis van dienstverlening en bedrijfsvoering groeien we door naar een ontwikkelorganisa | tie waarin eigenaarschap, samenwerking, innovatie en resultaatgericht werken centraal staan. Medewerkers en leidinggevenden nemen verantwoordelijkheid, werken opgavegericht en dragen vanuit hun deskundigheid bij aan de ambities van Woensdrecht. We stimuler | en leiderschap, professionaliteit, teamontwikkeling en organisatiebreed leren, zodat we als organisatie flexibel kunnen inspelen op nieuwe maatschappelijke ontwikkelingen en uitdagingen. Tegelijkertijd blijven wij investeren in aantrekkelijk werkgeverschap. We bieden een werkomgeving waarin ontwikkeling, werkgeluk, vitaliteit, sociale veiligheid en duurzame inzetbaarheid vanzelfsprekend zijn. Door aandacht te besteden aan opleiding, talent | ontwikkeling, loopbaanperspectief en modern leiderschap versterken we de betrokkenheid en het vakmanschap van onze medewerkers. In een arbeidsmarkt die wordt gekenmerkt door schaarste en toenemende complexiteit zoeken we actief de samenwerking in de regio | om kennis, capaciteit en expertise te delen en beschikbaar te houden. Zo bouwen we aan een sterke organisatie die ook in de toekomst hoogwaardige dienstverlening kan blijven bieden aan inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners.
Geraamde formatie | Totaal FTE 2021 | 134,01 2022 | 134,05 2023 | 135,75 2024 | 139,05 2025 | 142,30 2026 | 152,98 Communicatie We zetten communicatie in als een belangrijk middel om inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners tijdig, duidelijk en transparant te informeren en te betrekken. We communiceren begrijpelijk over onze plannen, keuzes en resultaten en zijn duidelijk over wat inwoners van de gemeente mogen verwachten. Daarbij luisteren we actief naar wat er in onze dorpen leeft en zorgen we voor een goede verbinding tussen communicatie en participatie. Communicatie ondersteunt daarmee het uitgangspunt van het college om een betrouwbare, toegankelijke en nabije overheid te zijn en draagt bij aan betrokkenheid, samenwerking en vertrouwen in het gemeentebestuur. 128 | Programmabegroting 2027 Programmabegroting 2027 129 Juridische Zaken Het juridische speelveld van de gemeente blijft dynamisch en complex. Juridische uitdagingen doen zich voor op het gebied van nieuwe wetgeving, voortschrijdende jurisprudentie en de toenemende complexiteit van maatschappelijke vraagstukken. Daarbij wordt voortdurend gezocht naar mogelijkheden om processen te verbeteren, juridische risico's te beperken en de kwaliteit van dienstverlening te versterken. Binnen het fysieke domein ligt de nadruk op de verdere doorontwikkeling van de Omgevingswet.
De komende jaren zal steeds meer jurisprudentie ontstaan die richting geeft aan de toepassing van de wet. Daarnaast vraagt de verdere uitbouw van het omgevingsplan om juridische ondersteuning en afstemming tussen beleid en uitvoering. Ook ontwikkelingen op het gebied van openbaarheid, informatiebeheer, privacy en digitalisering vragen blijvende aandacht. De Wet open overheid stelt hoge eisen aan de toegankelijkheid van overheidsinformatie en aan de inrichting van de informatiehuishouding. Daarnaast brengt de toenemende inzet van digitale toepassingen en AI nieuwe juridische vraagstukken met zich mee. De gemeente ziet daarnaast een toenemende juridisering van de relatie tussen overheid en inwoner. Dit uit zich onder meer in een groeiend aantal bezwaren, klachten en Woo-verzoeken. Hierdoor neemt het belang toe van zorgvuldige besluitvorming, goede dossiervorming en tijdige juridische betrokkenheid bij dossiers. Het borgen van de juridische kwaliteit binnen de organisatie blijft een speerpunt. De juridische functie ondersteunt de organisatie bij risicobeheersing, advisering en kennisontwikkeling. Door middel van monitoring, vakoverleg, opleidingen en het actueel houden van documentformats wordt blijvend geïnvesteerd in een professionele en toekomstbestendige juridische dienstverlening. Inkoop Karel. versterkt kwantitatief en kwalitatief de inkoopfunctie van onze gemeente.
De inkoopadviseur werkt volgens een vooraf vastgesteld werkplan. Evaluatie van het verloop van dit plan vindt plaats na afloop van het betreffende dienstjaar. Waar mogelijk wordt gebruikgemaakt van aansluiting bij regionale projecten indien sprake is van soortgelijke aankopen c.q. aanbesteding van nieuwe contracten. Belangrijke uitgangspunten zijn de Aanbestedingswet en het gemeentelijk inkoop- en aanbestedingsbeleid. Programmabegroting 2027 130 Paragraaf 7 Verbonden partijen Inleiding We werken samen met verbonden partijen en andere samenwerkingsverbanden om gemeentelijke en regionale opgaven effectief uit te voeren. Deze samenwerking stelt ons in staat om kennis, expertise en uitvoeringskracht te bundelen en taken uit te voeren die gezamenlijk doelmatiger of effectiever kunnen worden georganiseerd. Dit sluit aan bij de ambitie uit het Collegewerkprogamma (CWP) om door samenwerking de slagkracht van Woensdrecht te vergroten. We voeren daarbij actief regie op onze verbonden partijen en bewaken de gemeentelijke belangen, de kwaliteit van de dienstverlening en de financiële en bestuurlijke risico's. We zorgen voor een goede verbinding tussen gemeente en verbonden partijen en streven naar tijdige informatievoorziening, duidelijke afspraken en voldoende mogelijkheden voor college en gemeenteraad om hun kader stellende en controlerende rol te vervullen.
In deze paragraaf geven we een overzicht van alle verbonden partijen van onze gemeente waarbij ingegaan wordt op doelstellingen en risico's. Per verbonden partij nemen we ook diverse financiële cijfers op. Beleid Het gemeentelijk beleid ten aanzien van verbonden partijen is vastgelegd in de ‘Nota verbonden partijen en overige samenwerking in West-Brabant'. De nota is in regionaal verband voorbereid en in de betrokken gemeenteraden vastgesteld. Voor verdere informatie wordt verwezen naar deze nota. Sturing en toezicht De wijziging van de Wet Gemeenschappelijke Regelingen is in werking getreden per 1 juli 2022. De controlerende en kaderstellende rol van de raad is uitgebreid en de democratische legitimatie van besluitvorming is vergroot. Voorbeelden van nieuwe instrumenten zijn: de uitbreiding van mogelijkheden tot zienswijze, een gemeenschappelijke adviescommissie voor raadsleden en burgerparticipatie. De termijnen voor indienen van zienswijze op een begroting zijn verruimd. In 2024 is de Nota Verbonden Partijen met zes kaderstellende spelregels hierop aangepast en heet nu Nota verbonden partijen en overige samenwerking in West-Brabant.
Belangrijke ontwikkelingen en risico's rond verbonden partijen In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing zijn de relevante ontwikkelingen, indien van toepassing, ten aanzien van de verbonden partijen toegelicht en is aangegeven welke risico's daarbij aanwezig zijn, die van invloed kunnen zijn op de financiële positie van de gemeente. Hier wordt volstaan met de verwijzing naar deze paragraaf. OVERZICHT VERBONDEN PARTIJEN | - A. Gemeenschappelijke regelingen In de tabellen worden vermogen en resultaat genoemd. Uitgegaan is van de meest recente aangeleverde cijfers. Waar het jaar 2027 wordt genoemd, is uitgegaan van de begrotingscijfers van de betreffende organisatie. Waar niets is ingevuld, zijn geen cijfers b | ekend. A.1 Veiligheidsregio Midden | - en West-Brabant (VRMWB) Opgericht | 1 januari 2010 In samenwerking met gemeenten, GHOR (Geneeskundige Hulpverlening bij Ongevallen en Rampen), brandweer en politie zorgen Doelstelling | voor veiligheid, crisisbeheersing, rampenbestrijding, brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening bij rampen en handhaving van openbare orde en veiligheid.
Alphen-Chaam, Altena, Baarle | -Nassau, Bergen op Zoom, Breda, Dongen, Drimmelen, Etten | -Leur, Geertruidenberg, Gilze en Rijen, Deelnemers | Goirle, Halderberge, Hilvarenbeek, Loon op Zand, Moerdijk, Oisterwijk, Oosterhout, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Tilburg, Waalwijk, Woensdrecht en Zundert. Bijdrage Woensdrecht | € 1.590.313 2027 Verwacht financieel | € 0 resultaat 2027 Belang | 1,83 % Woensdrecht Aantal fte | 619 Grootste | Het weerstandsvermogen is laag waardoor de kans stijgt dat er een beroep gedaan wordt op de deelnemende gemeenten. De 3 risico's in 2027 | grootste risico's zijn: het vinden en blijven binden van vrijwilligers, het tweede loopbaanbeleid, Europese deeltijdrichtlijn en informatieveiligheid. Verwachte omvang per | 1-1-2027 | 31-12-2027 Eigen Vermogen | € 6.066.000 | € 4.091.000 Vreemd Vermogen | € 52.053.000 | € 65.423.000 A.2 Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant (OMWB) Opgericht | 1 januari 2013 De OMWB voert ten behoeve van haar deelnemers taken uit op het gebied van omgevingsrecht. Als verlengstuk van lokaal en Doelstelling | provinciaal bestuur levert zij een bijdrage aan een leefbare en veilige werk- en leefomgeving in de regio. Ook voert zij vergunningverlening-, toezicht- en handhavingstaken uit en handelt zij klachten af op het gebied van milieu.
Alphen-Chaam, Altena, Baarle-Nassau, Bergen op Zoom, Breda, Dongen, Drimmelen, Etten-Leur, Geertruidenberg, Gilze en Deelnemers | Rijen, Goirle, Halderberge, Heusden, Hilvarenbeek, Loon op Zand, Moerdijk, Oisterwijk, Oosterhout, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Tilburg, Waalwijk, Woensdrecht, Zundert en Provincie Noord-Brabant. Bijdrage | € 544.882 Woensdrecht 2027 Verwacht financieel | 0 resultaat 2027 Belang | ca. 1% Woensdrecht Aantal fte | 362 Grootste risico's in | arbeidsmarktproblematiek, bovenmatig ziekteverzuim, invoering Omgevingswet, cybercriminaliteit en geopolitieke 2027 | spanningen. Programmabegroting 2027 | 131 Verwachte omvang per | 1-1-2027 | 31-12-2027 Eigen Vermogen | € 3.985.000 | € 3.886..000 Vreemd Vermogen | € 14.130.000 | € 13.578.000 A.3 GGD West-Brabant Opgericht | 1 januari 2000 De GGD verzorgt de openbare gezondheidszorg en heeft als doel het bewaken, beschermen en bevorderen van de Doelstelling | lichamelijke en mentale gezondheid en veiligheid van alle inwoners van West-Brabant. Daarbij heeft de GGD extra aandacht voor kwetsbare mensen in onze samenleving.
Deelnemers | Alphen-Chaam, Altena, Baarle-Nassau, Bergen op Zoom, Breda, Drimmelen, Etten-Leur, Geertruidenberg, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Woensdrecht en Zundert Bijdrage | € 677.921 Woensdrecht 2027 Verwacht financieel resultaat 2027 Belang Woensdrecht | 2,16% Aantal fte | 306 Grootste risico's in | Door krapte op de arbeidsmarkt is het lastig om openstaande vacatures in te vullen met name voor specialistische 2027 | functies. Samen Sterker vraagt veel kennis en capaciteit waardoor risico ontstaat dat regulieer werkzaamheden onder druk komen te staan. Verwachte omvang per | 1-1-2027 | 31-12-2027 Eigen Vermogen | € 7.729.000 | € 7.354.000 Vreemd Vermogen | €14.330.000 | € 14.167.000 A.4 Regio West-Brabant (RWB) Opgericht | 1 januari 2011 Deelnemers | Alphen-Chaam, Altena, Baarle-Nassau, Bergen op Zoom, Breda, Drimmelen, Etten-Leur, Geertruidenberg, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Woensdrecht en Zundert. Doelstelling | De 16 gemeenten in West-Brabant hebben de gezamenlijke ambitie om de regio te versterken en te stimuleren op het gebied van HR dienstverlening, mobiliteitscentrum, Klein Collectief Vervoer (KCV) en archeologie.
Bijdrage Woensdrecht | € 517.493 2027 Verwacht financieel | 0 resultaat 2027 Belang Woensdrecht | 3,06 % Aantal fte | 78,9 Grootste risico's in | De daadwerkelijke kosten voor het KCV worden in rekening gebracht. Externe factoren zoals het gebruik en 2027 | brandstofprijzen zijn niet beïnvloedbaar. Het risico van uitval of vertrek van personeel en de kans op kosten van hacks op de algemene ICT-voorzieningen. Verwachte omvang per | 1-1-2027 | 31-12-2027 Eigen Vermogen | € 1.506.000 | € 1.506.000 Vreemd Vermogen | € 9.401.000 | € 9.405.000 132 | Programmabegroting 2027 A.5 Belastingsamenwerking West | -Brabant (BWB) Opgericht | 1 januari 2012 Doelstelling | De BWB is verantwoordelijk voor de heffing en invordering van waterschapsbelastingen en verschillende gemeentelijke belastingen. Daarnaast geeft de BWB uitvoering aan de wet WOZ. Deelnemers | Waterschap Brabantse Delta en | gemeenten Bergen op Zoom, Breda, Dongen, Etten | -Leur, Halderberge, Loon op Zand, Moerdijk, Oosterhout, Roosendaal, Rucphen, Woensdrecht en Zundert. Bijdrage Woensdrecht | € 533.000 2027 Verwacht financieel | € 0 resultaat 2027 Belang Woensdrecht | 2,76% Aantal fte | 136,3 (bezetting 129,1 fte) Grootste risico's in 2027 | Het moelijker ingevuld krijgen van cruciale vacatures door krapte op de arbeidsmarkt en vergrijzend personeelsbestand.
A.6 WVS-Groep Opgericht | 1974 WVS behartigt de gemeenschappelijke belangen van de deelnemende gemeenten op het gebied van de uitvoering van de Doelstelling | Wsw en de in mandaat gegeven taken op het gebied van de Participatiewet, waaronder het aanbieden van beschut werk, activiteiten t.b.v. arbeidsintegratie en aangepaste arbeid aan personen uit de deelnemende gemeenten, die op afstand van de reguliere arbeidsmarkt staan. Deelnemers | Bergen op Zoom, Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Woensdrecht en Zundert. Bijdrage | € 284.067 Woensdrecht 2027 Verwacht financieel resultaat | 0 2027 Belang | 4,5% Woensdrecht Aantal fte | 230 Grootste risico's in | Geopolitieke ontwikkelingen en marktrisico, rijksbijdrage en arbeidsregelingen en in- en uitstroom. 2027 Verwachte omvang per | 1-1-2027 | 31-12-2027 Eigen Vermogen | € 7.846.000 | € 7.000.000 Vreemd Vermogen | € 19.672.000 | € 20.518.000 A.7 West-Brabants Archief (Bergen op Zoom) Opgericht | 1 juli 2016 Het West-Brabants Archief wil een duurzame en betekenisvolle bijdrage leveren aan belanghebbenden (overheid, inwoner Doelstelling | en instellingen) door het verwerven, produceren, opslaan, toegankelijk maken en houden van archiefinformatie, met name door het mede realiseren en beheren van een e-depotvoorziening.
Deelnemers | Bergen op Zoom, Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Woensdrecht en Zundert. Bijdrage | € 214.089 Woensdrecht 2027 Verwacht financieel | - resultaat 2027 Belang Woensdrecht | 6,78% Aantal fte | 20,83 Grootste risico's in | E-depot voor zover de hoogte van de kosten niet goed is in te schatten. 2027 Programmabegroting 2027 | 133 Verwachte omvang per | 1-1-2027 | 31-12-2027 Eigen Vermogen | €130.000 | € 190.731 Vreemd Vermogen | € 448.919 | € 460.060 A.8 Regionale Ambulance Voorziening (RAV) Brabant Midden-West-Noord Opgericht | 1 januari 2005 Doelstelling | De RAV verzorgt zowel acute zorgverlening als besteld ambulancevervoer. Alphen-Chaam, Altena, Baarle-Nassau, Bergen op Zoom, Bernheze, Boekel, Boxtel, Breda, Dongen, Drimmelen, Etten-Leur, Deelnemers | Geertruidenberg, Gilze en Rijen, Goirle, Halderberge, ’s-Hertogenbosch, Heusden, Hilvarenbeek, Land van Cuijk, Loon op Zand, Maashorst, Meierijstad, Moerdijk, Oisterwijk, Oosterhout, Oss, Roosendaal, Rucphen, Sint Anthonis, Sint-Michielsgestel, Steenbergen, Tilburg, Vught, Waalwijk, Woensdrecht en Zundert. Bijdrage Woensdrecht | € 0 2027 Verwacht financieel resultaat 2027 Belang Woensdrecht Aantal fte | 735,2 Grootste risico's | Door het onvoldoende kunnen binden en boeien van medewerkers bestaat het risico dat medewerkers op cruciale functies in 2027 | vertrekken.
Wat weer kan leiden tot een nog hogere werkdruk en hoger ziekteverzuim. De paraatheid kan daarmee in gevaar komen. Verwachte omvang per | 1-1-2027 | 31-12-2027 Eigen Vermogen | € 17.474.000 | €17.474.000 Vreemd Vermogen | € 25.684.000 | € 31.560.000 A.9 Intergemeentelijke Sociale Dienst (ISD) Brabantse Wal Opgericht | 1 januari 2012 De ISD is een gemeenschappelijk orgaan (zonder rechtspersoonlijkheid). De ISD BW heeft tot doel het begeleiden naar werk van inwoners, het verstrekken van uitkeringen, uitvoering van de Wet inburgering en het bestrijden van armoede. De ISD is een Doelstelling | samenwerkingsverband van de gemeenten Woensdrecht, Bergen op Zoom en Steenbergen. De ISD kent geen eigen activa en passiva. De deelnemende gemeenten betalen jaarlijks een bijdrage in de organisatiekosten op basis van het klantenbestand (% aandeel in het totaal). Deelnemers | Bergen op Zoom, Steenbergen, Woensdrecht Bijdrage Woensdrecht | € 1.495.005 2027 Verwacht financieel | - resultaat 2027 Belang | 11,4 % Woensdrecht Aantal fte | 106,14 Grootste risico's | Onvoorziene (landelijke of internationale) crises waardoor ad hoc tijdelijke regelingen worden vastgesteld waartoe een beroep in 2027 | op de expertise van de ISD BW wordt gedaan of inwoners een beroep doen op ondersteuning door de ISD BW.
134 | Programmabegroting 2027 A.10 Regionaal Bureau Leerplicht (RBL) West | -Brabant Opgericht | 1 augustus 2012 De samenwerking heeft als doelstelling om schoolverzuim en schooluitval samen verder terug te dringen. Het RBL West | - Brabant voert een aantal wettelijke taken uit voor de gemeenten op het terrein van de Leerplicht | - en RMC-wet. Het RBL West- Brabant zoekt daarbij nadrukkelijk de samenwerking op met scholen en andere instellingen. De bundeling van mensen en Doelstelling | middelen zal leiden tot een verdere verhoging van de deskundigheid van leerplichtambtenaren en trajectbegeleiders en tot meer continuïteit in de dienstverle | ning naar kinderen, jongeren, ouders en scholen. Het hogere doel is duidelijk: een impuls voor het voorkomen en terugdringen van verzuim en schooluitval; een ambitie waar gemeenten, onderwijs en andere ketenpartners samen voor staan. Deelnemers | Alphen-Chaam, Altena, Baarle-Nassau, Bergen op Zoom, Breda, Drimmelen, Etten | -Leur, Geertruidenberg, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Woensdrecht en Zundert. Bijdrage Woensdrecht | € 14.465 2027 Verwacht financieel | € 0 resultaat 2027 Belang | 0,58% Woensdrecht Aantal fte | 23,21 (6 fte voor niveau 1. Dit neemt de gemeente Woensdrecht af bij RBL). Grootste risico's | Er is geen weerstandsvermogen. Er zijn momenteel geen specifieke risico's in beeld.
Het RBL heeft een laag risicoprofiel omdat in 2027 | het een uitvoerende (werk)organisatie is en beperkt risicodrager is voor de bedrijfsvoering. Verwachte omvang per | 1-1-2027 | 31-12-2027 Eigen Vermogen | € 0 | € 0 Vreemd Vermogen | € 1.568.165 | € 1.568.165 A.11 Belgisch-Nederlands Grensoverleg (BENEGO) Opgericht | 1967 Bevorderen van grensoverschrijdende samenwerking door middel van grensoverschrijdend overleg en behartigen van de Doelstelling | gemeenschappelijke belangen van de 13 Nederlandse en 10 Belgische gemeenten. BENEGO kent geen vermogenspositie en geen financieel resultaat. Eventuele projectkosten worden direct verrekend. België: Baarle-Hertog, Essen, Hoogstraten, Kalmthout, Kapellen, Oud-Turnhout, Ravels, Stabroek en Wuustwezel. Deelnemers | Nederland: Baarle-Nassau, Bergen op Zoom, Breda, Etten-Leur, Goirle, Hilvarenbeek, Reusel-De Mierden, Roosendaal, Rucphen, Tilburg, Woensdrecht en Zundert. Begrote bijdrage | € 4.890 Woensdrecht 2027 Verwacht financieel | n.n.b. resultaat 2027 Belang Woensdrecht | 4,11% Aantal fte | n.n.b. Grootste risico's in | n.v.t.
2027 Programmabegroting 2027 | 135 Programmabegroting 2027 136 A.12 Geweld in Afhankelijkheidsrelaties (GIA) en Meldpunt Crisiszorg West-Brabant (voorheen Stichting Veilig Thuis West-Brabant) Opgericht 2020 Doelstelling De gemeenschappelijke regeling is aangegaan met de volgende doelen: • de samenwerking verankeren tussen de colleges van de gemeenten bij de regionale aanpak van het voorkomen en bestrijden van GIA en de zorg voor één Meldpunt Crisiszorg in de regio West-Brabant; • de taken en bevoegdheden van de colleges van de gemeenten vanuit de Wmo, de Jeugdwet en het terrein van veiligheid en openbare orde ten aanzien van GIA en het Meldpunt Crisiszorg door mandaat op te dragen aan het college van de centrumgemeente Breda. Hiermee wordt het volgende beoogd: het behalen van schaalvoordelen, het stimuleren van de samenwerking tussen de deelnemers door actief infomeren en communiceren, het afstemmen en gezamenlijk vaststellen van het regionaal beleid op het terrein van GIA en het Meldpunt Crisiszorg, de uitwerking van het regionaal beleid in opdrachten aan uitvoeringsorganisaties en efficiënte inzet van de regionale middelen en gezamenlijke afstemming over eventuele besparingen of aanvullende kosten en de verevening van risico's.
Deelnemers Altena, Bergen op Zoom, Breda, Drimmelen, Etten-Leur, Geertruidenberg, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Woensdrecht en Zundert. Bijdrage Woensdrecht 2027 € 321.531 voor GIA en € 25.394 voor het Meldpunt Crisiszorg West-Brabant (onderdeel van de Gemeenschappelijke Regeling GIA) Verwacht financieel resultaat 2027 n.v.t. Belang Woensdrecht n.v.t. Aantal fte n.v.t. Grootste risico's in 2027 Gemeenschappelijke Regeling GIA is een centrumregeling (mandaat gemeente Breda). Het grootste risico is dat er met de voorgestelde gemeentelijke bijdrage niet toegekomen wordt vanwege de druk op de uitvoerende organisaties Veilig Thuis en Safegroup (tekort aan opvangplekken voor vrouwen en kinderen). OVERZICHT VERBONDEN PARTIJEN - B. Vennootschappen en coöperaties In de tabellen worden vermogen en resultaat genoemd. Uitgegaan is van de meest recente aangeleverde cijfers. B.1 Zeeuwse Energie Houdstermaatschappij (ZEH NV) Opgericht 2022 Doelstelling De Zeeuwse Energie Houdstermaatschappij N.V. (ZEH NV) is in 2022 ontstaan bij de herstructurering van Provinciale Zeeuwse Energie Maatschappij N.V. (PZEM NV). Na de verkoop van de niet -nucleaire commerciële activiteiten inclusief de naam PZEM blijft het aandelenbelang in de kerncentrale in Borssele over, naast de belangen in BMC Moerdijk, NPG Willebroek, Deltius en de PPA van Gemini.
De kerntaak van ZEH is het beheer van belangen in deze deelnemingen. Verder beheert ZEH de opbrengsten die bij de verkopen van bedrijfsonderdelen zijn gerealiseerd. Deelnemers Provincie Zeeland, de Zeeuwse gemeenten, enige Zuid-Hollandse en Noord-Brabantse gemeenten en de provincies Zuid- Holland en Noord-Brabant. Bijdrage Woensdrecht 2027 € 0 Verwacht financieel resultaat 2027 n.n.b. Belang Woensdrecht 2027 De gemeente heeft zeggenschap in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders ter grootte van het aandeel in het geplaatste aandeelkapitaal (0,9%). Aantal fte 8 Grootste risico's in 2027 De grote financiële risico's zijn afgedekt. Verder zijn geen concrete financiële risico's bekend. Verwachte omvang per | 1-1-2027 | 31-12-2027 Eigen Vermogen | n.n.b. | n.n.b. Vreemd Vermogen | n.n.b. | n.n.b. B.2 SAVER N.V. Opgericht | 1999 Saver N.V. is een regionaal afvalinzamel-, bewerkings- en reinigingsbedrijf en voert diensten uit voor zijn aandeelhoudende Doelstelling | gemeenten. Daarnaast levert Saver N.V. ook diensten aan andere overheden, het bedrijfsleven en particulieren. De gemeente Woensdrecht is aandeelhouder, samen met de gemeenten Bergen op Zoom, Halderberge, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen en Zundert. Deelnemers | Bergen op Zoom, Halderberge, Roosendaal, Rucphen, Steenbergen, Woensdrecht en Zundert. Bijdrage | n.n.b.
Woensdrecht 2027 Verwacht financieel resultaat | n.n.b. 2027 Belang | 8,4 % Woensdrecht Aantal fte | 200 Grootste risico's | Beschikbaarheid gekwalificeerd personeel. 2027 B.3 Joint Venture Park Aviolanda Opgericht | 2010 Business Park Aviolanda B.V. (BPA) faciliteert een cluster van bedrijven en opleidingsinstituten op het gebied van luchtvaart Doelstelling | gerelateerd onderhoud, revisie en upgrade, waarbij hoogwaardig, flexibel en complex onderhoud plaatsvindt aan civiele en militaire vliegtuigen, helicopters, drones en onderdelen daarvan. Deelnemers | Provincie 80% en gemeente Woensdrecht 20% Bijdrage Woensdrecht | € 0 2027 Verwacht | Nog niet bekend; begroting 2027 wordt in het 4e kwartaal 2026 opgesteld. Overigens is onze insteek niet het behalen van financieel | financieel rendement, maar het behalen van maatschappelijk rendement. Sinds 2025 wordt dit ook actief gemeten. Er wordt in resultaat 2027 | de begroting standaard van uitgegaan dat er geen dividenduitkeringen zullen plaatsvinden. Belang | 20% aandelenbelang Woensdrecht Aantal fte Het marktrisico dat onze gemeente loopt hangt nauw samen met onze rol als aandeelhouder. In januari 2026 zijn, in het kader van een herfinancieringstransactie, alle leningen van Aviolanda bij ons afgelost. Daarbij is wel ons geïnvesteerd vermogen eenmalig opgehoogd door een extra vermogensstorting van € 3.000.000.
Tegenover het totale geïnvesteerde vermogen is een Grootste risico's | risicoreserve gevormd, die zodanig van omvang is dat bij een faillissement van BPA naar verwachting ons verlies geheel kan in 2027 | worden opgevangen. Belangrijke beheersmaatregelen zijn daarnaast onze actieve betrokkenheid als aandeelhouder in de besluitvorming over bedrijfsvoering en projecten, onze betrokkenheid bij de benoeming van de commissarissen (een van de drie wordt door ons voorgedragen) en het feit dat financiering in het kader van het ondernemingsplan pas wordt verstrekt nadat de gemeenteraad eventuele wensen of bedenkingen heeft kunnen uitten. Verwachte omvang per | 1-1-2027 | 31-12-2027 Eigen Vermogen | n.n.b. | n.n.b. Vreemd Vermogen | n.n.b. | n.n.b. Programmabegroting 2027 | 137 B.4 NV Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Opgericht | 1914 Doelstelling | De BNG is de bank van en voor overheden en instellingen. Deelnemers | Aandeelhouders van de BNG zijn uitsluitend overheden. De Staat is houder van de helft van de aandelen; de andere helft is in handen van gemeenten, elf provincies en een hoogheemraadschap. Bijdrage | Bijdrage: € 0. Jaarlijks wordt dividend ontvangen. In 2026 is € 13.461,55 ontvangen. Dit betreft een dividenduitkering over Woensdrecht 2027 | het boekjaar 2025. Verwacht financieel | Onbekend.