Conceptverslag Algemene Raadscommissie 15 mei 2025
Tekst van het document
Er is ook een aantal keer de vraag gesteld van, wat zijn de gevolgen voor de andere voorzieningen? Nou, er is een bestemmingsreserve van oorspronkelijke 10 miljoen en we hebben daar nu enkele aanvragen of enkele keren een beroep op gedaan. Eén keer voor Zwembad Jaspers en andere keer voor speelvoorzieningen in de openbare ruimte voor BOSS. En bij de totstandkoming van het bedrag van die 10 miljoen, toen hebben we voor de huisvesting achter de schermen gewerkt met indicaties. Die hebben we toen niet openbaar gemaakt, maar dat hebben we toen in de begrotingsvergadering ook toegelicht waarom we dat niet hebben gedaan. Maar ik kan u wel hier toelichten dat we vooralsnog op schema liggen en dat ook de aanvraag van De Storm binnen die indicatie past. Dus op dit moment is er ook voldoende ruimte voor een aanvraag van Zwembad Jaspers, als die ook binnen de indicatie die we daarvoor in hebben geschat vallen. En is er ook voldoende ruimte voor om de basisscholen die onder het IHP vallen om daar noodzakelijke maatregelen te doen. Ja, Boogie Woogie had ik genoemd dacht ik of … O, nou. En zeker voor Boogie Woogie. De voorzitter: Een interruptie van de heer Van Beek. De heer Van Beek (Voor Winterswijk): Een kleine vraag. Zijn er al concrete aanvragen binnengekomen van bijvoorbeeld Boogie Woogie of …? Wethouder Metaal-ten Dolle: Nee, nee.
Er is op, wanneer was het, in maart hebben we het werkbezoek ook gehad aan Boogie Woogie. Toen hebben we daar ook over gesproken. We zijn wel in gesprek met Boogie Woogie, maar er ligt nog geen concrete aanvraag op dit moment. Ik loop even het lijstje met de andere vragen na. Ik heb iets gezegd over de compensatie huur versus de huisvestingskosten. We verwachten dat die huisvestingskosten dus ook een positief uitwerken voor de verenigingen. Die 500.000 eigen inleg heb ik aangestipt. Ja, hoe realistisch is de begroting? Ja, dat is bij elke begroting is dat een vraagstuk natuurlijk van, hoe realistisch is het? Als we volgende maand de jaarrekening gaan behandelen dan zult u mij ook die vraag over onze eigen gemeentelijke begroting gaan stellen verwacht ik. Ja, we hebben geen glazen bol, we kunnen niet in de toekomst kijken. Maar wij begrijpen wel heel goed dat de uitgangspunten waarop de begroting van theater De Storm is gestoeld op het moment dat de compartimentering plaatsvindt en het niet meer het hele gebouw hoeft verwarmd te worden, dan is het logisch dat dat ook scheelt in de huisvestingslasten. Nou, daar is ook een berekening gemaakt om dat financieel-technisch zeg maar te vertalen. En aan de andere kant is er natuurlijk ook gesproken over bijvoorbeeld de horeca-omzet.
Nou ja, en dat heeft er ook mee te maken van, als je meerdere zalen tegelijkertijd kunt gebruiken, dan kun je ook, daar heeft ook de horeca profijt van. En ook als het interessanter wordt voor verenigingen om vaker gebruik te maken van De Storm. Die brengen misschien niet het meeste geld in het laatje als het gaat om huur, maar die vertoeven vaak wel lekker in de horeca dus qua horeca-omzet hebben die daar wel vaak een mooie bijdrage. Dus wij kunnen die uitgangspunten goed volgen. Maar ja, we kunnen natuurlijk niet in de toekomst kijken en het blijft koffiedikkijken. We spreken op dit moment met De Storm nog niet over, ja, een soort van worstcasescenario's, wat nou als het toch niet lukt om het op orde te krijgen? Want we hebben vertrouwen in de begroting zoals die er ligt. Wij zien ook dat de directie en het bestuur echt op alle vlakken aan het kijken zijn van, hoe kunnen we een slag geven aan die exploitatie, hoe kunnen we dat beter maken? Ook horeca heeft daarbij de volle aandacht. Daarom hebben wij daar op dit moment geen concrete gesprekken over. Hoe kijkt het college naar de 30
toekomst? Ja, dat is een goede vraag. Die werd ook door meerdere fracties eigenlijk gesteld van, wachten we nu 10 jaar voordat we weer met een aanvraag komen? Feit is wel dat het pand van theater De Storm, het is geen eigendom van de gemeente. Dezelfde situatie is het geval bij Boogie Woogie. Dus de verantwoordelijkheid om te zorgen voor het pand ligt prima bij die organisaties zelf. Neemt niet weg dat we als gemeente, en volgens mij als hele raad, heel erg trots zijn op de voorzieningen die wij hebben en dat we het belangrijk vinden dat ze in stand blijven. Ik weet dat de directie van zowel Boogie Woogie als met De Storm regelmatig met elkaar in gesprek zijn. En ook wel kunnen kijken van, ja, hoe kunnen we onze samenwerking nog verder intensiveren in de toekomst? En nou, ik zou ook graag willen afwachten met welke beelden zij daarover zelf hebben. En ik zou inderdaad terughoudend omgaan met nieuwe grote projecten, want die bestemmingsreserve is in het leven geroepen om de huidige voorzieningen te handhaven. Maar ik begrijp wel wat u bedoelt van, laten we niet 10 jaar wachten totdat je met de rug tegen de muur komt te staan. Dat is niet de intentie. De voorzitter: Er is een interruptie van mevrouw Prinsen. Mevrouw Prinsen (CDA): Dank u wel, voorzitter.
Want ik zat nog even terug te denken, ook na wat ik mijn collega's hier allemaal hoorde zeggen over voordelen en toekomstplannen. Toen moest ik even denken aan de discussie die we hier hebben gehad en ook de plaatjes die we erbij hadden toen we in juni ‘23 spraken over WoooW. Daar zaten natuurlijk ook nadrukkelijk allemaal tekeningen bij en al onderzoeken bij hoe in dat geval Boogie Woogie en De Storm onder één dak zouden kunnen op de locatie om dan zo veel mogelijk de huidige Storm daarbij te gebruiken. En de conclusie toen was eigenlijk dat het gewoon niet haalbaar was en dat er niet heel veel winst in te behalen viel. Heeft de wethouder aanleiding om aan te nemen dat dat nu al, dat er echt wezenlijke dingen in zijn veranderd? Dat die conclusies eigenlijk, ik wou bijna zeggen de prullenbak in kunnen, maar dat die niet meer actueel zijn? Of kunnen we eigenlijk nog zeggen van, dat wat er toen is onderzocht, daar is feitelijk eigenlijk niet zoveel aan veranderd? Wethouder Metaal-ten Dolle: Voorzitter, dank u wel. Ja, wat er toen is onderzocht is te kijken of de functies van de bibliotheek en Boogie Woogie en de Winterswijkse Uitdaging bij theater De Storm in kunnen? Ja, in het huidige pand kan dat niet en daarmee is dat onderzoek nog wel actueel.
Kijk, de vraag zou natuurlijk ook gesteld worden, kunnen die functies op een andere locatie? Als je helemaal van een blanco papier gaat tekenen, dan kunnen ze wel worden samengevoegd, dan is dat een ander andere vraag en dan zou dat misschien wel kunnen. Omdat je dan meer, hoe noem je dat, meer voordelen daaruit kunt krijgen. Maar dat was toen eigenlijk de vraag niet, dus dat onderzoek is nog actueel. We gaan nu ook uit van het bestaande pand, omdat de raad ook met de begroting heeft besloten van, ja, we hebben de komende tijd geen zicht op dat we dermate grote investeringen kunnen doen. En helemaal als we het hebben over de nieuwbouw van een theater. Nou, het is ook een van de scenario's die De Storm zelf de afgelopen jaren wel heeft door laten rekenen. Ja, dan hebben we het echt over tientallen miljoenen. En op dit moment staat WoooW, dat ging toen om 15 miljoen waar het theater niet bij in zit. Ja, daar hadden we de middelen al niet voor om dat jaarlijks te onthouden. Want het pand neerzetten is één, maar om het goed te kunnen onderhouden is twee. Heb ik daarmee antwoord gegeven op uw vraag? Oké. Dan ga ik verder met de andere vragen. Een vraag van het CDA, ook van de toename van de horeca-omzet van, ja, waar ligt de grens? Kijk, de horeca zal altijd ondersteunend zijn aan de primaire activiteiten die ze nu hebben.
Het heeft een functie op het gebied van cultuur, ons theater. Dus ik verwacht niet dat zij heel actief gaan doen om verjaardagsfeestjes te werven. Evenementen doen zij nu ook al, maar de aanpassing van het pand geeft hun meer mogelijkheden om de bestaande activiteiten verder uit te breiden. Morgen. Ja, voordelen is al wel wat over verteld. Over de toekomstbestendigheid. Juist met dit voorstel zorgen we ervoor dat de kans groter wordt dat de exploitatie van theater De Storm toekomstbestendig wordt. Wil niet zeggen dat dit op hele lange termijn de beste oplossing is, maar die discussie is in de raad ook al bij de begrotingsvergadering gevoerd. Er moet binnen een aantal jaren gewoon echt wat gebeuren, anders lopen we het risico op het verliezen van die theaterfunctie. Ja, dat is het ons niet waard en daarom hebben we ook die bestemmingsreserve en leggen we dit voorstel aan u voor. Partij van de Arbeid, die ook eigenlijk een vraag stelde over die grote doorontwikkelingen van, is er nou wat, hebben we nu zicht op dat we wel grote ontwikkelingen kunnen gaan doen? Nou ja, dat zicht is er concreet nog niet. Wij zijn natuurlijk in afwachting van de meicirculaire, maar we weten wel dat we 31
natuurlijk wat extra geld van gemeenten krijgen. Maar het ravijnjaar is doorgeschoven, dus dat brengt altijd nog wel onzekerheid met zich mee voor dit soort grote investeringen op lange termijn. Op het moment dat er wel weer ruimte ontstaat zullen we ook met de raad het gesprek aangaan van, ja, welke grote investering heeft dan prioriteit? Want het is niet alleen het cultuurgebouw van Boogie Woogie, maar ook hebben we nog een aantal scholen te bouwen. Dus ja, het is echt, we zullen met elkaar moeten prioriteren op het moment dat er ruimte komt. En wanneer de ruimte komt durf ik op dit moment nog niet te zeggen. Vragen van Winterswijks Belang over meerdere opties te verkennen. Ja, dat hebben we dus niet gedaan. Enerzijds omdat dat de opdracht niet was en anderzijds omdat theater De Storm zelf al scenario's heeft verkend. En ja, we behandelen hier de subsidieaanvraag van theater De Storm en zij hebben ook gekeken naar de voorwaarden die de raad heeft vastgesteld bij de bestemmingsreserve. Dus ik sluit grotendeels aan bij de woorden van mevrouw Ten Dolle in de beantwoording, want daar wachtte u op hè? Is er een terugvalscenario over … O, nee, nou ga ik te vroeg. Zou een extra investering niet gunstiger zijn? Die hogere toneeltoren als voorbeeld. Nou, dat is een van de scenario's die het theater De Storm heeft laten doorrekenen.
Nou, dat zou gepaard gaan met een investering van 11 à 12 miljoen, dus dat is een substantieel hoger bedrag. Past niet, voldoet niet aan de voorwaarden van de bestemmingsreserve. Maar ik begreep ook dat de ontwikkelingen op theatergebied ook wel zo hard gaan dat een grotere toneeltoren in de toekomst wellicht niet eens nodig zou zijn. En dat heeft te maken met allerlei ontwikkelingen op het gebied van AI, waardoor theater in de toekomst misschien wel anders eruit komt te zien en ook wat flexibeler met wellicht digitale decorstukken om kan worden gegaan. Dus dat is wel een interessante ontwikkeling waar ook het theater nog profijt kan hebben. Vraag van Voor Winterswijk. Ja, hoe kunnen we wat inbouwen dat verenigingen betaalbaar huren? Ja, juridisch op een correcte manier wat inbouwen is niet mogelijk, want ik heb begrepen dat we voor deze subsidie geen tegenprestatie mogen vragen in de vorm van lagere huren voor verenigingen. Maar in de gesprekken die ik met de directie en het bestuur van theater De Storm heb gevoerd is altijd de positieve intentie gebleven om ook die verenigingen zo veel mogelijk in huis te houden en weer in huis te krijgen. Dus wij hopen dat met deze investering ook echt wel leidt tot lagere kosten voor verenigingen, dat het weer aantrekkelijk wordt. Vragen van D66. Ik denk dat ik er ondertussen al best wel wat heb behandeld.
Als we het hebben over de garanties, of dat wel voldoende geld is voor de andere voorzieningen? Terugvalscenario is behandeld. Wat gebeurt er als de provincie niet levert? Nou ja, in het voorstel gaan we ervan uit dat de provincie niet levert. En als ze wel leveren, is het mooi meegenomen. Wellicht dat het wel interessant is om nog iets te weten over waar we mee bezig zijn qua lobby. Er wordt nu gewerkt regionaal aan een Cultuur en Erfgoed Akkoord, daarin zijn ook plannen om een kwartiermaker voor de regio aan te stellen, net als met Achterhoek in Beweging. En die wordt dan ook gekoppeld aan de 8RHK ambassadeurs, want nu zit cultuur daar niet aan tafel. En dat betekent ook dat als we als Achterhoek geld binnenhalen met een Regio Deal, dat we daar vanuit de culturele sector geen beroep op kunnen doen. En door het sluiten van het Cultuur en Erfgoed Akkoord en het inzetten van een kwartiermaker die dan ook in dienst komt van de 8RHK Ambassadeurs, hebben we die link gelegd. En dat levert ons geen structurele middelen op, want de Regio Deal middelen is altijd projectgeld, is eenmalig geld. Maar dat is wel iets waar de culturele sector en helemaal bovenlokale voorzieningen zoals we die in Winterswijk hebben, hopelijk van gaan profiteren. Dus dat is een ontwikkeling waar we nu mee bezig zijn. En dan kunnen we ook, ja, eigenlijk een sterkere vuist mee maken richting de provincie.
Hoe voorkomen we dat er opnieuw een beroep wordt gedaan op de raad als ze geld tekortkomen? Als het gaat om deze investeringen zitten er dus een aantal fases ingebouwd. Theater De Storm gaat per jaar subsidie aanvragen, dan krijgen wij ook in beeld welke werkzaamheden er dat jaar worden uitgevoerd. Wij hebben zelf natuurlijk de indicaties van de bedragen die daarbij passen. Dus zo kunnen we kijken of in elk geval de investering op schema blijft liggen. Kijk, de stijging van de kosten door bijvoorbeeld inflatie kunnen we niet helemaal uitsluiten. We hebben nu rekening gehouden met 5 procent onvoorzien. En het is het plan van theater De Storm, dus ook prima aan hun de uitdaging om binnen het bestaande budget te blijven. Ik dacht even dat er een interruptie hier kwam, maar dat is nog niet het geval. Komt er nu een streep door WoooW? Nee, geen streep door WoooW. WoooW staat wel nog steeds in de ijskast. Maar de investering in theater De Storm verandert niets aan de status van het nieuwe cultuurgebouw op dit moment. Ja, er is ook de vraag gesteld, ja, eigenlijk niet eens een vraag gesteld over educatieve programma's of was het wel een vraag? Ik kijk even links van mij.
32
De voorzitter: Ja. Mevrouw Ten Dolle. Mevrouw Ten Dolle (D66): Nee, ik zou er even op reageren. Wij hadden eigenlijk aangegeven ook naar de rest van de raad dat D66 daar een motie over overweegt. Dus dat was meer een vraag aan de rest van, hoe kijkt iedereen ertegenaan? De voorzitter: Wethouder Metaal. Wethouder Metaal-ten Dolle: Dan ben ik denk ik aan het eind van mijn eerste termijn. De voorzitter: Dank u wel. Ik vraag even of alle vragen uit de eerste termijn van de commissie beantwoord zijn? Mevrouw Ten Dolle. Mevrouw Ten Dolle (D66): Ja, dank u wel. Ik had inderdaad die vraag gesteld over, wat nou als de pot leeg is hè? U gaf aan, nee, we hebben daar rekening mee gehouden. Dat klopt. De enige vraag die ik nog wel heb, wat als er niet voldoende in die pot zit en er is toch nog wat nodig voor het IHP of voor Boogie Woogie, wat doen we dan? De voorzitter: Wethouder Metaal. Wethouder Metaal-ten Dolle: Ja, volgens mij hebben we daar bij het begrotingsverdrag ook afspraken over gemaakt. Dan zullen we terugkomen bij de raad, want dan kunnen we voorleggen aan de raad om die pot te verhogen, mocht dat noodzakelijk zijn. De voorzitter: Ja, er zijn geen vragen meer open blijven staan uit de eerste termijn van de commissie. Dan gaan we naar de tweede termijn van de commissie. Dan beginnen we weer bij de VVD. Geen tweede termijn. CDA? Geen tweede termijn. Morgen geen tweede termijn.
PvdA? De heer Van Eck. De heer Van Eck (PvdA): Ja, enkel omdat er net op werd geroepen nog door mevrouw Ten Dolle om een reactie te geven op hetgeen wat we voorstelden. Ja, volgens mij lijkt me dat een heel mooi plan. En als ik hoor graag ook tot en met de raadsperiode gaan we uitzoeken hoe dat zit en of dat kan en wat daar de voor- en nadelen van zijn. Maar op eerste afdronk absoluut, laten we dat vooral doen. De voorzitter: Dank u wel. De fractie van WB, geen tweede termijn. Voor Winterswijk, tweede termijn? D66, tweede termijn? Geen tweede termijn. Ik schat in dat het een bespreekstuk is? Ja. Ja, een motie ingediend, ja. 8.
Beleidsplan Armoedevrij Winterswijk 2040
De gemeenteraad heeft tijdens de begrotingsbehandeling op 2 november 2023 een amendement aangenomen. Het amendement voorziet erin dat het stopzetten van het project 'Armoedevrij Winterswijk' binnen de begroting wordt gecompenseerd door in 2024 een incidenteel bedrag van €50.000,- beschikbaar te stellen. Dit bedrag is mede bestemd voor de ontwikkeling van een concreet plan om de doelstelling 'Winterswijk Armoedevrij 2040' te realiseren. Het beleidsplan dient daarbij als leidraad voor acties en interventies die bijdragen aan het bereiken van een armoedevrije status in 2040. De nadruk ligt hierbij op preventieve initiatieven en maatregelen, zodat armoedeproblematiek zoveel mogelijk in een vroeg stadium wordt aangepakt. Het voorliggende beleidsplan 'Armoedevrij Winterswijk 2040' sluit aan bij de visie, ambities en verandersporen van de visie sociaal domein 'Wij Winterswijk 2025-2033'. Het college stelt de raad voor om het beleidsplan 'Armoedevrij Winterswijk 2040' vast te stellen en de incidentele gelden ad € 50.000 te besteden voor versterking van het netwerk en nader onderzoek naar data armoede.
De voorzitter: Dus goed, dan gaan we verder met het volgende agendapunt. Dat is agendapunt 8, dat is het beleidsplan Armoedevrij Winterswijk 2040. Dan beginnen we de eerste termijn van de commissie. Ja, ik zal even wachten tot bezoek. Ja, dan gaan we nu verder met agendapunt 8, beleidsplan Armoedevrij Winterswijk 2040. Dan beginnen we de eerste termijn van de commissie bij de fractie van het CDA. Mevrouw Van der Vinne. 33
Mevrouw Van der Vinne (CDA): Dank u wel, voorzitter. Het beleidsplan armoede is een welkome aanvulling op de visie sociaal domein. Het CDA vindt bestaanszekerheid een basis voor een volwaardige deelname aan de samenleving. Daarmee is dit beleidsplan een belangrijk onderdeel voor de werkwijze binnen het sociaal domein. De vier hoofddoelen en drie beleidsgebieden geven aan dat de opgave om armoedevrij te zijn in 2040 geen eenvoudige opgave is. Wat het CDA betreft is het een continu proces, ook na 2040, dat een basis vindt in de uitvoering van de visie sociaal domein. Daar moet bestaanszekerheid en armoede bij elke hulpvraag een aandachtspunt zijn. De pilot Perspectief riep bij ons vragen op, omdat deze pilot gericht is op werk en participatie. Hoe verhoudt deze pilot zich tot een integrale benadering van de toegang bij De Post? Immers, een psychische hulpvraag van een kind kan een oorsprong hebben bij armoede en bestaanszekerheid. Hoe werken de regisseurs en creëren we hiermee niet een scheiding in een integrale benadering? Kan dit bij het opzetten van de pilot meegenomen worden? Dus een pilot met als randvoorwaarde een goede en integrale samenwerking met het sociaal team.
Wat betreft de inzet van de incidentele gelden vragen wij ons af wat het onderzoek naar data-armoede inhoudt? Wat kunnen we hiermee bereiken? Ook is het doel om met de gelden het netwerk te versterken in gezamenlijkheid met de eerstelijnsorganisaties. Het CDA mist hierin de samenwerking met verenigingen, cultuur, sport, scholen, kerken en speeltuinen. Waarom zijn deze niet meegenomen in dit netwerk? Daarmee zou het beter aansluiten bij de visie sociaal domein en kan preventie een betere plek krijgen in de uitvoering. Wat betreft de Meedoenregelingen. Onze fractie heeft enkele verenigingen bezocht en gesproken. Uit die gesprekken komt dat de drempels erg hoog zijn voor aanvraag. Er is wellicht schaamte om gebruik te maken van de Meedoenregelingen. Herkent het college dit? Hoe is de bekendheid van de regelingen bij inwoners? Hoe kunnen deze beter bekend gemaakt worden en meer aandacht krijgen, zodat ze ook gebruikt worden waar dat nodig is? Kan het netwerk uitgebreid met verenigingen en scholen, et cetera, hierin nog een rol spelen? Dank u, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Gaan we verder met de fractie van Morgen. Geen bijdrage. PvdA, de heer Lammers. De heer Lammers (PvdA): Ja, dank u wel, voorzitter. Allereerst zijn we heel erg blij dat het beleidsplan Armoedevrij Winterswijk er ligt.
Het is ook voortgekomen uit een motie die wij hebben ingediend bij de begrotingsbehandeling, dus erg blij dat het plan er ligt. En er staan een aantal concrete maatregelen in benoemd die wij als Partij van de Arbeid van harte toejuichen. Bijvoorbeeld de gerichte inzet op werk en participatie door middel van de pilot Perspectief, die onderschrijven wij. De stap naar werk is voor veel mensen de belangrijkste stap richting een bestaan zonder armoede. We zijn erg benieuwd naar de uitkomst ook van deze pilot en moedigen het college aan om hier snel mee aan de slag te gaan. Maar met werk alleen zijn we er wat ons betreft niet. De groep mensen die werkt, maar toch in armoede leeft, is groeiende en dit is schrijnend wat ons betreft. We zijn dan ook erg blij dat het college voorstelt om de Meedoenregelingen beschikbaar te maken voor een grotere groep mensen. Waardoor ook de groep hardwerkende Winterswijkers, die op dit moment maar nauwelijks rond kan komen, daarvoor in aanmerking gaat komen. In het verlengde van het verhogen van de norm voor de Meedoenregelingen willen wij ook graag als Partij van de Arbeid gaan kijken naar de individuele inkomenstoeslag. Deze toeslag is bedoeld voor mensen die langdurig moeten rondkomen van een laag inkomen. In het beleidsplan blijft deze norm voor deze regeling op 105 procent van het bestaansminimum staan.
En juist deze toeslag, en dat blijkt ook uit de cijfers die bij dit plan zitten, juist deze toeslag is erg effectief en wordt door veel mensen ook benut. Wat ons betreft volgen we de norm van deze regeling dan ook naar 130 procent, zodat ook deze voor een grotere groep Winterswijkers beschikbaar is. En ook mensen die werken en in armoede leven we hiermee kunnen bereiken. Hiermee zorgen we er daarnaast ook voor dat alle minimaregelingen eenzelfde norm gehanteerd wordt en we zullen hiervoor met een amendement gaan komen. Verder rondom de Meedoenregelingen willen we ook graag nog een extra accent leggen. Het is van belang dat deze regelingen niet alleen bestaan, maar deze ook maximaal benut worden. En het CDA gaf het net ook al aan, wat ons betreft zoeken we in dit kader daarom ook nadrukkelijk de samenwerking met het maatschappelijk middenveld, met sportverenigingen, cultuurinstellingen, welzijnsorganisaties en kijken we ook breder dan enkel het bestaande netwerk dat we nu al hebben rondom armoede. Het zou mooi zijn als we door middel van actieve benadering van deze organisaties ons Meedoenbeleid nog breder en aantrekkelijker kunnen maken, zodat we ook echt ons doel daarmee kunnen bereiken. 34
Een laatste punt dat wij nog willen benadrukken, is de noodzaak van het vereenvoudigen van het beleid. In het plan zien we terecht aandacht voor de menselijke maat, bijvoorbeeld via de ontwikkeling van een uniforme inkomenstoets en de doelstelling om minimaregelingen samen te gaan voegen in de toekomst en deze ook proactief uit te gaan keren. Wat ons betreft zijn het echt belangrijke dingen waar we ook echt werk van moeten gaan maken in de komende jaren. Juist mensen in kwetsbare situaties worden nu vaak geconfronteerd met ingewikkelde procedures en het telkens opnieuw moeten aantonen dat ze recht hebben op hulp. Dat werkt ontmoedigend en averechts. Zeker in de schuldenproblematiek blijkt dat overheidsbeleid vaak eerder stress veroorzaakt dan oplost. We moeten ervoor zorgen dat inwoners niet verdwalen in een woud van regels, maar juist door eenvoud en vertrouwen de weg vinden naar hulp. Beleid mag nooit een extra drempel worden voor wie al kwetsbaar is. En dat is echt een iets wat we moeten gaan, wat we echt ons in de oren moet knopen en waar we mee bezig moeten blijven de komende jaren. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel. Er is een interruptie van de heer Pleiter. De heer Pleiter (Winterswijks Belang): Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, ik ga zo dadelijk ook erg mijn best doen, maar ik heb een vraag voor de heer Lammers. Ik hoor een heel verhaal in allerlei punten.
En misschien dat ik het verkeerd heb, voorzitter, maar het gaat over 50.000 euro. Dus ligt dat aan mij of heb ik hier een afslag gemist? De voorzitter: Ja, u doet een interruptie aan de heer Lammers. Misschien dat de heer Lammers het u uit wilt leggen? De heer Lammers (PvdA): Maar ik wil een poging doen. En ik wil zeker niet insinueren dat de heer Pleiter een afslag heeft gemist. Maar er wordt ook concreet voorgesteld om de Meedoenregelingen bijvoorbeeld op te plussen naar 130 procent, om die echt voor een bredere groep mensen beschikbaar te maken. Zo zitten er meer concrete maatregelen in en die zullen niet uit dat incidentele budget van 50.000 euro komen. Dat incidentele budget van 50.000 euro is volgens mij echt voor het netwerk dat rondom armoede er op dit moment is om daar acties uit te bekostigen en om dat stabiel en goed te houden en om te zorgen dat we daar de juiste dingen mee doen. Alleen daarmee hebben we niet het volledige budget gedicht met die 50.000 euro. De voorzitter: Ja, dit was uw … Dan gaan we verder met de fractie van WB, de heer Pleiter. De heer Pleiter (Winterswijks Belang): Dank u wel, voorzitter. Nogmaals dank voor het antwoord van de heer Lammers. Ik zal gaandeweg mijn betoog iets aanpassen. Dat zal ik proberen.
Tijdens de begrotingshandeling op 2 november 2023 heeft de raad een amendement aangenomen om 50.000 euro incidenteel beschikbaar te stellen voor het stopzetten van het project Armoedevrij Winterswijk en de ontwikkeling van een nieuw beleidsplan Armoedevrij Winterswijk 2040. En hoewel de intentie om armoede aan te pakken lovenswaardig is, roept de fractie van WB het college op om te stoppen met het maken van nog meer plannen. Wij vinden dat Winterswijk al voldoende visies heeft, zoals de Wij Winterswijk 2025-2033. En verdere plannen leiden alleen maar tot meer vertraging. Wij roepen op om tijd te maken voor concrete actie. Bijvoorbeeld de voorgestelde 50.000 euro voor de netwerkversterking en dataonderzoek. Dat klinkt goed, maar zo voelen wij dat, is het een herhaling van zetten. En armoede vraagt om direct tastbare oplossingen, geen extra bureaucratie. In plaats van opnieuw te onderzoeken kunnen we bestaande initiatieven versterken. Ook het aanvalsplan van Platform Armoedevrij biedt een kant-en-klare routekaart. Laten we zo'n plan uitvoeren in plaats van nieuwe analyses maken. Dat is onze oproep. Daarnaast zijn urgente noden die om directe actie vragen. Kunnen we de 50.000 euro niet inzetten voor denk aan noodhulp voor gezinnen die nu in armoede leven, zoals voedselpakketten of energietoeslagen of overweeg het subsidiëren van grofvuil ophalen.
Dat zijn concrete stappen die ook direct verschil maken en dat is dan weer in lijn met de preventieve focus van het beleidsplan. De visie Wij Winterswijk benadrukt een sociaal domein waarin niemand achterblijft. Laten we die visie waarmaken door te investeren in uitvoering en niet in papier. Stop met het stapelen van plannen en zet de genoemde 50.000 euro in voor acties die armoede nu aanpakken en Winterswijk echt armoedevrij maken richting 2040. Ik hoop dat het college hierop wil reflecteren? En daar waar ik de afslag niet gemist heb mij aanvullen. Dank u wel, voorzitter. 35
De voorzitter: Er is een interruptie van de heer Lammers. De heer Lammers (PvdA): Ja, dank u wel, voorzitter. En eigenlijk kan ik woord voor woord de inbreng van de heer Pleiter helemaal volgen. Kijk, in visies kunnen we niet wonen hier en in beleidsplannen ook niet. En daar moeten we vooral niet in blijven hangen, zeker niet voor de mensen die dat het hardste nodig hebben in Winterswijk. Dus ik kan dat helemaal volgen. Hij doet ook een aanzet met een concreet voorstel, daar wil ik ook graag met hem naar kijken. Waar ik nog heel even mee zit en waar ik een vraag over heb. De heer Pleiter richt zich nu heel erg op die 50.000 euro. Wellicht dat die dat zelf niet zo goed had begrepen, maar dat hij daarom daarmee komt, maar dat wil ik hier niet zo stellen. Alleen ik wil me niet door die 50.000 euro laten begrenzen. Ik kom net ook zelf met een concreet voorstel om juist ook nog een regeling die we nu al op dit moment hebben voor een grotere groep Winterswijkers beschikbaar te maken, die individuele inkomenstoeslag. Ik vind dat die ook beschikbaar moet zijn voor werkende Winterswijkers die nu in moeilijkheden zitten. En ik hoop ook dat de heer Pleiter zich niet laat begrenzen door die 50.000 euro en ook over dat soort voorstellen, die misschien begrotingstechnisch best wel wat met zich meebrengen, dat die daar ook met mij over na wil denken.
Want ik denk dat dat echt de concrete dingen zijn die Winterswijkers maken. Voor de rest helemaal eens met de heer Pleiter, niet in plannen blijven hangen, niet in visies blijven hangen, aan de gang. De voorzitter: De heer Pleiter. De heer Pleiter (Winterswijks Belang): Ja, dank u wel. Ja, fantastisch. Als iemand het met je eens is en daar ook nog een mooie aanvulling op doet. Klinkt ontzettend goed. Dank u wel, voorzitter. De voorzitter: Dank u wel. Dan gaan we nu naar de bijdrage van Voor Winterswijk, mevrouw Mentink. Ik wijs de commissie erop dat dat haar maidenspeech is. Mevrouw Mentink (Voor Winterswijk): Voorzitter, dank u wel. Wij zijn net als de PvdA blij dat het beleidsplan er nu eindelijk ligt. Voor Winterswijk vindt het een ambitieus beleidsplan van armoede richting bestaanszekerheid, geldzorgen bespreekbaar maken, signaleren, ondersteunen, stimuleren en vooral niet oordelen, biedt perspectief. Wij hebben wel een aantal vragen en dat zijn de volgende. Wij missen in dit hele stuk de terugblik, waar staan we nu? Wat is er gebeurd de afgelopen vier jaar? De monitoring en de effecten meten over de afgelopen periode. Wij missen cijfers van effecten c.q. de resultaten. Deze horen we graag van u zoals beloofd in het vorige beleidsplan. Vraag twee is, we willen inwoners helpen die het tijdelijk financieel lastig hebben en niet dat al het geld naar Fijnder gaat.
Daar lijkt dit plan wel enorm veel op. Zzp'ers en werkenden, hebben we al meer gehoord, hebben het financieel ook zeer lastig nu. Ik heb daar iets over gelezen vanuit het Centraal Planbureau in een rapport van Divosa. Daar wordt zelfs gesproken over diepere armoede bij zzp'ers en werkenden. Vraag drie is, waarom wordt dit plan niet gekoppeld aan de schuldhulpverlening? Dit alles valt en staat samen richting bestaanszekerheid en perspectief. Er volgt immers 5 juni nog een forum hierover. De vierde vraag die wij hebben is, u noemt in dit beleidsplan 785.000 euro als post voor bijzondere bijstand. Dat vinden wij een fors bedrag. In deze post is daar ook die 362.348 euro voor kosten voor betaling van mensen die bewindvoering nodig hebben meegenomen of komt dat er nog bij bovenop? Bent u, allen die hier zitten, ook op de hoogte dat de kosten voor een bewindvoerder per 1 januari aanstaande gaan stijgen met 10,5 procent? Er ligt een wetsvoorstel om eventueel de btw terug te kunnen krijgen via de gemeente. Maar goed, 10,5 procent is fors. Wordt er inmiddels dan ook actief gebruikgemaakt van het adviesrecht bij een schuldenbewind, dus voor mensen die in de Wsnp zitten? Want dan kun je aan de knoppen draaien. De vijfde vraag die we hebben, er wordt gesproken over een collectieve zorgverzekering. Dat is heel mooi tot die 130 procent.
Hoe gaat u om met inwoners in de bijstand die zijn aangemeld bij het CAK, omdat ze de afgelopen zes maanden de zorgpremie niet konden betalen? Zijn hiervoor afspraken gemaakt in dit geval met de zorgverzekeraar Menzis over de regeling uitstroom bijstandsgerechtigden, zodat er weer perspectief is op aanvullende pakketten en de aflossing voor zorgschulden? Zo ja, om hoeveel inwoners gaat dit? Zo nee, waarom is dat niet gebeurd? Wij hopen dat het college hierop kan reageren.
36
De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Mentink. Dan gaan we verder met de fractie van D66, mevrouw Ten Dolle. Mevrouw Ten Dolle (D66): Ja, dank u wel, voorzitter, wederom. D66 onderschrijft met volle overtuiging de ambitie om in 2040 armoedevrij te zijn. Dat is een moedige, noodzakelijke en hoopvolle stip op de horizon. Maar voorzitter, dat is wat ons betreft geen kwestie van mooie woorden, maar eigenlijk zoals mijn collega net ook al zei, van moedige daden. Geen intentiebeleid, maar impactbeleid. Van goed bedoelen naar goed doen. Want laten we eerlijk zijn, wie zich rijk rekent aan beleidsintenties, komt armoede niet te boven. De enige juiste koers is die van symptoombestrijding naar bestaanszekerheid, van papieren plannen naar tastbare resultaten. D66 wil daarom dit plan niet alleen beoordelen op ambitie, maar vooral op effectiviteit, verschil en uitvoerbaarheid. Eigenlijk in de geest van de denker Tim ‘S Jongers die stelt, beleid dat niet leert, maar blijft steken in intentie. In het plan herkennen wij positieve elementen. De ruime definitie van armoede die ook het sociaal isolement omvat, vinden wij als D66 goed om te lezen. Vooral omdat er ook veel gemeenten zijn die ervoor kiezen om de definitie van armoede juist te verkleinen, waardoor het lijkt alsof er minder armoede is.
Daarnaast, voorzitter, lezen wij over de uitbreiding van de Meedoenregelingen en de aandacht voor preventie in het wijkgericht werken. Die dragen in de ogen van D66 bij aan een stap richting Armoedevrij Winterswijk 2040. Ook de verbinding met het sociaal domein zien wij sterk terug, waarvoor onze complimenten. Tegelijkertijd constateren we dat de structurele impact van verschillende onderdelen moeilijk toetsbaar is. Er is onvoldoende sprake van expliciete lerende aanpak. Zoals Jongers ook aangeeft en het ook verwoordt, beleid dat niet leert, maar blijft steken in intentie. Daarom hebben wij tegen de tijd dat de tijd rijp is eigenlijk nog wel een wens als D66, namelijk om de monitoring op basis van die Divosa-benchmark uit te breiden naar een dashboard die publiek toegankelijk is. Daarin zouden indicatoren als het verloop van armoede, de participatie van jongeren en ook de tevredenheid van cliënten opgenomen kunnen worden. En daarmee ontstaat een transparant instrument om beleid te volgen, bij te stellen en publiek te verantwoorden beleid. Daarnaast valt op dat veel maatregelen breed en ook algemeen geformuleerd zijn. Begrippen als maatwerk, samenwerking of meedoen zonder belemmeringen zijn op zichzelf waardevol, maar missen wel de scherpte om op korte termijn echt een verschil te maken. En D66 pleit er daarom voor om meer focus aan te brengen.
Het benoemen van misschien wel thematische speerpunten per jaar tot aan 2040, denk aan een jaar voor de kinderarmoede of de schuldenproblematiek. Dat kan bijdragen die focuspunten aan een duidelijke politieke opdracht, gerichte inzet bij de uitvoering en beter inzicht in uiteindelijk de resultaten. En daarover overwegen wij dan ook een motie, focus aanbrengen zodat we zaken goed doen en niet alles een beetje. Wederom van intentie naar impact. Wat betreft de samenwerking binnen het lokale netwerk stellen wij vast dat het plan weliswaar erkent dat professionals zoals huisartsen, scholen, maatschappelijke organisaties een sleutelrol spelen, maar dat de borging van die samenwerking misschien nog wel verder versterkt moet worden. Structureel partnerschap vraagt om meer dan coördinatie, het vergt verbinding en gedeeld eigenaarschap. We zien dat we goed op weg zijn, maar verlies dit niet uit het oog. We willen het college ook vragen om dit sterk vast te houden. Ook zouden wij nog meer inspiratie willen halen uit andere gemeenten. Gisteren was ik op werkbezoek in de gemeente Nijmegen. En wat gemeente Nijmegen zo uniek maakt, is dat ze daar beschikbare regelingen die er zijn rondom armoede eigenlijk in de etalage van de gemeente zetten. Hoe ze dit doen? Met verschillende opbouwmedewerkers die werkzaam zijn allemaal in verschillende wijken, lopen ze hele dagen rond in die wijken.
Ze kennen de buurtbewoners, ze kennen iedereen. En eigenlijk wijzen ze, als ze ook maar enig idee hebben van, o, die zou het kunnen gebruiken, tippen ze de inwoners van die verschillende regelingen. En ook samen met die opbouwmedewerkers gaan de inwoners, kunnen dan aan de slag om zo'n regeling aan te vragen. Sterker nog, de gemeente Nijmegen vraagt zich af op het moment dat niet de regeling op is, om eigenlijk zeg maar de pot geld op is, die gaat actief op zoek hoe het kan dat die pot niet leeg is om te zorgen dat iedereen kan komen bij die regeling die daar ook recht op heeft. En volgens mij kunnen we hier als Winterswijk van leren. Zoals de heer Lammers ook al aangaf, de Meedoenregeling moet bijvoorbeeld meer gebruikt worden. En daarom overweegt D66 een motie om onze regelingen ook straks meer in de etalage te kunnen zetten, zodat de drempel ook weer verlaagd wordt. Voorzitter, dan nog even over de ervaringsdeskundigheid. Die is op dit moment in het plan wel benoemd, maar wat ons betreft nog onvoldoende verankerd. En daarom ziet D66 graag dat dit structureel onderdeel wordt van het beleidsproces en eigenlijk de komende jaren tot aan 2040. Een vaste adviesgroep van 37
bijvoorbeeld inwoners met directe ervaring met misschien wel armoede, met het recht om jaarlijks in deze raad geagendeerd te worden, zou de positie van die ervaringskennis kunnen versterken. En tot slot, voorzitter, D66 constateert dat de overheid vaak zelf een van de grootste schuldeisers is. We doen daarom een beroep, ook daarom een oproep om hier kritisch naar te kijken en te onderzoeken of het mogelijk is om inwoners met problematische schulden een echte nieuwe start te bieden? Bijvoorbeeld via een schone lei aanpak. Wij overwegen ook hierover een motie. Voorzitter, D66 wil dat dit plan met een constructieve houding wordt benaderd. Wij spreken onze steun uit voor de ambitie, maar die steun gaat hand in hand met de oproep tot de verscherping en de concretisering. De opgave om armoede te bestrijden vraagt om politieke keuzes, transparantie in de uitvoering en een lerende houding. Vooral die lerende houding, alleen zo maken we de stap van intentie naar impact. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel, mevrouw Ten Dolle. Dan gaan we naar de fractie van de VVD, is het woord aan de heer Nijman. De heer Nijman (VVD): Dank u wel. Ik zal mij beperken tot het concept raadsbesluit. Ik hoorde net mijnheer Lammers spreken over die Meedoenregelingen. Volgens mij wordt nog besproken 2026, 2029 met de concept begrotingsbehandeling. Dus dat kunt u volgens mij wel tegemoetzien.
Het gaat even om die 50.000 die er besteed wordt. Dat gaat om dataonderzoek en netwerkversterking. Ik heb daar een beetje moeite mee om dat daaraan te besteden. Ik denk dat daar nuttigere invulling aan gegeven kan worden. We hebben een aantal jaren geleden de Stichting Platform Armoedevrij is in het leven geroepen, mede door de gemeente. Daar is toen een heel zorgvuldig selectieproces aan voorafgegaan en daar zit ook iemand van de gemeente in volgens mij. Na twee jaar zijn de eerste bestuursleden destijds al opgestapt omdat ze ontevreden waren over de invloed die zij hadden op het beleid Armoedevrij Winterswijk. Inmiddels zijn er nog drie bestuursleden, ik weet niet waarom de rest opgestapt is. En de deskundigheid is er eigenlijk al. Het netwerk is er, is een heel sterk netwerk, er zijn hele goede organisaties. Ik zou zeggen, incidenteel geld, 50.000 euro, vraag aan Stichting Platform Armoedevrij Winterswijk, nou, noem alle organisaties maar op, vraag hen, wat hebben wij nodig? De Stichting Platform Armoedevrij Winterswijk heeft daar een voortrekkersrol in. Vraag hen om advies, wat hebben wij nodig? En besteed daar die incidentele 50.000 euro aan. Want anders ga je, zoals mijnheer Pleiter al zei, volgens mij gaan we dan dingen dubbelop doen. Dus even kijken, wat is het concreet? Waar is die 50.000 euro voor nodig? Nergens voor of toch wel? Tot zover.
De voorzitter: Er is een interruptie van mevrouw Ten Dolle. Mevrouw Ten Dolle (D66): Ja, dank u wel, voorzitter. Ja, ik hoorde de heer Nijman beginnen met de zin, ik beperk me even tot het concept raadsbesluit. En ik hoor u vragen over, nou, waarvoor is die 50.000 euro nodig? Maar volgens mij stellen we met het concept raadsbesluit ook het beleidsplan Armoedevrij Winterswijk 2040 vast. Er ligt ook een heel beleidsplan waar we over stemmen. Dus ik ben wel even benieuwd, hoe kijkt u daar dan tegenaan? De voorzitter: De heer Nijman. De heer Nijman (VVD): Als ik het niet bespreek, vind ik het goed zoals het is. De voorzitter: Dan zijn we hiermee … Ja, interruptie van de heer Lammers. De heer Lammers (PvdA): Ja, voorzitter, ik wil geen slapende honden wakker maken, maar de VVD doet heel moeilijk over 50.000 incidenteel in een raadsbesluit. Daar ligt een plan onder en ik ben daar blij om, om die Meedoenregelingen uit te breiden. Dat kost echt nog wel een stuk meer geld. Dus ik snap niet helemaal wat nu de relevantie hiervan is? Want daar bent u het dus wel mee eens? Daar ben ik blij om, maar realiseert u zich dat dan wel? De voorzitter: De heer Nijman.
38
De heer Nijman (VVD): Dat realiseren wij ons terdege, die hele Meedoenregeling. Maar dat wordt nog besproken tijdens de begrotingsbehandeling 2026-2029, toch? Dus dan wordt het daar, gaan we daarover spreken. De heer Lammers (PvdA): Er wordt voorgesteld om een integrale afweging te maken bij de … De voorzitter: De heer Nijman was nog aan het woord, dus als u even … De heer Lammers (PvdA): Ik wacht hem even af. Dank u wel. De heer Nijman (VVD): En volgens mij is mijn, is de vraag die ik stel omtrent die 50.000 euro of wij dat opnieuw moeten gaan besteden aan netwerken en versterkingen die er toch al zijn, maar waar we echter geen gebruik van maken? Is dat jammer geld en vraag het dan aan de mensen waar het terecht moet komen en waar het echt terecht zou moeten komen. Want de kennis van waar het terecht zou moeten komen, die hebben we al. De voorzitter: De heer Lammers. De heer Lammers (PvdA): Ja, eens. Eens met de heer Nijman, die kennis hebben we al en daar moeten we ook goed op inzetten dat we die incidentele middelen goed inzetten samen met dat netwerk. Alleen dat plan dat er ligt, daar zitten ook begrotingsconsequenties aan, die gaan we nog integraal afwegen. Maar het lijkt me wel verstandig dat als u voor dit plan gaat stemmen, dat u ook de intentie heeft om dat in de begroting te laten landen. En anders kunt u beter tegen het plan stemmen, lijkt mij.
De voorzitter: Ik hoor geen vraag. Dus de heer Nijman, wilt u daarop reageren? De heer Nijman (VVD): Nou ja, goede suggestie. De voorzitter: Nou, dan zijn we hiermee aan het einde gekomen van de eerste termijn van de commissie. En dan gaan we naar de eerste termijn van het college. Wethouder Schepers. Wethouder Schepers-Janssen: Ja, dank u wel, voorzitter. Ik ga gewoon de vragen af zo in de volgorde waarin ze gesteld zijn. En het CDA begint daarin over de pilot Perspectief, een pilot die volgens mij ontzettend positief werkt. Hé, we hebben in het college, maar ook met u, afgesproken dat we niet gaan inzetten op innovaties die nog niet bewezen effectief zijn. Deze pilot heeft in Tilburg gedraaid en heeft ontzettend positieve effecten gehad. Dus we gaan kijken hoe dat in Winterswijk ook geïmplementeerd kan worden. Betekent dat dan dat zij los komen te staan van De Post? Nee, wat mij betreft moeten zij juist samenwerken met De Post. Want armoede, en dat weet u denk ik allemaal, is een veelkoppig monster waar je echt integraal naar moet kijken. Dus de samenwerking met de mensen die die de pilot Perspectief zouden moeten gaan draaien, die moeten in dat sociaal team zitten. Zodat ook de effecten van scheiding bijvoorbeeld of psychische problematiek of, nou, noem maar op, al die problemen die in één gezin zouden kunnen spelen, ook meegenomen kunnen worden.
Waarbij we wel ervoor zouden kunnen zorgen dat mensen zo dicht mogelijk tegen een baan of tegen participatie aankomen. En ik geloof daar heel sterk in, vooral ook omdat het ook al bewezen is in andere gemeenten. Maar de samenwerking met het sociale team is essentieel in deze pilot. Dan stelt u en ook anderen vragen over de data rondom armoede. Daar gaat een deel van, we stellen voor een deel van die 50.000 daarop in te zetten. Wat we willen is ons beleid zo goed mogelijk richten daar waar het nodig is. En daar ontbreekt gewoon informatie die we niet kunnen krijgen uit het CBS of Waarstaatjegemeente? Daar kunnen wij heel veel algemene informatie krijgen. Maar om te pinpointen, waar is het nou precies voor nodig, waar kunnen we nou het best ons preventiebeleid bijvoorbeeld op inzetten, willen we weten, waar spelen een aantal zaken zich nu af? En dan gaat het niet alleen over per se armoede, dan gaat het ook over gezondheidsachterstanden, een gevolg dat armoede kan hebben. Ook om ons beleid daar gewoon op te kunnen richten. Dus die data, en dit is data die we nog niet, waar we nog niet over kunnen beschikken, die willen we graag weten. Is ook 39
een sterke wens vanuit het college om daar nog gerichter op te kunnen sturen. Dan de samenwerking met verenigingen. Ja, in het stuk staat inderdaad, de organisaties die vooral zich bewegen rondom het thema bestaanszekerheid. Natuurlijk moeten we samenwerken met verenigingen en stichtingen en iedereen die eigenlijk een aandeel kan bieden, die hebben we nodig. Dus ik zou willen zeggen, ze staan er niet in, maar ik lees ze er wel bij. Zeker ook omdat regelingen die bekendheid behoeven ook via die verenigingen kenbaar gemaakt kunnen worden naar hun sportende deelnemers of kerkgangers of wie dan ook. Dat zijn de mensen die namelijk wel zien als een contributie niet betaald wordt en als die veelvuldig niet betaald wordt. Dus heel belangrijk om juist die verenigingen daarbij in te zetten. Dan het gebruik van de Meedoenregeling. Schaamte. Het geldt vooral denk ik voor de Meedoenregeling volwassenen, daar herkennen we dat wel heel sterk. Daar moet namelijk een bedrag worden voorgeschoten door iemand die al weinig geld heeft, dat is al moeilijk. En werpt ook een drempel op, want er moet een bonnetje ingeleverd worden, je moet in gesprek met Fijnder en vervolgens krijg je hem wel gewoon terugbetaald. Maar dat is wel een drempel voor het deelnemen of het gebruikmaken van zo'n Meedoenregeling.
We stellen daarom ook voor om die Meedoenregeling echt te versimpelen, zodat er gemakkelijker gebruik gemaakt kan worden. Net zoals dat eigenlijk kan met de kindregelingen die gewoon via de app lopen. En daar zien we het gebruik in toenemen, omdat het gewoon een hele makkelijke tool is. Dus we gaan kijken of we dat ook voor de Meedoenregeling volwassenen zo kunnen regelen. Dan de PvdA stelt niet echt vragen, maar is wel positief. Het vereenvoudigen van beleid, stelt u nog wel wat over. Ja, ik denk dat het plan echt gericht is ook op het vereenvoudigen van beleid en het gemakkelijk maken van gebruik van regelingen. En dan doel ik bijvoorbeeld op de VoorzieningenWijzer die nu al loopt, waar nu al een pilot op draait die echt mensen helpt. En dat hoeven niet mensen van Fijnder te zijn, eigenlijk kan iedereen daar gebruik van maken. Die echt mensen helpt te kijken, op welke regelingen, welke regelingen zijn er en op welke regelingen zou ik recht kunnen hebben? Dus dat is een van de dingen die echt ervoor zorgen dat ons voorzieningenaanbod bekender ook wordt. Ja, dan zit ik een beetje al een tijdje te puzzelen op de reactie van de inbreng van Winterswijks Belang. Die zegt, stoppen met nog meer plannen en data armoede is dan onnodig. Ik denk juist dat het, en dat denkt het college ook, dat die data juist echt essentieel zijn om je goede beleid te kunnen voeren.
Om de dingen in te kunnen zetten die ook echt nodig zijn. Dus is het anders inzetten van die 50.000 euro mogelijk? Natuurlijk is dat mogelijk, dan mag u dat zelf voorstellen. Het college stelt echt voor om dat op deze manier in te zetten. Daarbij moet ik ook nog opmerken dat armoede niet voor niks een onderdeel is geworden van de visie sociaal domein. Dat was een sterke wens vanuit uw voltallige raad. En dat vraagt ons, dat zet ons ook voor de uitdaging, hoe gaan we daar dan invulling aan geven? Het beleidsplan is daarom ook, sluit daarom ook eigenlijk naadloos aan op datgene wat er in de visie sociaal domein over armoede is opgenomen. En daar staan volgens mij heel veel concrete plannen in. Dus niet heel veel plannenmakerij, maar wel echt veel concrete plannen. Tot zover die reactie. Dan Voor Winterswijk, u had de vragen gelukkig al ingestuurd, dus ik heb me er goed op kunnen voorbereiden. De terugblik over de afgelopen vier jaar en de monitoring van de effecten. Ja, wij hebben al geconstateerd, en dat hebben we bij de visie sociaal domein ook gedaan, dat het meten van effecten lastig is op dit thema en dat we dat zeker ook beter moeten doen. Daarom is een van die pijlers, basis op orde, bij de visie sociaal domein er ook ingekomen. Dat houdt ook in dat we de zaken die in het beleidsplan staan beter gaan monitoren en ook juist op die effecten willen gaan zitten.
Dat is op dit vlak, zeker als het om preventie gaat, natuurlijk best lastig, maar we moeten dat zeker gaan doen. Ik zit heel even te kijken. Ja, inwoners, we willen niet dat het geld naar Fijnder gaat. Ja, Fijnder voert wel een aantal regelingen voor ons uit, dus daar gaat wel geld naartoe. Dat wil niet zeggen dat als je bekend bent bij Fijnder, dat je dan alleen maar gebruik kunt maken van regelingen. We hebben juist ook oog voor bijvoorbeeld zzp'ers en werkenden en ondernemers met een ogenschijnlijk toereikend inkomen, maar die kunnen zeker financiële problemen ook hebben. Met inkomensafhankelijkheid, even kijken. Nee, wacht even, ik zeg iets verkeerds nu. Die gemeentelijke voorzieningen die zijn wel beschikbaar, maar bij zzp'ers is wel de moeilijkheid dat zij vaak fluctuerende inkomens hebben. Wij zetten daarbij het ROZ in als er problemen zijn. Dat loopt al jaren ontzettend goed. Dan krijgen we ook de kwartaalverslagen en de jaarverslagen van, die laten eigenlijk hele goede dingen zien. Die doen financiële regelingen zoal, u kent het, de BBZ en ook schuldhulpverlening. De heer Lammers (PvdA): Voorzitter, mag ik daar één korte aanvullende vraag ...
40
De voorzitter: Interruptie van de heer Lammers. De heer Lammers (PvdA): … ja, op stellen. Want het is toch wel zo dat ook voor zzp’ers dat minimabeleid van ons, dat ze daar wel toe voor in aanmerking komen? Ik snap dat dat soms lastig is door die fluctuerende inkomens, maar in principe als zij onder een bepaald inkomen zouden vallen komen ze er wel voor in aanmerking toch? Wethouder Schepers-Janssen: Zeker. Zeker. Ja. De voorzitter: Wethouder Schepers. Wethouder Schepers-Janssen: Ja, dan stelt u een vraag over het pilotproject Perspectief. We hebben in navolging van Tilburg wordt dat pilotproject ook voorgesteld om die dienstverlening integraal aan te bieden met een sterke focus op werk en participatie. De huidige caseload van consulenten, want daar heeft u het over hè, die zijn allemaal opgeleid tot jobcoach overigens, maar de huidige caseload van de consulenten bij Fijnder, die is echt enorm hoog. En zeker als het gaat om wat wij altijd noemen, en ik vind het een heel naar woord, het granieten bestand, dat is een behoorlijk grote groep. Maar die caseload is dus ook behoorlijk, want daar zitten … Dat kan oplopen tot boven de vijftig per consulent. Dat is echt ondoenlijk om daar echt effectief op te worden. Dus wij willen graag die pilot starten heel dicht bij onze eigen inwoners, zodat we ook integraal kunnen kijken.
En ja, dat zijn vaak hele grote problemen en hele moeilijke situaties, maar als we er niks op doen, gebeurt er ook niks. Nou, ik heb al gezegd, die jobcoaches bij Fijnder of die consulenten bij Fijnder, die zijn allemaal opgeleid tot jobcoaching. Even kijken, en u vraagt ook naar de effecten daarvan. Voor werkgevers resulteert het vooral in een verhoogde productiviteit, verminderde uitval, een betere werksfeer en kostenbesparing door minder verzuim. Dus de jobcoaches die komen ook echt op de werkvloer en proberen daar de cliënten van Fijnder, die soms echt nog wel wat begeleiding ook nodig hebben, zo te begeleiden dat zij handen en voeten kunnen geven aan de problemen die zij tegenkomen. Dus die resultaten komen niet alleen terug in uitstroom naar betaald werk, maar ook door het succesvol doorlopen en een treetje hoger komen bijvoorbeeld op die participatieladder. Dan vraagt u, waarom dit plan niet gekoppeld is aan schuldhulpverlening? Nou, de eerste is, de gemeente is verplicht om die vierjaarlijks een plan voor schuldhulpverlening op te stellen, dus dat gaan we ook doen. Maar armoede is ook breder dan alleen schuldhulpverlening. Dus er is wel degelijk een koppeling, maar we moeten sowieso een apart plan voor schuldhulpverlening opstellen. Hij sluit natuurlijk wel, en dat leest u ook in dit plan, er is overlap dus hij sluit daar ook gewoon op aan.
Dan stelt u de vraag over de bewindvoering, de kosten voor de bewindvoering. De bewindvoering, die betaling die loopt zowel via Fijnder als via de Stadsbank. En het bedrag dat wij voor de Stadsbank voor 2025 in de begroting hebben opgenomen bedraagt 467.614 euro. Daar hebben we geen onderdeel, geen onderverdeling gemaakt naar de diverse taken. In het geraamde bedrag voor de bijzondere bijstand van 785.000 euro, daar zitten de kosten voor bijzondere, voor bewindvoering bij in. We zijn ook bekend met de tarieven voor bewindvoering, die worden inderdaad met 10,5 procent verhoogd. U zei zelf al, de btw-vrijstelling zit erin. Die is hoger, die zit op 21 procent. Dus we zijn met de Stadsbank ook aan het kijken of we daar misschien zelfs een kostenbesparing kunnen realiseren. De voorzitter: Een interruptie van mevrouw Mentink. Mevrouw Mentink (Voor Winterswijk): Dank u wel voor het antwoord. Ik heb toch nog een vraag over het bedrag voor die post voor bijzondere bijstand voor bewindvoering. Was over 2024 bijna 363.000 euro. Dat is echt een fors bedrag. Komt die dan echt uit de Stadsbankpost of zit die in die 785.000? Het is me nog niet duidelijk. Want ik weet dat de gemeente … Er zijn volgens mij in het verleden door PvdA wel eens vragen over gesteld, Stadsbank kon niet alles behappen, had dossiers laten liggen, kon de aantallen niet aan.
En toen is ook met particuliere bewindvoerders zijn er afspraken gemaakt. Dus hoe zit dat nu met dat bedrag? Is die 363.000 euro bijna, die betalen wij dus als gemeente Winterswijk volledig voor bewindvoeringskosten aan een bewindvoerder? De voorzitter: Wethouder Schepers.
41
Wethouder Schepers-Janssen: Ik hoor, ik krijg van achteren ingefluisterd dat ja, die betalen we en die zit bij de bijzondere bijstand bij Fijnder in. De voorzitter: Mevrouw Mentink. Mevrouw Mentink (Voor Winterswijk): Als ik u dan goed begrijp, zit die in die 785.000? Wethouder Schepers-Janssen: Ja. Mevrouw Mentink (Voor Winterswijk): Wat is dan die 467.000, het bedrag van de Stadsbank? Dus dat komt er dan nog bij bovenop? De voorzitter: Wethouder Schepers. Wethouder Schepers-Janssen: U verwacht nu van mij wel heel veel kennis over de inhoudelijke cijfers. Vindt u het goed dat ik die vraag aan u schriftelijk ga beantwoorden? Mevrouw Mentink (Voor Winterswijk): Op zich is dat goed, maar ik vind het forse bedragen. Wethouder Schepers-Janssen: Het zijn forse bedragen, dat klopt. Ja, eens. De voorzitter: Wethouder Schepers vervolgt. Wethouder Schepers-Janssen: Oké. De laatste vraag van Voor Winterswijk gaat over de collectieve zorgverzekering. Sinds oktober 2022 geven wij hieraan uitvoering, sociaal team De Post en Fijnder. De gemeente en Fijnder hebben afspraken gemaakt met Menzis over de RUB. Inwoners zijn voordat zij worden aangemeld door Menzis vaak al gemeld via de vroegsignalering. Want die komt na twee maanden al in beeld, omdat je dan twee maanden je zorgpremie niet hebt betaald, krijgen wij eigenlijk al een signaal.
Mochten zij toch aangemeld zijn bij het CAK en een uitkering ontvangen van Fijnder, dan zijn er voor deze inwoners afspraken gemaakt tussen Fijnder en het sociaal team. De gemeente bekijkt of de bijstandsgerechtigde dan in aanmerking komt voor deze regeling. Op de algemene bijstand van de bijstandsgerechtigde wordt dan ingehouden de premie, het nadere bedrag ter aflossing en inhouding vindt plaats over een periode van maximaal 36 maanden. Het sociaal team De Post heeft in 2023 dertien inwoners doorgekregen. In 2024 heeft uiteindelijk geen van hen deelgenomen aan de RUB en dat komt eigenlijk omdat er bijvoorbeeld al bewindvoering of andere financiële hulpverlening is ingezet. Dus eigenlijk is dat een heel mooi effect van onze eigen vroegsignalering, waarin dingen gewoon zo tijdig worden opgepakt dat grotere problemen worden voorkomen. Eigenlijk wil je nog verder naar voren natuurlijk. De voorzitter: Een interruptie van mevrouw Mentink. Mevrouw Mentink (Voor Winterswijk): Ja, dank u wel. Ja, waarom stelde ik deze vraag? Omdat u geeft in het hele plan aan vol op preventie te zitten, dus voorkomen van schulden, ook maatschappelijke kosten. Ik lees in het hele plan richting armoedevrij toch wel, en ook de vragen die wij in november gesteld hebben en die onder de fracties verdeeld zijn, qua antwoorden een stijgende kosten met name voor problematische schulden.
Dus daarom dacht ik, weet je, als je dus regelingen inzet die dus eigenlijk volgens u effectief zijn, maar dan toch nog problematische schulden zien stijgen, ergens klopt daar voor mij iets niet. Ik kan hem niet helemaal duiden. En misschien heeft dat dan ook met de effecten die je niet kunt meten, dat die dat dus nu wel gaat doen. Als problematische schulden stijgen, dan geeft dat wel wat aan. Heel veel stress, heel veel extra maatschappelijke kosten, extra fte die je moet inzetten. En die mis je dan gewoon aan de voorkant en die heb je dus omdat je de resultaten de afgelopen vier jaar niet gemeten hebt, heb je ze gemist. Laat ik zo stellen, ik vind het goed dat het nu wel gebeurt, maar het gaat hier om enorme bedragen. De voorzitter: Wethouder Schepers. 42
Wethouder Schepers-Janssen: Ja, ik moet wel even een nuance maken. Het is niet zo dat wij niet weten hoeveel problematische schulden, mensen met problematische schulden er zijn. Die weten we namelijk. Wat we wel zien is dat het aantal mensen in problematische schulden daalt. Alleen de mensen die in problematische schulden zitten, die hebben vaak echt forse schulden en forse problematiek. Daarin zit ook een deel van wat u aangeeft. De vroegsignalering, daarmee ondervangen we eigenlijk in vroegtijdig stadium dat relatief kleinere schulden uitgroeien tot problematische schulden. En dat is de effectiviteit die die vroegsignalering met name heeft. Als het gaat over, wat doe je nu met mensen met problematische schulden hè? Dan zie je ook dat de tijd van schuldsanering, die tijd is ook naar beneden gegaan. Dat heeft wel tot effect dat mensen vroeger weer vrijgelaten worden. Die hoeven niet meer die drie jaar in die bewindvoering te zitten, dus krijgen we ook heel snel weer vrij op de markt. Nou, daar zit ook nog wel wat in. Want wat wij eigenlijk niet willen is dat er een recidief aan schulden ontstaat en daarom willen we er hier ook wel op inzetten dat we daarop gaan pinpointen. Dat is overigens iets wat met name terugkomt in het beleidsplan schuldhulpverlening, want daar hoort die eigenlijk meer thuis dan in dit stuk. Maar ik begrijp uw zorg zeker en het blijft ook echt een zorg.
Zeker als we kijken naar jongeren in relatief gelukkig kleine schulden, maar wel echt, je zou maar, je zult maar als 18-jarige met een schuld van 5.000 euro zitten die je niet zomaar zelf kunt oplossen. Dus dat zijn wel dingen die we daar in het schuldhulpverleningsplan echt moeten adresseren. Dan D66 geeft aan met moties te komen. Die wacht ik met volle interesse af. Inspiratie zitten we eigenlijk altijd op te wachten. En het Nijmeegse voorbeeld ken ik inderdaad, is echt een heel mooie. Amsterdam heeft ook een heel mooie pilot waarin ze 300 gezinnen 150 euro extra bij gaan geven. Misschien ook nog een idee om daar eens naar te kijken, want die vond ik zelf ook echt heel interessant, maar die was te laat om op te nemen in dit plan. Geen intentiebeleid, maar impact. Ja, dat beogen we echt met dit plan. Ik hoop ook dat u herkent dat er best heel veel concrete zaken in zitten. En focus aanbrengen. Nou, daar wacht ik echt de motie even af, want ik weet, ik begrijp niet helemaal waar u daarmee naartoe wil. Maar focus aanbrengen doen we ook in de uitvoeringsagenda van de visie sociaal domein. En daar zetten we al deze dingen natuurlijk ook in een tijdlijn weg, waardoor we ook focus aanbrengen. Dus, maar ik wacht het af. Ik ben positief gestemd. Dat hou ik altijd vast. Dan ervaringsdeskundigheid verankeren.