Primitieve begroting 2022 -meerjarenbegroting 2023-2025 Stadsbank ON
Tekst van het document
OostflffBtllftf!
Primitieve begroting 2022 Meerjarenraming 2023-2025
STADSBANK OOST NEDERLAND - PRIMITIEVE BEGROTING 2022
Inhoudsopgave VOORWOORD
3
1. BELEIDSBEGROTING
4
1.1. Verslag.............................................................................................................. 1.1.1. Doelstelling................................................................................................. 1.1.2. Beleidsvisie................................................................................................. 1.2. De ORGANISATIE.................................................................................................................................................. 1.2.1. Bestuur....................................................................................................... 1.2.2. Management en organisatiestructuur van de Stadsbank Oost Nederland.... 1.2.3. Het werkgebied van de bank....................................................................... 1.3. Programmaplan 2021......................................................................................... 1.3.1. Programma Algemeen Bestuur................................................................... 1.3.2. Programma Financieel-maatschappelijke dienstverlening en voorzieningen 1.3.3. Prestatie-indicatoren effectiviteit Schuldhulpverlening............................... 1.4. Verplichte paragrafen......................................................................................... 1.4.1.
Weerstandsvermogen en risicobeheersing................................................. 1.4.2. Onderhoud kapitaalgoederen..................................................................... 1.4.3. Financiering................................................................................................ 1.4.4. Verbonden partijen..................................................................................... 1.4.5. Bedrijfsvoering........................................................................................... 2. FINANCIËLE BEGROTING
2.1. Overzicht van Baten en Lasten in de begroting 2022 2.2. Meerjarenperspectief 2022 - 2025......................... 2.3. Voorstel tot vaststelling van de begroting............ BIJLAGEN
Bijlage 1: Categoriale begroting en meerjarenraming Bijlage 2: Staat van reserves en voorzieningen......... Bijlage 3: Investeringen 2022-2025....................... Bijlage 4: Basis facturatie-systematiek..................... Primitieve begroting 2022 per gemeente........... Bijlage 5: Meerjarenraming per gemeente................
..4 ..4 ..5 ..7 ..7 ..8 ..9 10 10 13 18 21 21 27 27 30 30 32
32 37 41 42
43 44 45 46 46 47
Voorwoord Voor u ligt de Primitieve begroting 2022, inclusief de Meerjarenraming 2023-2025 van de Gemeenschappelijke Regeling Stadsbank Oost Nederland. In de begroting en de meerjarenraming zijn de verwachte baten en lasten voor de komende jaren opgenomen.
De Primitieve begroting 2022 is opgesteld conform het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en is
gebaseerd op het door het Algemeen Bestuur vastgestelde dienstverlenings- en bekostigingsmodel. In de
dienstverlening richting gemeenten en klanten staan 'maatwerk' en 'innovatie' centraal. Het beleid met betrekking tot de schulddienstverlening is - in lijn met de WGS (Wet Gemeentelijke Schuldhulpverlening) -
een (individuele) verantwoordelijkheid/bevoegdheid van de 22 deelnemende gemeenten in de
Gemeenschappelijke Regeling.
Vanaf 2021 of 2022 geeft niet meer de accountant, maar het Dagelijks Bestuur, de verklaring af, dat de interne organisatie rechtmatig heeft gehandeld. Door de Stadsbank is hier reeds op ingespeeld door de interne controle op rechtmatigheid door de Stadsbank te intensiveren. In samenwerking met de accountant
wordt de implementatie van deze wijziging in de BBV-regelgeving voorbereid. De Stadsbank speelt in op de nieuwe ontwikkelingen op het gebied van de schuldhulpverlening, waaronder
collectief schuldregelen, de inzet van saneringskredieten, het Schuldenknooppunt, nieuwe digitale ontwikkelingen als Buddy-app en automatische incasso en de introductie van een nieuw kwaliteitskader van de branchevereniging NVVK. Vanuit een strategische blik naar de toekomst zijn we bezig met koers en
ontwikkellijnen, die we samen met de 22 gemeenten gaan invullen. Ten tijde van de opstelling van deze Primitieve begroting zijn de maatschappelijke effecten van het Corona-
virus van grote invloed op de samenleving en de dienstverlening van de Stadsbank. De uiteindelijke
financiële effecten (materieel gezien) voor de Stadsbank op termijn zijn op dit moment nog onzeker. Op dit moment is nog moeilijk in te schatten in welk tempo de door de Corona-crisis opgetreden afname van de
dienstverlening in 2020 ombuigt naar een mogelijk te verwachten toename van de schuldhulpvraag in 2021/2022. Waarschijnlijk zal de omslag zich niet eerder aandienen dan in de tweede helft van 2021 maar
wellicht zal dit nog later zijn. De actuele situatie wordt door de Stadsbank voortdurend gemonitord. In deze Primitieve Begroting zijn voor de omvang van de dienstverlening vooralsnog de werkelijke volumeaantallen van het jaar 2020 als uitgangspunt genomen, waarbij de Corona-effecten zijn verwerkt. In
de begrotingsjaren 2023-2025 zijn de aantallen stabiel gehouden. Hierbij wordt aangesloten bij het Jaarverslag 2020 en de Primaire Begroting 2021.
Daarnaast is rekening gehouden met de richtlijnen en voorwaarden die de Stadsbank van de deelnemende
gemeenten heeft ontvangen, aangevuld met de voor de Stadsbank specifieke uitgangspunten.
Enschede, maart 2021
Dhr. A. Kampman Voorzitter Dagelijks Bestuur
3
1. Beleidsbegroting 1.1. Verslag
1.1.1. Doelstelling De Stadsbank is dé schulddienstverlener in Twente en de Achterhoek. Als deskundige en betrouwbare
dienstverlener zijn wij een steun en toeverlaat voor mensen met financiële problemen. Ons doel is het
creëren van financiële stabiliteit. Dit leveren we op maat, vanuit klantgerichte en transparante professionele dienstverlening. Samen met de klant werken we aan een nieuw en reëel
toekomstperspectief.
Als uitvoeringsorganisatie concentreren wij ons op het leveren van kwalitatief goede dienstverlening. 'Samen lossen wij uw schulden op'. Met onze inhoudelijke expertise en gezamenlijke passie streven we er continu naar een toonaangevende organisatie te zijn. We kennen onze klant en bieden optimale
begeleiding met kennis van de markt en maatschappij. Een organisatie die toegevoegde waarde levert,
aangesloten op de actuele wens van onze klant en opdrachtgever. Met innovatie oplossingen bewegen wij
mee met deze wens en verlagen de drempel tot schulddienstverlening. Er zijn veel nieuwe ontwikkelingen op het gebied van de schuldhulpverlening, waaronder collectief schuldregelen, intensivering van de inzet van saneringskredieten (al dan niet in combinatie met een op te richten landelijk waarborgfonds), Schuldenknooppunt, nieuwe digitale ontwikkelingen als een Buddy-app en automatische incasso en de introductie van een nieuw kwaliteitskader van de branchevereniging NVVK.
De Stadsbank kijkt steeds hoe deze ontwikkelingen binnen het dienstverleningsmodel van de Stadsbank verder vorm en inhoud kunnen krijgen. Vanuit een strategische blik naar de toekomst zijn we bezig met
koers en ontwikkellijnen, die we samen met de 22 gemeenten gaan invullen. We willen onder meer naar
een sterke dienstverleningslijn en van administratie naar begeleiding, onder andere door (digitale)
innovaties. De klant voorop en werken aan financiële zelfredzaamheid, meer gericht op resultaat. Ook
willen we het partnerschap met gemeenten en het accountmanagement vanuit de Stadsbank verder vorm en inhoud gaan geven. Om zo nog beter en pro-actiever aan te sluiten op wensen van de gemeenten, maar
ook onze expertise over de uitvoeringspraktijk voor gemeenten ter beschikking te stellen. In sociale of wijkteams, in projecten of ter onderbouwing van nieuwe beleidsinitiatieven. We verwachten dat we in 2022 een nieuw financieel model hebben ontwikkeld, dat hier vanzelfsprekend op aansluit. Belangrijk om te melden is ook dat we onze reguliere P&C cyclus en de producten als begroting
en jaarrekening vanaf 2022 (start bij primaire begroting) qua opzet, structuur en informatie(gehalte) gaan
moderniseren. We willen het informatiegehalte vergroten, meer inhoudelijke toelichting en analyse bieden en het prettiger leesbaar maken. Op basis van een verscherpte koers en vernieuwd financieel model kijken
we ook naar de effectindicatoren. Ook daar moet vernieuwing en aanscherping plaatsvinden. De dienstverlening van de Stadsbank zal door bovenstaande ontwikkelingen in de aanloop naar 2022
worden beïnvloed. In de voortgangsrapportages (Voorjaarsnota, Najaarsnota, Jaarverslag 2021) wordt over
de voortgang hiervan verslag gedaan. Een eventuele impact hiervan zal worden meegenomen vanaf de Primaire begroting 2022, die in het najaar van 2021 wordt opgesteld.
4
De corona-crisis heeft in 2020 geleid tot een terugval in de dienstverlening en minder inkomsten van de
deelnemende gemeenten. Waarschijnlijk zal zich dit ook in (een groot deel van 2021) voordoen. Het is op het moment van de opstelling van deze Primitieve begroting 2022 nog onzeker wanneer de dienstverlening weer gaat aantrekken. Het risico van corona ligt vooralsnog bij de Stadsbank. In dit kader wordt met de
deelnemende gemeenten overlegd of het wenselijk is om in een scenario waarbij de financiële positie van
de SON door corona substantieel is verslechterd, eventuele extra corona-kosten van de SON te compenseren en te overwegen om een teruggave van de gemeentelijke bijdragen achterwege te laten.
1.1.2. Beleidsvisie De Stadsbank ondersteunt de aangesloten gemeenten bij het gemeentelijk beleid ter bevordering van de maatschappelijke participatie van hun burgers, met name gericht op de 'bancaire taken' voor schuldhulpverlening. Hierbij wordt geanticipeerd op de ontwikkelingen in het Sociaal Domein. De
dienstverlening van de Stadsbank bestaat uit: Preventie- en voorlichtingsactiviteiten gericht op het voorkomen van financiële instabiliteit en
schulden. Het geven van advies over het creëren van financiële stabiliteit, het oplossen van schulden en het adviseren over het wegnemen van tekortkomingen die hebben geleid tot de financieel
problematische situatie.
Kredietmogelijkheden aan personen die voldoen aan de "Fido-criteria". De bank hanteert hierbij maatschappelijk verantwoorde rentepercentages. Budgetbeheer ter borging van de stabiliteit in de betaling van primaire lasten van het huishouden en ter ondersteuning van het herstel van de financiële zelfredzaamheid, zodat (verdere) schulden
kunnen worden voorkomen.
Meerderjarigenbewind aan personen die blijvend niet bij machte zijn zelfstandig de eigen financiën te beheren.
De voorliggende voorziening 'Budgetzorg', voor klanten waarvoor budgetbeheer te 'licht' is en beschermingsbewind 'te zwaar'. Naast de financiën wordt de gehele administratieve huishouding
voor een langere periode samen met de klant gedaan.
Bemiddeling tussen schuldenaar en schuldeisers om tot een minnelijke schuldregeling te komen en ter voorkoming van maatschappelijke uitval. Hierbij bij voorkeur de inzet van het instrument
saneringskredieten.
Beheer minnelijke regelingen ter borging van een minnelijke regeling en ter ondersteuning van een eventuele re-integratie op de arbeidsmarkt.
De afgifte van de verklaring en het ondersteunen bij het opstellen van het verzoekschrift conform
de Faillissementswet inzake de toelating tot de wettelijke schuldsanering. De samenwerking met en inzet van vrijwilligers in de schuldhulpdienstverlening.
5
Bovendien zet de bank haar expertise en capaciteiten in om maatwerkdiensten te leveren aan de
aangesloten gemeenten, met name in de vorm van diensten op locatie en projecten. De bank is lid van de Nederlandse Vereniging voor Volkskrediet (NVVK), de belangenvereniging van gemeentelijke kredietbanken, publieke instellingen en bedrijven die mensen met schulden helpen. Daarnaast is de bank aangesloten bij Sociale Banken Nederland (SBN), een samenwerkingsverband van kredietbanken en bij de Stichting Bureau Krediet Registratie (BKR) te Tiel.
6
1.2. De organisatie
1.2.1. Bestuur
Het Algemeen Bestuur (2018 - 2022) Elk van de 22 aangesloten gemeenten wijst uit haar college één lid aan voor het Algemeen Bestuur. Elk lid van het Algemeen Bestuur heeft in de vergadering één stem. De vergaderingen van het Algemeen Bestuur
zijn openbaar. Het Algemeen Bestuur vergadert jaarlijks tenminste tweemaal.
Het Dagelijks Bestuur (2018 - 2022) Aan het begin van de zittingsperiode van het bestuur benoemen de leden van het Algemeen Bestuur uit hun midden het Dagelijks Bestuur. Het Dagelijks Bestuur bestaat uit acht leden. Statutair maken de Algemeen Bestuursleden van de gemeenten Almelo, Enschede en Hengelo deel uit van het Dagelijks
Bestuur.
Elk lid van het Dagelijks Bestuur heeft in de vergadering één stem. Bij het staken van stemmen beslist de stem van de voorzitter. De heer A. Kampman, Wethouder van de gemeente Enschede, is voorzitter van het Algemeen en Dagelijks Bestuur.
De heer P. Lage Venterink, Hoofd afdeling Juridische Zaken en Beleid, sector Sociaal bij de gemeente
Hengelo, is secretaris van het bestuur.
Het Platform Het Platform is een permanente ambtelijke adviescommissie aan zowel het bestuur als de directeur van de
bank. Het Platform geeft gevraagd en ongevraagd advies aan het bestuur en de directie inzake het beleid en de bedrijfsvoering van de bank.
De voorzitter van het Platform wordt door het Algemeen Bestuur benoemd en neemt als adviseur deel aan
de vergaderingen van zowel het Algemeen als het Dagelijks Bestuur. Mevrouw J. Beumers, Hoofd Uitvoering Sociaal Domein bij de gemeente Almelo, is voorzitter van het Platform.
7
I.2.2. Management en organisatiestructuur van de Stadsbank Oost Nederland
Algemeen bestuur
Platform
Dagelijks bestuur
Directeur
Manager dienstverlening!
Manager dienstverlening2
Manager b es cherm ingsb ewind
Manager bedrijfsvoeringen advies
Bestuurs- en organisatiestructuur Stadsbank Oost Nederland per 31-12-2020
8
1.2.3. Het werkgebied van de bank Het werkgebied van de bank bestaat uit de 22 bij de gemeenschappelijke regeling aangesloten gemeenten.
In dit werkgebied wonen 905.596 inwoners verdeeld over 397.457 huishoudens (bron CBS, 2020). Het werkgebied is op geografische gronden en gemeentelijke samenwerkingsverbanden verdeeld.
Stadsbank Oost Nederland werkt op locatie in 22 gemeenten en kent als hoofdvestiging Enschede.
Twenterand
Tubbergen
Hellendoorn
Almelo üinkelland
Wierden
Borne Rijssen - Holten
Oldenzaal
Hof van Twente
Hengelo
Losser
Enschede
Lochem
Haaksbergen
Berkelland
Bronck horst
Oost Gelre
Winterswijk
Montferland
Aalten Oude Usselstreek
De gemeenten van Stadsbank Oost Nederland zijn als volgt ingedeeld in 4 gebiedsteams:
Gebiedsteams Team_______
IGemeente_____________________________________________
Enschede______ Hengelo_______
ÏËnschede7ÏÏaaï<sber^ ___________________________________ |Bome7DÏnkenand; Hengelo, Hof van Twente, Oldenzaal enTubbergen.
Almelo________
[Almelo, Hellendoorn, Rijssen-Holten, Twenterand en Wierden._______
Achterhoek
[Aalten, Berkelland, Bronckhorst, Lochem, Montferland, Oost Gelre,
j
[Oude Usselstreek en Winterswijk.
9
1.3. Programmaplan 2021
1.3.1. Programma Algemeen Bestuur Hoofdkenmerken
Het programma Algemeen Bestuur omvat de bestuursproducten: bestuursorganen en
bestuursondersteuning. Tevens behoren tot het programma Algemeen Bestuur de niet product-/ dienstverleningspecifieke activiteiten en voorzieningen gericht op een effectief en efficiënt beheer van de
bedrijfsvoering. Vanuit de afdeling Bedrijfsvoering & Advies vindt de algemene interne ondersteuning aan
de diverse organisatieonderdelen en het management plaats.
Wat wil de Stadsbank bereiken ?
Bestaand beleid: Bestuursorganen
•
Vertalen van bestuurlijke en maatschappelijke ontwikkelingen. Een maatschappelijk en bestuurlijk verantwoorde positionering van de Stadsbank.
•
Sturing geven aan en reageren op organisatieontwikkelingen die gericht zijn op een effectieve en
efficiënte bedrijfsvoering bij de bank, alsmede op het leidinggeven aan de ambtelijke organisatie. Het afleggen van verantwoording over het gevoerde beleid en de verzorgde dienstverlening. Bestuursondersteuning
De voorbereiding van beleidsontwikkeling voor het Bestuur. De voorbereiding van de verantwoording door het Bestuur. Algemene interne ondersteuning
In stand houden van de fysieke infrastructuur. In stand houden en optimaliseren van de automatisering en telecommunicatie infrastructuur.
Effectief en efficiënt beheer van de bedrijfsvoering.
10
Wat gaan we daarvoor doen ? Rechtmatigheidsverantwoording
Vanaf 2021 (mogelijk vanaf 2022) geeft niet meer de accountant, maar het Dagelijks Bestuur de verklaring
af over de rechtmatigheid van de (interne) organisatie. Naast de uitvoering van de interne controle wordt vanaf deze wijziging in het BBV ook een rapportage opgesteld aan het Dagelijks Bestuur met een
(genormeerd) oordeel over de interne controle. Deze rapportage vervangt de kwaliteitstoets van de accountant.
In samenwerking met de accountant zal - bij de start van de accountantsfunctie voor het verslagjaar 2021 een visie over de rechtmatigheidsverantwoording worden voorbereid. Het gaat dan om bijvoorbeeld de ambitieniveaus die in de notitie Rechtmatigheidsverantwoording van de commissie Bado zijn aangegeven
en het te kiezen grensbedrag (tussen 1% en 3%). Daarbij worden uiteraard de adviezen meegenomen die
de accountant in het accountantsverslag 2020 heeft opgenomen. Voorafgaand aan de accountantscontrole van het verslagjaar 2021 wordt aan het Algemeen Bestuur een
voorstel gedaan om het ambitieniveau en de tolerantiegrenzen van de interne controle te bepalen. Hierbij worden de nu geldende controleverordening en controleprotocol betrokken. Vanuit de ervaringen die de
Stadsbank in 2021 met de rechtmatigheidsverantwoording opdoet, worden voor de latere jaren zo nodig
aangepaste grensbedragen gedefinieerd en wordt interne regelgeving aan het normen- en toetsingskader toegevoegd.
Platform Stadsbank Oost Nederland (het Platform) Het Platform is een adviesorgaan voor zowel het Bestuur als de directie van de Stadsbank. Alle bij de
gemeenschappelijke regeling aangesloten gemeenten kunnen deelnemen in het Platform. Het Platform adviseert zowel op verzoek als uit eigen beweging het Bestuur en de directie over beleidsontwikkeling. Het
Platform wordt met raad en daad terzijde gestaan door de directie en wordt ambtelijk ondersteund. Communicatie
Voor de deelnemende gemeenten is het van belang tijdig te weten hoe de ontwikkeling van de dienstverlening voor haar burgers door de bank is. Enerzijds heeft dit te maken met de mogelijkheden die de deelnemende gemeenten zien om naar
aanleiding van de door de bank verleende diensten, het eigen gemeentelijk beleid vorm te geven en voorstellen te doen met betrekking tot het productenpakket van de Stadsbank. Anderzijds heeft dit te maken met de financiële verplichtingen voor de deelnemende gemeenten.
Om de deelnemende gemeenten tijdig te informeren wordt het Algemeen Bestuur in de Voorjaarsnota en
de Najaarsnota geïnformeerd over de financiële en niet financiële ontwikkelingen. De Voorjaarsnota heeft betrekking op de periode januari tot en met april, terwijl de Najaarsnota betrekking heeft op de periode tot en met augustus. Indien wenselijk wordt tevens een voorstel tot wijziging van de begroting in deze periodieke rapportages
opgenomen.
11
Interne ondersteuning Bij de interne ondersteuning gaat het onder meer om HRM, financiën, Planning & Control, communicatie,
juridische aangelegenheden, bedrijfsadministratie, kwantitatieve, kwalitatieve en financiële informatievoorziening, procesondersteuning, iet beheer/applicatiebeheer en facilitaire ondersteuning.
Wat mag het kosten ? De budgettaire lasten worden bepaald door de kosten van het in standhouden van de gemeenschappelijke
regeling. Deze zogenaamde bestaanskosten zijn de materiele kosten en ondersteunende diensten
(indirecte kosten) die middels de jaarlijkse bestaansbijdrage worden voldaan. De bestaanskosten worden bepaald op basis van de totale volumeontwikkeling van de diensten van de Stadsbank. De verdeling van de bestaanskosten over de gemeenten vindt plaats op basis van de bestaande criteria huishoudens (25%) en
basisdienstverlening + intake (75%).
Programma 1: Budgettaire lasten Algemeen Bestuur
2020 (Bedragen in €)
Lasten Baten Saldo
Realisatie
3.836.300 3.836.300
2021 Primaire Begroting 4.059.600 4.059.600
2022 Primitieve Begroting 4.161.000 4.161.000
In de begroting wordt uitgegaan van budgettair neutrale situatie op dit programma. Dit wil zeggen dat de totale bestaanskosten worden verminderd met de opbrengst uit deposito en vervolgens zal het restant in
rekening worden gebracht bij de deelnemende gemeenten.
12
1.3.2. Programma Financieel-maatschappelijke dienstverlening en voorzieningen Algemeen Hoofdkenmerken:
Het programma Financieel-maatschappelijke dienstverlening en voorzieningen heeft betrekking op alle
dienstverlening van de Stadsbank, ter ondersteuning van het beleid van de aangesloten gemeenten. De dienstverlening en voorzieningen van de bank kunnen als volgt worden onderscheiden:
Informaties. Advies
STABILISATIE (inkomsten en uitgaven)
Budgetcoaching bij schulden oplossen Start (Stabilisatie)
Beheer (-Basis, -Totaal) Inkomsten en uitgaven
Uitgaven en inkomsten
Beëindiging
Afwikkelen beheerafspraken
► INTAKE
Budgetcoaching bij budgetbeheer Nazorg
Integrale indicatie-stelling Regulier
Beschermingsbewind
* Integrale indicatie stelling Crisis
Uitstroom Begeleiding naar reguliere bank
SCHULDEN OPLOSSEN
Bemiddelingstraject Schulden oplossen Betalings regelingen
Herfinanciering
Schuldbemiddeling
Sanerings krediet
Krediet-aanvraag
£ !
Faillissementswet
-► Voorlopige voorziening
§ <
Dwangakkoord
Moratorium
Verklarng 285
Budgetcoaching bij schulden oplossen
*
Begeleide verwijzing
►
Krediet beoordeling
13
Het dienstenaanbod van de bank wordt vanuit de vestiging in Enschede, op werkpleinen en op diverse
gemeentelijke locaties verzorgd. Het dienstenaanbod bestaat uit:
Preventie Informatie & Advies
Indicatiestelling Kredietverlening
Stabilisatie en Herstel Financiële huishouding, waaronder coaching budgetterings-vaardigheden,
meerderjarigen beschermingsbewind en de voorliggende voorziening BudgetZorg. Minnelijk schuldregelen
Opstellen verzoekschrift WSNP art verklaring 285' en 'voorlopige voorzieningen' Nazorg Overige dienstverlening Deze werkzaamheden worden integraal rondom de klant georganiseerd en worden vanuit de vestiging
Enschede en op locatie uitgevoerd. Met verschillende gemeenten zijn specifieke afspraken gemaakt over bediening op werkpleinen of op locatie.
Wat wil de Stadsbank bereiken ?
Bestaand beleid: De bank wil bijdragen aan: het voorkomen dat inwoners van de aangesloten gemeenten in financiële problemen komen of de
weg naar financiële hulpverlening niet weten te vinden; het aanbieden van kredietmogelijkheden voor inwoners van de aangesloten gemeenten die niet bij
de commerciële reguliere handelsbanken een lening kunnen krijgen, eventueel om zo hun kredietwaardigheid te kunnen herstellen;
een stabiele financiële huishouding door het bevorderen dat cliënten hun inkomsten en uitgaven zodanig in balans krijgen en houden dat het ontstaan van betalingsachterstanden wordt
voorkomen en dat bestaande betalingsachterstanden (kunnen) worden ingelopen; het realiseren van een minnelijke, onderhandse regeling van schulden tussen cliënten in een
(problematische) schuldsituatie en hun schuldeisers; het realiseren van een oplossing voor cliënten met een problematische schuldsituatie waarbij de
schuldeisers niet akkoord gaan met een minnelijke regeling van de schulden. 14
Door continu te werken aan de kwaliteit van de dienstverlening en het professionaliseren van de
bedrijfsvoering wil de bank de dienstverlening op peil houden en waar mogelijk verbeteren. Het beleid van
de bank richt zich op het bevorderen van een duurzame oplossing voor de klant, zowel waar het gaat om budgetbeheer als om indicatiestellingen en schulden oplossen.
Wat gaan we daarvoor doen ?
Preventie In samenwerking met de deelnemende gemeenten, vrijwilligersorganisaties, scholen en overige
ketenpartners wordt ingezet op het voorkomen en vroegtijdig signaleren van (dreigende) schuldsituaties. De bank brengt door gerichte voorlichtingsactiviteiten op scholen de risico's en de gevolgen van
verschulding onder de aandacht. Met de wetswijziging Wet gemeentelijke Schuldhulpverlening (Wgs) over vroegsignalering ligt er een nieuwe primaire taak bij gemeenten per 01-01-2021. De Stadsbank fungeert op
verzoek van enkele gemeenten een (ondersteunende) rol in vroegsignalering.
Informatie & Advies
Op basis van de specifieke klantsituatie wordt een advies gegeven over de inrichting en het beheer van de
financiële huishouding. Daarbij kan het zowel gaan om de budgettering van het huishoudgeld als om hoe om te gaan met kleine achterstanden en schulden indien de klant (nog) geen gebruik wenst of hoeft te maken van andere diensten van de bank.
Indicatiestelling Voorafgaand aan de feitelijke dienstverlening wordt door de bank een op de klant afgestemd adviesrapport
opgesteld, waarin is opgenomen met welke instrumenten het best een antwoord kan worden gegeven op
de door de klant gestelde hulpvraag. Kredietverlening
De kredietverlening van de Stadsbank Oost Nederland is ten opzichte van commerciële banken aan de onderkant van de markt gepositioneerd. De Stadsbank streeft niet naar een zo groot mogelijke
kredietportefeuille, maar richt zich uit maatschappelijk oogpunt op een specifieke doelgroep. Uitgangspunt voor de tarieven is om deze onder de tarieven van de commerciële banken te positioneren. Stabilisatie & herstel financiële huishouding De meeste financiële problemen van klanten zijn het gevolg van een structurele onbalans tussen inkomsten en uitgaven. De zogenaamde primaire lasten, met name huur/hypotheek en energielasten worden veelal
als sluitpost van het huishoudboekje gebruikt, met alle negatieve gevolgen van dien, zoals dreigende huisuitzetting, afsluiting van energie e.d. Door inzet van budgetbeheer is de betaling van de primaire lasten en overige financiële verplichtingen van
de klant gewaarborgd. In het geval van betalingsachterstanden kan in overleg met de klant een betalingsregeling worden getroffen. Daartoe wordt een budgetplan opgesteld, waarin balans wordt aangebracht tussen de inkomsten en uitgaven en daardoor weer financieel evenwicht ontstaat.
15
De klant wordt ondersteund bij de uitvoering van het budgetplan. Zo nodig wordt de klant gewezen op
flankerende voorzieningen. Door middel van het bieden van maatwerk wordt gezocht naar een duurzame
oplossing voor de klant. Klanten die aantoonbaar (deskundigenrapport) niet in staat zijn hun financiële huishouding zelfstandig en
verantwoord te voeren kunnen in aanmerking komen voor beschermingsbewind, indien mogelijke voorliggende voorzieningen niet passend zijn (bijvoorbeeld BudgetZorg). In voorkomende gevallen dient de Stadsbank hiertoe namens de klant een verzoek in bij de rechtbank.
Minnelijk schulden regelen Door de bank wordt bemiddeld tussen de schuldenaar en diens schuldeisers om tot een regeling van de
schulden te komen.
Daarbij onderzoekt de bank of door middel van betalingsregelingen over een periode van maximaal vijf jaar, een herfinanciering van de schulden of een saneringskrediet de volledige schuldsituatie kan worden
opgelost.
Een saneringskrediet en een schuldbemiddeling hebben een looptijd van drie jaar. Bij onwillige schuldeisers kan de cliënt een beroep doen op de Wet Schuldsanering Natuurlijke Personen (WSNP). De Stadsbank
ondersteunt de klant hierbij en geeft in voorkomende situaties een verklaring af aan de rechtbank voor toelating tot de WSNP.
Nazorg Het doel van de nazorg is om de recidive te voorkomen. Binnen een jaar na de beëindiging van de
aangeboden dienstverlening tracht de bank inzicht te krijgen in de financiële situatie van de klant na het
succesvol uitstromen naar het zelfstandig beheren van de financiën. Indien er sprake is van disbalans in de
inkomsten en uitgaven, wijst de bank de klant op de mogelijkheden om de financiële situatie in evenwicht
te brengen. Overige dienstverlening
Onderstaande additionele dienstverlening wordt momenteel aangeboden en is op basis van bekende afspraken met een aantal gemeenten conform 2021 doorgetrokken naar de begroting 2022.
Dienstverlening op locatie De Stadsbank verzorgt voor een aantal gemeenten een inloopspreekuur op locatie. Dit inloopspreekuur vindt plaats bij de gemeente zelf of op een werkplein.
Samenwerking externe instanties De Stadsbank voert intensief gesprekken met een aantal grote instanties waarvoor de bank regelmatig
betalingen van de klanten verricht. Het doel van deze samenwerking is het verbeteren van de
administratieve processen om zodoende de kosten te reduceren.
16
Resultaat
Soort Product
dienst
2020
Realisatie
2021
2022
Primaire
Primitieve
begroting
begroting
Indicatiestelling
Reguliere indicatiestelling
Stand.
1.732
Stand.
1.732 __ 41
1.733
Crisis-interventie
44
41
Huisbezoek Multidisciplinair oyerleg
Add.
2
2
2
Add.
7
11
7
Kredietyerlening
Kredietbeoordeling
Stand. Stand.
1.583 458
1.633 479
1.583
Verstrekte Sociale leningen Verstrekte Herfinancieringen
Stand.
58
58
58
Verstrekte Saneringskredieten
Stand.
249
237
249
Opstart budgetbeheer
Stand.
715
845
715
Beëindiging budgetbeheer
Stand.
1.146
1.149
1146
4.599
4.899 192
4 768
458
Stabilisatie en Herstel
__________
Actieve BBR per 31/12*
210
waarvan Budgetzorg
Add.
180
waarvan zelfbèta Iers
Stand.
1.082
Stand.
1.100 1.127
1.074
Meerderjarigenbewind lopend*
1.193
1.127
Meerderjarigenbewind nieuw_____
Stand.
33
58
33
Bemiddeling schuldregeling
Stand.
891
881
891
Beh. Standaard bet. Regeling*
Stand.
14
12
14
Beh. Standaard schuldbemiddeling*
Stand.
1.107
1.107
1.107
Voorlopige voorziening art. 284
Stand.
Verklaring & Verzoekschrift art. 285
Stand.
226
247
226
Dwangakkoord art. 287 a
Stand.
27
20
27
Moratorium art. 287 b
Stand.
301
274
301
Minnelijk schuldregelen__________
Nazorg Nazorg
Stand.
* 'Begroot' - gemideld over het jaar
'Realisatie' - actueel per 31-12
17
Wat mag het kosten?
Programma 2: Budgettaire lasten: Financieel-maatschappelijke dienstverlening en voorzieningen 2020 2021 Primaire Realisatie (Bedragen in €) Begroting Lasten 7.172.700 6.838.500 Baten 6.655.900 6.838.500 Saldo -516.800
2022 Primitieve Begroting 6.570.700 6.570.700
1.3.3. Prestatie-indicatoren effectiviteit Schuldhulpverlening De deelnemende gemeenten hebben in samenspraak met de Stadsbank prestatie indicatoren ontwikkeld, die vanaf 2017 worden gemonitord. In 2018 is de eerste meting verricht en vergeleken met 2017. In
onderstaande tabel zijn de prestatie indicatoren opgenomen.
Bij Pl-l moet rekening worden gehouden met situaties waarin de Stadsbank wel de voorwaarden schept voor het houden van een gesprek binnen 4 weken, maar dat de termijn toch wordt overschreden door
afzegging of niet verschijnen van de klant. Dit verklaart dat het percentage onder de 100% ligt.
2020
2021
2022
88%
88%
88%
86%
86%
86%
PI-3: Percentage minnelijke trajecten waarbij akkoord is bereikt met de schuldeisers.
75%
75%
75%
PI-4: Percentage klanten dat door middel van BBR binnen termijn van 3 jaar zelfstandig hun financiën kunnen beheren.
50%
50%
50%
PI-5: Percentage succesvol afgeronde minnelijke schuldregelingen.
95%
95%
95%
PI-6a: Recidieven: percentage klanten dat na een tussentijdse beëindiging van een minnelijke regeling binnen 1 jaar terug komt.
0,0%
0,0%
0,0%
PI-6b: Recidieven: percentage klanten dat na succesvol afronden van een minnelijke regeling terug binnen 3 jaar komt.
0,1%
0,1%
0,1%
Prestatie indicatoren PI-1: Percentage klanten dat binnen 4 weken
(3 dagen bij een crisissituatie) op het eerste gesprek is geweest. PI-2: Percentage succesvol afgehandelde
crisisinterventies.
18
Toelichting indicatoren:
Pl-l: Percentage klanten dat binnen 4 weken (3 dagen bij een crisissituatie) op het eerste gesprek is geweest.
Toelichting: Binnen 4 weken nadat een persoon zich heeft aangemeld voor schuldhulpverlening bij de
Stadsbank, dient het eerste gesprek plaats te vinden waarin de hulpvraag wordt vastgesteld. Bij een crisis situatie, zoals geplande ontruiming en/of afsluiting van nutsvoorzieningen dient het eerste gesprek binnen 3 dagen plaats te vinden. Deze termijnen zijn wettelijk vastgelegd in Artikel 4, lid 1, 2 van de Wgs. Deze indicator kan gebruikt worden door de gemeenten die de Stadsbank hebben gemandateerd om Wgs-
beschikking af te geven. De andere gemeenten kunnen deze indicator enkel gebruiken als indicatie over de wachttijden bij de Stadsbank vanaf moment dat de klant een verzoek bij de Stadsbank indient, maar niet als
een prestatie zoals dat in artikel 4, lid 1, 2 van de Wgs wordt bedoeld. Wgs, Artikel 4
1: Indien een persoon zich tot het college wendt voor schuldhulpverlening vindt binnen vier weken het eerste gesprek plaats waarin de hulpvraag wordt vastgesteld.
2: Indien er sprake is van een bedreigende situatie vindt binnen drie werkdagen het eerste gesprek plaats waarin de hulpvraag wordt vastgesteld. Onder bedreigende situatie wordt verstaan gedwongen woningontruiming, beëindiging van de levering van gas, elektriciteit, stadsverwarming of water of opzegging dan wel ontbinding van de zorgverzekering. PI-2: Percentage succesvol afgehandelde crisisinterventies
Toelichting: Deze indicator geeft het aandeel van de crisissituatie aan dat met succes is afgehandeld. Dat
wil zeggen dat de dreigende ontruiming en/of afsluiting van de nutsvoorzieningen is afgewend. De mate van succes is mede bepalend door de medewerking van de verhuurders en leveranciers en/of (hoe snel) de
gemeente de bijzondere bijstand verstrekt. PI-3: Percentage minnelijke trajecten waarbij akkoord is bereikt met de schuldeisers.
Toelichting: Als de klant problematische schulden heeft en aan de eerste prioriteit om balans in inkomen en
uitgaven te krijgen is voldaan, kan een minnelijk traject opgestart worden waarbij getracht wordt om met alle schuldeisers een akkoord te bereiken voor het aflossen van de schulden. Gemiddeld zijn er ongeveer 14
schuldeisers per dossier met een gemiddelde schuld van zo'n € 43.000. Deze indicator geeft het aandeel van de trajecten aan waarbij alle schuldeisers akkoord zijn gegaan met het betalingsvoorstel. Het minnelijke traject kan resulteren in een schuldregeling met de volgende betalingsmodaliteiten:
schuldbemiddeling (SB, aflossen van een bepaald percentage van de totale schuld tegen finale kwijting), saneringskrediet (SK, afkoop van schulden tegen finale kwijting), herfinanciering (HF, een lening waarmee
de totale schuld 100% in een keer wordt afgelost) en betalingsregeling (de totale schuld wordt in maandelijkse termijnen afgelost). PI-4: Percentage klanten dat door middel van BBR binnen termijn van maximaal 3 jaar zelfstandig hun financiën kunnen beheren.
Toelichting: De eerste prioriteit voor de klanten van Stadsbank is om balans in inkomen en uitgaven te krijgen zodat in ieder geval de lopende verplichtingen nagekomen kunnen worden. Dat wordt door middel
19
van een budgetbeheerrekening gedaan. De klant wordt in beginsel begeleid door een budgetconsulent die
samen met hem/haar acht om zowel de uitgaven in beeld te brengen en die waar mogelijk te minimaliseren, als de inkomen te maximaliseren. De BBR wordt in principe voor een periode van ongeveer
driejaar ingezet waarna de klant getracht wordt om de financiën zelf te kunnen beheren. Een deel van de klanten zal altijd nog langer dan drie jaar de ondersteuning door middel van budgetbeheer nodig hebben omdat zij onvoldoende vaardigheden hebben (ontwikkeld) voor het zelfstandig beheren van hun financiën. Deze indicator geeft aan hoeveel klanten daadwerkelijk binnen drie jaar met succes zijn uitgestroomd.1
De indicator betreft de BBR waarvoor de ondersteuning nog door de gemeente wordt bekostigd. PI-5: Percentage succesvol afgeronde minnelijke schuldregelingen
Toelichting: Een minnelijke schuldregeling is succesvol afgerond op het moment dat de schuldeisers finale
kwijting geven voor hun vordering. Pl-6a: Recidieven: percentage klanten dat na een tussentijdse beëindiging van een minnelijke regeling binnen 1 jaar terug komt
Toelichting: Percentage recidieven betreft het aandeel indicatiestellingen2 binnen een jaar waarbij een
minnelijk traject in het jaar daarvoor tussentijds is beëindigd door het toedoen van de klant. Pl-6b: Recidieven: percentage klanten dat na succesvol afronden van een minnelijke regeling binnen 3 jaar
terug komt
Toelichting: Percentage recidieven betreft het aandeel indicatiestellingen binnen een jaar waarbij de klant drie jaar eerder een minnelijk traject succesvol heeft doorlopen, zoals dat in PI-5 is bedoeld.
1 Op dit moment wordt de uitstroom met beperkte begeleiding bereikt. Met het intensiveren van de begeleiding door middel van coaching, is het te verwachten dat de uitstroom eerder en/of bij meer klanten bereikt kunnen worden. 2 Indicatiestelling betreft een aanmelding schuldhulpverlening waarbij de hulpvraag is vastgesteld.
20
1.4. Verplichte paragrafen
1.4.1. Weerstandsvermogen en risicobeheersing Weerstandsvermogen
In het Besluit begroting en verantwoording (BBV) is bepaald dat organisaties hun weerstandsvermogen, het vermogen om risico's financieel op te vangen, in kaart moeten brengen. Het weerstandsvermogen bestaat uit de relatie tussen:
De weerstandscapaciteit, zijnde de middelen en mogelijkheden waarover de organisatie beschikt of
kan beschikken om niet begrote kosten te dekken;
•
Alle risico's die de bank loopt en waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële
betekenis kunnen zijn in relatie tot de financiële positie. Het gaat hier over niet-kwantificeerbare risico's. Voor wel-kwantificeerbare risico's is de bank verplicht om voorzieningen te vormen.
De Stadsbank is een gemeenschappelijke regeling (GR), waarin de gemeenten eindverantwoordelijk zijn
voor een eventueel nadelig saldo van de bank. Theoretisch kan gesteld worden dat de bank zonder eigen
reserves kan functioneren. Het Algemeen Bestuur heeft vastgesteld dat het wenselijk is dat de bank over
bescheiden eigen reserves moet beschikken. Hiermee wordt voorkomen dat bij een andere uitkomst van kosten en/of opbrengsten in enig jaar, als gevolg van niet te voorziene ontwikkelingen, de aangesloten gemeenten direct aan een eventueel tekort moeten bijdragen. Weerstandscapaciteit
Onder de weerstandscapaciteit wordt verstaan de aanwezige capaciteit aan middelen om financiële risico's, waarvoor geen voorzieningen zijn getroffen of verzekeringen zijn afgesloten, op te kunnen vangen, zonder
dat dit ten koste gaat van de uitvoering van de bestaande taken. Ze geeft aan in hoeverre onverwachte,
substantiële, niet begrote kosten gedekt kunnen worden. Onderscheid kan worden gemaakt tussen incidentele en structurele weerstandscapaciteit. Met het eerste wordt bedoeld het vermogen om
calamiteiten en andere eenmalige tegenvallers op te kunnen vangen, zonder dat deze invloed hebben op
de voortzetting van taken op het bestaande niveau. Met het tweede worden de middelen bedoeld die permanent ingezet kunnen worden om tegenvallers in de lopende exploitatie op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van de uitvoering van de bestaande taken.
Een positief saldo op de meerjarenbegroting behoort tot de structurele weerstandscapaciteit. Bij de Stadsbank is structurele weerstandscapaciteit niet aan de orde, omdat gestreefd wordt naar een meerjarige sluitende begroting.
Mogelijke onderdelen van de incidentele weerstandscapaciteit zijn: Algemene reserve, bestemmingsreserves en stille reserves. Stadsbank Oost Nederland gebruikt de incidentele
weerstandscapaciteit om zowel incidentele als structurele tegenvallers te dekken. Mochten zich gedurende een jaar structurele tegenvallers voordoen, zonder dat daar meevallers tegenover staan, dan dekt de
21
Stadsbank die incidenteel af middels de incidentele weerstandscapaciteit. Vervolgens zal hiervoor bij de eerstvolgende begroting dekking gezocht worden. Het eigen vermogen van de Stadsbank bestaat uit de Algemene Reserve en - indien ingesteld -
bestemmingsreserves. De Algemene Reserve vervult voor de Stadsbank de functie van beschikbare
weerstandscapaciteit (bufferfunctie). Het Algemeen Bestuur heeft in 2019 de 'Nota Reserves en Voorzieningen 2019' vastgesteld. Daarbij is besloten om bestemmingsreserves op te heffen en de
Algemene Reserve als enige reserve te handhaven. Door deze opschoning wint de Algemene Reserve aan belangrijkheid voor de Stadsbank. De Algemene Reserve vervult naast de functie van buffer ook de financierings- en bestedingsfunctie voor incidentele uitgaven.
Vanuit deze context is het essentieel dat de Stadsbank ook in de toekomst een Algemene Reserve heeft en houdt, die voldoende omvang heeft om de verschillende functies op adequate wijze te kunnen invullen. De
Algemene Reserve is daarmee een belangrijk financieel instrument om een gezonde financiële positie van
de Stadsbank te kunnen waarborgen. De omvang van de Algemene Reserve bij de Stadsbank moet dan uiteraard ook minimaal toereikend zijn om risico's af te dekken. Het Algemeen Bestuur heeft besloten dat
de weerstandsratio de kwalificatie 'voldoende' (tussen 1,0 -1,4) moet hebben.
Voor de bank wordt dus de weerstandscapaciteit berekend uit: Weerstandscapaciteit per 31 december 2022 (bedragen in €)
Ten aanzien van stille reserves wordt nagegaan in hoeverre er sprake is van een overwaarde op de activa
(actuele waarde > boekwaarde), die op korte termijn aangewend kan worden om tegenvallers op te vangen. De bereidheid tot het (extra) verhogen van de tarieven voor de dienstverlening van de bank zal uiteindelijk een politieke keuze zijn. Deze onderdelen van de weerstandscapaciteit zijn niet exact te
becijferen. Bij de bepaling is het gebruikelijk om voorzichtigheid in acht te nemen. Beleid
Het Algemeen Bestuur heeft op 18 november 2020 de Beleidsnota Weerstandsvermogen en
Risicobeheersing 2020 - 2023 vastgesteld. Hierin zijn de kaders en het beleid ten aanzien van weerstandsvermogen en risicobeheersing van de Stadsbank geactualiseerd voor de periode 2020 - 2023.
Daarbij is rekening gehouden met de op 20 november 2019 vastgestelde Nota Reserves en Voorzieningen 2019. Er wordt periodiek een integrale risicoanalyse gemaakt, aan de hand waarvan wordt bepaald of het weerstandsvermogen voldoende wordt geacht om deze risico's te kunnen afdekken. Daarbij wordt de
methodiek van 'NARIS' toegepast, die beproefd en gangbaar is binnen het vakgebied risicomanagement. Het doel van de integrale risicoanalyse is om de risico's die bij de Stadsbank kunnen optreden expliciet te maken, regelmatig te actualiseren, proactief en bewust met risico's om te gaan en de bijbehorende 22
beheersmaatregelen af te wegen. Dit vormt de basis voor de jaarlijkse verantwoording naar het Algemeen
Bestuur in het 'verslag financiële rechtmatigheid en risicomanagement' en in de risicoparagraaf in de begroting en het jaarverslag. Integrale risicoanalyse
Bij de integrale risicoanalyse wordt een risico-inventarisatie gemaakt, waarbij expliciet aandacht is gegeven aan de mogelijke oorzaken van de risico's. Deze oorzaken zijn onder meer te vinden
op het politieke/bestuurlijke, organisatorische, juridische, technische, financiële, ruimtelijke of
maatschappelijke vlak. Per risico is bepaald welke beheersmaatregelen van toepassing zijn. Daarbij is
aangegeven in welke gevallen een claim op het weerstandsvermogen wordt gedaan om de risico's af te kunnen dekken. Het weerstandsvermogen geeft aan hoe robuust de begroting is. Dat is van belang wanneer zich een
financiële tegenvaller voordoet. Door aandacht voor het weerstandsvermogen kan worden voorkomen dat elke financiële tegenvaller bij de Stadsbank direct door de deelnemende gemeenten moet worden
opgevangen. Het weerstandsvermogen is voldoende als financiële tegenvallers goed opgevangen kunnen worden binnen de weerstandscapaciteit. Het weerstandsvermogen wordt uitgedrukt in een ratio. Deze
ratio wordt afgezet tegen een norm om een conclusie te kunnen trekken over het niveau van het weerstandsvermogen van de Stadsbank. Het beschikbaar weerstandsvermogen komt eind 2020 uit op € 960.000 bij een weerstandsratio van 1.10. Het beschikbare weerstandsvermogen wordt hiermee gekwalificeerd als voldoende (tussen 1,0 en 1,4). Na
verwerking van het rekeningresultaat 2020 ad € 223.300 komt de ratio uit op 1.35. Daarnaast heeft het Algemeen Bestuur besloten om een bedrag van € 95.000 uit de Algemene Reserve beschikbaar te houden
voor de kwaliteitsimpuls bij beschermingsbewind in 2021. Met deze onttrekking uit de Algemene Reserve komt de weerstandsratio uit op 1.24. Mogelijk is gedurende het jaar 2021 nog een extra onttrekking te
verwachten als gevolg van het Businessplan Bewind. Voor het overige zijn in de Primitieve begroting 2022 en meerjarenraming 2023 - 2025 geen mutaties in de Algemene Reserve geraamd. Het Algemeen Bestuur heeft besloten dat de weerstandsratio minimaal de kwalificatie 'voldoende' moet
hebben. Daarbij is een tijdelijke beweging van twee jaar onder de ondergrens tussen 0,8 en 1,0 acceptabel, mits er daarna weer zicht is op herstel naar de kwalificatie 'voldoende'. Aan de andere kant is een
kwalificatie 'ruim voldoende' (tussen 1,4 en 2,0) voor een periode van twee jaar acceptabel, mits de ratio
daarna weer terugvalt naar 'voldoende'. Dit kan bijvoorbeeld door investeringen te doen of geprognosticeerde verliezen en/of een negatief resultaat op te vangen. Frauderisico-analyse
Door het intensiveren en automatiseren van de interne controles in de processen is de kans op
frauderisico's aanmerkelijk verminderd. Verder wordt het '4-ogen principe' toegepast in het betalingsproces en de 'two-factor authenticatie' bij het inloggen in het netwerk. Voor schade door fraude is
een fraudeverzekering afgesloten. Er wordt continue aandacht besteed aan het vergroten van de bewustwording rondom fraudepreventie bij
de medewerkers binnen de organisatie, waarbij gedrag en cultuur nadrukkelijk aan de orde komen. In de bedrijfs- en gedragscode, waaraan elke medewerker bij de Stadsbank zich moet conformeren, is een
passage opgenomen over integriteit en het omgaan met vertrouwelijke informatie. 23
Verder wordt het personeel van de Stadsbank door middel van een doorlopende bewustwordingscampagne en praktijksimulaties gewezen op de noodzaak van het beschermen van persoons- en bedrijfsgegevens in het kader van de informatiebeveiliging en privacy. Het gaat hierbij met
name om beschikbaarheid, integriteit en vertrouwelijkheid. Informatiebeveiliging en privacy
Voor de beheersing van de informatiebeveiliging en privacy wordt structurele capaciteit ingezet voor de functies Chief Information Security Officer (CISO), de Security Officer (SO) en de Functionaris Gegevensbescherming (FG). De Stadsbank voldoet aan de wijzigingen in de relevante landelijke en Europese wet- en regelgeving op
deze terreinen. Hierbij wordt aangesloten bij de Baseline Informatiebeveiliging Nederlandse Gemeenten
(BIG), die in 2020 is vervangen door de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO). Er wordt een digitale tooi ingezet om de informatiebeveiliging en privacy permanent te kunnen beheersen, monitoren, evalueren
en aan te passen/actualiseren. Vanaf 2019 legt de CISO in de 'verklaring van toepasselijkheid BIG/BIO'
jaarlijks verantwoording af aan het Dagelijks Bestuur over de implementatie van maatregelen die passend zijn voor de Stadsbank, als ook om restrisico's goed te keuren en formele goedkeuring te verkrijgen voor de implementatie van de passende maatregelen.
De Stadsbank past vanaf 25 mei 2018 de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) toe. Met
partners die persoonsgegevens verwerken zijn verwerkingsovereenkomsten gesloten, waarvan een
verwerkingsregister wordt bijgehouden. Ook wordt een procedure gehanteerd voor het melden van incidenten en datalekken en worden de nodige vervolgacties genomen. Indien van toepassing worden datalekken gemeld aan de Autoriteit Persoonsgegevens. De medewerkers van de Stadsbank worden continue bewust gemaakt van de risico's die kunnen optreden
bij het onzorgvuldig omgaan met persoons- en bedrijfsgegevens en de gevolgen die dit met zich
meebrengt. Dit gebeurt onder meer door voorlichtingssessies en praktijksimulaties (mystery guest, phishing mails). Met de leveranciers van de ICT-omgeving zijn afspraken gemaakt over het beschermen van data en
(persoons)gegevens tegen cybercriminaliteit en datalekken. Daarbij worden ook de dragers van persoonsen bedrijfsgegevens beschermd tegen datalekken (denk aan mobiele telefoons en laptops). Voor schade
door cybercriminaliteit is een cyberrisicoverzekering afgesloten. Aandachtspunten risico's
•
Er zouden financiële risico's kunnen optreden, indien de Stadsbank voor een deel van haar activiteiten vennootschapsbelasting moet afdragen op de hiermee behaalde 'winst'. De Stadsbank is in de huidige situatie voor haar activiteiten vrijgesteld van vennootschapsbelasting
•
Vanaf 2019 wordt bij de Belastingdienst formeel bezwaar aangetekend tegen de btw-heffing op beschermingsbewind om de rechten van de Stadsbank in dit kader zeker te stellen. Dit gebeurt
onder begeleiding van een gespecialiseerd fiscaal adviesbureau, op basis van de uitgevoerde btw-
scan bij de Stadsbank. Uit voorzichtigheidsoverwegingen wordt het huidige regime voortgezet, waarbij btw-heffing op beschermingsbewind wordt gecontinueerd. De uitkomsten van het bezwaar 24
en de financiële consequenties hiervan zijn nog onzeker en zijn niet in deze jaarrekening
meegenomen.
De bank is eigen risicodrager van verplichtingen voor voormalig personeel. Per ultimo 2020 zijn deze verplichtingen niet meer aan orde en zijn de middelen uit de betreffende voorziening vrijgevallen. Mogelijk kan er in de komende periode nog sprake zijn van (juridische) vergoedingen in verband met de beëindiging van een dienstverband in 2020. Omdat de uitkomst van dit traject
onzeker is, is hiervoor geen voorziening opgenomen.
•
Voor het gebruikte softwarepakket Allegro is een excrow-overeenkomst afgesloten bij NCC Group, waar de broncodes zijn ondergebracht. Een mogelijk faillissement van de leverancier houdt in dat
naar vervanging wordt gezocht. Indien de Stadsbank aansprakelijk wordt gesteld voor schadegevallen voortvloeiende uit de
beroepsbeoefening, kan het zijn dat deze niet vallen onder de huidige
beroepsaansprakelijkheidsverzekering. Voor deze schadevergoedingen en eventuele proceskosten is dan geen dekking.
Indien de Stadsbank aansprakelijk wordt gesteld voor schadegevallen kan het zijn dat deze niet
vallen onder de algemene WA-verzekering van de bank. Voor deze schadevergoedingen is dan geen dekking aanwezig. Dit geldt ook voor eventuele proceskosten.
De kosten van een WIA-uitkering kunnen verhaald worden op de veroorzaker van de arbeidsongeschiktheid. De bank heeft hiervoor geen speciale verzekering afgesloten.
Bestemmingsreserves
Het Algemeen Bestuur heeft bij de vaststelling van de 'Nota Reserves en Voorzieningen 2019' besloten om
bestemmingsreserves op te heffen en de Algemene Reserve als enige reserve te handhaven. De Algemene
Reserve vervult naast de functie van buffer ook de financierings- en bestedingsfunctie voor incidentele uitgaven. Voorzieningen
De bank heeft een aantal voorzieningen opgenomen. Voorzieningen worden ingesteld als er sprake is van
een te kwantificeren financiële verplichting of financieel risico. Daarnaast kunnen tot voorzieningen ook gerekend worden de van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden. De stand van
de voorzieningen bedraagt € 1.000 per 31-12-2022. Financiële kengetallen
In de gewijzigde artikel 11 van het BBV zijn er onder het tweede lid twee onderdelen toegevoegd:
kengetallen en beoordeling van de onderlinge verhouding tussen de kengetallen in relatie tot de financiële positie.
De financiële kengetallen zijn een uniforme set van kengetallen die een betere inzicht geven in de financiële
posities van de gemeenten en provincies, en daarmee ook informatie over de weer- en wendbaarheid van 25
hun begrotingen. De volgende vijf kengetallen moeten volgens het BBV in de paragraaf
Weerstandsvermogen en Risicobeheersing worden opgenomen: Netto schuldquote en Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
Solvabiliteitsratio
Grondexploitatie Structurele exploitatieruimte
Belastingcapaciteit
De eerste twee kengetallen zijn in deze Primitieve begroting 2020 gepresenteerd. De overige kengetallen
zijn niet van toepassing voor de Stadsbank, als gemeenschappelijke regeling voor schuldhulpverlening. De berekening van de kengetallen is conform de ministeriële richtlijnen voor de wijze waarop kengetallen
worden vastgesteld en opgenomen in de begroting en het jaarverslag van provincies en gemeenten (Stcrt. 2015, 20619).
Kengetallen Netto schuldquote Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
Solvabiliteitsratio
Begroting
2020
2021
2022
5%:
4%::
S0^
40%
37%
37%
7%
7%
7%
Netto schuldquote De netto schuldquote geeft de verhouding tussen het niveau van de schuldenlast en de eigen middelen. Dit kengetal geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. De netto
schuldquote gecorrigeerd voor de doorgeleende gelden geeft inzicht in wat het aandeel van de verstrekte leningen is en wat dit betekent voor de schuldenlast. Normaal bevindt de netto schuldquote van een gemeente zich ergens tussen de 0% en 100%. De netto
schuldquote van de bank bevindt zich ver onder de kritische grens van 130% die de VNG voorschrijft.
Solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de gemeente in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. De bank heeft over een langere periode een stabiele solvabiliteitsratio.
26
1.4.2. Onderhoud kapitaalgoederen Eén van de basiselementen voor de financiële positie van de bank zijn de kapitaalgoederen en de onderhoudsstaat. Tot de kapitaalgoederen worden gerekend de gebouwen en de terreinen die in eigendom
van de bank zijn. Het Onderhoudsplan wordt jaarlijks geactualiseerd. De kosten kunnen worden gedekt uit de Voorziening
Onderhoud gebouwen en installaties. Ook zijn voor de komende jaren een aantal vervangingsinvesteringen in beeld gebracht. Deze worden
jaarlijks opgenomen in de Meerjarenbegroting.
1.4.3. Financiering Voor de uitvoering van de programma's zijn financiële middelen nodig. Hierin wordt o.a. via de treasuryfunctie en de declaraties voor verleende diensten voorzien.
Het Treasurystatuut van de bank geeft de beleidsmatige infrastructuur weer voor het uitvoeren van de
treasuryfunctie. Het doel is om de kwaliteit van de uitvoering te verhogen.
Uitvoering treasury
In het door de bank vastgestelde Treasurystatuut is aangegeven dat een verantwoord en adequaat beheer van de financiële middelen wordt onderkend. Voor het begrotingsjaar 2022 gaan we vooralsnog uit van een totaal van € llSmiljoen aan binnenkomende gelden. Aan girale betalingen zal er € 110 miljoen uitgaan. Dit
is afhankelijk van de ontwikkelingen betreffende automatische incasso bij de klanten.
Ontwikkeling leningen Het uitstaande saldo op de uitstaande leningen is bij het samenstellen van de begroting ongeveer € 3,8
miljoen. Ter dekking van de risico's beschikt de bank over een Voorziening Risico Leningen (afwaardering
leningen zonder borg in 2020 was € 197 duizend).
Bij het samenstellen van de begroting zijn er 4 langlopende leningen met betrekking tot de huisvesting met een uitstaand saldo van circa € 1,1 miljoen. Ontwikkeling kort lopende verplichtingen Door de bank wordt circa € 9,5 miljoen aan banktegoeden van klanten beheerd voor activiteiten op de
korte termijn. Naast deze gelden is voor bancaire activiteiten een bedrag van ongeveer € 1,4 miljoen aan inleggelden van de deelnemende gemeenten beschikbaar.
De beschikbare liquide middelen bedragen ongeveer € 9,4. Van de liquide middelen valt een bedrag van
circa € 80 duizend onder bankmiddelen. De overtollige middelen van de Stadsbank kunnen uitsluitend aangehouden worden in de schatkist (per ultimo 2020 was dat circa € 0,4 miljoen). De overige liquide
middelen zijn derden gelden en vallen niet onder het verplichte schatkistbankieren. Er bestaat op dit moment geen noodzaak tot het aantrekken van vreemd vermogen. 27
Toezicht Provincie De provincie heeft beleidskaders vastgesteld voor het houden van toezicht op de financiën van de gemeenschappelijke regelingen. Er is een wettelijke inzendplicht voor de begroting en jaarstukken. Daarnaast wordt aan het eind van elk kwartaal de staat van kasgeldlimiet opgemaakt, die betrekking heeft op de netto vlottende schulden. Bij een overschrijding van de kasgeldlimiet wordt de provincie op de
hoogte gesteld.
Kasgeldlimiet Het risico op kortlopende financiering wordt beperkt met een zogenoemde kasgeldlimiet op basis van de
wet Financiering decentrale overheden (Fido). Dit houdt in dat de totale omvang van de vlottende schuld maximaal 8,2% van de batenkant van de begroting mag zijn. Het begrotingstotaal voor 2022 komt uit op
€ 10,7 miljoen. De kasgeldlimiet voor 2022 komt uit op circa € 877 duizend.
Bij het samenstellen van de begroting is er sprake van een overschot aan vlottende middelen, waardoor de ruimte dus groter is dan de genoemde limiet. De verwachting is dat hierin in het begrotingsjaar 2022 geen
verandering komt.
Renterisiconorm De Wet Fido stelt voor gemeenten ook de renterisiconorm vast. Elk jaar mag maximaal 20% van de omvang
van de vaste schuld geherfinancierd worden. Doelstelling van de renterisiconorm is dat gemeenten hun
leningenportefeuille zo moeten spreiden, dat de te lopen renterisico's gelijkmatig over de jaren worden
gespreid. Door de ontwikkelingen in de budgetbeheerrekeningen zijn er mogelijkheden om de leningen met eigen middelen te financieren. De behoefte aan vreemd vermogen door het aangaan van langlopende
geldleningen neemt daardoor af. Er zijn met betrekking tot de langlopende schulden geen problemen te verwachten in het kader van de wet Fido.
Renteschema De BBV stelt vanaf 2018 nieuwe eisen aan de verbonden partijen. Het gaat hierbij onder meer om de
opname van de renteomslag volgens het onderstaande renteschema: Renteschema 2022 (bedragen in €)
a. b.
deexterne rentelaslen.oyer de.ksrteen lange financiering
47.700
de externe rentebaten over de korte en lange financiering
Saldo rentelasten en rentebaten
47.700
cl.
Óe rente die aan de grandëxplöitatie' móét warden dSörberëkend
n.v.t.
c4
Qe.rentevan projectfinanciering die aan het betréffendetaakveld
moet word en dojsrberekend
n.v.t.
De rentebaat van daorverstrekte leningen indien daar een specifieke
lening vaar is-aangetrokken, die aart het betrrfërïdêtaakveld moet
47.700
worden toegerekend
Aan taakvelden toe te rekenen externe rente
47.700
dl.
fenteowr pfgen vermogen
cl2.
Rente over voorzieningen
n.v.t. n.v.t.
Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente ë.
Dêdan taakvelden toé te rekenen rent&frëntëömsla^
f.
Renteresultaat op het taakveld treasury
28
Ontwikkeling EMU-saldo Het EMU-saldo is het saldo van inkomsten en uitgaven op transactiebasis in een bepaalde periode.
Hieronder wordt de ontwikkeling hiervan weergegeven in de meerjarenbegroting: Berekening EMU-saldo 1
ExplöiMesaido vóór toevoeging aan c.q. onttrekking uttreserves (zie 9BVS artikel I7c):
2
Afschrijvingen ten lagtevan de explpitgiti®
3
2021
r
Bruto dotaties aan de post voorzieningen ten laste
Invegteringen in (im)materiële vasteKfiva .die op de
balans worden geactiveerd 5
r
380.000
r 771700
van de exploifertfe
4
380.000
2022
r
2023
r
380,000
r
r
r
1380,000
r
r
380,000:
r
r 77.700'
77.700
2025
2024
77.700
77.700:
r
r
-2W.7Q0
-4I3;60Q
-517,000
-875,300
-172,300:
241.000
44.100
-59.300
-417.600
285.400
Baten uit bijdragen van .andere overheden, de
Europese iJnieen overigen, die niet op de exploitatie
zijn verantwoord en niet al in minderingzijn gebracht bij post 4 6
Desinvé'Stéringeh in (im)materiëte vaste aètivai Mten u:jt desin veste ringen in (im)matéfiële.v§fté. activa (tqgen verkoopprijs), voor zover niet op
exploitatie verantwoord 7
.Aankoop van grond en de ijitgwen aan. bouw-, wopnrijp maken e.d, (alleen transacties.met derden die nfct op deexploiMiesttanj
8
B<fen bouwgrondexplo.BStfe.
Batenvoorzoverttansartfes.niet op exploitatie
verantwoord 9
Lssten op baranspostVoorzieningen voorzover deze: ffiansaata met derden betrtffen
10
Lasten ivm transaetfes met derden, die nietviade onder post 1 genöémde.éxploötig lopen, maar rechtstreeks: ten laste van de resewes (inclusief
fondsen en dergelijke) worden ge brachten die nog