Toelichting-Hazenveldsche Molenweg 5
Tekst van het document
Hazenveldsche Molenweg 5
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
Inhoudsopgave
Toelichting
3
Hoofdstuk1 1.1 1.2 1.3 1.4
Inleiding Aanleiding Ligging plangebied Geldend bestemmingsplan Leeswijzer
3 3 3 4 5
Hoofdstuk2 2.1 2.2
Het plan Huidige situatie Planbeschrijving
6 6 6
Hoofdstuk3 3.1 3.2 3.3
Beleidskader Rijksbeleid Provinciaal beleid Gemeentelijk beleid
9 9 11 11
Hoofdstuk4 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6
Uitvoerbaarheid Milieuaspecten Cultuurhistorie en archeologie Flora en fauna Verkeer Water Economische uitvoerbaarheid
14 14 20 21 22 23 23
Hoofdstuk5 5.1 5.2
Wijze van bestemmen Algemeen Dit bestemmingsplan
25 25 26
Hoofdstuk6 6.1 6.2 6.3
Procedure Algemeen Verslag artikel 3.1.1. Bro overleg Verslag zienswijzen
27 27 27 27
2
planstatus:concept
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
Toelichting Hoofdstuk 1 1.1
Inleiding
Aanleiding
Aan de Hazenveldsche Molenweg 5 in het buitengebied van de gemeente Winterswijk bevindt zich een veldschuur. De veldschuur heeft momenteel een oppervlakte van 82 m² en dient als een solitair bijgebouw dat als opslag- en gebruiksruimte wordt gebruikt. De voorgenomen ontwikkeling is om de veldschuur te verbouwen en te vergroten tot een oppervlakte van 150 m² in de stijl van een historische Saksische boerderij met gebruik van oude materialen (stenen/vakwerk/dakpannen). Tevens is het de wens om kleine bouwwerken zoals een tuinkas, kippenhok en een overkapping toe te staan. Op de locatie zal een kleinschalige dagbesteding worden gerealiseerd voor maximaal 8 demeterende ouderen. Het plangebied is sinds 2017 aantrekkelijker gemaakt met het herstel van een aantal vroegere landschapselementen en de realisatie van extra natuur. Hiermee en met de verdere te nemen landschapsmaatregelen wordt het perceel ontwikkeld tot een aantrekkelijke omgeving voor ouderen om een plezierige dagbesteding te hebben. De voorgenomen ontwikkeling is niet in overeenstemming met het geldende planologische regime. Een bestemmingsplanherziening is noodzakelijk om de gewenste ontwikkeling mogelijk te maken. De gemeente Winterswijk is voornemens medewerking te verlenen op basis van een partiële herziening.
Voorliggend bestemmingsplan voorziet in een passend juridisch-planologisch kader om de voorgenomen ontwikkeling mogelijk te maken. Daarbij wordt aangetoond dat het gewenste plan vanuit ruimtelijk en planologisch oogpunt verantwoord is en in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening.
1.2
Ligging plangebied
Het plangebied ligt aan de Hazenveldsche Molenweg 5 te Winterswijk Meddo, in het buitengebied van de gemeente Winterswijk. Kadastraal staat het plangebied bekend als gemeente Winterswijk, sectie S, perceelnummer 137. In afbeelding 1.1 is de ligging van het plangebied indicatief weergegeven met de blauwe marker en de blauwe contour.
Afbeelding 1.1: Ligging plangebied (Bron: plattekaart.nl)
planstatus:concept
3
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
1.3
Geldend bestemmingsplan
Het plangebied ligt binnen de begrenzing van het bestemmingsplan "Integrale herziening Buitengebied Winterswijk", vastgesteld op 27 januari 2011. Tevens geldt het "facetbestemmingsplan parkeren Winterswijk", dat aanvullende regels stelt ten aanzien van het thema parkeren. Voor de duiding van het planologische regime is met name het bestemmingsplan "Buitengebied Winterswijk" van belang. In afbeelding 1.2 is uitsnede van de verbeelding van dit bestemmingsplan weergegeven, waarin het plangebied is aangeduid met de rode contour.
Afbeelding 1.2: uitsnede vigerende planologische regime (Bron: ruimtelijkeplannen.nl) Agrarisch - Cultuurlandschap Het plangebied is geheel voorzien van de bestemming 'Agrarisch - Cultuurlandschap'. Deze gronden zijn voornamelijk bestemd voor de uitoefening van een grondgebonden agrarisch bedrijf. Ter plaatse is geen bouwvlak aanwezig. Gebouwen mogen worden gebouwd ter plaatse van de aanduiding 'bijgebouwen. De locatie van de veldschuur is voorzien van deze aanduiding. Ter plaatse van deze aanduiding is opslag ten behoeve van agrarische activiteiten alsmede de stalling van vee toegestaan. In de bouwregels is bepaald dat de goot- en bouwhoogte en oppervlakte maximaal de bestaande goot- en bouwhoogte en oppervlakte mogen bedragen. 1.3.1
Strijdigheid
De voorgenomen ontwikkeling is in strijd met het geldende bestemmingsplan, aangezien het voornemen voorziet in de uitbreiding van de veldschuur tot 150 m². Na uitbreiding is het voornemen om het plangebied in gebruik te nemen ten behoeve van een kleinschalige dagbesteding. Op basis van het geldende bestemmingsplan ontbreken de bouw- en gebruiksmogelijkheden om deze ontwikkeling mogelijk te maken. Om de ontwikkeling te realiseren is daarom een herziening van het bestemmingsplan benodigd.
4
planstatus:concept
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
1.4
Leeswijzer
Het bestemmingsplan bestaat uit een verbeelding, regels en deze toelichting. De toelichting is opgebouwd uit 6 hoofdstukken. Na dit inleidende hoofdstuk wordt in hoofdstuk 2 het plan beschreven. In hoofdstuk 3 wordt het plan getoetst aan het beleidskader, waarna in hoofdstuk 4 de uitvoerbaarheid van het plan wordt aangetoond aan de hand van relevante milieu- en omgevingsaspecten en de economische uitvoerbaarheid. In hoofdstuk 5 volgt de wijze van bestemmen, waarin uiteen wordt gezet hoe het plan juridisch is vertaald naar de verbeelding en de regels. Tenslotte komen in hoofdstuk 6 de resultaten van de procedure aan de orde.
planstatus:concept
5
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
Hoofdstuk 2 2.1
Het plan
Huidige situatie
Het plangebied bevindt zich aan de Hazenveldsche Molenweg 5 te Winterswijk-Meddo, in het buitengebied van de gemeente Winterswijk. In deze paragraaf wordt kort ingegaan op de ruimtelijke en functionele structuur van het plangebied en de directe omgeving. Het plangebied bestaat in de huidige situatie uit nagenoeg volledig onbebouwde agrarische gronden. De bebouwing bestaat uit een veldschuur in het noordwesten van het plangebied. De veldschuur heeft een oppervlakte van circa 82 m² en is in gebruik als opslagruimte en hobbyruimte. In 2017 is voor de locatie een landschapsplan gemaakt in samenwerking met de PAN (Particulier Agrarisch Natuurbeheer) om het perceel aantrekkelijker te maken qua biodiversiteit. Het perceel is sindsdien zodanig ontwikkeld waardoor een aantal vroegere landschapselementen weer zijn hersteld en extra natuurareaal is gerealiseerd. De directe omgeving van het plangebied kenmerkt zich voornamelijk door de aanwezigheid van agrarische gronden met verspreid liggende woon- en bedrijfspercelen. Het plangebied ligt op de hoek van de Hazenveldsche Molenweg en de Beerninkweg. In afbeelding 2.1 is een luchtfoto van het plangebied (rode contour) opgenomen.
Afbeelding 2.1: Luchtfoto plangebied (Bron: Google Maps)
2.2
Planbeschrijving
2.2.1
Het plan
Het voornemen ziet toe op het verbouwen en vergroten van de veldschuur tot 150 m² in de stijl van een historische Saksische boerderij met gebruik van oude materialen (stenen/vakwerk/dakpannen). Na uitbreiding wordt de voormalige veldschuur in gebruik genomen als dagbestedingsgebouw en opslagruimte voor materialen die op de locatie worden gebruikt. De locatie van het dagbestedingsgebouw krijgt in dit bestemmingsplan een maatschappelijke bestemming. De overige gronden maken tevens deel uit van de kleinschalige dagbesteding. Ter plaatse worden akkers en moestuinen gerealiseerd waar de cliënten kunnen werken, recreëren en elkaar kunnen ontmoeten. In afbeelding 2.2 is het schetsontwerp van het voornemen opgenomen.
6
planstatus:concept
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
Afbeelding 2.2: Schetsontwerp van het voornemen (Bron: Initiatiefnemers) Ten behoeve van de dagbesteding is het ten slotte de wens om een aantal kleinschalige bouwwerken te realiseren. In afbeelding 2.3 zijn deze weergegeven: geel: overkapping ten behoeve van houtopslag en een buitenwerkplaats (afmetingen 6,25 x 7 meter); groen: zitje voor de dagbesteding (afmetingen 5 x 3 meter); blauw: tuinkas in groentetuin (afmetingen 2,8 x 5 meter); grijs: mobiel kippenhok (afmetingen 1,8 x 5,2 meter); oranje: aanbouw van circa 70 m². In dit bestemmingsplan wordt uitsluitend de mogelijkheid geboden voor bovenstaande bouwwerken die een totale oppervlakte hebben van circa 152 m². Vanuit landschappelijk oogpunt is het ongewenst dat er meerdere bouwwerken worden gerealiseerd. Om die reden worden de overige gronden in het plangebied bestemd als 'Tuin', waarbij wordt bepaald dat deze gronden niet te dienen worden beschouwd als erf in de zin van artikel 1 van bijlage II behorende bij het Besluit omgevingsrecht.
planstatus:concept
7
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
Afbeelding 2.3: Toe te voegen bouwwerken (Bron: initiatiefnemers)
2.2.2
Landschappelijke inpassing
Uitgangspunt van de ontwikkeling is om de ruimtelijke kwaliteit van de locatie fors te versterken. In 2017 is reeds een landschapsplan opgesteld om de ruimtelijke kwaliteit van het gebied te doen toenemen. In dit geval bestaat de kwaliteitstoevoeging en verduurzaming uit de volgende elementen: Aanleg houtwal en verbreding bestaande houtwal (zuid- en westrand); Aanleg vochtig bosje oosthoek; Aanleg struweelrand noordoost hoek; Aanleg hoogstam boomgaard westhoek; Aanleg poel oostpunt. De uitvoering van deze landschapsmaatregelen wordt als voorwaardelijke verplichting opgenomen in dit bestemmingsplan. Daarnaast worden de landschapselementen in het oosten, bestaande uit de poel en het stuk natuurareaal met een oppervlakte van circa 400 m², als 'Natuur' worden bestemd.
8
planstatus:concept
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
Hoofdstuk 3
Beleidskader
3.1
Rijksbeleid
3.1.1
Nationale omgevingsvisie (NOVI)
3.1.1.1 Algemeen Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving. 3.1.1.2 Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1. Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut.
Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. 2. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. 3. Sterke en gezonde steden en regio's Er zijn vooral in steden en stedelijke regio's nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio's behouden blijven. Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio's geborgd. 4. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw.
Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen zet het Rijk in op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan. 3.1.1.3 Afwegingsprincipes De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1. Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en
planstatus:concept
9
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; 3. Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties. 3.1.1.4 Toetsing aan de NOVI In voorliggend geval is sprake van een project waarbij geen nationale belangen in het geding zijn en er is geen sprake van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Bij het uitwerken van het plan zijn de kenmerken en identiteit van het gebied centraal gesteld. Geconcludeerd wordt dat de NOVI geen belemmering vormt voor de in dit bestemmingsplan opgenomen ontwikkeling. 3.1.2
Ladder voor duurzame verstedelijking
3.1.2.1 Algemeen In de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR), de voorloper van de NOVI, is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Teneinde een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen 'bestaand stedelijk gebied' en 'stedelijke ontwikkeling'. In het Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: 'bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur'.
stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.' 3.1.2.2 Toetsing aan de Ladder Voordat de ladder voor duurzame verstedelijking wordt toegepast, moet een afweging plaatsvinden of het 'plan' een 'nieuwe stedelijke ontwikkeling' (3.1.6 Bro). betreft. De Bro definieert het begrip 'stedelijke ontwikkeling' als volgt: “ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen”. In het Bro is geen ondergrens voor de minimale omvang vastgelegd. Of er dus sprake is van een stedelijke ontwikkeling wordt bepaald door de aard en omvang van de ontwikkeling in relatie tot de omgeving. Het realiseren van een kleinschalige dagbesteding in buitenstedelijk gebied wordt gelet op de definitie van een stedelijke ontwikkeling, niet aangemerkt als een 'nieuwe stedelijke ontwikkeling' zoals gedefinieerd in artikel 3.1.6 van het Bro. Nadere toetsing aan de 'Ladder voor duurzame verstedelijking' kan achterwege blijven. De voorgenomen ontwikkeling leidt niet tot een onaanvaardbare situatie uit het oogpunt van een goede ruimtelijke ordening. 3.1.3
Nationaal Landschap
Op basis van landschappelijke en cultuurhistorische kwaliteiten heeft het Rijk in het verleden een selectie gemaakt van twintig ‘Nationale landschappen’. Het gebied Winterswijk maakte deel uit van deze selectie vanwege de volgende kernkwaliteiten: kleinschalige openheid, groene karakter en microreliëf. Met de vaststelling van de SVIR is het landschapsbeleid losgelaten. De verantwoordelijkheid voor de afstemming tussen verstedelijking en groene ruimte op regionale schaal laat het Rijk over aan de provincies. Nadere toetsing aan dit aspect vindt daarom plaats in 3.2. 3.1.4
Conclusie toetsing van het initiatief aan het rijksbeleid
Geconcludeerd wordt dat er geen sprake is van strijd met het rijksbeleid.
10
planstatus:concept
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
3.2
Provinciaal beleid
3.2.1
Omgevingsvisie Gelderland
De Omgevingsvisie Gaaf Gelderland, vastgesteld op 19 december 2019 gaat over ‘Gaaf Gelderland’. ‘Gaaf’ is een woord met twee betekenissen. ‘Gaaf’ betekent ‘mooi’ en gaat over wat historisch en landschappelijk gezien heel en mooi en ongeschonden is. Het beschermen waard! Maar ‘Gaaf’ verwijst ook naar dat wat ‘cool’ en nieuw en vernieuwend is; aantrekkelijk voor nieuwe generaties. Het ontwikkelen waard! Beide kanten zijn van toepassing op Gelderland en onlosmakelijk verbonden met de Gelderlanders. Beide aspecten zijn dan ook opgenomen in de Gelderse Omgevingsvisie. In de Omgevingsvisie 'Gaaf Gelderland' is benoemd wat voor de provincie van waarde is en wat moet worden beschermd. Daarnaast geeft de provincie richting aan wat ze willen en ook moeten veranderen en ontwikkelen. In de visie staan de volgende begrippen centraal: gezond, veilig, schoon en welvarend Gelderland. Met gezond en veilig worden een gezonde leefomgeving, schone en frisse lucht, een schoon milieu, een niet vervuilde bodem, voldoende schoon en veilig (drink)water, bescherming van onze flora en fauna gestimuleerd. Daarmee bereidt de provincie zich voor op klimaatverandering, zoals hitte, droogte, bosbranden en overstromingen. Om deze doelen te bereiken moet met name aandacht worden besteed aan verkeersveiligheid en veilige bedrijvigheid.
Met schoon en welvarend worden een dynamisch, duurzaam en aantrekkelijk woon-, werk- en ondernemersklimaat, goed bereikbaar en met een goed functionerende arbeidsmarkt en dito kennis- en onderwijsinstellingen gestimuleerd. Daarmee bereidt de provincie zich voor op het tegengaan van schadelijke uitstoot, afval en uitputting van grondstoffen. Om deze doelen te bereiken moet met name aandacht worden besteed aan het investeren in nieuwe, alternatieve vormen van energie. Voor de Achterhoek wordt verder de komende decennia een relatief grote toename van de zorgvraag wordt verwacht. Inwoners worden steeds ouder en daarmee neemt de kans op chronische ziekten toe. Daarnaast wordt verwacht dat het aantal dementerenden toeneemt. Extramuralisering is een landelijke trend en loopt samen met de trend dat we van een verzorgingsmaatschappij richting een participatiemaatschappij gaan. De zelfredzaamheid en de sociale cohesie van de inwoner wordt hiermee vergroot. Dit betekent voor de toekomst dat er voor zorg en begeleiding steeds meer een beroep wordt gedaan op de informele omgeving en de zelfredzaamheid van de inwoner. Ouderen zullen in de toekomst vaker en langer thuis blijven wonen. Hierdoor zal er een andere vraag ontstaan. De ouderen zullen in de toekomst hogere eisen stellen aan voorzieningen, omdat ze zelf zijn opgegroeid in een tijd met meer welvaart.
Uit onderzoek van Caransscoop komt naar voren dat de druk op vrijwilligers (vooral in de actieve kleine kernen) toeneemt. Het aantal potentiële vrijwilligers tussen 2013 en 2033 halveert. Op dit moment zijn er in de Achterhoek per 85-plusser nog 12 potentiële vrijwilligers die ondersteuning willen bieden, in 2033 zijn dat er nog maar 6. Planspecifiek Het plangebied is in de provinciale omgevingsvisie aangeduid als 'Nationale landschappen'. Deze gebieden zijn de symbolen bij uitstek van het Gelderse cultuurlandschap. Met de voorgenomen ontwikkeling wordt een bijdrage geleverd aan de kwaliteit van het landschap. Ter plaatse wordt het plangebied landschappelijk ingepast. Volledigheidshalve wordt hiervoor verwezen naar paragraaf 2.2.2 en Bijlage 1 bij deze toelichting. Het plan heeft daarmee geen negatieve effecten op het nationaal landschap. Verder levert het plan met de realisatie van een kleinschalige dagbesteding een bijdrage in de verwachte toename van de zorgvraag onder ouderen. Het aantal dementerende ouderen zal naar verwachting ook toenemen, samenhangend met de vergrijzing in de samenleving. Voorliggend initiatief speelt hier op in. Geconcludeerd wordt dat het voornemen passend is binnen de kader van de provincie Gelderland.
3.3
Gemeentelijk beleid
3.3.1
Omgevingsvisie Buitengebied Winterswijk
De Omgevingsvisie Buitengebied Winterswijk is een integrale visie voor de fysieke leefomgeving van het buitengebied van de gemeente Winterswijk. De visie bevat de strategische hoofdkeuzen van het beleid voor de lange termijn. De visie heeft twee functies. Het is het afwegingskader als een initiatief bij de gemeente wordt ingediend dat niet planstatus:concept
11
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
in het geldende bestemmingsplan in het buitengebied past, en als de gemeente overweegt om van de regels in het bestemmingsplan af te wijken. En het is het inhoudelijk kader voor de opvolger van het bestemmingsplan "Integrale herziening buitengebied Winterswijk", het omgevingsplan. Het omgevingsplan komt enkele jaren na de vaststelling van de omgevingsvisie Buitengebied Winterswijk. In de omgevingsvisie worden de volgende kwaliteiten beschouwd als kernkwaliteiten van het buitengebied: 1. 2. 3. 4. 5.
De bijzondere geologische en aardkundige kenmerken. De bijzondere en hoge kwaliteit van het cultuurlandschap, ontstaan door menselijk gebruik in het verleden. Ecologische waarden en milieukwaliteit, die zijn ontstaan als gevolg van de opbouw van het landschap. De leefbaarheid in het landelijk gebied die er is als gevolg van de sociale samenhang. Het economisch functioneren van het landelijk gebied, die bijdraagt aan de binding van inwoners aan het gebied en in veel gevallen een (financiële) drager is van de bijzondere kenmerken van het landschap. Bovenstaande kwaliteiten zijn bepalend voor de identiteit van Winterswijk. Daarom worden in de visie keuzes gericht op: 1. Het veiligstellen, behouden en bevorderen van die kwaliteiten bepalend zijn voor de identiteit van de gemeente. 2. Het laten van ruimte voor initiatieven die aan die kwaliteiten bijdragen. Bij functieverandering van erven en aanpassingen van (bedrijfs)woningen wordt de kwaliteit van het hele erf betrokken bij de beoordeling. Daar waar onderdelen van ensembles eerder al verloren zijn gegaan of incompleet zijn geraakt, steunt de gemeente elk initiatief dat deze weer aanheelt c.q. versterkt. De hoofdambitie betreft het realiseren van een levend landschap en behoud door ontwikkeling. Er zijn in de visie op hoofdlijnen vier thema's benoemd om aan te werken.
Dit betreffen: Een sociaal vitaal platteland; Een economisch vitaal platteland; Versterken en (onder)houden van het landschap; Beleef het Nationaal Landschap. In dit geval zijn met name de thema 'een sociaal vitaal platteland' en een 'economisch vitaal platteland' van belang. Onder andere de volgende doelen zijn gesteld in deze thema's: Voorkomen van eenzaamheid en isolement en het vergroten van de kans op ontmoeting; Ruimte voor multifunctionele bestemmingen. De Omgevingsvisie beschrijft verder aan de hand van 24 keuzes onder welke voorwaarden medewerking kan worden verleend aan ontwikkelingen. In keuze 13 wordt aangegeven dat nieuwe bebouwing op kavels die op het moment van beoordeling reeds bebouwd zijn, bespreekbaar is als: dit aantoonbaar leidt tot een meer passend gebruik en; een meer passende inrichting van het betreffende erf en; Op punten als architectonische kwaliteit, landschappelijke inpassing en duurzaamheid in kwaliteit op het erf en het kavel als geheel geïnvesteerd wordt waarbij bovendien; De omgevingskwaliteit als geheel toeneemt in vergelijking met voortzetting van de bestaande situatie. Planspecifiek Ter sprake van het plangebied is sprake van een bijgebouw met landschapselementen op omliggende onbebouwde gronden. Voor nieuwe ontwikkelingen op erven in het buitengebied geldt dat het toevoegen van omgevingskwaliteit voorop staat.
In voorliggend geval bestaat de kwaliteitstoevoeging en verduurzaming uit de volgende elementen: Aanleg houtwal en verbreding bestaande houtwal (zuid- en westrand); Aanleg vochtig bosje oosthoek; Aanleg struweelrand noordoost hoek; Aanleg hoogstam boomgaard westhoek; Aanleg poel oostpunt. Tevens in sinds 2017 geïnvesteerd in de kwaliteit van het landschap als geheel. Voor de volledige landschappelijke inpassing wordt verwezen naar Bijlage 1 van deze toelichting. Met de voorgenomen kwaliteitstoevoeging en verduurzaming wordt ruimschoots voldaan aan het uitgangspunt dat er omgevingskwaliteit dient te worden toegevoegd. Naast het feit dat de omgevingskwaliteit van het plangebied toeneemt kan ook worden geconcludeerd dat de ontwikkeling ook op sociale kwaliteit een bijdrage levert. Met voorliggend initiatief wordt naast de ruimtelijke kwaliteit een bijdrage geleverd aan het tegengaan van vereenzaming onder de ouderen. Een dagbesteding zal de mantelzorger ontlasten en daardoor het mogelijk maken dat ouderen langer thuis kunnen blijven wonen. Dit sluit 12
planstatus:concept
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
aan bij de doelstellingen van de thema's 'sociaal en vitaal platteland' en 'economisch vitaal platteland' zoals geformuleerd in de Omgevingsvisie Buitengebied Winterswijk. Geconcludeerd wordt het initiatief past binnen de Omgevingsvisie. 3.3.2
Landschapsontwikkelingsplan
Op 4 november 2009 is het Landschapsontwikkelingsplan (LOP) vastgesteld. Het LOP kan worden opgevat als een uitwerking van het Landschapsonderdeel van de Visie Buitengebied. Het LOP is de basis voor de uitvoering van landschapsprojecten en bevat het kader voor de invulling van het 'ja-mits' en 'nee- tenzij' beleid voor 'Waardevolle Landschappen' zoals verwoord in de Structuurvisie Gelderland 2005. De Structuurvisie is inmiddels vervangen door de Omgevingsvisie. Op termijn zal de provinciale ambitie ten aanzien van natuur en landschap worden uitgewerkt in een Gebiedenatlas. Dit is in wezen een actualisering van onder andere het LOP. Het voorliggende initiatief is getoetst aan het LOP.
De hoofddoelstelling van het LOP is het bewaren en bevorderen van de unieke landschappelijke, ecologische en cultuurhistorische waarden die Winterswijk heeft, om een bijdrage te leveren aan: Versterking van de leefomgeving van bewoners en de waarborging van het cultureel erfgoed voor toekomstige generaties door functies op adequate wijze te situeren, te combineren en vorm te geven; Stimulering van lokale en regionale alternatieven voor verbetering van het landschap, waarbij samenhang, identiteit, verscheidenheid en beleefbaarheid van het landschap worden versterkt; Stimulering van particulieren en burgers in het uitvoeren van adequaat beheer van eigendommen, tot participatie in de beleidsuitvoering en tot het nemen van initiatieven als invulling van de eigen verantwoordelijkheid voor het behoud en de versterking van de kwaliteit van de leefomgeving; Vorming van een helder referentiekader voor de beoordeling van en het stellen van voorwaarden bij ruimtelijk relevante ingrepen vanuit de optiek van landschapskwaliteit. Planspecifiek Met onderhavig plan wordt een bestaande veldschuur vergroot en een kleinschalige dagbesteding gerealiseerd. Onderdeel van de ontwikkeling is het versterken van de ruimtelijke kwaliteit van het plangebied door het herstel van een aantal vroegere landschapselementen en het realiseren van meer dan 400 m² aan natuur.
Voor de volledige landschappelijke inpassing wordt verwezen naar paragraaf 2.2.2 en Bijlage 1 van deze toelichting. De ontwikkelingen zorgen voor een verbetering van de ruimtelijke kwaliteit, waarbij samenhang, identiteit, verscheidenheid en beleefbaarheid van het landschap worden versterkt. Geconcludeerd wordt dat het initiatief past binnen de kaders uit het LOP.
planstatus:concept
13
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
Hoofdstuk 4
Uitvoerbaarheid
4.1
Milieuaspecten
4.1.1
Bodem
Bij de vaststelling van een bestemmingsplan dient te worden bepaald of de aanwezige bodemkwaliteit past bij het toekomstige gebruik van die bodem en of deze aspecten optimaal op elkaar kunnen worden afgestemd. In dat kader dient doorgaans een bodemonderzoek te worden verricht conform de richtlijnen NEN 5740. Planspecifiek Voorliggende ontwikkeling voorziet in de verbouwing en uitbreiding van een veldschuur naar 150 m² om op de locatie een kleinschalige dagbesteding te realiseren. Met de ontwikkeling wordt beoogd om een plek in het buitengebied te creëren waar ouderen dagelijks kunnen werken. Het verblijf van de personen vindt daarom voornamelijk plaats op de agrarische gronden, in de dagperiode. Ter plaatse van het uit te breiden gebouw zullen de cliënten daarom niet structureel verblijven. Daarmee wordt geconcludeerd dat het uitvoeren van een bodemonderzoek achterwege kan blijven. 4.1.2
Geluid
De mate waarin het geluid, het woonmilieu mag belasten, is geregeld in de Wet geluidhinder (Wgh). De kern van de wet is dat geluidsgevoelige objecten worden beschermd tegen geluidhinder uit de omgeving. In de Wgh worden de volgende objecten beschermd (artikel 1 Wgh): woningen; geluidsgevoelige terreinen (terreinen die behoren bij andere gezondheidszorggebouwen dan categorale en academische ziekenhuizen, verpleeghuizen, woonwagenstandplaatsen); andere geluidsgevoelige gebouwen, waaronder onderwijsgebouwen, ziekenhuizen en verpleeghuizen, andere gezondheidszorggebouwen dan ziekenhuizen en verpleeghuizen die zijn aangegeven in artikel 1.2 van het Besluit geluidhinder (Bgh): 1. een verzorgingstehuis; 2. een psychiatrische inrichting; 3. een kinderdagverblijf. Planspecifiek Met het voornemen is sprake van de toevoeging van een geluidgevoelig object. Hieronder wordt ingegaan op de aspecten wegverkeers-, railverkeers- en industrielawaai. Wegverkeerslawaai In artikel 74 van de Wgh is aangegeven dat wegen aan weerszijden een wettelijke geluidszone hebben waarvan de grootte is opgenomen in onderstaande tabel. Wettelijke geluidszones van wegen: Aantal rijstroken Stedelijk gebied 1 of 2 rijstroken 200 m 3 of 4 rijstroken 350 m 5 of meer rijstroken 350 m De hiervoor genoemde zones gelden niet voor:
Buitenstedelijk gebied 250 m 400 m 600 m
wegen die zijn aangeduid als woonerf (artikel 74.2) wegen waarvoor een maximumsnelheid van 30 km/uur geldt (artikel 74.2) Het plangebied ligt aan de Hazenveldsche Molenweg, een landweg in het buitengebied van de gemeente Winterswijk die voornamelijk wordt gebruikt voor bestemmingsverkeer. Voor deze weg geldt een maximumsnelheid van 60 km per uur. Voor dergelijke wegen geldt op basis van de Wgh een wettelijke geluidszone van 250 meter. Aangezien deze weg hoofdzakelijk is bedoeld voor bestemmingsverkeer, voornamelijk in de vorm van personenwagens, is hier sprake van een geringe verkeersintensiteit. Van zwaar verkeer is niet of nauwelijks sprake. Gelet op het vorenstaande wordt aangenomen dat de geluidsbelasting LDEN op de gevels van de beoogde woning lager ligt dan de ambitiewaarde en voorkeurswaarde van respectievelijk 43 dB en 48 dB en dat er daarom ter plaatse van de woning een aanvaardbaar woon- en leefklimaat wordt verwacht. 14
planstatus:concept
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
Geconcludeerd wordt dat het uitvoeren van een akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai niet noodzakelijk is. Ter plaatse van de woning kan worden uitgegaan van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat inzake wegverkeerslawaai. Railverkeers- en industrielawaai In de nabijheid van het plangebied zijn geen spoorlijnen of gezoneerde industrieterreinen aanwezig. De aspecten railverkeers- en industrielawaai kunnen daarom buiten beschouwing worden gelaten. Conclusie Geconcludeerd wordt dat de Wet geluidhinder geen belemmering vormt voor het plan. 4.1.3
Lucht
Om een goede luchtkwaliteit in Europa te garanderen heeft de Europese Unie een viertal kaderrichtlijnen opgesteld. De hiervan afgeleide Nederlandse wetgeving is vastgelegd in hoofdstuk 5, titel 2 van de Wet milieubeheer. Deze wetgeving staat ook bekend als de Wet luchtkwaliteit. In de Wet luchtkwaliteit staan ondermeer de grenswaarden voor de verschillende luchtverontreinigende stoffen. Onderdeel van de Wet luchtkwaliteit zijn de volgende Besluiten en Regelingen: Besluit en de Regeling niet in betekenende mate bijdragen (luchtkwaliteitseisen); Besluit gevoelige bestemmingen (luchtkwaliteitseisen); Besluit en de Regeling 'niet in betekenende mate' bijdragen Het Besluit niet in betekenende mate bijdragen (NIBM) staat bouwprojecten toe wanneer de bijdrage aan de luchtverontreiniging van het desbetreffende project niet in betekenende mate is. Het begrip “niet in betekenende mate” is gedefinieerd als 3% van de grenswaarden uit de Wet milieubeheer. Het gaat hierbij uitsluitend om stikstofdioxide (NO2) en fijn stof (PM10). Toetsing aan andere luchtverontreinigende stoffen uit de Wet luchtkwaliteit vindt niet plaats. In de Regeling NIBM is een lijst met categorieën van gevallen (inrichtingen, kantoor- en woningbouwlocaties) opgenomen die niet in betekenende mate bijdragen aan de luchtverontreiniging.
Enkele voorbeelden zijn: woningen: 1.500 met een enkele ontsluitingsweg; woningen: 3.000 met twee ontsluitingswegen; kantoren: 100.000 m² bruto vloeroppervlak met een enkele ontsluitingsweg. Als een ruimtelijke ontwikkeling niet genoemd staat in de Regeling NIBM kan deze nog steeds niet in betekenende mate bijdragen. De bijdrage aan NO2 en PM10 moet dan minder zijn dan 3% van de grenswaarden. Besluit gevoelige bestemmingen Dit besluit is opgesteld om mensen die extra gevoelig zijn voor een matige luchtkwaliteit aanvullend te beschermen. Deze 'gevoelige bestemmingen' zijn scholen, kinderdagverblijven en verzorgings-, verpleeg- en bejaardentehuizen. Woningen en ziekenhuizen/ klinieken zijn geen gevoelige bestemmingen. De grootste bron van luchtverontreiniging in Nederland is het wegverkeer. Het Besluit legt aan weerszijden van rijkswegen en provinciale wegen zones vast. Bij rijkswegen is deze zone 300 meter, bij provinciale wegen 50 meter. Bij realisatie van 'gevoelige bestemmingen' binnen deze zones is toetsing aan de grenswaarden die genoemd zijn in de Wet luchtkwaliteit nodig. Planspecifiek In bovenstaande paragraaf zijn voorbeelden van de lijst met categorieën van gevallen opgenomen, die niet in betekenende mate bijdragen aan de luchtverontreiniging.
Gelet op de aard en omvang van dit project in vergelijking met de voorgenoemde categorieën, kan worden aangenomen dat voorliggend project ‘niet in betekenende mate bijdraagt’ aan de luchtverontreiniging. Tevens wordt opgemerkt dat de functie niet wordt aangemerkt als een gevoelige bestemming in het kader van het Besluit gevoelige bestemmingen. Het aspect 'luchtkwaliteit' vormt geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van dit plan.
planstatus:concept
15
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
4.1.4
Bedrijven- en milieuzonering
Zowel de ruimtelijke ordening als het milieubeleid stellen zich ten doel een goede kwaliteit van het leefmilieu te handhaven en te bevorderen. Dit gebeurt onder andere door milieuzonering. Onder milieuzonering wordt verstaan het aanbrengen van een voldoende ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende bedrijven of inrichtingen enerzijds en milieugevoelige functies als wonen en recreëren anderzijds. De ruimtelijke scheiding bestaat doorgaans uit het aanhouden van een bepaalde afstand tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. Die onderlinge afstand moet groter zijn naarmate de milieubelastende functie het milieu sterker belast. Milieuzonering heeft twee doelen: het voorkomen of zoveel mogelijk beperken van hinder en gevaar bij woningen en andere gevoelige functies; het bieden van voldoende zekerheid aan bedrijven dat zij hun activiteiten duurzaam onder aanvaardbare voorwaarden kunnen uitoefenen. Voor het bepalen van de aan te houden afstanden wordt de VNG-uitgave "Bedrijven en Milieuzonering" uit 2009 gehanteerd. Deze uitgave bevat een lijst, waarin voor een hele reeks van milieubelastende activiteiten (naar SBI-code gerangschikt) richtafstanden zijn gegeven ten opzichte van milieugevoelige functies. De lijst geeft richtafstanden voor de ruimtelijk relevante milieuaspecten geur, stof, geluid en gevaar.
De grootste van de vier richtafstanden is bepalend voor de indeling van een milieubelastende activiteit in een milieucategorie en daarmee ook voor de uiteindelijke richtafstand. De richtafstandenlijst gaat uit van gemiddeld moderne bedrijven. Indien bekend is welke activiteiten concreet zullen worden uitgeoefend, kan gemotiveerd worden uitgegaan van de daadwerkelijk te verwachten milieubelasting, in plaats van de richtafstanden. De afstanden worden gemeten tussen enerzijds de grens van de bestemming die de milieubelastende functie(s) toelaat en anderzijds de uiterste situering van de gevel van een milieugevoelige functie die op grond van het bestemmingsplan mogelijk is. Hoewel deze richtafstanden indicatief zijn, volgt uit jurisprudentie dat deze afstanden als harde eis gezien worden door de Raad van State bij de beoordeling of woningen op een passende afstand van bedrijven worden gesitueerd. Gebiedstypen Volgens de VNG-uitgave "Bedrijven en Milieuzonering" dient eerst te worden beoordeeld of in de omgeving sprake is van een 'rustige woonwijk' of een 'gemengd gebied'. Een rustige woonwijk is een woonwijk die is ingericht volgens het principe van functiescheiding. Overige functies komen vrijwel niet voor. Langs de randen is weinig verstoring van verkeer. In de VNG-uitgave wordt het buitengebied veelal gerekend tot het omgevingstype 'rustige woonwijk'.
Een 'gemengd gebied' is een gebied met een matige tot sterke functiemenging. Direct naast woningen komen andere functies voor zoals winkels, horeca en kleine bedrijven. Ook lintbebouwing in het buitengebied met overwegend agrarische en andere bedrijvigheid kan als gemengd gebied worden beschouwd. Gebieden die direct langs de hoofdinfrastructuur liggen, behoren eveneens tot het omgevingstype gemengd gebied. Hier kan de verhoogde milieubelasting voor geluid de toepassing van kleinere richtafstanden rechtvaardigen. Geluid is voor de te hanteren afstand van milieubelastende activiteiten veelal bepalend. Het plangebied ligt in het buitengebied van Winterswijk, waar geen sprake is van een matige of sterke functiemenging. Daarom wordt voor dit plan uitgegaan van het omgevingstype 'rustige woonwijk'. In onderstaande tabel zijn de richtafstanden weergegeven.
Planspecifiek Aan de hand van vorenstaande regeling is onderzoek verricht naar de feitelijke situatie. De VNG-uitgave 'Bedrijven en Milieuzonering' geeft een eerste inzicht in de milieuhinder van inrichtingen. Er wordt bij het realiseren van 16
planstatus:concept
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
nieuwe bestemmingen gekeken naar de omgeving waarin de nieuwe bestemmingen gerealiseerd worden. Hierbij spelen twee vragen en rol: 1. Past de nieuwe functie in de omgeving? (externe werking); 2. Laat de omgeving de nieuwe functie toe? (interne werking). Externe werking Hierbij gaat het met name om de vraag of de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling leidt tot een situatie die, vanuit hinder of gevaar bezien, in strijd is te achten met een goede ruimtelijke ordening. Daarvan is sprake als het woonen leefklimaat van omwonenden in ernstige mate wordt aangetast of het plan leidt tot hinder of belemmeringen voor de bedrijven in de omgeving. Met het voornemen wordt de bestaande veldschuur uitgebreid en wordt de locatie herontwikkeld tot een kleinschalige dagbesteding met maximaal 8 cliënten. Op basis van de VNG-uitgave 'Bedrijven en Milieuzonering' wordt een dagverblijf aangemerkt als milieucategorie 1 activiteit, waarvoor een richtafstand van 10 meter geldt. De omliggende milieugevoelige functies liggen allen buiten deze richtafstand. Van enige vorm van aantasting van het woon- en leefklimaat van omwonenden is dan ook geenszins sprake. Interne werking Hierbij gaat het om de vraag of de nieuwe functie in het plangebied hinder ondervindt van bestaande functies in de omgeving, en omgekeerd of omliggende bedrijven in bedrijfsvoering of ontwikkelingsmogelijkheden worden belemmerd.
De meest nabijgelegen milieubelastende functie betreft een agrarisch bouwvlak op circa 55 meter ten noorden van de om te bouwen veldschuur. Voor grondgebonden agrarische bedrijven geldt de grootste richtafstand veelal voor het aspect 'geur'. Hier wordt in de volgende paragraaf nader op ingegaan. Wanneer het aspect 'geur' buiten beschouwing wordt gelaten, geldt een grootste richtafstand van 30 meter voor geluid. Hier wordt aan voldaan. Tevens wordt opgemerkt dat er zich reeds woningen op een kortere afstand bevinden en daarmee maatgevend zijn. Er vindt dan ook geen belemmmering plaats in de bedrijfsvoering van omliggende bedrijven. Conclusie Het aspect 'milieuzonering' vormt geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van het voornemen. 4.1.5
Geur
4.1.5.1 Wet Geurhinder en veehouderij & Activiteitenbesluit De Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) vormt het toetsingskader voor vergunningsplichtige veehouderijen,als het gaat om geurhinder. Voor meldingsplichtige veehouderijbedrijven is het beoordelingskader voor geurhinder opgenomen in het Activiteitenbesluit. De Wgv stelt één landsdekkend beoordelingskader met een indeling in twee categorieën. Voor diercategorieën waarvan de geuremissie per dier is vastgesteld, wordt deze waarde uitgedrukt in een ten hoogste toegestane geurbelasting op een geurgevoelig object. Voor de andere diercategorieën is die waarde een wettelijke vastgestelde afstand die ten minste moet worden aangehouden. Voor diercategorieën waarvoor in de Wgv een geuremissie per dier is vastgesteld geldt dat, binnen een concentratiegebied, de geurbelasting op geurgevoelige objecten binnen de bebouwde kom niet meer dan 3 odeur units per kubieke meter lucht mag bedragen. Voor geurgevoelige objecten buiten de bebouwde kom mag deze niet meer bedragen dan 14 odeur units per kubieke meter lucht.
Op grond van de Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) dient voor diercategorieën waarvoor per dier geen geuremissie is vastgesteld (bijvoorbeeld melkkoeien en paarden) en een geurgevoelig object de volgende afstanden aangehouden te worden: ten minste 100 meter indien het geurgevoelige object binnen de bebouwde kom is gelegen, en ten minste 50 meter indien het geurgevoelige object buiten de bebouwde kom is gelegen.
planstatus:concept
17
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
4.1.5.2 Situatie plangebied In voorliggend geval is het plangebied gelegen buiten de bebouwde kom en moet voldaan worden aan de vaste afstand van 50 meter (uitgaande van artikel 14, lid 2 en 3 van de Wgv). Het meest nabijgelegen agrarisch bouwvlak bevindt zich op meer dan 50 meter ten noorden van in dit bestemmingsplan te realiseren maatschappelijke bestemming. Daarom wordt aangenomen dat ter plaatse van het plangebied een aanvaardbaar woon- en leefklimaat mag worden verwacht ten aanzien van het aspect geur. 4.1.5.3 Conclusie Het aspect 'geur' vormt geen belemmering voor de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling. 4.1.6
Externe Veiligheid
Het aspect externe veiligheid betreft het risico op een ongeval waarbij een gevaarlijke stof aanwezig is. Deze gevaarlijke stoffen kennen twee verschillende bronnen. Dit zijn de stationaire bronnen (chemische fabriek, lpg-vulpunt) en de mobiele bronnen (route gevaarlijke stoffen). Er wordt onderscheid gemaakt tussen de kans op een ramp en het aantal mogelijk slachtoffers, dit is respectievelijk het plaatsgebonden risico en het groepsrisico. Het plaatsgebonden risico biedt burgers in hun woonomgeving een minimum beschermingsniveau tegen gevaarlijke stoffen. Het groepsrisico heeft een oriënterende waarde en voor het plaatsgebonden risico geldt een grenswaarde voor kwetsbare objecten en een richtwaarde voor beperkt kwetsbare objecten. Het plaatsgebonden risico mag in principe nergens groter zijn dan 1 op 1 miljoen (ofwel 10-6). Dit is de kans dat een denkbeeldig persoon, die zich een jaar lang permanent op de betreffende plek bevindt (de plek waarvoor het risico is uitgerekend), dodelijk verongelukt door een ongeval. Deze kans mag niet groter zijn dan eens in de miljoen jaar. Elke ruimtelijke ontwikkeling wordt getoetst aan het plaatsgebonden risico van 10-6 als grenswaarde. Het groepsrisico geeft de kans aan dat in één keer een groep mensen die zich in de omgeving van een risicosituatie bevindt, dodelijk door een ongeval wordt getroffen.
Het groepsrisico legt een relatie tussen de kans op een ramp en het aantal mogelijke slachtoffers. Bij groepsrisico is het dan ook niet een contour die bepalend is, maar het aantal mensen dat zich gedurende een bepaalde periode binnen de effectafstand van een risicovolle activiteit ophoudt. Welke kans nog acceptabel wordt geacht, is afhankelijk van de omvang van de ramp. Een ongeval met 100 doden leidt tot meer ontwrichting, leed en emoties, dan een ongeval met 10 dodelijke slachtoffers. Aan de kans op een ramp met 100 doden wordt dan ook een grens gesteld die een factor honderd lager ligt dan voor een ramp met 10 doden. In het Besluit externe veiligheid inrichtingen (Bevi, stb. 250, 2004) wordt verder een verantwoordingsplicht (door de overheid) voor het groepsrisico rond inrichtingen wettelijk geregeld. De verantwoording houdt in dat wordt aangegeven of risico's acceptabel zijn en welke maatregelen worden genomen om de risico's te verkleinen. Planspecifiek Aan hand van de Risicokaart is een inventarisatie verricht van risicobronnen in en rond het plangebied. Op de Risicokaart staan meerdere soorten risico's, zoals ongevallen met brandbare, explosieve en giftige stoffen, grote branden of verstoring van de openbare orde. In totaal worden op de Risicokaart dertien soorten rampen weergegeven. In afbeelding 4.1 is een uitsnede van de risicokaart weergegeven.
Het plangebied is hierin aangegeven met de oranje ster.
18
planstatus:concept
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
Afbeelding 4.1 Uitsnede risicokaart (bron: atlasleefomgeving.nl) De meest nabijgelegen risicobron betreft een buisleiding van de Gasunie die op circa 1,3 kilometer ligt. Dit is ruim buiten de bijbehorende veiligheidafstand van 430 meter. Uit de inventarisatie blijkt dat het plangebied: zich niet bevindt binnen de risicocontour van Bevi- en Brzo-inrichtingen dan wel inrichtingen die vallen onder het Vuurwerkbesluit (plaatsgebonden risico); zich niet bevindt binnen een gebied waarbinnen een verantwoording van het groepsrisico nodig is; niet is gelegen binnen de veiligheidsafstanden van het vervoer gevaarlijke stoffen; niet is gelegen binnen de veiligheidsafstanden van buisleidingen voor het vervoer van gevaarlijke stoffen. Geconcludeerd wordt dat het een en ander met zich mee brengt dat het project in overeenstemming is met weten regelgeving ter zake van externe veiligheid. 4.1.7
Licht
Kunstmatige verlichting kan hinder geven voor de mens en natuur. Ook kan er horizonvervuiling zijn door kunstmatig licht. Kunstmatige verlichting komt voor bij functies, zoals (autosnel)wegen, woonkernen, industrie- en bedrijventerreinen, glastuinbouwbedrijven, sportterreinen en paardenbakken. De hinder van kunstmatige verlichting hangt af van de aard, intensiteit, duur en plaats van de verlichting. Maar ook door de kans op blootstelling. Dit hangt samen met de omgeving en aan de leefwijze van mens en dier. Er zijn drie soorten effecten van kunstmatige verlichting: hinder voor de mens hinder/verstoring voor de natuur horizonvervuiling Hinder bij mensen ontstaat wanneer men zich niet kan onttrekken aan het aanwezige kunstlicht, terwijl er wel behoefte aan is. Bijvoorbeeld om te kunnen rusten of slapen. Bij de beoordeling van lichthinder voor mensen wordt er een afweging gemaakt tussen maatschappelijke belangen (veiligheid op straat of bijvoorbeeld bruikbaarheid sportvelden) en de hinderbeleving. Nachtelijk kunstmatige verlichting kan het gedrag van dieren (negatief) beïnvloeden. Naast mogelijke aanpassingen planstatus:concept
19
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
van de levenscyclus aan de kunstmatige verlichting, kan er sprake zijn van desoriëntatie, afstoting of aantrekking. Bij horizonvervuiling/donkertebescherming gaat het om de zichtbaarheid van licht op langere afstand. Bijvoorbeeld het zichtbaar zijn van een open stal of een verlicht sportveld in een open landschap. Het gaat hierbij om grotere afstanden. Er is dan geen direct licht meer te meten van een lamp. Het licht is nog wel zichtbaar. Het gaat dan om een afstand tot vijf a tien kilometer. Planspecifiek In voorliggend geval wordt een bestaande veldschuur verbouwd en uitgebreid tot een dagbestedingsgebouw. Het gebruik van licht is inherent aan deze functie. Gezien de aard en omvang van de ontwikkeling zorgt de voorliggende ontwikkeling echt niet voor een onevenredige toename van lichthinder op de omgeving, temeer ook omdat het gebouw voornamelijk in de dagperiode gebruikt zal worden. Geconcludeerd wordt dat het milieuaspect licht geen belemmering vormt voor de voorgenomen ontwikkeling. 4.1.8
Aanmeldnotitie MER-beoordeling
De milieueffectrapportage (m.e.r.) is een hulpmiddel om bij diverse procedures het milieubelang een volwaardige plaats in de besluitvorming te geven. De m.e.r.-procedure is gekoppeld aan de “moederprocedure”. Dit is in dit geval de bestemmingsplanprocedure. Een m.e.r. is verplicht bij de voorbereiding van plannen en besluiten van de overheid die kunnen leiden tot belangrijke nadelige gevolgen voor het milieu. Bepalend hierbij is de activiteit (of zijn de activiteiten) waarop het plan of besluit betrekking heeft. In het Besluit milieueffectrapportage is vastgelegd welke activiteiten m.e.r-plichtig zijn en voor welke activiteiten een m.e.r-beoordeling moet worden verricht. In onderdeel C van de bijlage bij het Besluit milieueffectrapportage zijn de activiteiten, plannen en besluiten opgenomen ten aanzien waarvan het maken van een milieueffectrapportage (m.e.r.) verplicht is. In onderdeel D van de bijlage zijn de activiteiten, plannen en besluiten opgenomen waarvoor een m.e.r.-beoordeling moet worden uitgevoerd. Als een activiteit op grond van onderdeel D m.e.r.-beoordelingsplichtig is, geldt voor een kaderstellend (bestemmings)plan dat die activiteit mogelijk maakt, een plan-m.e.r-plicht. Planspecifiek Onderhavig plan betreft de realisatie van een dagbestedingslocatie in het buitengebied van Winterswijk.
In voorliggend geval komt de ontwikkeling niet voor in onderdeel C of D van de bijlage van het Besluit milieueffectrapportage. Een passende MER-beoordeling is daarom niet noodzakelijk. Gelet op de aard- en omvang van de voorgenomen ontwikkeling kan worden geconcludeerd dat er geen sprake is van een stedelijke ontwikkeling. Tevens zijn er geen nadelige milieueffecten te verwachten als gevolg van het voornemen.
4.2
Cultuurhistorie en archeologie
In elk bestemmingsplan moet een beschrijving worden opgenomen van de wijze waarop met de in het gebied aanwezige cultuurhistorische waarden wordt omgegaan. Denk aan aanwezige monumenten, historische gebieden, kenmerkende (straat)beelden en landschapselementen. Bij het maken van plannen kan ook (weer) rekening worden gehouden met al deze elementen die er vroeger wel waren maar nu niet meer. Een bijzonder onderdeel van cultuurhistorie is archeologie. Cultuurhistorie Onder cultuurhistorische waarden worden alle structuren, elementen en gebieden bedoeld die cultuurhistorisch van belang zijn. Zij vertellen iets over de ontstaansgeschiedenis van het Nederlandse cultuurlandschap. Vaak is er een sterke relatie tussen aardkundige aspecten en cultuurhistorische aspecten. In de Bro is sinds 1 januari 2012 (artikel 3.1.6, vijfde lid, onderdeel a) opgenomen dat een bestemmingsplan “een beschrijving van de wijze waarop met de in het gebied aanwezige cultuurhistorische waarden en in de grond aanwezige of te verwachten monumenten rekening is gehouden” dient te bevatten. Archeologie Op 16 januari 1992 is in Valletta (Malta) het Europees Verdrag inzake de bescherming van het archeologisch erfgoed (Verdrag van Malta) ondertekend. Het Nederlandse parlement heeft dit verdrag in 1998 goedgekeurd.
Het Verdrag van Malta voorziet in bescherming van het Europees archeologisch erfgoed onder meer door de risico's op aantasting van dit erfgoed te beperken. Deze bescherming is in Nederland wettelijk verankerd in de Erfgoedwet. In het kader van een goede ruimtelijke ordening in relatie tot de Erfgoedwet kan vooronderzoek naar mogelijke
20
planstatus:concept
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
waarden nodig zijn. Om deze reden zijn alle gronden in Winterswijk geïnventariseerd en beoordeeld op mogelijk aanwezige archeologische relicten. Er worden 4 waarden onderscheiden, iedere categorie kent een eigen verwachting op vondsten, waarbij 1 de hoogste verwachtingswaarde is en 4 de laagste. Planspecifiek Cultuurhistorie Het plangebied bevindt zich in het Nationaal Landschap. De effecten van ruimtelijke ontwikkelingen dienen daarom in beeld te worden gebracht. In voorliggend geval wordt een kleinschalige dagbesteding gerealiseerd. De bouwwerkzaamheden bestaan uit de uitbreiding van de veldschuur van 82 m² tot 150 m² en uit de realisatie van enkele kleine bijgebouwen. Verder is en wordt er aanzienlijk geïnvesteerd in de ruimtelijke kwaliteit van het plangebied. De bestaande structuur van het erf blijft (grotendeels) behouden, waardoor de ontwikkeling geen invloed heeft op het Nationaal Landschap. Verder bevinden zich in en om het plangebied geen gemeentelijke danwel rijksmonumenten. Gelet op het vorenstaande wordt geconcludeerd dat de voorgenomen ontwikkeling niet resulteert in een aantasting van cultuurhistorische waarden. Archeologie In het plangebied gelden de dubbelbestemmingen 'Waarde - Archeologische verwachting 3' en 'Waarde Archeologische verwachting 4'.
Afhankelijk van de grootte van een ontwikkeling is op basis van deze dubbelbestemmingen archeologisch onderzoek noodzakelijk. Aangezien de bodemingrepen in voorliggend geval beperkt blijven tot de ingrepen die in het kader van de landschappelijke inpassing benodigd zijn, kan een archeologisch onderzoek achterwege blijven. Geconcludeerd wordt dat het aspect 'archeologie' geen belemmering vormt voor de voorgenomen ontwikkeling.
4.3
Flora en fauna
Bij ruimtelijke ingrepen dient rekening te worden gehouden met de natuurwaarden ter plaatse. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen gebiedsbescherming en soortenbescherming. Gebiedsbescherming De Wet natuurbescherming richt zich op de bescherming van gebieden. In de Wet natuurbescherming zijn Natura 2000-gebieden (Habitat- en Vogelrichtlijngebieden) beschermd. Naast deze drie soorten gebieden is in het kader van de gebiedsbescherming het Natuurnetwerk Nederland van belang. In Gelderland betreft dit het Gelders Natuurnetwerk (GNN). Dit is een samenhangend netwerk van belangrijke natuurgebieden in Nederland. Zij bestaat uit bestaande natuurgebieden, nieuwe natuurgebieden en ecologische verbindingszones die tussen de natuurgebieden liggen. Het natuurnetwerk draagt bij aan het bereiken van de hoofddoelstelling van het Nederlandse natuurbeleid, namelijk: 'Natuur en landschap behouden, versterken en ontwikkelen, als bijdrage aan een leefbaar Nederland en een duurzame samenleving'. Hiertoe zijn de volgende uitgangspunten van belang: vergroten: het areaal natuur uitbreiden en zorgen voor grotere aaneengesloten gebieden; verbinden: natuurgebieden zoveel mogelijk met elkaar verbinden; verbeteren: de omgeving zo beïnvloeden dat in natuurgebieden een zo hoog mogelijke natuurkwaliteit haalbaar is.
Soortenbescherming Voorts is in de Wet natuurbescherming de bescherming van de in het wild voorkomende inheemse planten en dieren geregeld: de soortenbescherming. De wet richt zich vooral op het in stand houden van populaties van soorten die bescherming behoeven. In de wet zijn algemene en specifieke verboden vastgelegd ten aanzien van beschermde dier- en plantensoorten. Onderzocht moet worden in hoeverre ruimtelijke plannen negatieve gevolgen hebben op beschermde dier- en plantensoorten en of er compenserende of mitigerende maatregelen genomen moeten worden. Daarnaast geldt voor iedereen in Nederland altijd, dus ook voor het voorliggende plan, dat de zorgplicht nageleefd moet worden bij het verrichten van werkzaamheden. Planspecifiek Gebiedsbescherming Het plangebied bevindt zich op circa 2 kilometer afstand van het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied "Korenburgerveen". Gelet op de onderlinge afstand is directe hinder (bijv. geluid, verstrooiing van licht etc.) niet aan planstatus:concept
21
bestemmingsplan Hazenveldsche Molenweg 5
de orde. Naast directe hinder dient tevens te worden gekeken naar de mogelijke toename van stikstofdepositie op kwetsbare habitattypen binnen Natura 2000-gebieden. Vanwege de zeer beperkte bouwwerkzaamheden en het zeer beperkte effect van de ontwikkeling op de verkeerssituatie (zie paragraaf 4.4) worden hierin echter geen significante negatieve effecten op de instandhoudingsdoelstellingen en ontwikkelingsopgaven verwacht. Verder is het plangebied gelegen op circa 80 meter van het Gelders Natuurnetwerk (GNN). Aangezien het plangebied niet in of in de directe nabijheid van het GNN ligt, kan worden geconcludeerd dat er geen sprake zal zijn van aantasting van de wezenlijke kenmerken en waarden van het GNN. Opgemerkt wordt dat het voornemen juist voornamelijk bestaat uit het verbeteren van de ruimtelijke kwaliteit van het plangebied waardoor de verbinding met de omliggende natuurwaarden juist wordt versterkt. Voorgenomen activiteiten leiden niet tot wettelijke consequenties in het kader van gebiedsbescherming. Soortenbescherming Bij ruimtelijke ontwikkelingen dient te worden getoetst of er sprake is van negatieve effecten op de aanwezige natuurwaarden. Als hiervan sprake is, moet ontheffing of vrijstelling worden gevraagd. Binnen het voornemen is geen sprake van sloop- en/of kapwerkzaamheden. Een quickscan natuurwaardenonderzoek kan dan ook achterwege blijven.
Er wordt geconcludeerd dat het aspect 'flora en fauna' geen belemmering vormt voor de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling.
4.4
Verkeer
Bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen moet rekening worden gehouden met de effecten op de parkeerbehoefte en verkeersgeneratie die ontstaat door de nieuwe ontwikkeling. In dit geval wordt voor de parkeerbehoefte aangesloten bij de uitgangspunten uit de Nota parkeernormen Winterswijk. Voor de berekening van de verkeersgeneratie is aangesloten bij de publicatie 'Toekomstbestendig parkeren (december 2018)' van het CROW. De kencijfers van het CROW zijn gebaseerd op literatuuronderzoek en praktijkervaringen van gemeenten. Deze kencijfers zijn landelijk (en juridisch) geaccepteerd en worden gezien als de meest betrouwbare gegevens met betrekking tot het bepalen van de verkeersgeneratie en het benodigde aantal parkeerplaatsen. Bij het gebruik van kencijfers moet rekening worden gehouden met onder meer de bereikbaarheidskenmerken van de locatie. Ook de stedelijkheidsgraad is van invloed op het aanbod en de kwaliteit van alternatieve vervoerswijzen en dus op de hoogte van het parkeerkencijfer. Onder stedelijkheidsgraad wordt verstaan het aantal adressen per vierkante kilometer. In de vermelde publicatie van het CROW worden parkeerkencijfers weergegeven onderverdeeld naar functies, de stedelijke zone en de stedelijkheidsgraad. Planspecifiek Parkeren De parkeernota Winterswijk 2013 gaat uit van de cijfers van het CROW, waarbij de maximum parkeernorm wordt gehanteerd bij berekeningen.