Conceptverslag Algemene Raadscommissie 16 oktober 2025
Tekst van het document
Verslag van de vergadering van de Algemene Raadscommissie D.d.: 16 oktober 2025 Zaaknummer: 2403444 Voorzitter: Griffier: Locatie:
De heer G.J.W. Elferdink De heer R.J.F. Jansen Raadhuis, Mevr. Kuipers Rietbergplein 1
Raads- en commissieleden: Mevrouw Van der Gaag-Kromdijk (Voor Winterswijk) De heer Nijman (Voor Winterswijk) De heer Bollen (Morgen) De heer ten Dolle (Morgen) De heer Nijenhuis (Morgen) De heer Kolkman (D66) De heer Kortschot (PvdA) De heer Ten Pas (PvdA) De heer Rauwerdink (PvdA) Mevrouw Oonk-Toebes (Winterswijks Belang) De heer te Selle (Winterswijks Belang) De heer Morad (VVD) De heer Van Beek (Voor Winterswijk) De heer Hoenink (Voor Winterswijk) Mevrouw Poels-Boland (Voor Winterswijk) De heer Stemerdink (Voor Winterswijk) De heer Elferdink (CDA) Mevrouw Prinsen (CDA) Mevrouw van der Vinne (CDA) De heer Vuijk (CDA) Mevrouw Ten Dolle (D66) De heer Deunk (D66) De heer Hoogma (D66) De heer Van Eck (PvdA) De heer Pleiter (Winterswijks Belang) De heer Sonderen (VVD) De heer Garvelink (VVD) De heer Stammers (Lijst8) Agenda 1. Opening en mededelingen 2. Vaststelling agenda 3. Inventarisatie spreekrecht publiek t.a.v. Begroting 4. Sluiting Transcript:
1. Opening en mededelingen De voorzitter: Goedenavond allemaal. Het is 19.30 uur, dus wij gaan beginnen. Welkom bij de Algemene Raadscommissie van 16 oktober. De mededelingen. Er is een mededeling: er is een fietssleutel gevonden. Dus als er iemand aan het eind van de avond bij de fiets staat en zijn sleutel niet kan vinden dan is die bij de griffier op te halen.
1
2. Vaststelling agenda De voorzitter: Dan gaan we naar het vaststellen van de agenda. We behandelen vanavond één agendapunt en dat is het spreekrecht publiek. Vanavond kan er ingesproken worden over de Programmabegroting 2026-2029. De politieke discussie over die begroting en de besluitvorming vindt plaats tijdens de raadsvergadering van 4 en 6 november 2025. Tijdens deze avonden is er geen gelegenheid meer om in te spreken over de begroting. Dan kom bij de agenda. Dat is dus een agendapunt, twee zelfs nog. Inventarisatie spreekrecht publiek en de sluiting. Kunnen we die zo vaststellen? Dat is zo.
3. Inventarisatie spreekrecht publiek t.a.v. Begroting De voorzitter: Dan gaan we door naar agendapunt 3 en dat is spreekrecht publiek. Er hebben zich twee insprekers gemeld voor vanavond. Ten eerste de heer Oonk, de voorzitter van muziekvereniging Excelsior Winterswijk en de heer Tersteeg, de voorzitter van RTV Slingeland. En we beginnen met de heer Oonk. En beide insprekers hebben 5 minuten spreektijd en als er vragen vanuit de commissie zijn, dan kan dat daarna. Dan is het woord aan de heer Oonk. De heer Oonk: Dank u wel, voorzitter. Geachte raadsleden en commissieleden. Mijn naam is Danny Oonk en ik ben voorzitter van muziekvereniging Excelsior Winterswijk. Afgelopen weekend hebben wij een uitgebreide brief gestuurd, een brandbrief, want op 1 januari 2027 staat muziekvereniging Excelsior op straat. Er zal dan geen onderkomen meer zijn voor deze actieve vereniging. En wat dat zal betekenen voor onze vereniging, leg ik graag aan u uit. Excelsior is een muziekvereniging met bijna 200 leden. De vereniging bestaat uit 9 verenigingonderdelen die allemaal wekelijks gebruik maken van MFA Pelkpark, onze huidige locatie. Ik zal u een opsomming geven van de onderdelen die wekelijks repeteren zodat u weet wat het zou betekenen als er geen onderkomen meer is.
Op maandagavond repeteren de volgende 3 jeugd onderdelen Pretteketet, de Opmaatjes en LOEX en aansluitend repeteert het 75-koppige Harmonieorkest. Op woensdagavond repeteert de Jeugdslagwerkgroep en daarna de grote Slagwerkgroep. Op donderdagavond trainen de Majorettes groepen. Vervolgens repeteren zowel het Recreantenorkest als Fermate gelijktijdig in MFA. Iedere dinsdagavond repeteert Harlekijn de jeugdafdeling van het WMT in MFA. En muziek maken is leuk. Het verbindt, het is goed voor de ontwikkeling, brengt vriendschappen en geeft plezier in het leven, oftewel cultureel en maatschappelijk van groot belang. Ter indicatie in de afgelopen 12 maanden heeft Excelsior zo'n 20 optredens en concerten verzorgd. Dit is nog exclusief serenades die worden gebracht. U kunt hierbij denken aan 2 kerstconcerten, waarvan één in Theater De Storm en één in Schouwburg Hengelo. Het Nieuwjaarsconcert van het Recreantenorkest, waarbij MFA is omgetoverd tot Top 2000 café. Bredevoort Schittert, de Nationale Bokbierdag Zutphen, een gezamenlijk concert met de jeugdonderdelen samen met Concordia Kotten. We hebben voor de vijftiende keer het regionale slagwerkfestival Winterdrums georganiseerd in De Storm, een groots vrijheidsconcert in samenwerking met Vereeniging Volksfeest in het Vrijheidspark en 2 weken later een bijzonder vrijheidsconcert door het Euregionaal jeugdorkest in Südlohn.
De Majorettes hebben deelgenomen aan provinciale kampioenschappen en natuurlijk Corso in Concert tijdens het Winterswijkse Volksfeest. De vereniging wordt geleid door een achtkoppig bestuur en daarnaast 8 organiserende commissies. Want naast concerten en optredens worden er ook veel andere activiteiten voor zowel leden, kinderen van leden als niet-leden en dus ook voor Winterswijkers georganiseerd, waaronder Excelsiors Kids Club voor kinderen en kleinkinderen van leden en vrijwilligers van Excelsior. De oud-papier inzameling, 2 keer per maand gaan ruim 20 vrijwilligers van de oud-papier commissie op pad om oud-papier op te halen bij 60 van de 120 Winterswijkse bedrijven die lid zijn van de businessclub van Excelsior. Excelsiors Boekenmarkt, 2 keer per jaar wordt MFA Pelkpark omgebouwd tot een boekenmarkt om tweedehands boeken te kopen. De hyacintenactie, een zaterdag per jaar gaan de leden van Excelsior de straat op om hyacintenbollen te verkopen aan alle Winterswijkers. We bieden maatschappelijke stages aan voor het Gerrit Komrij College, kennismakingscursussen voor kinderen en volwassenen, jeugdactiviteiten zoals een filmavond, ook voor vriendjes en vriendinnetjes, een vossenjacht, een dropping, jeugdkamp et cetera.
En voor bijna alle genoemde activiteiten geldt dat het huidige onderkomen de uitvalsbasis is en naast al deze activiteiten van Excelsior zelf waren we afgelopen 12 maanden ook gastheer voor incidentele repetities van andere verenigingen, zoals 2
bijvoorbeeld Concordia Kotten, Eendracht Winterswijk, Dweilorkest Toontje Ongeregeld, Classic WM en het Woolds Mansleukoor. Dit allemaal is Muziekvereniging Excelsior. Niet alleen een hobby, maar een sociaal leven, muzikale ontwikkeling, vrienden, oftewel cultureel en maatschappelijk belangrijk. Het lijkt bijna een bedrijf, maar al deze activiteiten worden gedraaid met en door vrijwilligers. En voor al deze activiteiten zijn wij volledig afhankelijk van adequate huisvesting. En dan kom ik bij onze brief van afgelopen weekend. Onze muziekvereniging staat namelijk op 1 januari 2027 op straat. De schoolstichtingen Accent en SOPOW hebben de huurovereenkomst opgezegd. Dezelfde muziekvereniging die destijds onmisbaar was om een brede school inclusief gymzaal te realiseren wordt nu met bijna 200 leden op straat gezet. Dus aan u de vraag of we staan op straat en we zullen opnieuw veel geld moeten investeren, waarbij ook maatschappelijk geld gemoeid zal zijn, terwijl ruim 10 jaar geleden er al met veel gemeenschapsgeld en eigen geld een nieuwe, multifunctionele school, inclusief ruimte voor Excelsior, is gebouwd. Of helpt u ons ervoor te zorgen dat we onze huisvesting behouden? En bij het behouden van onze huisvesting heeft de gemeente baat.
Er is namelijk geen alternatief voor ons en als er geen alternatief is wat dan? Moeten we dan 3 avonden in de week hier repeteren? Nu was er nog slechts een klein deel van ons Harmonieorkest aan het repeteren op de eerste verdieping. Het is ook kapitaalvernietiging, zowel voor Excelsior als voor de gemeente om op zoek te moeten naar andere huisvesting, terwijl er perfecte huisvesting is, zelfs aangepast op de scholen en de vereniging. Laat staan alle andere problemen waar we tegenaan zullen lopen. En waarom? Ik kom tot een afronding. Juist nu u gaat praten over de begroting vragen wij uw hulp bijvoorbeeld door voorwaarden te verbinden aan de mogelijke 18 miljoen die wordt geïnvesteerd in scholen. U zou wellicht de schoolstichtingen kunnen opdragen de oorspronkelijke huurovereenkomst die ze met Excelsior hadden te respecteren en te verlengen. Of het overdragen van het eigendom van de door Excelsior gebruikte ruimtes, huiskamer, berging en gymzaal naar de gemeente zodat Excelsior rechtstreeks huurt bij de gemeente of een andere oplossing. Want als we niet kunnen blijven, wat moeten we dan? Bedankt voor uw aandacht en als er vragen zijn nu of op een later moment, dan beantwoorden wij die natuurlijk graag, Bij voorbaat heel erg dank voor uw hulp. De voorzitter: Dank u wel, mijnheer Oonk. Dat was een duidelijk verhaal.
Dan kijk ik naar de commissie of daar vragen zijn vanuit de commissie. Ja, de heer van Beek. De heer Van Beek (Voor Winterswijk): Dank u wel, voorzitter. Dank u wel voor de inspraak, mijnheer Oonk. Een helder signaal. Ik heb al een tijdje contact met u natuurlijk over hoe dit, hoe de aanloop hiernaartoe was en ik denk dat het tijd is voor een helder signaal vanuit de raad, in de vorm van motie of amendement of iets dergelijks. Maar wat doet dat met de rest van uw vereniging, deze onzekerheid, want het is eigenlijk al een paar jaar onzekerheid. Ik bedoel u bent allemaal vrijwillig bestuurder, vrijwillig, maar wat neemt deze ellende eigenlijk voor tijdsbeslag in waar u ook andere mooie dingen zou kunnen doen? De voorzitter: De heer Oonk. De heer Oonk: Dank u. Het is gewoon verschrikkelijk. Het geeft heel veel onrust binnen de vereniging, maar het is een nachtmerrie voor het bestuur. Al vijf jaar lang hebben we stress en druk ervaren we hiervan en het beheerst gewoon onze bestuursvergaderingen. Het kost heel veel tijd energie en het is continu, het is de huisvesting van de vereniging, dus we voelen het als een molensteen om onze nek, omdat we willen dat niet verliezen, maar we zien geen andere weg dan nu hier deze schreeuw om hulp neer te leggen, omdat we niet weten hoe we er anders uit moeten komen.
De heer Van Beek (Voor Winterswijk): Maar wat is uw gevoel? Zijn die besturen uit op meer inkomsten voor de school of willen ze u echt weghebben? Wat is denk ik, dacht u een drijfveer wat … De heer Oonk: Laten we zeggen, we hebben vijf jaar heel fijn daar gezeten zonder dat er een wolkje aan de hemel was en zomaar in één keer, ik kan me voorstellen als voorzitter van, ik was net voorzitter geworden, ik kwam me voorstellen bij de schoolstichtingen en toen kregen we daar te horen ja, we zijn niet blij met jullie huurovereenkomst. We willen eigenlijk jullie ruimtes gebruiken voor kinderopvang en als jullie kunnen blijven dan moeten jullie drie keer zoveel huur gaan betalen. Dus zeg daar maar waar ze op uit zijn. En kijk, uiteindelijk heeft daarin heeft de gemeente een belangrijke rol gespeeld, ambtenaren en 3
wethouders die ervoor hebben gezorgd van wacht eens even, je kunt niet meer zo die muziekvereniging op straat zetten voor de kinderopvang. Dus daarom hebben ze nu een andere, hebben ze het over een andere boeg gegooid en gezegd nee, die ruimtes zijn niet het probleem, maar de gymzaal is het probleem, want de kosten zijn enorm. En ja, jullie zitten daar zoveel uren in. Jullie moeten de helft van de kosten van die gymzaal betalen. Ik denk links- of rechtsom, het gaat om geld en of ze willen het geld van de kinderopvang hebben, die misschien onze ruimtes dan huurt wat dan geld oplevert of ze willen het geld hebben doordat er veel meer voor die gymzaal betaald moet worden. Maar uiteindelijk ja, denk ik dat het over geld gaat. De voorzitter: De heer Van Beek, afrondend. De heer Van Beek (Voor Winterswijk): Laatste. Zijn dat verhogingen die u aan zou kunnen qua bedragen of … De heer Oonk: Nee, absoluut niet. Als er aan ons was gezegd we zitten met een probleem, kunnen we daar samen naar kijken? Ik zeg maar wat, de energie is duurder geworden.
Kunnen jullie daarin iets betekenen? Dan waren we daar ongetwijfeld met elkaar uitgekomen maar vanaf begin is meteen met mes op de keel gezegd er moet drie keer zoveel betaald worden en dat bedrag, dat verandert in die afgelopen vijf jaar, want soms is het twee keer zoveel, nou is het tweeënhalf keer zoveel en dan gaan we nog weer eens een keer rekenen dan komt er nog weer een ander bedrag. Maar we hebben het over dit soort bedragen die voor de vereniging echt onbetaalbaar zijn. En het maakt dus dan ook eigenlijk niet uit of de huur wordt opgezegd of dat die huurverhoging wordt doorgevoerd want dat komt dan op hetzelfde neer want dat is gewoon onbetaalbaar. De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik de rest van de commissie rond. Mevrouw Ten Dolle. Mevrouw Ten Dolle (D66): Dank u wel. Ik heb allereerst de vraag of ook de raad van toezicht van SOPOW op de hoogte is of dat daarmee gesproken is? De heer Oonk: Naar dat ik begrepen heb heeft de wethouder contact gehad met de raad van toezicht van SOPOW en daar dit probleem aangekaart. De voorzitter: Mevrouw Ten Dolle. Mevrouw Ten Dolle (D66): Oké. Daarmee begrijp ik dus dat er nog geen reactie is hoe de raad van toezicht daarnaar kijkt. Dan heb ik nog een tweede vraag.
Jullie hebben natuurlijk zelf bij de start toen het ook gebouwd werd een bijdrage geleverd, ook bij de gymzaal om het ook zo te maken dat het een multifunctionele ruimte is. Wat was die investering en is er ook toegezegd om dan als jullie er bij wijze van echt uit zouden moeten of daar ook wat voor terugkomt? De voorzitter: De heer Oonk. De heer Oonk: Er zijn geen afspraken gemaakt over wat er met de investering zou gebeuren als we eruit zouden gaan, want de hele tijd is de uitgangspunt geweest, we gaan langdurig met elkaar samenwerken. We zouden toch wel helemaal gek zijn om al deze investeringen in dat gebouw te doen voor een korte periode. Kijk en achteraf bezien zijn we natuurlijk, misschien zijn we oliedom geweest met die huurovereenkomst zoals die er ligt. Eerst tien jaar, dan elke keer verlenging met vijf jaar, maar toen was er gewoon veel vertrouwen op dat moment van we gaan voor de lange termijn gaan we hier zitten. Daarom doen we die investeringen en daarom hebben we ook als muziekvereniging hebben we erin geïnvesteerd. En ik moet er ook bij zeggen toen we aanvankelijk met dit project startten, toen hadden we eigenlijk het geld helemaal niet om hierin te investeren. Wij hebben in de tussentijd hebben wij het Zandsculpturenfestival georganiseerd samen met stichting Molen Bataaf. En dat is heel succesvol geweest.
Daar hebben we allebei toen veel geld verdiend en dat heeft ook mogelijk gemaakt dat wij überhaupt dit, hieraan mee hebben kunnen doen. Kijk, het geld dat we geïnvesteerd hebben dat zit in 4
onze ruimtes, maar dat zit ook in de audiovisuele hulpmiddelen die we hebben in de zaal en dat zijn we kwijt als we eruit moeten. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we naar de fractie van de VVD. De heer Sonderen. De heer Sonderen (VVD): Dank u wel, voorzitter. Bizar hoe u als vereniging in deze absurde situatie wordt geduwd. Uit uw lange brief, heel verhelderend, maar toch een vraag. In 2024 en 2025 is gezegd we verlengen die huurovereenkomst nog met een jaar. Dat wekt ook de indruk alsof Accent en SOPOW best wel bereid zijn om te praten over het een en ander en toch blijkt dat ze dat eigenlijk totaal niet zijn. Kunt u dat verklaren? De voorzitter: De heer Oonk. De heer Oonk: Ik denk heel eerlijk gezegd de reden dat de huurovereenkomst toch verlengd is, is omdat we een stevige vergadering hebben gehad waar de wethouder en enkele ambtenaren van de Gemeente Winterswijk bij aanwezig zijn geweest, samen met de bestuurders van de schoolstichtingen en ook van hun ondersteunende beleidsmedewerker. Die hebben daar te horen gekregen van ja, maar wij gaan als gemeente niet accepteren dat je maar zo die muziekvereniging op straat zet om er vervolgens kinderopvang in te doen. Daar hebben jullie onze toestemming voor nodig en dat gaan we jullie niet verlenen als jullie op deze manier omgaan met jullie partner in die huisvesting.
Toen denk ik dat ze achter de oren zijn gaan krabbelen van o, dat moeten we misschien toch even over een iets andere boeg gooien. Dus in dat gesprek is ook de toezegging gekomen jullie kunnen in ieder geval nog een jaar blijven, zodat we met elkaar hier in gesprek kunnen en er proberen uit te komen. Maar het probleem is in al die tijd en al die gesprekken, de bedragen zijn hetzelfde gebleven en er is geen toenadering geweest en dan ga ik speculeren, naar dan denk ik van misschien dat ze denken als de gemeente het geld erbij doet, vinden we het ook goed. Dat zou kunnen. Dat weet ik niet. Het is niet zo dat er op een gegeven moment is gezegd, laten we nou eens echt samen kijken hoe kunnen we hieruit komen? We hebben van onze kant lopende het traject allerlei voorstellen gedaan van als we bijvoorbeeld onze huiskamer overdag voor jullie beschikbaar stellen. Zou dat helpen? Er wordt niks mee gedaan. Er wordt niet constructief, er is geen constructief overleg naar een oplossing. Het gaat om heel veel meer geld en dat kunnen we niet. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we verder met de commissie. Mevrouw Prinsen. Mevrouw Prinsen (CDA): Dank u wel, mijnheer Oonk voor het voor het inspreken. Ik kan me helemaal voorstellen dat dit een grote impact heeft op de vereniging en ook waar je als vrijwillig bestuur graag druk mee wilt zijn.
Dat zijn namelijk vooral andere dingen kan ik me zo indenken. Ook dank voor de brief want die was echt, die was heel die was heel duidelijk. Wat ik me nog wel even afvroeg, is er ook al gekeken naar wat is er mogelijk aan dubbel gebruik? Want als het idee was van daar moet kinderopvang in, zijn daar geen mogelijkheden voor dubbel gebruik? En als het idee is dat het gaat om geld, dan kan ik me voorstellen dat het bedrag wat er neer is gelegd dat dat voor een vereniging dat dat gewoon een no-go is, maar is daar een tegenbod gedaan of is daarover onderhandeld of is het alleen maar zij gaven aan het moet dit worden en dat is dan het enige bedrag dat op tafel is gekomen? De voorzitter: De heer Oonk. De heer Oonk: Ik begin met het laatste wat u vraagt. Kijk, wat er gevraagd wordt, is gewoon zo absurd. Dan kunnen wij zeggen we kunnen 10 procent doen. Maar als zij het driedubbele vragen, dat slaat natuurlijk nergens op. Dat zit zo ver af van wat wij zouden kunnen betalen dat ook ergens halverwege uitkomen heeft dan geen enkele zin en is ook totaal niet reëel als je kijkt wat kost een gymzaal nou eigenlijk in Winterswijk. En dan bedoel ik niet de werkelijke kosten, maar als je een gymzaal wil huren in Winterswijk, dan gaat dat voor 15, plus minus, 15 euro per uur. En als je ergens een repetitieruimte huurt, dan gaat dat voor 50 euro voor een avond, inclusief instrumentarium.
Onze 12.000 euro is voor hun weinig, maar is voor ons veel geld. En dubbel gebruik, daar hebben we dus zeker in meegedacht. We hebben onze, wat ik al zei, we hebben onze huiskamer hebben wij aangeboden. Die hebben we in 5
principe 24/7 tot onze beschikking. We hebben gezegd als het een oplossing is dat jullie daar overdag in kunnen, dan zijn we graag bereid daarin mee te denken. Wij hebben ook meegedacht van als er wat aan die ruimte moet veranderen om het beter geschikt te maken voor de scholen dan wel de kinderopvang, kan dat ook. We zijn op een gegeven moment zelfs verder gegaan en we hebben in de gesprekken zijn we ook zover gegaan dat we hebben gezegd als de enige … Laat ik het zo zeggen, we hechten zeer aan onze huiskamer, want daar hebben veel geld in geïnvesteerd en we hebben het mooi gemaakt en ik nodig u ook allen uit om bij ons op bezoek te komen om te kijken hoe we dat voor elkaar hebben. Maar als de oplossing van dit probleem was geweest dat wij onze huiskamer zouden opgeven, dan hadden wij dat gedaan. Wij zeiden op moment dat we dan een gezamenlijke verblijfshorecaruimte voor zowel de 2 lerarenteams als Excelsior creëren dan scheelt dat heel veel ruimte. Dan kan het misschien wel, maar daar is niet op ingegaan en dan wordt er gezegd ja, maar 2 lerarenteams van 2 scholen in een lerarenkamer. Dat kan niet. Ik denk echt dat wij van onze kant alles hebben gedaan. Er wordt ook gezegd zet het instrumentarium maar in een zeecontainer op het schoolplein.
Dat is dan dus geen werkbare oplossing voor ons en dat is ook niet hoe we hierin gestapt zijn met elkaar, maar ik denk dat wij heel ver gegaan zijn in proberen hieruit te komen. Maar het is niet gelukt. De voorzitter: Mevrouw Prinsen. Mevrouw Prinsen (CDA): Nog een laatste vraag. Dank voor dit antwoord. Maar dan gaat de discussie dan met name over de huiskamer of gaat de discussie over het gebruik en de huur voor de gymzaal? De voorzitter: De heer Oonk. De heer Oonk: Laten we het zo zeggen. Dat is gedurende die vijf jaar zijn er verschillende dingen gevraagd. Dus het begon aanvankelijk met we willen de huiskamer en jullie opslagruimte hebben want die zit op de begane grond, dus daar kan kinderopvang gerealiseerd worden. Even los van dat onze opslag nog lang geen lokaal is, want er zit geen raam aan en er zit geen plafond in, geen luchtbehandeling dus daar zou dan ook weer veel in geïnvesteerd moeten worden. Dus dat is waar het eerst over ging, dus het gebruik van die ruimtes. En als jullie kunnen blijven dan moet jullie veel meer gaan betalen. En toen duidelijk werd voor de schoolstichtingen dat de gemeente geen medewerking zou gaan verlenen aan de muziekvereniging op straat zetten en die ruimtes gebruiken voor kinderopvang toen is het over een andere boeg gegooid.
Het zit vast op de kosten die we hebben voor de gymzaal en jullie gebruiken die zoveel, dus daar moeten jullie gewoon de helft van betalen. En overigens wil ik ook, ik snap best dat scholen misschien een probleem hebben met de kosten. Alleen zij zijn er meteen van het begin met een gestrekt been ingegaan en zijn absoluut niet bezig geweest met van goh, kunnen we hier samen uitkomen? Wij hebben bijvoorbeeld bij het begin toen we daar zaten hebben wij, wij hadden een beheerder, een vrijwilliger bij ons die het beheer deed. En dat kwam de scholen dachten van dat is eigenlijk best wel handig, dat wij ook een beheerder hebben dus onze vrijwilliger heeft de eerste vier, vijf jaar is ook de beheerder geweest van de scholen. Daar waren ze toen hartstikke blij mee, hartstikke mooi. Die beste man is helaas in 2020 overleden, begin van de corona. We hebben bijvoorbeeld ook aangeboden van als het de scholen nou wat waard is dat wij weer een vrijwilliger uit onze gelederen aanleveren die bijvoorbeeld weer beheer in de scholen doet, zodat het jullie misschien kosten bespaart. Dit soort dingen hebben wij allemaal aangeboden, maar daar wordt gewoon niks mee gedaan en dan houdt het van onze kant een beetje op wat wij kunnen doen. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we verder met de commissie. Heeft de fractie van Morgen geen bijdrage? PvdA? Niet. Vragen, sorry.
Dan dank ik u, mijnheer Oonk voor uw bijdrage en uw inspreken voor dit onderwerp en dan kijken we of we er inderdaad op terugkomen. Dank u wel. Dan gaan we nu verder met de volgende inspreker. Dat is de heer Tersteeg en die spreekt in over RTV Slingeland. Voor u geldt hetzelfde, ook 5 minuten en daarna is er gelegenheid voor vragen vanuit de commissie. De heer Tersteeg: Ik ga mijn best doen. Goedenavond allemaal. Niet zo'n muzikaal onthaal hebben wij u bezorgd als de vorige groep. Ik heb een presentatie en die zou ik in het scherm kunnen zien en we beginnen met ‘nu of nooit’. En hoe komen we tot zo’n stelling? Dan graag de volgende sheet. Dat is van belang om eventjes na te gaan hoe we in die situatie zijn gekomen van nu of nooit. Er zijn drie belangrijke 6
elementen. Per 1 januari is er een streekomroep. We hebben de optie en de mogelijkheid om het Regio8, Radio Ideaal en RTV Slingeland, zo’n streekomroep, te realiseren en er is door het Stimuleringsfonds van de Journalistiek, het SvdJ, voor ‘26 en ‘27 geld vrijgemaakt, 250.000 euro per jaar. En wat biedt dat dan aan mogelijkheden? Wij zouden dus een filiaalhub in de Oost-Achterhoek kunnen worden van die streekomroep. Radio is dan geregeld, televisie is geregeld. We gaan het tv-kanaal zelfs zorgen voor de streekomroep. We krijgen een nieuwe website actueel nieuws en we zouden ons eigen label behouden .Dus kijkers, luisteraars en volgers die worden niet verrast. De vrijwilligers kunnen we vasthouden en ook de ondernemers en bedrijven zullen bij ons nog steeds hun thuis vinden. Dus als je dan naar de volgende sheet gaat, zou je zeggen dat betekent dat Winterswijk goud in handen heeft. Immers, er ligt een degelijke samenwerking, aan ten grondslag, een samenwerkingsovereenkomst ook en een duidelijke visie. En Winterswijk, dat is essentieel, behoudt haar eigen nieuwsvoorziening. Dus dat betekent, kwam net ook wel eventjes langs, dat zaken als volksfeest, de verenigingen, de buurtschappen, de lokale politiek, het Achterhoekse leven door ons in kaart zou worden blijven gebracht en zo behoud je cultuur en dialect levend. En natuurlijk is een lokale omroep ook een democratische waakhond.
En dat vind ik altijd zelf ook wel erg belangrijk dat al die raadsbesluiten en politieke thema's op een heldere en begrijpelijke manier vertaald worden voor de kijker en luisteraar en zo investeer je in betrokkenheid en vertrouwen. Dat is niet onbelangrijk in deze onrustige tijden. En Winterswijk krijgt natuurlijk dan die redactiehub voor Oost-Achterhoek. Om nog eventjes een beetje een beeld te krijgen bij wat er nu verandert. Zo'n omroep moet voldoen aan de LTMA. Dat betekent dat je in ieder geval voldoende nieuws moet realiseren. Dat betekent 50 procent van het nieuws dat moet gaan over de lokale situatie. 50 procent daarvan moet je zelf produceren en dat moet dan werkdagelijks ververst worden. Dus dat is wat u geleverd zou krijgen en dan komen we bij de volgende sheet. Dank je wel. Dan is de vraag ja, wat wilt u dan als partij? Vindt u het verhaal van Winterswijk belangrijk en het lokale nieuws en zegt u van ja, dat is toch eigenlijk onvoldoende als we alleen maar afhankelijk zijn van het Achterhoeks Nieuws? Zegt u nieuws en informatie over de gemeente, dat bevordert inderdaad die lokale betrokkenheid en dat vinden we essentieel? Of zit u niet te wachten op onafhankelijke berichtgeving? Dat is natuurlijk ook een optie. En nieuws over de Oost-Achterhoek en een filiaal hier in Winterswijk telt dat voor u of is Oost-Achterhoek voor u geen thema? Dat is ook mogelijk.
Lokale ondernemers moeten die hun weg kunnen vinden via de route die er nu bestaat of zullen die, vindt u, het misschien wel ergens anders vandaan halen om hun producten en diensten aan te bieden? En niet onbelangrijk, hoe kijkt u aan tegen die 50 zeer gemotiveerde vrijwilligers die dat product mee mogelijk maken? En dat is eigenlijk de vraag die voorligt. En het is zo dat de keuze die u maakt, bepaalt of wij in die samenwerking nog een serieuze partner worden, als een serieuze partner worden gezien of we dat aandeel in een subsidie gaan ontvangen of financiering, moet ik zeggen. Het is officieel geen subsidie geloof ik, maar goed. We moeten structureel professionele krachten in kunnen zetten om de belofte die ik net schetste waar te kunnen maken. En we moeten natuurlijk onze vrijwilligers behouden. Dus mijn vraag aan u is, kiest u voor RTV en een begroting van 75.000 euro structureel of zegt u ja, dat is mij allemaal niet waard? En dan is het einde oefening. En dat wil ik nog even duidelijk maken, dus de volgende. Als u zegt van ja, dat is ons allemaal te veel, dat is het ons niet waard dan gaan wij als RTV in afbouw en dan zullen we zorgen dat we schoon opleveren per 31 december. En je weet wat er gebeurt als er een einddatum op je voorhoofd staat. Dan gaan vrijwilligers weg, dan gaan investeerders weg, dan gaan adverteerders weg.
En dat betekent dat het allemaal zal afbrokkelen. Het nieuws, de informatie, de bekende programma's zullen langzamerhand uitsterven en een samenwerkingspartner zullen we al niet meer kunnen zijn en het uitzicht op een filiaal Oost-Achterhoek is dan ook uit de wereld. En tot slot, ik denk dat het hard zou gaan. Ik heb nu een enthousiast team in de startblokken om de verkiezingen van volgend jaar te doen. Maar als er nu gezegd wordt, we hebben dat er niet voor over dan denk ik toch dat onvoldoende menskracht hebben om dat volgend jaar adequaat te verslaan. Dus de presentaties van programma's, de gevoerde debatten, de profielen van lijsttrekkers dat zult u dan toch op een andere manier zelf onder het voetlicht moeten brengen. En dan de laatste is dus de vraag of het geluid van Winterswijk, zoals ons motto luidt, nog lang zal gelden of niet? Dank voor uw aandacht. De voorzitter: Dank u wel. Dan kijk ik naar de commissie of er behoefte is aan vragen. De heer Van Eck. De heer Van Eck (PvdA): Dank u wel, mijnheer Tersteeg. Ik lees net ook in uw presentatie, u vraagt om 75.000 euro en structureel geld. In 2028 begon u mee, dan wordt een streekomroep of een regio omroep 7
als het ware. Dan zou de landelijke overheid eigenlijk deel van de kosten overnemen. Vraagt u om een voortzetting na ‘28 ook nog van deze 75.000 euro van de gemeente of zegt u maak het geld van die 75.000 tot ‘28, laat het vrijkomen bij de gemeente en daarna draagt u de financiën af aan het rijk? De voorzitter: De heer Tersteeg. De heer Tersteeg: Het zou mooi zijn als we het in ieder geval tot en met ‘27 zouden mogen ontvangen, maar ik moet ook een winstwaarschuwing doen. Kijk, er zit een discussie tussen de gemeente en het rijk wie nu hoeveel moet betalen aan het realiseren van een streekomroep. En als ik het goed inschat, is het zo dat de gemeenten zeggen van ja, dat is eigenlijk te weinig wat het rijk betaalt. Wij moeten niet in dat gat stappen. En de rijksoverheid zegt ja, maar het is ook het lokale nieuws. De gemeenten zullen ook moeten bijbetalen. Ik kan daar moeilijk tussen gaan zitten. Ik denk dat ik alleen maar kan zeggen dat het van belang is om te kijken wat de waarde is van de voorziening waar we het over hebben. Als je zegt een lokaal nieuws, een lokale omroep dat is bijna een basisvoorziening of dat is misschien wel een basisvoorziening, dan zou ik zorgen dat die in stand blijft en daarna ruziemaken ook met het rijk, via de VNG of hoe dan ook, hoe dat met het geld geregeld wordt. Maar wij als organisatie kunnen daar niet tussen zitten want dat overleven wij niet.
De voorzitter: De heer Van Eck. De heer Van Eck (PvdA): Dank u wel. Nee, dat is logisch. Financieringssystematiek hoeven we niet per se in te gaan, maar ik vroeg het ook, u stelt eigenlijk heel sterk wel 2 opties. Of het is 75.000 euro structureel uitgeven of RTV Slingeland stopt ermee. En dan ga ik ook wat andere bedragen noemen want ik weet de afgelopen begrotingen van 2 jaar terug en toch wel 5 begrotingen daarvoor heeft u rond de 18.000 euro ontvangen aan subsidie. Dat is vorig jaar is dat incidenteel bijgeplust. Daar is nog een verdubbeling opgekomen waardoor we nu aan de 34.000, 36.000 euro zitten. Ik vind dit bedrag nog wel van een andere orde. En als ik dan op ga zoeken naar wat de richtsnoerbedrag is wat het land, wat het rijk eigenlijk voorstelt, is 1,62 per inwoner. Dan kom ik uit op 50.000 euro. Dan vind ik dit best wel lastig. Dus ik vraag me, ik vraag nog iets meer inkleuring van, u vraagt om investeringsruimte, het was 18.000 euro, daar is al wat bijgekomen. In hoeverre moet ik deze investering op waarde schatten? Wat krijgen wij hiervoor wat wij voorheen dus blijkbaar gemist hebben? De voorzitter: De heer Tersteeg. De heer Tersteeg: Dank u wel. Allereerst is het zo dat het rijk een bijdrage overmaakt naar de gemeente. Ik dacht in de algemene uitkering en het is dan aan gemeente om daar wat mee te doen.
Je kan dat plat doorschuiven of je kan zeggen, ik vind dat waardevol. Ik voeg daar zelf nog wat aan toe. Dat heeft de Gemeente Winterswijk jarenlang niet gedaan, maar toen duidelijk werd dat er de vorming van een streekomroep naderbij kwam, is er gezegd we doen er 19.000 euro bij. Daar zijn we ook blij mee. Alleen dat heb ik net proberen te schetsen, met mijn eerste sheet, zitten we nu in de volgende fase. Het is zo dat die streekomroep die moeten staan op 1 januari ’28. Die gaat in elkaar gezet worden de komende 2 jaar. En dat betekent, ik heb dat net al eventjes genoemd, maar ik zal het nog wel een keertje herhalen, dat het Lokaal Toereikend Media-Aanbod, dat LTMA, dat is enorm opgeschroefd. Nu verzorgen we 2 keer in de week een vernieuwing van ons journaal. Dat zal straks dagelijks moeten en dan moet je dus op alle kanalen moet je dus het nieuws brengen. Lokaal nieuws, op radio en op alle media die je kan verzinnen. En dat betekent ook dat je een heleboel van dat nieuws zelf zal moeten produceren. Dat zijn de eisen die gaan gelden. Dat is waar we op aan het voorsorteren zijn en dat betekent ook, ik heb het niet verzonnen, maar het rijk heeft dat verzonnen, heeft gezegd en daar is die professionalisering voor nodig en daarom hebben we dat geld nodig. Wij kunnen dat als vrijwilligers überhaupt niet waarmaken.
Dus als je zegt, ik wil een lokale voorziening, een lokale omroep en het nieuws van Winterswijk wil ik vasthouden, dan zullen we daarin mee moeten gaan. En ook de vrijwilligers samen met professionals dat product laten leveren. Dat is wat er aan de orde is en dat betekent dat het meer kost dan 19.000 euro. Ik kan dat niet veranderen.
8
De voorzitter: Dan gaan we verder met de commissie. Fractie van Morgen? Nee. Mevrouw Prinsen. Mevrouw Prinsen (CDA): Dank u wel. Ook nog even doorgaan op die op die financiering, want per … U vraagt dit nu aan ons. Mag ik ervan uitgaan dat alle andere gemeenten in de Achterhoek die, of althans die in diezelfde regio omroep zitten, dat die hetzelfde verzoek krijgen voor zover zij ook niet al 75.000 bijdragen? En die 250.000 euro waar u het in het begin over had wat moet ik me daarbij voorstellen? De voorzitter: De heer Tersteeg. De heer Tersteeg: Nou is het zo dat in die samenwerking voorzien is dat Regio8 de kartrekker wordt. Dat is de organisatie met de meeste professionele trekken, de meeste professionals in dienst en die zullen ook erkend worden als streekomroep. Dus daar zit het financiële brein. Maar ik ga dat toch even zo goed mogelijk proberen te beantwoorden. Als je als streekomroep middelen krijgt van het rijk en je vraagt additionele middelen aan de gemeente, dan doe je dat omdat je zegt daarmee kunnen wij dat lokale nieuws op een betere manier realiseren. Dan kunnen we voldoen aan de eisen die er zo gesteld worden. Als je zegt ik wil als gemeente daar niet voor betalen. Dat heb ik ook in de fracties verteld. Dan zal je hier niet veel reporters van de streekomroep tegenkomen.
Alleen als er ijs ligt op de ijsbaan en als het volksfeest er is een minuut of 5 en dan, dat vind ik al lang geloof ik, dat zal wel 3 minuten worden. En als er een storm is of wat dan ook. Dus veel vaker zou je dan niet de mensen van de streekomroep over de vloer hebben. Dus de vraag is wat voor nieuwsvoorziening wil je hebben in Winterswijk? En als het zo is dat de ene gemeente 50.000 euro inlegt, zoals bijvoorbeeld bij Lochem en Bronckhorst en de andere doet 19.000, dan zal het ook zo zijn dat de middelen die centraal ter beschikking gesteld worden naar rato verdeeld zullen worden. Het is niet zo dat als je als gemeente meer betaalt je dan een andere gemeente meer nieuws gaat bezorgen. Zo werkt het niet. Dus dat is een beetje de mechaniek die erin zit. Dus alle gemeenten krijgen dezelfde vraag van wil je bijdragen en dit zijn de kosten van de inzet van een redacteur, een journalist en er zitten dan deze andere kosten achter, dus die zal een stukje moeten betalen voor de hoofdredacteur voor, goed alle mensen die daarbij, bij dat productieproces komen kijken, mensen die filmen et cetera. Dat is een beetje de manier waarop het zal gaan lopen. De voorzitter: Mevrouw Prinsen. Mevrouw Prinsen (CDA): En heeft u een beeld, want ik begrijp dat hieruit het antwoord ja is. Alle gemeenten zullen zo'n bijdrage moeten gaan doen.
Heeft u in beeld hoe dat op dit moment werkt in andere te vormen streekomroepen? De voorzitter: De heer Tersteeg. De heer Tersteeg: Daar heb ik niet echt een goed beeld bij van of dat veel anders gaat. Het is overal toch een beetje … Er is een proces georganiseerd van onderaf aan door het rijk. Iedere omroep krijgt de kans om zich te nomineren voor de streekomroep. We weten dat ook hier. We hebben ook zelf in 1Achterhoek gezeten om te kijken of we hier een wat kleinere streekomroep zouden kunnen realiseren. Maar uiteindelijk is dat dan een proces waarbij ja, wat zal ik zeggen, tussen aanhalingstekens de beste, de sterkste, de rijkste komt bovendrijven en dat is dus overal heel verschillend gegaan en het is dus ook moeilijk te vergelijken onderling. Het is wel zo dat de cao's overal hetzelfde zijn en de kosten van reporters overal hetzelfde zijn en de wens om vrijwilligers te blijven inzetten ook overal hetzelfde is, dus dat zal elkaar niet zo ontlopen. Het enige bijzondere van ons is dat we een heel groot gebied zijn. Vandaar ook dat voorstel om een hub te hebben in Winterswijk. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we verder met de rest van de commissie. De heer Garvelink. De heer Garvelink (VVD): Dank u wel, voorzitter. Dank u wel, mijnheer Tersteeg voor de duidelijke uitleg.
We hebben al even met elkaar gesproken en ik moet zeggen dat onderbuikgevoel waar we het van de week even over hadden dat hangt er eigenlijk nog steeds een heel klein beetje. Maar begrijp ik u goed als u zegt van stel dat de gemeente bereid is 50.000 euro in te leggen, dat we dan kwalitatief veel minder 9
nieuws krijgen hier in Winterswijk? Dus dat er dan echt met het mes gesneden gaat worden en het product behoorlijk minder wordt als dat we openstaan voor die 70.000? De heer Tersteeg: Misschien heb ik daar verwarring mee gezaaid. Kijk, we zijn bij de fracties langs geweest en ik heb het voorbeeld genoemd van andere gemeenten die 70.000, 75.000 euro betalen aan hun lokale omroep. En dat geld gaat dan zo'n 20.000, 25.000 euro op aan de directe kosten van de lokale organisatie en dan blijft er 50.000 euro over voor het inhuren van een professional. En dan komt er uit dat potje van stimuleringsfonds zo'n 30.000, 35.000 euro bij en dan kan je wat betalen. Dat is zo'n beetje de insteek die gekozen is. Als je zegt van ik heb geen 50.000 euro, maar 10.000 euro. Dan krijg je 3, 4 uur professional per week. Ik bedoel dat levert niks op dus dat gaat niet werken. Dat is een beetje de situatie. Maar ik zit ook nog even te denken aan uw opmerking over dat onderbuikgevoel. Daar wil ik toch nog even iets over zeggen als u dat goed vindt? Kijk, ik heb het ook bij andere fracties gehoord van hoe zit dat nou met de financiën en hoe gaat het nou allemaal lopen? Want dat voelt niet fijn.
We zitten als gemeente niet aan het stuur en we geven geld en hoe gaat dat nu? Dus ik heb eens even gekeken hoe dat nou geregeld is? Het Commissariaat voor de Media, dat is de club die straks de rijksbijdrage toekent. Die hebben natuurlijk dat vaker gedaan en die hebben een handboek hoe ze daar nu de financiële verantwoording willen hebben van lokale omroepen en die hebben daar 3 thema's centraal staan. Dat is rechtmatigheid, het non-commercialiteit, dus niet commercieel zijn en transparantie van de financiële verantwoording. Wat is er verder nog aan toegevoegd en wat is ook niet onbelangrijk … Ik ben er bijna. De voorzitter: Het is heel interessant maar u dwaalt toch wat af van de bijdrage. De heer Tersteeg: Daar zit niet alleen een jaarrekening en een accountantsverklaring in, maar ook een verklaring over de bijdrage van de gemeenten, voor de gemeenten om aan te tonen dat het geld dat zij gegeven hebben gebruikt is voor dat Lokaal Toereikend Media-Aanbod. Dus de accountant die kijkt mee over de schouders of de centen van Winterswijk ingezet zijn voor een aanvulling op het Lokaal Toereikend Media-Aanbod. Dus dat betekent dat als dat geld voor Aalten wordt of voor iets anders, dan komt die accountsverklaring er niet. Dus er zit een hoop toezicht op om te zorgen dat die middelen van de gemeente niet zomaar wegspoelen of kwijt zijn. Nee, dat zit ook daar in ingebakken.
Dat wil ik toch nog eventjes memoreren. Dank. De voorzitter: Nog een vraag van de heer Garvelink. De heer Garvelink (VVD): Dank u wel, voorzitter. Want het financiële brein dat is eigenlijk Regio8, dat zei u straks al eventjes. Zijn zij ook degenen die bepaald hebben wat elke gemeente moet inleggen of is dat gewoon gekeken van die gemeente doet al dat, die gemeente doet al dat, dus dan moet de rest van de gemeentes ook bijdragen? Of hebben gewoon hun dat bedrag ingezet op basis van, goed de kosten die gemaakt moeten gaan worden? Hebben hun bepaald? De voorzitter: De heer Tersteeg. De heer Tersteeg: Het punt is, je hebt natuurlijk gehoord wat ik net al zei, je hebt cao's en je hebt mensen die als journalist aan de slag gaan en die kunnen zoveel productie leveren, dus nieuwsverhalen en dat is dan om te zetten in berichtgeving op radio, televisie en alle media. En als je op sociale media zit dan moet je tegenwoordig ook nog zorgen dat je dat kanaal bewaakt, want anders kan het uit de hand lopen. Dus dat zijn allemaal additionele kosten die erbij komen. Dat is het plaatje wat het kost op een professioneel niveau nieuws te realiseren. En als dat het uitgangspunt is, met die eisen die ik net zei, 50 procent lokaal 50 procent zelf gemaakt, dan kom je op dit soort kostenplaatjes uit en dat is overal hetzelfde. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we verder met de fractie van D66.
Mevrouw Ten Dolle. Mevrouw Ten Dolle (D66): Dank u wel, voorzitter. Ik schrik niet helemaal van het bedrag dat u vraagt. Als je je er een beetje in verdiept dan kun je zien wat kosten zijn als het gaat om nieuwsvoorzieningen en 10
deugdelijke journalistiek. Maar klopt het ook dat u eigenlijk de afgelopen jaren misschien wel te netjes bent geweest en dus eigenlijk zo zuinig en netjes, net aangevraagd hebben totdat je net niet omviel? Dus laat ik het even beeldend schetsen. Dat u eigenlijk altijd droog brood heeft gegeten met een glas water en meer nooit gevraagd heeft? En als u nu ook met die verhoging eigenlijk een structurele verhoging vraagt zodat als u straks in het samengestelde gezin, laat ik het dan even zo noemen, de streekomroep komt, dat u ook wat in de boedel kunt brengen, zodat je niet op het menu staat, maar ook echt aan tafel zit en niet opgegeten wordt. De voorzitter: De heer Tersteeg. De heer Tersteeg: Dat is wel een leuke gedachte, dat je niet opgegeten wordt. Het is niet zo dat wij bijvoorbeeld niet om meer geld gevraagd hebben. We hebben het domweg ook niet gekregen. Dus dat is ook de reden waarom we voor dit jaar meer geld gevraagd hebben al en ook uiteindelijk met de portefeuillehouder in gesprek zijn gegaan om te kijken van zie nou wat er gebeurt? Want ook voor dit jaar, dit lopende kalenderjaar was er 250.000 euro ter beschikking voor de streekomroeporganisaties die aan het samenwerken waren en wat gingen make, er samen wat van gingen maken. Daar hebben wij maar heel weinig van teruggezien omdat wij ons verzoek om een hogere subsidie over 2025 afgewezen hebben zien worden.
Dus het is wel zo dat we voor onze belangen opkomen, maar het is ook niet altijd zo dat ons verhaal gehoord wordt en dat is lastig. De voorzitter: Mevrouw Ten Dolle. Mevrouw Ten Dolle (D66): Dank u wel. Dan heb ik nog een aanvullende vraag. Ik heb ook even naar andere gemeentes gekeken die in degen een ongeveer gelijke bijdrage doen van die 70.000 tot 75.000 euro, die dat wel krijgen. Klopt het dat in verhouding met sommige andere gemeentes daar veel minder TV aanbod bij zit dan bijvoorbeeld RTV? Want u vraagt een bedrag, maar als ik kijk naar het vergelijk met andere gemeentes die bepaalde bedragen geven aan de lokale omroep, dan zit daar vaak niet eens altijd zo'n ruim TV aanbod bij of zelfs alleen radioaanbod. Dus krijgen we eigenlijk voor dat bedrag niet meer dan wat sommige andere gemeentes misschien krijgen voor dat bedrag? De voorzitter: De heer Tersteeg. De heer Tersteeg: Dat zal ik graag onderschrijven. Het is geen geheim dat ik niet uit Winterswijk kom. Maar ik heb me er echt over verbaasd dat Winterswijk echt een fantastisch product levert. Dus de meeste omroepen die zijn blijven hangen in plaatjes draaien, ik zeg het even oneerbiedig en nul nieuws. En hier in Winterswijk, potjandorie, hebben ze zelfs televisie en er wordt twee keer per week ververst. En natuurlijk kan je dan zeggen ja, is dat … Nee, dat is hartstikke knap. En dat allemaal met vrijwilligers.
Er wordt hier een topprestatie geleverd, maar ik weet niet of mensen het zien, ik weet het niet. Ik heb het al vaak genoeg herhaald, maar ik ben het van harte met je eens dat er echt hier door zeer gemotiveerde en betrokken medewerkers een heel mooi product neergezet wordt. En meer dan je van andere organisaties kan zeggen. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we naar de rest van de commissie. De heer Te Selle. De heer Te Selle (Winterswijks Belang): Ik heb een vraag over die tweemaal 250.000 euro van de SvdJ. Begrijp ik het goed dat dat bedrag bedoeld is om die nieuwe streekomroep op te bouwen? En is dat dan zo verdeeld dat u in 2026 dan wordt een bedrag uitgekeerd en in 2027 nog een keer? Mijn vraag is, dat is mijn eerste vraag. Tweede vraag is aan wie wordt dat dan uitgekeerd? En u doet het nu, u zegt nu het is voorwaardelijk, want als we dus niet zelf wat bijdragen, dan wordt het niet uitgekeerd. Dat had ik er oorspronkelijk zeker niet van begrepen. Maar het bedrag is dus bedoeld om de streekomroep op te bouwen? De heer Tersteeg: Inderdaad, dat bedrag is daarvoor bedoeld. Dat werkt ongeveer als volgt. De betrokken partijen gaan om tafel zitten en die zeggen joh, wat is het plan? Wat zijn de eisen die gelden 11
voor een streekomroep, hoe kunnen we daaraan voldoen, hoe kunnen we dat presenteren en op welke manier kunnen we dan in aanmerking komen voor dat bedrag? En toen er op dat moment bij het schrijven van het plan naar Winterswijk gekeken werd toen was het zoiets van oei, wat bieden die nou eigenlijk aan product wat al op het niveau zit van professionaliteit en eisen die er gelden voor een streekomroep? Dat was niet al te veel, dus dat betekent dat er in de aanvraag bijvoorbeeld al meer is, wat zou ik eens zeggen, onderbouwd als argument om toch in aanmerking te komen voor die rijksbijdrage. Er is gekeken naar Radio Ideaal dan naar Winterswijk omdat wij eigenlijk te mager zijn om volledig mee te doen. Maar dan zeg je in je partnership joh, dat is even tijdelijk dus als die middelen binnen zijn, dan kunnen we het gewoon naar rato verdelen. Maar als je niks levert, dan houdt het ook op want zo werken die dingen. Je kan niet verwachten dat je voor niks, voor een dubbeltje op de eerste rang zit. Zo werkt het niet. Dus je dient het plan in, je zegt op die manier kunnen we dat realiseren. En als je een partij hebt die eigenlijk te mager is of niet genoeg levert. Ja, dan krijg je ook minder bijdrage. Ik weet niet of ik het anders kan uitleggen, maar ik hoop dat u dat begrijpt. De voorzitter: De heer Te Selle.
De heer Te Selle (Winterswijks Belang): Nog een aanvullende vraag nodig, mijnheer de voorzitter. Er wordt toch een streekomroep gevormd? Dat heb ik hopelijk goed begrepen. En die streekomroep krijgt toch dan volgend jaar 250.000 euro en het jaar daarop 250.000 euro? En dan vanaf 1 januari 2028 structureel subsidie van het rijk om de broek op te houden? En dat is dan een omroep die grotendeels geroeid wordt door, of deels door professionals om het niveau omhoog te krijgen en wellicht ook door vrijwilligers uit de hele regio. Maar die 250.000 euro gaat toch hoe dan ook dan naar die streekomroep en opbouw? Of zie ik dat nu verkeerd? Of zegt u nu er is geen streekomroep, maar dat is juist de eis van de wet? Dus dat deel, dat werd mij van de week ook al niet duidelijk toen u kwam inspreken in onze fractie. Kijk, ik heb begrepen, er komt een streekomroep. Die krijgt dat geld. Waarom moeten wij dan daarnaast nog zoveel geld bijdragen? Kijk, als dat geld niet afdoende is dan snap ik dat, maar dat haal ik niet uit uw verhaal, dus daar zit onze onduidelijkheid. De voorzitter: De heer Tersteeg. De heer Tersteeg: Even kijken hoor. Het is inderdaad zo dat er een streekomroep zal komen in de Achterhoek.
En er wordt aan gewerkt om daar om een streekomroep te vormen en de licentiehouder zoals dat dan zo mooi heet, dat zal dan ongetwijfeld Regio8 worden of een organisatie die erg op Regio8 lijkt me dan iets andere naam heeft, dat weet ik nog niet. En die zal dan in het plan waar op basis waarvan ze dan als streekomroep aangewezen worden, opnemen met welke partners dat product geleverd wordt. En daar zouden dan Radio Ideaal en Winterswijk bij kunnen staan omdat we mee dat product mogelijk maken met de inzet van onze vrijwilligers naar wat ik net allemaal schetste en ook de bijdrage van de gemeente. En als u zegt van ja, als je 250.000 euro per jaar krijgt en je hebt zoveel gemeenten, hoeveel geld krijg je dan of hoeveel geld heb je dan nodig? Het is zo dat die streekomroep dit in 2024 en 2025 ook al is opgebouwd. En dat zijn dus professionals die nu voor een belangrijk gedeelte rondlopen bij Regio8 en een stuk of 5, 6 gemeenten bedienen. Dus dat zijn de gemeenten die vooral in het in het zuiden van de Achterhoek zitten. Doetinchem, u kent ze beter dan ik. En als je dan zegt van joh, ik wil ook een aandeel in de koek hebben van die 250.000 euro. Dan wordt er gekeken wat je dan als gemeente, wat je dan als omroep, wat je als gemeente bijdraagt om die professionalisering mogelijk te maken.
En als je zegt ik betaal nul voor die professionalisering dan krijg je geen groot deel uit die 250.000 euro. Die gaat dan naar gemeenten die daar wel in investeren en daar gaat dan wel een betaalde reporter naartoe om te zorgen dat de nieuws lokaal nieuws geproduceerd wordt. Zo werkt het. Heb ik het zo beter uitgelegd of … De voorzitter: De heer Te Selle. De heer Te Selle (Winterswijks Belang): Ik doe nog een laatste poging. Dus als ik het nu goed begrijp, gaat die 250.000 euro naar Regio8? Want dit wordt uiteindelijk de omgevormd tot een streekomroep? Een eenvoudig ja of nee volstaat.
12
De heer Tersteeg: Regio8 is de organisatie die dat aanvraagt en in dat plan waarin dat staat, staat welke partner wat zal leveren om te zorgen dat bij de afrekening van de toekenning gezegd wordt oké, er is geleverd conform de financiering. De voorzitter: Dank u wel. Dan mevrouw Poels. Mevrouw Poels-Boland (Voor Winterswijk): Dank u wel, voorzitter. Ik ben nog niet helemaal in beeld zie ik, maar u bent, dank voor het inspreken, van de week bent u ook al bij ons in de fractie geweest. En naar aanleiding daarvan hebben we eigenlijk nog twee vragen en de eerste ligt nog een beetje in het verlengde van mevrouw Prinsen. Dat gaat over deze ontwikkeling doen we met acht andere gemeenten, in totaal negen gemeenten en onze vraag is eigenlijk dragen de andere gemeenten naar rato bij? En weet u of dat ook bestuurlijk zo afgesproken is tussen de bestuurders van de verschillende gemeenten? De voorzitter: De heer Tersteeg. De heer Tersteeg: Op de eerste vraag dragen alle gemeenten naar rato bij? Nee, dat is verschillend. Het is zo dat de gemeente waar Radio Ideaal bij zit, Bronckhorst en Lochem, die doen dat wel. De overige gemeenten die bij Regio8 zitten doen dat ook, ware het niet dat Doetinchem nog eens aan de oren getrokken moet worden. En dat hier in de Oost-Achterhoek Aalten en Oost Gelre zich nog niet gemeld hebben.
En dat Winterswijk zoals u bekend, staat op de 19.000 euro dus dat is een beetje de positie. En er is best wel bij verschillende gemeenten het idee van joh, wat zitten we te doen want dat is toch ook een rare manier van doen, wat uw collega net al zei van er is 250.000 euro te verdelen. Hoe doen we dat nu en wat is dat voor gekkigheid dat naar rato en waarom spreken we niet wat af? We horen al een tijdje via via, dat er wel gemeenten zijn die zeggen daar zouden we het eens over moeten hebben, maar we hebben nog geen contact gehad met onze huidige portefeuillehouder om te weten of dat die afspraak er wel is en of die bevorderd wordt of niet. Dus daar kan ik verder niks over zeggen. Dat is natuurlijk toch ook echt tussen de gemeenten zelf om dat te organiseren. De voorzitter: Mevrouw Poels. Mevrouw Poels-Boland (Voor Winterswijk): Helder. Dank u wel voor dit antwoord. Onze tweede vraag gaat meer over, naar aanleiding van uw inspreken, kregen wij informatie over het feit dat die landelijke overheid eigenlijk wil dat en ik denk dat dat met de professionaliseringsslag te maken heeft, dat de nieuwsgaring onafhankelijkheidniveau heeft. En dat daarom de landelijke overheid, zegt wij dragen in de financiering bij of wij financieren dit en willen eigenlijk liever niet dat gemeenten structureel bijdragen in de financiering. Wat wel kan is dat gemeenten tijd inkopen.
Kunt u me uitleggen hoe dat precies zit of u mag daar later ook op terugkomen? De voorzitter: De heer Tersteeg. Is dat nog relevant voor … Mevrouw Poels-Boland (Voor Winterswijk): Zeker. Voorzitter, waarom zou dit geen relevante vraag zijn? De voorzitter: Het is uitwerking. De heer Tersteeg: Wilt u nog een keer, want ik raak een beetje in de … Mevrouw Poels-Boland (Voor Winterswijk): Snap ik. Waar het nu eigenlijk om gaat is dat er nu gevraagd wordt aan ons als gemeente bij te dragen. Dat hebben we natuurlijk al die jaren gedaan, maar nu wordt er een professionaliseringsslag gemaakt door de omroep en de landelijke overheid draagt het geld bij om juist die onafhankelijkheid te bewaken. En je zou kunnen verwachten als wij betalen dan verwachten wij ook iets en dan zou nieuwsgaring mogelijk niet meer onafhankelijk kunnen zijn. Dat is
13
eigenlijk de vraag. Hoe zit dat in elkaar? En dan zou dus de vraag zijn ook moeten wij dan als gemeente zendtijd inkopen? De heer Tersteeg: Oké, ik snap hem. Het is zeker niet zo dat u zendtijd kan inkopen. Er is voorzien in de nieuwe wetgeving dat gemeenten ook de lokale of de streekomroep kan financieren dus dat betekent dat het rijk toch kennelijk op twee gedachtes hinkt zo van we gaan het zelf overnemen, maar we laten toch de gemeente … Dus dat hebben ze expliciet voorzien in de wetgeving dat gemeenten rechtstreeks aan de streekomroep betalen. En vandaar ook die regel die ik net voorlas dat er een accountantsverklaring moet zijn die verklaart dat de middelen die dan een gemeente heeft ingebracht ook daadwerkelijk voor het lokale nieuws zijn ingezet. Dus dat heeft het rijk voorzien maar ja, de onafhankelijkheid is natuurlijk een belangrijk thema geweest bij de hele invoering. Dus inkopen van zendtijd, dat is niet aan de orde. Wat je wel zou kunnen doen is met een organisatie zeggen van ja, u bent een publieke omroep. Mag u daarnaast ook projecten doen? Daar kan je het natuurlijk over hebben. Ik meen dat er eens een keer een ziekenhuis is geweest, die heeft de communicatie over de verhuizing of over de verbouwing aan een lokale omroep uitbesteed. Dat zijn denk ik klussen die je mag doen als … Maar dat durf ik ook niet met zekerheid te zeggen.
Maar het punt is waar ik als bestuurder ook wordt op mijn vingers getikt als ik zeg van jongelui, ik zie helemaal niks over dit of dat onderwerp. Dan is de reactie ho ho, onafhankelijke redactie. Daar moet je je niet mee bemoeien en als het zo is dat er te weinig aandacht aan onderwerpen besteed wordt. Dan hebben wij daar een orgaan voor. Dat is het PBO en die houden toezicht op de vraag of er voldoende aan de verschillende onderwerpen aandacht wordt besteed. Dat is een beetje de wereld van de media en de onafhankelijke pers. Dat is hoe het eruit ziet De voorzitter: Dank u wel. Dan zijn we hiermee aan het eind gekomen aan de agendapunt 3 spreekrecht publiek
4. Sluiting De voorzitter: En dan komen we bij de sluiting en dank ik jullie allen voor jullie bijdrage en wens ik jullie wel thuis.
14