CConstaterende datWinterswijk
Koppel je AI →
Document · PDF

Ambitiedocument Omgevingswet

Raadsvergadering 22 september 2022, gemeente WinterswijkBij agendapunt: Participatieplan omgevingsvisie bebouwde kom Winterswijk11.358 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 2

Ambitie 8 - cultuur - scenario 2 We kiezen voor een ontwikkelingsgerichte cultuurverandering. We ontwikkelen ons tot een open, klantgerichte, proactieve organisatie, die alles uit de kast haalt om zo goed mogelijk samen te werken. Sturing en vasthoudendheid zijn hiervoor de kernbegrippen.

28 - 36

Omgevingswet

Ambitiedocument

7 Bijlagen 7.1 Doelstellingen Omgevingswet In 2021 treedt volgens planning de Omgevingswet in werking. Deze wet vervangt een groot aantal van de huidige wetten voor de fysieke leefomgeving. In de Omgevingswet worden 26 bestaande wetten opgenomen en het aantal algemene maatregelen van bestuur teruggebracht van 120 naar 4. Deze vermindering van regels moet onder meer leiden tot meer kwaliteit voor de leefomgeving, een grotere keuzevrijheid voor ondernemers, kortere procedures en minder onderzoekslasten. De wijzigingen hebben grote invloed op de besluitvorming en de werkprocessen bij gemeenten. Eén wet, één vergunning. De Omgevingswet richt zich op drie pijlers: 1. 2. 3.

Integratie wetgeving met o.a. nieuwe instrumenten en andere werkwijze Cultuur(omslag) - o.a. meer burgerparticipatie, meer integraliteit Digitalisering

De Omgevingswet heeft 4 verbeterdoelen: 1. 2. 3. 4.

Een samenhangende benadering van de fysieke leefomgeving; Het vergroten van de bestuurlijke afwegingsruimte voor de fysieke leefomgeving; Het vergroten van de inzichtelijkheid, de voorspelbaarheid en het gebruiksgemak van het omgevingsrecht; Het versnellen, verbeteren van besluitvorming over projecten in de fysieke leefomgeving.

Terug naar document

29 - 36

Omgevingswet

Ambitiedocument

7.2 Coalitieprogramma en visie raad tot nu toe In het coalitieprogramma “Winterswijk wint!” staat in programma 11 (Wonen en Economie buitengebied, Natuur, Landschap inclusief RO) dat we de implmentatie van de Omgevingswet samen met alle betrokkenen doen. In het programma staat ook dat we ons prachtige buitengebied koesteren en dat we die kernkwaliteit willen behouden. Dat is qua beleidsinhoud uitgangspunt bij de implementatie van de Omgevingswet en zal dus leidend zijn bij het opstellen van een nieuwe omgevingsvisie en een nieuw omgevingsplan. Het coalitieprogramma zegt in meerdere programma’s iets over de inhoud van beleid. Het project Invoering Omgevingswet richt zich op de algemene invoering van de wet en niet op de specifieke inhoud van de nieuwe kerninstrumenten die de wet introduceert (omgevingsvisie, omgevingsplan etc.). In dit ambitiedocument zullen wij daarom ook niet verder ingaan op de beleidsinhoud. Wel noemen we bij de verschillende thema’s de van belang zijnde coalitiedoelstellingen omdat deze wat zeggen over het ambitieniveau. Visie raad tot nu toe De Omgevingswet is twee keer aan de orde gekomen in de vergadering van de commissie Ruimte (d.d. 8 februari 2017 en 4 oktober 2017). De commissieleden hadden vragen over de impact van de wet op de organisatie en over de projectorganisatiestructuur en de rol van de raad bij het project.

Inhoudelijk is er in deze vergaderingen niks gezegd over de wet. In de sessie van “raad in beraad” op 14 november 2017 is wel gesproken over de inhoud. Punten die we uit deze bijeenkomst meenemen zijn: -

-

-

-

-

Goede kaderstelling vooraf is van groot belang. De raad bepaalt niet alleen inhoud van criteria, maar ook in belangrijke mate de aard van de criteria (dichte objectieve normen of kwaliteitseisen, situationele afweging, maatwerk?). Wanneer de kaders door de raad gesteld zijn, is het aan het college om situationele afwegingen te maken. De raad controleert of het college de afwegingen goed gemaakt heeft, zowel inhoudelijk als procesmatig (participatie en draagvlak). De raad is redelijk terughoudend over het bieden van meer ruimte voor ontwikkelingen. Men wil inwoners serieus nemen, maar hecht ook veel waarde aan landschappelijke waarden en bijvoorbeeld het op peil houden van het voorzieningenniveau. De raad lijkt in de omgevingsvisie en het omgevingsplan voor uitnodigingsplanologie te willen kiezen. Dit betekent veel maatwerk. Een goede motivering waarom de afweging in een bepaald geval gemaakt is, is dan noodzakelijk. Uitleg hierover aan inwoners kan moeilijk zijn. Bovendien kost het veel tijd voor zowel raads- en collegeleden als ambtenaren. Participatie en draagvlak bij initiatieven verdient aandacht. Hiervoor moeten kaders opgesteld worden. De raad moet nadenken over hoe zij belanghebbenden/betrokkenen definiëren. Ook moet nagedacht worden over welke rol wij pakken bij participatie. Er is al heel veel beleid en er is nog ruim tijd voordat alles “Omgevingswet-proof” moet zijn.

De Omgevingswet biedt de kans om meer gebruik te maken van de denkkracht en creativiteit van de gemeente door de ruimte die de wet gaat bieden. In hoeverre wil de raad een omgevingsvisie is samenspraak met betrokkenen maken? Welke rol krijgen betrokkenen? Wil de raad en het college eigen zeggenschap los laten?

30 - 36

Omgevingswet

-

Ambitiedocument

De raad kan meer zaken gaan delegeren aan het college. Onderling vertrouwen en goede afstemming zijn daarbij van groot belang.

Terug naar document

7.3 Invoeringsstrategieën5 Consoliderende strategie: aanpassen en interne focus U gaat uit van de huidige situatie en inventariseert welke beleidskaders aangepast moeten worden vanuit een vakinhoudelijke benadering. Projectmatig werken hoort bij de consoliderende strategie, daarom is het aan te raden om een inhoudelijk projectplan te maken. Calculerende strategie: veranderen en interne focus U gaat uit van de nieuwe situatie en analyseert wat daar voor nodig is. Resultaatgericht werken hoort bij deze strategie. Daarom is het aan te raden een impactanalyse en businesscase te maken. In de businesscase is er focus op de kosten en baten die gemoeid zijn met een nieuwe manier van werken. Vervolgens kunnen keuzes gemaakt worden op basis van efficiëntie en effectiviteit. Onderscheidende strategie: aanpassen en externe focus U gaat uit van de huidige situatie en kiest vervolgens voor een bepaalde gebiedsopgave. Opgave- en gebiedsgericht werken hoort bij deze strategie. Het valt aan te raden een specifiek gebied te kiezen waar uw gemeente kan experimenteren (met bijvoorbeeld een Omgevingsplan) om hier vervolgens van te leren en de aanpak door te ontwikkelen. Vernieuwende strategie: veranderen en externe focus U gaat uit van de nieuwe situatie. Proces- en mensgericht werken hoort bij de vernieuwende strategie.

Het is daarom zinvol om een proces (bijvoorbeeld en pilot) te starten om samen met externe betrokkenen te bepalen hoe de nieuwe werkwijze eruit moet komen te zien. Verken de veranderopgave gezamenlijk, focus op de mensen in het gebied en organiseer het proces om samen te werken. Terug naar document

7.4 Uitleg begrippen 7.4.1 Omgevingsvisie De raad stelt voor Winterswijk één omgevingsvisie vast. In een omgevingsvisie krijgen alle relevante thema’s van de fysieke leefomgeving zoals water, natuur, stedenbouw, bouwen, erfgoed, milieu, veiligheid en gezondheid een plaats. In de visie zijn alle beleidsterreinen of thema’s, vertegenwoordigd. Deze thema’s krijgen een plaats in hoe verre de raad het thema belangrijk vindt om hierop te sturen. De raad stelt in dit document de kaders vast wat zij belangrijk vindt en sturing 5

https://vng.nl/onderwerpenindex/ruimte-en-wonen/omgevingswet/invoeringsstrategie 31 - 36

Omgevingswet

Ambitiedocument

op wenst te geven. Een omgevingsvisie geeft geen rechtstreekse binding voor inwoners maar is wel bestuurlijk-politiek bindend. Ten opzichte van het huidige instrument de structuurvisie, het milieubeleidsplan en het verkeersplan is nieuw dat (sociale) thema’s als gezondheid, veiligheid en milieubeleid een prominente plaats krijgen in de visie krijgen zoals deze in de praktijk vanzelfsprekend ook een duidelijke link hebben met de fysieke leefomgeving. Ook is nieuw dat het mogelijk is om in de visie een integrale afstemming te maken tussen alle (beleids)thema’s. Hierbij wordt in samenspraak met inwoners tot een visie gekomen. In de meest vergaande vorm van participatie, co-creatie, houdt dit in dat Participatie aan de ‘voorzijde’ bij de voorbereiding van een omgevingsvisie is in ieder geval van groot belang. Terug naar document 7.4.2 Omgevingsplan Voor Winterswijk moet er één omgevingsplan door de raad voor het gehele grondgebied worden vastgesteld. Het omgevingsplan is het plan waarin de visie in regels over de fysieke leefomgeving wordt vertaald. Dit plan geeft dan ook rechtstreekse binding voor inwoners en initiatiefnemers. Het plan moet eenvoudig, duidelijk en onderling zijn afgestemd. Het plan moet technisch gezien voldoen aan bepaalde standaarden en op een bepaalde wijze beschikbaar worden gesteld aan inwoners en derden.

De regels over de fysieke leefomgeving die allemaal voor zover gewenst worden opgenomen in het omgevingsplan staan nu verspreid in de huidige bestemmingsplannen, gemeentelijke verordeningen (o.a. Erfgoedverordening, APV) en rijksregels (vooral milieu). Een omgevingsplan is dus breder dan een bestemmingsplan. In een bestemmingsplan gaat het om een ‘goede ruimtelijke ordening’ en in een omgevingsplan gaat het om een ‘goede fysieke leefomgeving’. Het is de bedoeling dat die regels waar die naar uw mening gewenst zijn om sturing te geven in één integraal plan worden verwerkt. Terug naar document 7.4.3 Bestemmingsplan ‘verbrede reikwijdte’ Dit is een bestemmingsplan dat vooruitloopt op een Omgevingsplan zonder dat de Omgevingswet geldt. De gemeente kan voor een project het als experiment aanmelden bij het rijk zodat meer flexibele regels uit de Omgevingswet gelden. Het moet dan wel gaan om een project dat ‘bijdraagt aan innovatieve ontwikkelingen en voldoende aannemelijk is dat uitvoering ervan bijdraagt aan het bestrijden van de economische crisis en aan de duurzaamheid.’ Terug naar document

32 - 36

Omgevingswet

Ambitiedocument

7.5 Keuzetabel In de tabel op de volgende pagina’s vindt u een overzicht van de thema’s waarover ambities worden uitgesproken. Per thema geven we de actuele situatie weer in groen (goed), oranje (matig/neutraal) of rood (verontrustend/slecht). Daarna vindt u de keuzemogelijkheden met de bijbehorende consequenties op financieel gebied. De verwachte financiële consequenties geven we als volgt aan: verwachten we dat een ambitie met een budgettair neutraal gevolg voor de begroting kan worden uitgevoerd, dan geven we dit aan met 0 (past binnen de begroting). Verwachten we dat een ambitie extra geld kost, dan geven we dat aan met een + (bandbreedte van € 0- € 50.000). Verwachten we dat een ambitie veel extra geld kost dan geven we dat aan met ++ (bandbreedte van € 50.000 - € 100.000) en verwachten we tot slot dat een ambitie heel veel extra geld kost dan geven we dat aan met +++ (bandbreedte van € 100.000 - € 200.000). We geven ook aan of het incidenteel of structureel extra geld kost. Rood Oranje Groen 0 + ++ +++ i s

Verontrustend / slecht Matig / neutraal Goed Budgettair neutraal < € 50.000 € 50.000 - € 100.000 € 100.000 - € 200.000 Incidentele kosten Structurele kosten

Terug naar document

33 - 36

Omgevingswet

Ambitiedocument

Thema

Huidige situatie

Scenario's

1. Instrumenten Omgevingswet 'Nietje door alle huidige beleidsstukken'

Integrale omgevingsvisie De bedoeling van de Omgevingswet is dat de nieuwe regels over de fysieke leefomgeving beter te hanteren zijn, voor iedereen duidelijk zijn en meer onderlinge samenhang hebben. De integrale benadering moet terugkomen bij de visievorming: in de op te stellen omgevingsvisie.

We hebben ongeveer 45 aparte Alle huidige beleidsstukken worden samengevoegd en dit sectorale beleidsstukken op geheel vormt (de basis voor) de omgevingsvisie op 1 verschillende thema’s. De meest januari 2021. actuele structuurvisie (enkel voor de Kom van Winterswijk) is van 24 februari 2011. Niet altijd zijn de beleidsstukken onderling afgestemd en meer maatschappelijke actuele thema’s als gezondheid, duurzaamheid en veiligheid zijn nog niet overal meegenomen. We zijn bezig met een omgevingsvisie voor het buitengebied en een nieuw LOP.

€

Vertalen van een Omgevingsvisie in een Omgevingsplan Het plan moet net als de visie beter meebewegen met veranderingen in de samenleving. Tegelijkertijd is een omgevingsplan veel ruimer dan een huidig bestemmingsplan. Op 1 januari 2021 hoeft er nog geen omgevingsplan te liggen. Er is een overgangstermijn opgenomen tot 2029.

€

€

+++ (i)

Omgevingsplan klaar in 2029

Stapsgewijs ontwikkelen

Omgevingsplan gereed in 2021

We geven het omgevingsplan zo vorm dat er zo veel mogelijk open normen in staan. Alleen daar waar het niet anders kan, werken we met gesloten normen. + (s: ivm effect dienstverlening en cultuur)

Zoveel mogelijk vergunningplichten afschaffen

Wel of geen vergunningplicht De Omgevingswet maakt het mogelijk om te werken met Dit is nieuw onder de algemene regels en voor de “omgevingsplantoets” geen Omgevingswet vergunning meer te eisen.

€

We verleggen de focus van vergunningverlening naar handhaving en toezicht.

++ (s)

34 - 36

Van 45 beleidsnota’s naar bijvoorbeeld 20 beleidsnota’s naar 1 Het hebben van een omgevingsvisie die op 1 januari 2021 omgevingsvisie. Dit geeft de mogelijkheid om al gestarte trajecten geheel Omgevingswet-proof is. zoals voor een visie buitengebied af te maken en geleidelijk de bestaande beleidsnota’s te laten vervangen door een omgevingsvisie.

++ (i)

Zoveel mogelijk werken met open normen en kwaliteitscriteria

Worden de thema’s integraal afgewogen in de visie, dan Dit is nieuw onder de kan een instrument als het omgevingsplan meer globaal Omgevingswet en flexibel worden vormgegeven.

Omgevingsvisie gereed in 2021

+ (i)

Het bestemmingsplan Vanwege het ruime overgangsrecht starten we zo laat buitengebied is vastgesteld in mogelijk met een nieuw integraal plan. 2011 en voor de Kom Winterswijk in 2013. Het bestemmingsplan voor het centrum is van 2008. Daarnaast hebben we nog meerdere wijzingsplannen en partiële plannen. 0

Open normen / kwaliteitscriteria

Stapsgewijs ontwikkelen

Net als bij de visie kan door middel van trial&error, naar de Het hebben van een omgevingsplan dat op 1 januari 2021 geest van een bestemmingsplan ‘verbrede reikwijdte’, in stappen geheel Omgevingswet-proof is. worden gewerkt naar één omgevingsplan.

++ (i)

+++ (i)

Alleen werken met open normen en kwaliteitscriteria daar waar dit leidt tot aantoonbare meerwaarde

Niet werken met open normen en kwaliteitscriteria

Het kan zijn dat kwaliteitscriteria en open normen gewenst zijn Uitgangspunt is dat we zo min mogelijk werken met open omdat het bijvoorbeeld niet mogelijk is om voor heel Winterswijk normen en kwaliteitscriteria. dezelfde (gesloten) norm op te leggen. + (s) 0

Alleen vergunningplichten afschaffen daar waar dit tot efficiency leidt

Vergunningplicht zoveel mogelijk behouden

Er zijn bepaalde vergunningen die vrijwel altijd verleend worden. We sluiten aan bij de bestaande situatie. Daar waar de kaders zo duidelijk geformuleerd kunnen worden, kan het afschaffen van de vergunningplicht tot tijdwinst leiden bij zowel ons als bij de initiatiefnemer. + (s) 0

Omgevingswet

Ambitiedocument

Thema

Huidige situatie

2. Dienstverlening Onder de dienstverlening verstaan we het hele proces Huidige dienstverlening wordt van verkenning (informatieverstrekking) of aanvraag hoog gewaardeerd. van een ruimtelijk initiatief tot en met de voorbereiding en de realisatie van dit initiatief en de toezicht/handhaving op de uitvoering. €

3. Participatie Wij richten ons bij dit project op participatie in het fysieke domein. We hebben het dan over het informeren over initiatieven en het creëren van draagvlak in de omgeving. Maar we hebben het ook over het actief deelnemen in het initiatief zelf (financieel, organisatorisch etc.). We hebben het dus over de volledige participatieladder. Wij concentreren ons in dit ambitiedocument op het begeleiden van de participatie door de gemeente. €

We experimenteren met participatie, maken gebruik van best practices. We zijn bezig met een handreiking voor initiatiefnemers.

4. Informatievoorziening De gemeente kan digitaal communiceren met ketenpartners op basis van zaakgerichtwerken en via MijnOverheid met belanghebbenden. Belanghebbenden dienen over gelijke informatie te beschikken als de overheid (gemeente) - informatiegelijkheid.

Scenario's Consoliderend

Ontwikkelend

Sterk veranderend

Handhaven huidige dienstverlening met huidige inzet van geld en personeel. Binnen dit kader verbeteren.

Gericht verbeteren en daarbij de mogelijkheid krijgen voor extra geld en personeel, mocht dat nodig zijn.

Perfectioneren van de dienstverlening, waarbij de inzet van geld en personele capaciteit geen belemmering is.

0

+ (s)

++ (s)

Gemeente ondersteunt minimaal

Maatwerk

Gemeente ondersteunt maximaal

De gemeente adviseert de externe initiatiefnemer hoe de participatie er het best uit kan zien, via een handreiking. Alle overige werkzaamheden zijn de verantwoordelijkheid van de initiatiefnemer zelf. Wij hebben een toetsende rol.

De initiatiefnemer is en blijft in beginsel verantwoordelijk voor De gemeente adviseert en ondersteunt een initiatiefnemer de participatie. Via een handreiking zijn de algemene kaders voor zoveel mogelijk. Er wordt geen onderscheid gemaakt tussen participatie duidelijk. Ten opzichte van scenario 1, ondersteunt soorten initiatieven. Dit scenario leidt tot veel extra de gemeente hier echter wel meer, waarbij de mate van capaciteit. ondersteuning afhankelijk is van het type initiatief. Voorstelbaar is dat naarmate een initiatief meer impact heeft op de omgeving, de ondersteuning bij dit initiatief door de gemeente ook groter wordt. Dit scenario leidt tot extra capaciteit.

0

+ (s)

++ (s)

Wettelijk minimum

Vooruitstrevend

Koploper

De tijdige en juiste registratie van De gemeente zorgt dat de basis op orde is m.b.t. kwaliteit en Wettelijk minimum en een enkel digitaal Omgevingsplan informatie is niet voldoende in tijdigheid van de basisregistraties, zaakgerichtwerken en beschikbaar hebben op basis van de uitgangspunten voor beheer. Applicaties, systemen en MijnOverheid om te communiceren met ketenpartners en dienstverlening en participatie. het beheer hiervan moeten belanghebbenden. Voor de omgevingsvisie en plan maken aangepast worden om te kunnen we gebruik van het overgangsrecht. voldoen aan het wettelijk minimum. Een intensivering van de huidge situatie is noodzakelijk.

€

5. Cultuur

++ (s)

+++ (i)

>+++ (i)

Consoliderend

Ontwikkelend

Sterk veranderend

De invoering van de Omgevingswet vraagt volgens het Het vertrouwen in de medewerker We zetten niet actief in op een cultuurwijziging. Rijk een andere cultuur binnen de gemeentelijke wordt hoog gewaardeerd en dit organisatie. Een duidelijke definiëring van het begrip geldt in dezelfde mate voor de cultuur ontbreekt, maar voor het invullen van deze korte lijnen tussen medewerkeropgave gaan we er vanuit dat de som van de houding en management-bestuur. Er is een het gedrag van elke individu in de gemeentelijke duidelijke vraag naar het coachen organisatie samen de organisatiecultuur bepaalt. op competenties, vaardigheden en aandacht voor persoonlijke ontwikkeling. Meer feedback door goed evalueren is een verbeterpunt en dit is nodig voor gericht verbeteren. Er is voldoende ruimte en draagvlak voor verbetering! € 0

35 - 36

Wettelijk minimum en het voor de gehele gemeente beschikbaar hebben van digitale Omgevingsplannen op basis van de uitgangspunten voor dienstverlening en participatie.

We gaan aan de slag met een ontwikkeltraject voor de organisatie, waarbij we ons richten op het fysieke domein (reikwijdte Omgevingswet). We doen dit “organisch”. De boel hoeft niet helemaal op de kop, maar geleidelijk stappen nemen.

+ (i)

De organisatie gaat een hele nieuwe richting in.

++ (i)

Omgevingswet

Ambitiedocument

COLOFON Dit ambitiedocument is geschreven in het kader van het project Invoering Omgevingswet.

Project: Ambtelijk opdrachtgever: Programmamanager: Projectteam: Status: Datum:

Invoering Omgevingswet, werkdoel 1667 Michel Scholten Linda Roeterink Linda Roeterink, Susan Tollkamp, Peter Sterenborg, Harm de Vries, Rick Land, Bert Timpert Versie vaststelling_aangepast nieuwe coalitieakkoord 2019-2022 11 maart 2019

36 - 36

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Winterswijk&id=e2b0d26d-bd8d-44b7-bfb4-58c8a052e3b2