verslag 21 maart 2023 getekend
Tekst van het document
VERSLAG RAADSVERGADERING 21 maart 2023
WWbuurstede
Samenvattend verslag van de openbare vergadering van de gemeenteraad van de gemeente Wijk bij Duurstede
Voorzitter Griffier Leden SamenWerkt
mevrouw LP. Meerts de heer J.P. de Groot
mevrouw N. Dijkstra de heer M.W.J. Gnodde mevrouw D. van der Mark mevrouw D. Scholt-Hylkema de heer R. Willems
VVD
de heer W. Slijper de heer S. Verhaar de heer S. van der Velden Walda
BurgerBelangen
mevrouw N. Plaatsman-Visser de heer F. Scherpenzeel de heer W.G. Smit
CDA
de heer G. Migchels mevrouw A.J.G. Vernooij
SP
de heer R. Meinema de heer F.A.M. van der Tol
PCG
de heer J. de Bruijn de heer A. van Vliet
D66
de heer B.M.A. van Asperdt
Democratie voor Duurstede mevrouw F.D. Place Wethouders
de heer J.C. Buijtelaar de heer J. Brouwer mevrouw W.AJ. Kosterman de heer J. Kuiper
Gemeentesecretaris
mevrouw J. de Jonge
Notulist
mevrouw J.M. Kiep-de Jongh notulistenbureau Leeuwenburgh Vendrig
Verslag raad 21 maart 2023
1
AGENDA 1. 2. 3.
Opening Vaststelling van de agenda Spreekrecht
Podium 4. Rechten van raadsleden (vragen, moties en dergelijke) 5. Informatie van de portefeuillehouder
Benoeming 6. Benoeming gespreksleiders 2023-2026
Kamerstukken 7. Zienswijze op vastgestelde kadernota RID als input voor begroting 8. Kadernota RDWI 9. Vaststellen verslag raadsvergadering 21 februari 2023 10. Vaststellen besluitenlijst raadsvergadering 21 februari 2023
Bespreekstukken Wijziging WGR RDWI 11. 12. Flexwonen 13. Kaderbrief 2024 GGD regio Utrecht 14. Begrotingswijziging 2023-1 GGD regio Utrecht 15. Raadsvoorstel en -besluit bijdrage aardbeving in Turkije en Syrië 16,
Sluiting
1.
Opening
De voorzitter geeft aan dat zij voor het openen van de vergadering wil memoreren dat de met grote verslagenheid kennis is genomen van het overlijden van Henk Muis, voormalig raadslid en wethouder van de gemeente Wijk bij Duurstede en duurzaamheidsstrijder. Hij was pas 69 jaar oud. Henk was een gedreven, aimabel en inspirerend persoon, die zich op diverse vlakken heeft ingezet voor onze samenleving. Zijn overlijden is een groot verlies voor velen. Henk was van 1999 tot 2012 gewaardeerd raadslid en wethouder van onze gemeente. Henk was een man met een visie en een missie. Hij bracht nieuwe begrippen en nieuwe inzichten in de gemeentepolitiek: “Revitalisering van het bedrijventerrein, herstel van de woon-werk balans, de visie Rivierfront, de stadshaven...”. Allemaal ideeën van Henk die hij in zijn rol van wethouder van 2006 tot 2010 tot uitvoering kon brengen. Hij was als wethouder zichtbaar en benaderbaar. Maar misschien ook niet altijd begrepen. Want Henk zijn ambities voerden ver, voor sommigen te ver, en in zijn gedrevenheid om deze wereld mooier te maken ging dingen voor hem soms veel te langzaam. Daarom besloot hij om het na zijn wethouderschap maar zelf aan te pakken. Hij zag de noodzaak van duurzame energie en was vastbesloten om hieraan bij te dragen.
In 2013 richtte hij samen met enkele gelijkgestemden de Eigen Wijkse Energie Coöperatie (EWEC) op, een energiecoöperatie die zich inzet om Wijk bij Duurstede, Cothen en Langbroek groener en klimaatneutraal te maken. Verslag raad 21 maart 2023
2
Hij wist mensen te enthousiasmeren en te overtuigen van het belang van duurzame energie en de rol die zij hierin konden spelen. En hij liet zich hierin niet weerhouden door de weerstand, die er natuurlijk ook was en is. Zijn nalatenschap op het gebied van de energietransitie is groot. Hij was, in goede samenwerking met anderen, de motor achter de grootschalige aanleg van zon op dak. Met als eerste piece de resistance de Stroomfabriek aan de Bosscherwaarden. En nog steeds zet deze ontwikkeling zich door. Henk was een inspirator en een motivator voor velen. Zijn enthousiasme en gedrevenheid zullen dan ook node worden gemist. Wij zijn dankbaar voor wat Henk voor onze samenleving heeft betekend en zullen hem missen. Onze gedachten gaan uit naar zijn familie en vrienden. Wij wensen hen veel sterkte toe bij het verwerken van dit grote verlies.
(Er wordt een ogenblik stilte in acht genomen). De voorzitter opent vervolgens de vergadering met de woorden: “Allen die in de gemeente Wijk bij Duurstede wonen en werken, voor hen zijn wij vandaag bijeen. Wij vertegenwoordigen zo onze inwoners, wij nemen besluiten in alle zorgvuldigheid en na afweging van ieders belang. Dat vraagt wijsheid en soms ook moed. We maken waar wat we besloten hebben voor allen die hier wonen en werken. Laten we hierbij stilstaan.”
2.
Vaststelling van de agenda
De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld.
3.
Spreekrecht
Mevrouw Abolhassani spreekt in namens Nogges en Méér. Nogges heeft een sociaalmaatschappelijk doel, is een leuke dagbesteding, een ontmoetingsplek, een stageplek. Er wordt samengewerkt met het Jongerenwerk en de Voedselbank. Kleding, schoenen, slaapzakken, tenten et cetera zijn geleverd voor de opvang van Oekraïners en vluchtelingen en nog eens vijf pallets met goederen voor de slachtoffers van de aardbeving in Turkije. Zij geeft aan dat Nogges teleurgesteld is over het verloop van de aanbesteding voor de nieuwe milieustraat, maar zich heeft neergelegd bij de nieuwe werkelijkheid. Het contract voor de inname loopt tot eind juni 2023. Na afloop van het contract mogen er geen goederen meer ingenomen worden vanwege de nieuwe gemeentelijke afvalregeling, maar de spullen die inwoners inleveren bij de kringloop zijn geen afval. Deze worden wordt verkocht en hergebruikt. De gemeente wil niet dat er straks twee verschillende kringloopbussen rondrijden om spullen op te halen. Er is een nieuwe ruimte gehuurd voor vijfjaar. De goederen worden in Wijk bij Duurstede verkocht. De opbrengst daarvan wordt besteed in de gemeente (van Wijk voor Wijk). Zij vraagt zich af waarom er geen nieuw innamepunt voor goederen mag zijn, want een kringloop zonder innamepunt bestaat niet en daarom staat zij vanavond hier.
Zij heeft als manager de laatste twee jaar geprobeerd om alles recht te trekken, maar toch mag de kringloop niet door. Dat wordt niet begrepen. De voorzitter merkt op dat er geen antwoord zal volgen op de gestelde vragen en er wordt vanavond ook niet in discussie gegaan. Zij biedt gelegenheid om verduidelijkende vragen te stellen aan inspreker.
Verslag raad 21 maart 2023
3
De heer Migchels (CDA) vraagt of hij het goed begrijpt dat Nogges op het industrieterrein geen goederen mag aannemen.
Mevrouw Abolhassani antwoordt bevestigend. De heer Van Vliet (PCG) informeert of er overleg is gevoerd met de gemeente en wat daarvan het resultaat is.
Mevrouw Abolhassani antwoordt dat er een gesprek is geweest. De gemeente wil jammer genoeg niet dat er twee bussen van de kringloop gaan rondrijden. Mevrouw Plaatsman (BurgerBelangen) vraagt of een tweede bus de enige onderbouwing is. Mevrouw Abolhassani antwoordt dat het gaat om nieuwe wetgeving met betrekking tot afval. Zij herhaalt dat er geen afval wordt opgehaald, het zijn spullen die hergebruikt worden.
ée
De heer Verhaar (WD) is^rernieuwd wat inspreker heeft gedaan om mee te doen met de aanbesteding.
Mevrouw Abolhassani antwoordt dat er een partner is toegewezen. De aanbesteding was voor een lokale ondernemer in een samenwerking. Er is wat geld gespaard voor een grotere ruimte. De aanbesteding is zelf gedaan, maar was niet goed genoeg. Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) heeft begrepen dat de aanbesteding is verlopen. Er zijn meerdere partijen en daarom is de tweede partij in de wachtkamerpositie geplaatst. Zij vraagt wat het betekent voor het vervullen van de wachtkamerpositie als er na eind juni geen goederen meer ingenomen kunnen worden.
Mevrouw Abolhassani antwoordt dat wanneer de partij die de aanbesteding heeft gekregen (Kringloop Zeist) de taken niet kan vervullen of stopt de partij die in de wachtkamerpositie is geplaatst deze plaats kan innemen. Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) vraagt of uitgelegd is waarom het contract al in juni 2023 afloop aangezien de nieuwe milieustraat er dan nog niet is.
Mevrouw Abolhassani antwoordt dat de reden hiervoor niet echt duidelijk is. De voorzitter geeft aan dat de antwoorden op de vragen die Democratie voor Duurstede heeft gesteld vrijdag beschikbaar komen. Zij bedankt inspreker voor haar bijdrage.
Podium Rechten van raadsleden (vragen, moties en dergelijke) 4. De heer Gnodde (SamenWerkt) deelt mee dat in de vorige raadsvergadering een mode omtrent de mestvergister in Cothen is aangenomen. Ondertussen is er een heleboel gebeurd. Betreffende motie kwam met stoom en kokend water tot stand, het proces daar
Verslag raad 21 maart 2023
4
naartoe verdient geen schoonheidsprijs. Tijdens het debat in de raad hebben meerdere partijen argumenten aangedragen om wel of niet voor de mode te stemmen en een vervolgstap richting de Provincie te nemen. Deze argumenten heeft zijn fractie de afgelopen weken meegewogen in het standpunt van vandaag. De fractie heeft de mestvergister in Luttelgeest bezocht, gezien hoe de fabriek daar draait en welke milieurisico’s eventueel over blijven in relatie tot de fabriek die in Cothen gebouwd gaat worden. De zorgen zijn niet helemaal weggenomen. Afvalwater, kwaliteit en zuiverheid van digestaat en vrachtverkeer zijn nog steeds punten van zorg. Naar aanleiding van de motie heeft Hekkelman Advocaten een advies uitgebracht. Zijn fractie heeft gisteravond de risico’s van een juridische vervolgprocedure en claims in kaart gebracht. Daarnaast zijn er ethische vragenstukken rondom precedentwerking, betrouwbare overheid, bestuurlijke verantwoordelijkheid en imago van het gemeentebestuur tegen het licht gehouden. Het groene, sociale hart speelde hierbij een grote rol maar uiteindelijk ook het nuchtere verstand. Geconcludeerd is dat doorgaan op de ingeslagen weg een grotere en directere schade voor de gemeente oplevert dan wanneer wordt afgezien van het intrekkingsverzoek. Wat zijn fractie betreft komt er geen vervolgmotie en heeft de fractie haar les geleerd.
De heer De Bruijn (PCG) geeft aan dat zijn fractie op 31 mei 2022 medeondertekenaar was van de raadsagenda 2022-2026. Tijdens het opstellen van de raadsagenda heeft zijn fractie altijd aangegeven hier kun je niet tegen zijn. De kop nieuwe bestuursstijl sprak aan. Hij citeert: “Een nieuwe werkwijze met een eigen dynamiek die ook vraagt om een nieuwe bestuursstijl”. Op dat moment had zijn fractie nog geen idee hoe dit in de praktijk uitgevoerd zou worden, maar besluiten zouden helder en transparant genomen worden, met een duidelijke inhoud, met wat er wel en niet gedaan gaat worden en tenslotte dat consequenties van besluiten gedragen zouden kunnen worden. Helaas werd tijdens de raadsvergadering van 21 februari jl. ervaren dat andere fracties iets anders onder deze nieuwe bestuursstijl verstaan. In januari 2017 heeft de raad een verklaring van geen bedenkingen afgegeven aan een groep jonge, enthousiaste ondernemers voor de bouw van een biovergister. Als deze verklaring dan zes jaar later via een motie ingediend door BurgerBelangen met steun van SamenWerkt en WD onderuit gehaald wordt, is dat een vorm van onbehoorlijk bestuur. Nadat om ongeveer 15.00 uur een reactie van een advocatenkantoor binnenkwam waarin werd aangegeven dat wanneer deze vergunning ingetrokken zou worden de gemeente een miljoenenclaim te wachten stond, werd de motie afgezwakt naar een financieel onderzoek.
Naar de mening van zijn fractie is er niet alleen sprake van onbehoorlijk bestuur, maar partijen in de raad houden er een zwalkend beleid op na en laten zich leiden door angst. Dit mag en kan niet de bedoeling zijn van de nieuwe bestuursstijl. Zijn fractie distantieert zich hiervan omdat dit een onverteerbare zaak is. Zo ga je niet met burgers en ondernemers om. In het presidium van 23 februari jl. heeft zijn fractie aangegeven dat overwogen werd om de handtekening onder duurzaamheid en het ruimtelijk domein weg te halen vanwege het onbehoorlijke bestuur. Enkele fractievoorzitters gaven daarop aan graag in gesprek te willen gaan met zijn fractie, maar dit is niet helemaal gelukt. Vanmorgen vroeg werd hij gebeld door de heer Gnodde, de heer Migchels stuurde hem een appje om 18.55 uur. SamenWerkt geeft aan dat zij zich na intern beraad neerlegt bij het besluit van 2017, zoals zojuist werd gemeld. Zijn fractie blijft het zwalkend beleid van de raad veroordelen en vindt het niet passend in de voorgenomen nieuwe bestuursstijl. De handtekening onder de raadsagenda wordt vooralsnog niet ingetrokken omdat zijn fractie de kiezers heeft beloofd een goede en
Verslag raad 21 maart 2023
5
betrouwbare volksvertegenwoordiger te zijn die zich niet, zoals een aantal partijen in de raad, laat leiden door de waan van de dag door als een nerveus juffershondje met kwispelend staartje het beleid binnen de gemeente te controleren. De heer Smit (BurgerBelangen) heeft eveneens een mededeling over de mode mestvergister. Zijn fractie wenst de motie aan te houden vanwege twee adviezen van hetzelfde advocatenkantoor die strijdig zijn met elkaar. Dit verreist nader juridisch onderzoek. Over het laatste advies dat vrijdagmiddag is ontvangen gaat zijn fractie schriftelijke vragen stellen aan het college om duidelijk te krijgen hoe deze adviezen tot stand zijn gekomen. Het eerst advies kwam van een Wabo-specialist, een volledig theoretisch verhaal zonder precedenten waarbij je de neiging krijgt om te vragen om een voorbeeld. Het andere advies van een aansprakelijkheidsspecialist zat al een jaar in het dossier met een totaal andere lading en precedenten. Voorts zijn er onduidelijkheden over de kwantitatieve aansprakelijkheid die mogelijk bij de gemeente terechtkomt. Er staat niets over in het advies over hoeveel, behalve dat de Wabo-specialist de eisen van de advocaat van de ondernemers herhaalt, dit terwijl de beroepscommissie van GS hier al wel kwantitatief en kwalitatief iets over heeft gezegd.
De voorzitter merkt op dat de motie niet aangehouden kan worden omdat deze niet is ingediend, de motie is enkel aangekondigd.
De heer Smit (BurgerBelangen) verduidelijkt dat SamenWerkt de steun aan de motie intrekt. Zijn fractie komt op een later moment terug op deze motie. De omwonenden hebben inmiddels hoger beroep aangetekend hetgeen de zaak van de mestvergister onder de rechter houdt. De rechterlijke uitspraak van mei 2021 wordt in stand gehouden; de ondernemers handelen en investeren nog steeds voor eigen rekening en risico.
De voorzitter concludeert dat de fractie van Burgerbelangen zich beraadt over het alsnog indienen van een motie.
Zij biedt vervolgens de fractie van BurgerBelangen gelegenheid om M2023-008 vreemd aan de orde van de dag van BurgerBelangen en Democratie voor Duurstede aangaande aanvliegroute toe te lichten. Mevrouw Plaatsman (BurgerBelangen) geeft aan dat Nederland in de greep wordt gehouden door de stikstofcrisis. Woningbouw wordt vertraagd en op sommige plaatsen zelfs uitgesteld, de natuur staat onder druk, boeren leven sinds de publicatie in onzekerheid, maar Schiphol gaat uitbreiden met een vierde vliegroute. Deze aanvliegroute gaat over delen van Gelderland en Utrecht. Haar fractie vindt dit vreemd aangezien de provincie Utrecht één van de meest pittige opgaven heeft op het gebied van stikstof vanwege twee Natura 2000gebieden en een NNN-gebied. De minister plant boven dezelfde gebieden een aanvliegroute alsof de natuur er niet toe doet en de boeren niet bestaan. De mode die voorligt, is in samenspraak met partijen van andere gemeenten en een samensmelting van modes die in andere gemeenten reeds aangenomen zijn.
De oproep van de motie luidt als volgt:
Verslag raad 21 maart 2023
6
Samenwerking te zoeken met omliggende gemeenten, in het bijzonder met de gemeenten die ook risico lopen met deze nieuwe aanvliegroute, zoals Zeist, Woudenberg, Rhenen, Utrechtse Heuvelrug en Ede. Door in overleg met deze gemeenten te zorgen dat hun belang is vertegenwoordigd in de kerngroep Luchtvaart of in toekomstig overleg m.b.t. de nieuwe aanvliegroute. Samen met deze gemeenten en de provincie een duidelijk standpunt te laten horen naar het Rijk. Zodat onze stilte- en Natura2000 gebieden niet belast worden door deze aanvliegroute, bijvoorbeeld door verhoogde stikstofdepositie. Dit geldt vanzelfsprekend ook voor onze inwoners. In de zienswijze staat: “Het principe dat de totale hinder van Schiphol niet mag toenemen, moet ook het uitgangspunt zijn voor de verder van de luchthavens gelegen gebieden, dus ook voor de provincie Utrecht.” De provincie Utrecht aan te moedigen om actief te blijven deelnemen aan overleggen met ministerie en de BRS (Bestuurlijke Regie Schiphol) in plaats van zich te vertegenwoordigen door een andere provincie met als inzet dat onze bewoners en onze stilte- en NaturaZOOO gebieden niet belast worden door deze aanvliegroute. Onze inwoners actief te blijven informeren over ontwikkelingen. Dit kan ook in samenwerking met omliggende gemeenten.
De heer Verhaar (WD) merkt op dat de motie sympathiek lijkt, maar tegelijkertijd moet je je wel afvragen waartoe opgeroepen wordt. Schiphol gaat niet uitbreiden, maar probeert de overlast in bepaalde gebieden wat meer te spreiden over Nederland. Als de gemeente aangeeft dat willen wij niet, wordt het een beetje een not in my backyard verhaal. Schiphol is een enorme werkgever, Nederland is een distributieland bij uitstek, de logistiek is rondom Schiphol gegroepeerd. Als dit wordt tegengewerkt, gaat Schiphol krimpen en dat zal ongetwijfeld ten koste gaan van werkgelegenheid. Daarbij is het de vraag hoeveel stikstof er op gemeentelijk gebied valt. Dit geldt ook voor geluid. Zijn fractie denkt dat de hoeveelheid overlast meevalt en steunt de motie niet. De heer Van Vliet (PCG) is van mening dat een discussie over Schiphol niet in de raad gevoerd moet worden. Dit moet aan de andere bestuursorganen overgelaten worden. De heer Migchels (CDA) merkt op dat wanneer de boeren hun stikstofuitstoot moeten halveren ook Schiphol de uitstoot moet halveren. De groei van Schiphol is geen gegeven. Het huidige kabinet zet in op krimp. Schiphol is nu al niet in staat voldoende personeel te werven om zaken goed te kunnen runnen. Op andere plaatsen is een tekort aan personeel waardoor zijn fractie denkt dat de wereld niet vergaat als er wat minder vluchten naar allerlei vakantieoorden plaatsvinden.
De raad moet opkomen voor de belangen van de burgers. Hij hoort nu al meer vliegtuigen dan een aantal jaren geleden (voor corona). Zijn fractie steunt de motie.
De heer Meinema (SP) merkt op dat vliegtuigen op behoorlijke hoogte overvliegen waardoor de stikstofemissie niet meetbaar is. Het beperken van stikstof is een landelijke opgave en niet aan de gemeente. Zijn fractie steunt de motie niet. Mevrouw Dijkstra (SamenWerkt) geeft aan dat haar fractie het eens is met hetgeen door BurgerBelangen naar voren is gebracht. Er zijn nog veel onzekerheden rondom de plannen,
Verslag raad 21 maart 2023
7
maar al wel voldoende zorgen en daarom is haar fractie blij met de aandacht voor de stikstofproblematiek in de Natura 2000 en NNN-gebieden. Haar fractie steunt de motie. Wethouder Buijtelaar reageert dat de rijksoverheid bezig is met de herziening van het luchtruim. De Provincie en verschillende gemeenten hebben reeds in maart 2021 een zienswijze op het ontwerpbesluit voorkeursruimte luchtruim herziening ingediend. Het college kan zich vinden in deze zienswijze. Met het ontwerpbesluit sorteert het Rijk voor op een vierde aanvliegroute, de locatie is nog niet bekend, wel wordt aangegeven dat deze ten zuidoosten van de provincie Utrecht often zuidwesten van de provincie Gelderland komt te liggen. In beide situaties komen de vliegbanen boven de provincie Utrecht, daarmee ontstaan nieuwe gehinderden en daarom heeft de Provincie destijds aangedrongen op een project MER om een verantwoorde keuze te kunnen maken rekening houdend met het huidige gebruik op de grond. In de motie wordt een aantal zaken genoemd die wellicht toch wat genuanceerder liggen. De routestructuren zullen pas medio 2024 gereed zijn. Deze komen door middel van een participatietraject tot stand waardoor het onjuist is dat de routes al zijn gepland. Voor wat betreft de kwetsbare natuur zal er altijd onderzoek plaatsvinden naar de effecten van een vierde naderingsroute.
In de luchtvaartnota 2050 van het Rijk is het zo veel mogelijk beperken van het vliegen boven deze gebieden opgenomen. De motie spreekt over een belasting door stikstofdepositie. In 2019 heeft de TU Delft onderzoek gedaan naar de effecten van de wereldwijde luchtvaart 1,39 teragram (1012) aan stikstofdepositie. In Europa is dit 1,13% van het totaal. Dit aandeel bevat zowel het landen, taxiën en opstijgen als vliegen op grote hoogte. Omdat het alleen om de aanvliegroute gaat, is het aandeel nog kleiner. De mode gaat minder in op geluidsoverlast, deze discussie is in de kerngroep veel meer aan de orde. Vliegtuigen komen op ongeveer 1,5 km over (ruim 4.900ft). Hij gaat nader in op de oproep van de motie. De motie roept op tot samenwerking. Het college stelt voor om dit te doen in provincieverband al dan niet samen met de provincie Gelderland. Het nieuwe college van GS zal gevraagd worden om hierin het voortouw te nemen. Het stikstofdossier speelt een beperkte rol. Landelijk wordt gekeken naar de omvang van Schiphol. De gemeente ziet daarin geen rol voor zichzelf, maar ziet wel een rol voor het aankaarten van de problematiek. In zijn opbek ligt de problematiek eer op het gebied van geluid dan op het gebied van stikstof. De gemeente verwacht een leidende rol van de Provincie.
Als Wijk bij Duurstede uitgenodigd wordt om zitting te nemen in de kerngroep BRS zal zij dit geluid laten horen. De inwoners actief te blijven informeren; dat gebeurt op dit moment niet. Gelet op het onderwerp wil het college hierin een zekere terughoudendheid betrachten omdat het vooral zaken zijn die landelijk spelen dan wel op provinciaal niveau uitgevochten worden. Als Wijk bij Duurstede toetreedt tot de kerngroep wordt vanzelfsprekend om een goede communicate gevraagd. Het college beschouwt de motie als een aanmoediging om samen als bestuur in het belang van inwoners te handelen.
Mevrouw Plaatsman (BurgerBelangen) is blij met de woorden van de wethouder dat hij van de Provincie een aanjagende rol verwacht. Zij verwacht dit ook van de gemeente en daarom wordt de mode ingediend. Zij is ook blij dat de WD aangeeft dat de aanvliegroute er komt om de overlast te spreiden, dit betekent dat er inderdaad overlast is van vliegroutes en daarom wordt deze route niet boven het hoofd van de gemeente gewenst. De voorzitter brengt motie M2023-008 in stemming.
Verslag raad 21 maart 2023
8
Voor stemmen de fracties van: SamenWerkt, BurgerBelangen, CDA, D66 en Democratie voor Duurstede. Tegen stemmen de fracties van: WD, SP en PCG.
Dit houdt in dat de motie met 12 stemmen voor en 7 stemmen tegen is aangenomen.
De voorzitter biedt de fractie van BurgerBelangen gelegenheid om een agenderingsverzoek toe te lichten. De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) geeft aan dat het onderwerp van het agenderingsverzoek het belangrijkste onderwerp is dat zijn fractie hoopt te agenderen. Dit is waarom hij (en naar hij vermoedt velen met hem) in de politiek zijn gegaan. Zowel landelijk als lokaal dreigt de politiek een grote groep mensen te verliezen. Vaak wordt het terugtrekken van de overheid, het centraliseren, het uitbesteden, het outsourcen van werkzaamheden en het snelle verloop van ambtenaren genoemd waardoor men zich niet meer gehoord voelt. Voorbeelden zijn: ik heb al meerdere keren mijn verhaal moeten doen, je wordt van loket naar loket verwezen, communicate en regelgeving zijn te moeilijk. Inwoners geven aan dat zij weleens reactief geholpen worden en een systeemantwoord krijgen. Organisatoren van evenementen, vaak vrijwilligers en inwoners van de gemeente, overwegen te stoppen omdat alles te moeilijk wordt. Inwoners geven aan dat participatietrajecten voor de bühne zijn, want het definitieve plan ligt toch al op straat of staat al in de krant. Mensen met financiële problemen (hoge inflate, stijgende energiekosten, stijgende zorgpremie) haken af. Het aanvragen van toeslagen daaromtrent is ontzettend lastig. Hij kan nog wel even doorgaan met signalen die dagelijks binnenkomen.
Voor de verkiezingen stonden veel campagnes in het teken van het veranderen van de bestuursstijl en het dichten van de kloof. Tot op heden hebben raad en college hier nog geen handen en voeten aan gegeven. Het zou mooi zijn als dit onderwerp geagendeerd wordt zodat dit gezamenlijk opgepakt kan worden.
De heer Migchels (CDA) merkt op dat de raad heeft uitgesproken dat hij het anders wil doen.
Er is geen coalitie-oppositie maar een raadsagenda. Hij is van mening dat er wel stappen zijn gezet, maar het kan nog beter. Zijn fractie steunt het agenderingsverzoek. De heer Van der Tol (SP) beaamt dat dit traject al in gang is gezet met de raadsagenda. Voor duurzaamheid is een participatietraject opgestart en zijn er kansen om inwoners te betrekken bij het bestuur. Het betrekken van inwoners bij de raad is ook een taak van raadsleden. Zijn fractie gaat mee met het agenderingsverzoek, maar merkt dit wel als een beetje overbodig aan. De heer De Bruijn (PCG) geeft aan dat ook zijn fractie het agenderingsverzoek honoreert. Het dichten van de kloof tussen inwoners en overheid; zojuist bij de mestvergister werd de kloof groter gemaakt. Het is een spannend onderwerp, zijn fractie ziet er naar uit. Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) merkt op dat het niet belangrijk is of de analyse van BurgerBelangen klopt, maar als in de veiligheidsstrategie vermeld staat dat de kloof tussen inwoners en overheid een belangrijk sociaalmaatschappelijk probleem is,
Verslag raad 21 maart 2023
9
waarbij vooral wantrouwen wordt gesignaleerd, is het de moeite om met elkaar van gedachten te wisselen welke bijdrage de raad zou kunnen leveren om deze kloof te dichten. Haar fractie ondersteunt het agenderingsverzoek.
De heer Van Asperdt (D66) ondersteunt het agenderingsverzoek en onderstreept de opmerking dat er al acties zijn geweest in de raad. Kort geleden is van de inspraakverordening een beginspraakverordening gemaakt. De heer Gnodde (SamenWerkt) geeft aan dat ook zijn fractie het agenderingsverzoek steunt en voegt toe dat de raadsagenda binnenkort wordt geëvalueerd. Daar hoort natuurlijk ook hoofdstuk 1 bij waarin dit onderwerp een thema is.
Wethouder Kuiper reageert dat het college deze oproep vooral leest als een uitdrukking van klachten. Dienstverlening van de gemeente richting de inwoner is belangrijk. Het is belangrijk om aansluiting te vinden bij de inwoners. Een klacht van een inwoner is een advies aan degene die de dienst verleent. Dit gesprek wordt vervolgd. De heer Van Asperdt (D66) merkt op dat de gemeente op grond van de Alcoholwet de verplichting heeft om een preventie- en handhavingsplan op te stellen. Gebleken is dat de doelstellingen van het beleid niet worden gehaald en daarom heeft zijn fractie vragen gesteld. Zijn fractie is geschrokken van het uitblijven van resultaten. Hij informeert of het college ook geschrokken is. Voorts vraagt hij of het college contact heeft gehad met het Trimbos Instituut over de te nemen beleidsmaatregelen of dit alsnog gaat doen omdat zijn fractie zou willen aandringen op een bewezen aanpak op de korte termijn. Wethouder Kosterman bevestigt dat het college ook is geschrokken en zich grote zorgen maakt. In 2018 zat Wijk bij Duurstede qua gebruik van alcohol nog onder het gemiddelde. Op dat moment was er geen aanleiding voor grote zorgen of grote interventies. De cijfers zijn echter dermate gekanteld dat er contact is opgenomen met de GGD.
Het Trimbos Instituut is gevraagd om haar kennis en expertise te delen met de gemeente over de effectiviteit van beleid en maatregelen. Onder leiding van de GGD zijn twee sessies georganiseerd met alle stakeholders (sportverenigingen, huisartsen, Revius, politie, boa, Jellinek Kliniek) en zijn de cijfers geduid. Aangetekend is dat corona hierbij wel degelijk een rol speelt. De input vanuit de sessies is gebruikt voor het nieuwe preventie- en handhavingsplan dat vorige week ambtelijk in concept is aangeleverd en binnenkort met de raad wordt besproken. De raad wordt daarna in de gelegenheid gesteld om input te leveren en het plan vast te stellen. Het is een complex probleem, veel factoren spelen een rol en deze zijn niet allemaal te beïnvloeden. Ouders hebben een voorbeeldfunctie in het aangeven van grenzen. Ook de sociale en fysieke omgeving van jongeren (school, sportvereniging en buurt) spelen een rol. Dit probleem vraagt om een integrale, structurele aanpak waarin alle partijen hun rol pakken. Dit lukt niet altijd, en het beschikbare budget is beperkt. Zij roept de raad op ervaringen te delen om het met zijn allen beter te gaan doen zodat de cijfers teruggebracht worden.
5. Informatie van de portefeuillehouder Hiervan wordt geen gebruik gemaakt.
Verslag raad 21 maart 2023
io
Benoeming 6. Benoeming gespreksleiders 2023-2026
De voorzitter leest het besluit voor als volgt: Te benoemen de onderstaande gespreksleiders voor de raadsperiode 2023-2026 Mevrouw Adrienne van Woudenberg, WD De heer Jan Oechies, PCG De heer Tijmen Baas, SamenWerkt De heer Arend de Heus, WD De heer Gerard Migchels, CDA
Mevrouw Plaatsman (BurgerBelangen) informeert of het juist is dat deze gespreksleiders worden benoemd naast de al bestaande gespreksleiders. Dit wordt bevestigd. De voorzitter constateert dat het voorstel unaniem wordt aangenomen en feliciteert de benoemden. Hamerstukken 7. Zienswijze op vastgestelde kadernota RID als input voor begroting
Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming wordt overeenkomstig het voorstel van burgemeester en wethouders besloten.
8.
Kadernota RDWI
Mevrouw Plaatsman (BurgerBelangen) geeft als stemverklaring dat haar fractie bij dit agendapunt en ook bij het voorgaande agendapunt een toename in kosten ziet waar zorgen over zijn, maar toch voor het voorstel stemt. Zonder beraadslaging en zonder hoofdelijke stemming met inachtneming van de afgelegde stemverklaring wordt overeenkomstig het voorstel van burgemeester en wethouders besloten.
9.
Vaststellen verslag raadsvergadering 21 februari 2023 Het verslag wordt zonder wijzigingen goedgekeurd en vastgesteld.
10. Vaststellen besluitenlijst raadsvergadering 21 februari 2023 De besluitenlijst wordt zonder wijzigingen goedgekeurd en vastgesteld. Bespreekstukken 11. Wijziging WGR RDWI
De voorzitter leest het voorgestelde besluit voor: in te stemmen met de bijgevoegde zienswijze (Bijlage 4) met betrekking tot de door 1. te voeren wijzigingen in verband met de gewijzigde WGR en de RDWI hierover te informeren.
Verslag raad 21 maart 2023
ii
Zij biedt vervolgens de fractie van D66 gelegenheid om amendement A2023-008 aangaande raadsrapporteurs toe te lichten. De heer Van Asperdt (D66) geeft aan dat uit de voorbespreking bleek dat gemeenschappelijke regelingen zoals RDWI belangrijk werk doen met impact voor de inwoners. De afstand tussen direct gekozenen en degenen die besturen moet niet te groot zijn. De fracties zijn van mening dat het goed is om bij deze gemeenschappelijke regeling raadsrapporteurs aan te stellen. Kandidaten hebben zich inmiddels gemeld. Hij beveelt het amendement van harte aan. Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) vult aan dat dit een belangrijke eerste stap is in het dichten van democratische kloof. Zij acht het verstandig om over een jaar te evalueren of raadsrapporteurs hier voldoende in voorzien en of er wellicht aanleiding is om het dichten van de democratische kloof op aanvullende wijze te doen.
De heer Van der Velde Walda (WD) vraagt waarom bij deze gemeenschappelijke regeling en niet bij andere gemeenschappelijke regelingen. Hij verwacht eigenlijk dat dit bij een volgende bespreking over de gemeenschappelijke regelingen weer aan de orde komt. De heer Willems (SamenWerkt) merkt de verbouwing van het Huis van Thorbecke aan als een crime. Hoe krijgen gemeenten grip op gemeenschappelijke regelingen die steeds duurder worden. Raadsrapporteurs zijn een middel om meer grip te krijgen en dit zou bij meer gemeenschappelijke regelingen toegepast kunnen worden. Als het heel erg belangrijk is, moet een vertegenwoordiger van de gemeenschappelijke regelingen gewoon naar de gemeente komen om uitleg te geven. De heer Van Asperdt (D66) reageert dat uit zijn belronde bleek dat diverse fracties aangaven dat deze discussie ook bij volgende gemeenschappelijke regelingen gevoerd moet worden. Hij beaamt dat het verbouwen van het Huis van Thorbecke een crime is. In de toelichting is nadrukkelijk opgenomen dat het voorstel nadrukkelijk niet in de plaats treedt van, maar complementair is aan.
Wethouder Brouwer reageert dat het college achter het amendement staat. In de voorbespreking werd al voorgesteld om de directeur eenmaal per jaar uit te nodigen naar de gemeente te komen zoals dat eerder ook werd gedaan. De voorzitter brengt amendement A2023-008 in stemming. Het besluit luidt als volgt: Toe te voegen aan bovengenoemd voorstel met zaaknummer 515894, een tweede beslispunt, zijnde: 2) over te gaan tot benoeming van raadsrapporteurs voor de gemeenschappelijke regeling (GR) RDWI;
De heer Van der Velde Walda (WD) geeft als stemverklaring dat zijn fractie het amendement niet steunt. Er wordt een meerwaarde gezien, maar het is eigenlijk aan RDWI en andere gemeenschappelijke regelingen om te bepalen of zij uitleg komen geven.
Verslag raad 21 maart 2023
12
Raadsrapporteurs moeten neutraal rapporteren, daarbij moet geen politiek bedreven worden. Zijn fractie heeft er geen vertrouwen in dat dit zo zal gaan en ziet daarom liever dat de RWDI uitleg geeft. Voor stemmen de fracties van: SamenWerkt, BurgerBelangen, CDA, SP, PCG, D66 en Democratie voor Duurstede. Tegen stemt de fractie van: WD.
Dit houdt in dat het amendement is aangenomen met 16 stemmen voor en 3 stemmen tegen.
De voorzitter biedt de fractie van Democratie voor Duurstede gelegenheid om amendement A2023-009 zienswijze wijzigingen GR RDWI toe te lichten.
Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) geeft aan dat in de oorspronkelijke tekst staat “wij stellen voor de inspraakmogelijkheden bij de raad te beleggen". Voorgesteld wordt om dit te wijzigen in "wij stellen voor inspraakmogelijkheden niet te beperken tot de organisatie(s) van uitkeringsontvangers en ook open te stellen voor individuele inwoners, en te zoeken naar wegen om dat vorm te geven". Zij licht dit toe aan de hand van een persoonlijk voorbeeld. In het naaste verleden was zij partner in een adviesbureau voor circulair landgoedbeheer (duurzame bosbouw en duurzaam parkbeheer). Daarbij werden leerwerktrajecten georganiseerd voor mensen met een uitkering waaronder statushouders. Deze statushouders mochten blij zijn als zij een fiets als vervoermiddel hadden. Daardoor ontstonden problemen met busjes die heen en weer moesten rijden waar ondernemers niet zo veel zin in hadden en werd gezocht naar stageplekken zo dicht mogelijk bij de woonplaats met bijkomende voordelen voor integratie in de buurt. Hierbij waren vooral de gemeente en inkoop van groenvoorziening nodig. Zij had geen prettige ervaringen bij het in gesprek gaan met de gemeentelijke organisatie. Het was fijn geweest zijn als er een makkelijkere ingang zou zijn geweest om ideeën voor te leggen.
Het amendement is een voorstel om te zoeken naar wegen om de inspraak van burgers die nu beperkt is tot de centrale cliëntenraad van uitkeringsgerechtigden uit te breiden tot individuele inwoners waaronder ook ondernemers. De heer Van Asperdt (D66) vindt het amendement sympathiek, maar wijst op een juridisch probleem; om het amendement uit te kunnen voeren moet de gemeenschappelijke regeling in zijn geheel gewijzigd worden over de gemeenten heen. Hij vraagt aan het college of dit een juiste observatie is. Principieel gezien staat zijn fractie altijd positief ten opzichte van inwonersparticipatie. De heer Willems (SamenWerkt) neemt aan dat inspraakmogelijkheden bij de raad nog steeds gewenst worden. De cliëntenraad wordt toegevoegd en daaronder vallen ook individuele inwoners. Hij wacht het antwoord van de wethouder af of dit kan en ook effect heeft. De heer Van der Tol (SP) ondersteunt elke poging om zo veel mogelijk inwoners te laten meespreken bij besluiten die genomen worden, maar of dit amendement daaraan bijdraagt wordt betwijfeld. Het gaat om cliënten die een bijstandsuitkering krijgen. Hij heeft begrepen dat de cliëntenraad haar werk goed doet en daarom zou hij dat willen benadrukken. De
Verslag raad 21 maart 2023
13
tweede lijn is de sociale adviesraad waarin inwoners zijn benoemd die namens de Wijkse samenleving meedenken en adviseren over beleid in het Sociaal Domein. Participate valt daar ook onder. De derde lijn is de raad met 19 raadsleden die de directeur uitnodigt. Zijn fractie denkt dat dit voldoende is, maar wacht de reactie van de wethouder af om vervolgens te bepalen of wel of niet meegegaan wordt met het amendement.
De heer Van der Velde Walda (WD) merkt op dat het college dit graag dicht bij organiseert. Zijn fractie hoort graag zelf van inwoners hoe zij over dingen denken en vreest dat wanneer dit rechtstreeks gebeurt de raad deze input niet krijgt. Het is een wat lastige constructie om ook als raad in positie te blijven en te weten wat er speelt. De inspraak bij de raad beleggen die dit vervolgens doorlegt lijkt de beste weg, maar wellicht wordt zijn fractie nog overtuigd door de wethouder.
Wethouder Brouwer geeft aan dat het college het amendement ontraadt, als dit wordt gewenst moet dit unaniem goedgekeurd worden door de raden en de colleges van de vijf gemeenten. Hij denkt dat het erom gaat hoe omgegaan wordt met lokale vragen als het gaat om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. De raad is van harte welkom om op 29 maart a.s. een presentatie met betrekking tot de strategische kaders aan te horen. In de cliëntenraad zijn inwoners uit de Regio en Wijk bij Duurstede vertegenwoordigd, maar ook organisaties als Humanitas. Zij denken mee bij besluiten van het algemeen en dagelijks bestuur. Hij noemt vroegsignalering met woningbouwcorporaties, werktafels waar ook het UWV vertegenwoordigd is en de recent opgerichte Kansfabriek met het startpunt werk. Dit moet een punt worden waar de vraag van een organisatie of individu binnenkomt. Hij wijst op de landelijke ontwikkeling van waaruit met de participatiewet in balans naar toegegaan moet worden (arbeidsregionalisering via de arbeidsmarkt). Gemeenten moeten een punt inrichten waar mensen vragen kunnen stellen. Los van het feit dat het amendement juridisch gezien niet mogelijk, denkt het college dat wat er nu al is verbeterd en uitgebreid moet worden. Hij stelt voor om gezamenlijk met de raadsrapporteurs en de directeur van RDWI te bekijken hoe het lokaal zo goed mogelijk gemaakt kan worden.
Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) was niet bekend met de juridische kant. Toen zij dit amendement indiende was zij ook niet op de hoogte van het agenderingsverzoek van Burgerbelangen om het hele spectrum te bekijken. Dit is een stap in de goede richting waardoor de noodzaak voor het amendement wordt weggenomen. In de richting van de SP geeft zij aan dat wanneer een amendement of motie wordt ingediend dit niet noodzakelijkerwijs een verklaring van wantrouwen is naar wat al bestaat, maar een poging om een aanvulling of verbetering te bereiken. Zij trekt het amendement in. De voorzitter brengt het geamendeerde voorstel in stemming. De heer Van Asperdt (D66) geeft als stemverklaring dat zijn fractie in de voorbespreking een negatief stemadvies heeft afgegeven omdat juist de democratisering en de raadsledenadviescommissie heel belangrijk worden gevonden. De raad is vanavond aan dit bezwaar tegemoet gekomen door uit te spreken van zins te zijn een raadsledenadviescommissie in te stellen. Zijn fractie stemt voor het voorstel.
Verslag raad 21 maart 2023
14
De voorzitter constateert dat het voorstel unaniem wordt aangenomen. Zij verzoekt de leden Dijkstra, Slijper en Van Vliet (voorzitter) om de commissie van stemopneming te vormen.
Zij schorst de vergadering.
(Er wordt schriftelijk gestemd over de benoeming van de raadsrapporteurs). De voorzitter heropent de vergadering. De heer Van Vliet leest de uitslag van de stemming voor als volgt:
Voor de heer Frans van der Tol 16 stemmen voor en 3 stemmen tegen Voor de heer Bart van Asperdt 16 stemmen voor en 3 stemmen tegen Voor de heer Freddy Scherpenzeel 14 stemmen voor en 5 stemmen tegen De voorzitter concludeert dat de leden Van der Tol, Van Asperdt en Scherpenzeel allen zijn genoemd als raadsrapporteurs voor de gemeente Wijk bij Duurstede voor de RDWI. Zij meldt dat op woensdag 29 maart de Regionale informatiebijeenkomst Strategische kaders werk en inkomen ZOU gemeenten wordt gehouden.
12.
Flexwonen
De voorzitter leest het voorgestelde besluit voor als volgt: 1. De door het college opgelegde geheimhouding op de bij het raadsvoorstel behorende bijlage 3, op basis van artikel 25 Gemeentewet te bekrachtigen in verband met de onderhandelingspositie en dus de financiële positie van de gemeente; 2. Een krediet van € 950.000,- beschikbaar te stellen voor de gemeentelijke kosten om de realisatie van 52 flexwoningen op de locatie Het Kleine Ros mogelijk te maken; Het onder beslispunt 2 genoemde krediet als volgt te dekken: 3. a. € 624.000,- Ontvangen Rijksbijdrage Stimuleringsregeling flex- en
transformatiewoningen; b. € 140.000,- Huurinkomsten (ineens) voor de grond van Heuvelrug Wonen; c. € 170.000,- Verhoging raming opbrengsten bouwleges 2023; d. € 16.000,- Onttrekking aan Bestemmingsreserve Stedelijke Vernieuwing. Zij biedt vervolgens de fractie van Democratie voor Duurstede gelegenheid om amendement A2023-010 aangaande toewijzing flexwoningen toe te lichten. Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) geeft aan dat met het amendement voorgesteld wordt om bij de tekst op pagina 3 (Afspraken rondom verplaatsing flexwoningen) op te nemen: Om de realisatie van de flexwoningen voor Heuvelrug Wonen financieel haalbaar te maken, staat de gemeente toe dat 12 (nader door de gemeente te bepalen) flexwoningen niet verplaatst hoeven te worden. Hierdoor worden bij Heuvelrug Wonen verplaatsingskosten bespaard) aan te vullen met: De 12 permanente woningen zullen worden toegewezen aan mensen die al in Wijk bij Duurstede wonen of al in Wijk bij Duurstede werken. In de toelichting bij het amendement zijn uitspraken van de afgelopen
Verslag raad 21 maart 2023
15
jaren van verschillende partijen opgenomen over de noodzaak om de woningnood van Wijkse inwoners te verzachten. Anno 2023 is het er niet beter op geworden. De wethouder gaf in de laatste themabijeenkomst aan dat hij persoonlijk regelmatig gebeld wordt door inwoners die om wat voor reden dan een woning nodig hebben en wanhopig zijn. Hij moet hen vaak teleurstellen. Met dit amendement wordt beoogd dat in ieder geval 12 flexwoningen geoormerkt worden als woningen voor de Wijkse inwoner.
De heer Migchels (CDA) maakt zich niet alleen druk om de inwoners van Wijk bij Duurstede, maar ook om die van Cothen en Langbroek en verzoekt daarom aan te geven dat het om inwoners van de gemeente Wijk bij Duurstede gaat. Hij vraagt aan de wethouder of dit juridisch mogelijk is. Mevrouw Scholt (SamenWerkt) vindt het een sympathiek idee om woningen toe te wijzen aan eigen inwoners, ondernemers willen graag woningen voor hun werknemers, maar stelt eveneens de vraag of dit mogelijk is. De heer Slijper (WD) sluit zich aan bij de twee voorgaande sprekers en vraagt aan de indiener hoe dit in de praktijk gaat werken. De 12 woningen die een permanent karakter krijgen zijn nog niet aangewezen. Zijn fractie wacht de reactie van de wethouder af.
De heer Van Asperdt (D66) refereert aan het regionale toewijzingsbeleid en de regionale huisvestingsverordening en vraagt zich af of het gezien dit beleid en deze verordening mogelijk is om voor dit amendement te zijn. De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) geeft aan dat zijn fractie voor dit amendement is, maar eveneens benieuwd is of dit juridisch gezien mogelijk is.
De heer Meinema (SP) merkt op dat op dit moment 50% van de sociale huurwoningen naar lokale inwoners gaat. Zijn fractie ziet geen reden om het amendement te steunen.
Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) reageert dat het vanzelfsprekend is dat alle inwoners van de gemeente Wijk bij Duurstede wordt bedoeld. De fractie heeft gekeken naar de mogelijkheden, het worden definitieve woningen. Als de minister het mogelijk maakt om 50% toe te wijzen ziet zij niet in waarom dit niet zou kunnen met slechts 12 woningen. Het kijken naar mogelijkheden voor de eigen inwoners zou een mooi gebaar zijn omdat de gemeenschap grote behoefte heeft aan woningen. Zij verzoekt het college de twijfel of het wel of niet mogelijk is weg te nemen. Zij verzoekt de heer Van Asperdt om zijn opmerking te verduidelijken. De heer Van Asperdt (D66) verduidelijkt dat zijn fractie in het verleden heeft ingestemd met de regionale huisvestingsverordening die uitgaat van een bepaald toekenningsbeleid. Hij denkt dat het amendement niet kan bestaan naast deze verordening en daarom wil hij graag verifiëren of dit klopt. Wethouder Buijtelaar reageert dat het raadsvoorstel gaat over het toekennen van het budget, met het amendement wordt voorgesteld om voordat het besluit is genomen de huizen al te verdelen. Over de toewijzing van de huizen moeten nog nadere afspraken
Verslag raad 21 maart 2023
16
gemaakt worden met Heuvelrug Wonen. Uitgangspunt is de stimuleringsregeling flex- en transformatiewoningen en de op dat moment geldende huisvestingsverordening. In de huisvestingsverordening die in januari 2022 is vastgesteld staat dat tenminste 1/3 van de woningen moet worden toegewezen aan vluchtelingen uit Oekraïne en andere ontheemden, 2/3 kan worden toegewezen worden aan de reguliere woningzoekenden. Voor 1 juli aanstaande moet een nieuwe huisvestingsverordening vastgesteld wordt. Het is aan de raad om hieraan regelingen toe te voegen. Aangezien de woningen niet voor juli 2023 worden gerealiseerd ontraadt hij het amendement en wenst hij de raad succes bij de beraadslagingen.
De heer Migchels (CDA) vraagt of de wethouder wat gedachten kan aangeven om mee te nemen bij de nieuwe verordening om zo veel mogelijk tegemoet te komen aan het toewijzen aan eigen inwoners. Wethouder Buijtelaar reageert dat er meer ruimte is om toe te wijzen aan eigen inwoners. Voor mensen die werkzaam zijn in de gemeente is het ingewikkelder om woningen vrij te maken. Hij benadrukt dat het om 12 woningen gaat. Hij vermoedt dat het percentage voor mensen die al in de gemeente wonen hoger wordt.
De voorzitter brengt het amendement in stemming. De heer Van Asperdt (D66) geeft als stemverklaring dat zijn fractie in het verleden heeft ingestemd met de regionale huisvestingsverordening en daarom niet met het amendement kan instemmen. De heer Migchels (CDA) geeft als stemverklaring dat zijn fractie het eens is met de politieke boodschap van het amendement, maar instemmen is juridisch gezien niet mogelijk. De raad moet bij het aanscherpen van de verordening zorgen voor zo veel mogelijk ruimte voor de eigen inwoners.
De heer Van Vliet (PCG) sluit zich aan bij deze stemverklaring.
Mevrouw Scholt (SamenWerkt) sluit zich eveneens aan. De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) moet ook aansluiten bij de voorgaande sprekers.
Voor stemt de fractie van: Democratie voor Duurstede. Tegen stemmen de fracties van: SamenWerkt, WD, BurgerBelangen, CDA, SP, PCG en D66. Dit houdt in dat het amendement is verworpen met 1 stem voor en 18 stemmen tegen.
De voorzitter brengt het ongewijzigde voorstel in stemming en constateert dat dit unaniem wordt aangenomen.
Zij biedt vervolgens de fractie van Democratie voor Duurstede om motie M2023-007 aangaande kaders flexwoningen toewijzing kwetsbare statushouders toe te lichten.
Verslag raad 21 maart 2023
17
Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) geeft aan dat het college wordt verzocht om bij het verplicht op te vangen ontheemden en statushouders in gereguleerde huur zo veel mogelijk te kiezen voor de meest kwetsbare groepen (christenen, homo’s, lesbiennes, transgenders). Met speciale zorg voor mensen in een benaderde positie wil haar fractie benadrukken waar de opvang van vluchtelingen eigenlijk voor bedoeld is. Namelijk het bieden van een veilig onderkomen voor mensen die in hun eigen land om hun politieke overtuiging, hun geloof of hun seksuele geaardheid niet veilig zijn. Hiervoor is draagvlak onder de Nederlandse en Wijkse bevolking. Waar bij grote groepen Nederlanders (en dus ook bij de Wijkse bevolking) geen draagvlak voor is, is dat de Nederlandse regering ongecontroleerd grote aantallen immigranten Nederland binnenlaat. Dat is slecht voor de gemeenschappen in de Nederlandse gemeenten en uiteindelijk ook slecht voor de mensen die nu binnenkomen omdat zij niet goed opgevangen kunnen worden. De burgemeester vroeg in deze context wat voor gemeente Wijk bij Duurstede wil zijn. Het antwoord van haar fractie is een gemeenschap die een veilige plek biedt aan die mensen die dit het meest nodig hebben. Dat is goed voor hen die geven en goed voor hen die ontvangen.
De heer Slijper (WD) spreekt zijn waardering uit voor mevrouw Place die het opneemt voor mensen die het qua discriminatie heel erg moeilijk hebben, maar naar het idee van zijn fractie wordt er een beetje doorgeschoten; als je discriminatie wilt oplossen moet je iedereen eenzelfde kans bieden. Met het amendement worden groepen uitgelicht die meer kansen krijgen waardoor mensen die niet tot die groepen behoren worden gediscrimineerd.
Mevrouw Scholt (SamenWerkt) geeft aan dat haar fractie moeite heeft met het beoordelen wie een kwetsbaar mens is. Dit moet overgelaten worden aan mensen die daar meer verstand van hebben. De heer Van Asperdt (D66) merkt op dat de mode een verbijzondering is van de motie van Vera Bergkamp en Pia Dijkstra uit 2016. Sommigen groepen die op de vlucht zijn komen nogmaals in onveiligheid terecht. Deze motie van de Tweede Kamer was vooral gericht aan de regering. Het COA verzorgt de toewijzing naar gemeenten. Kiezen voor de één is niet kiezen voor de ander. De motie veronderstelt dat de gemeente een keuze heeft op lokaal niveau, maar dit is niet het geval. Zijn fractie steunt de motie niet.
De heer Migchels (CDA) begrijpt de gedachte om je te richten op de meest kwetsbaren, maar daarmee wordt voorgesorteerd. Er moet omgezien worden naar de naasten die via het verdeelsysteem bij de gemeente terechtkomen. Het is niet aan de gemeente om te bepalen wie het meest kwetsbaar is. Op religie moet geen onderscheid gemaakt worden. Iedereen is gelijk. Het gesprek moet gevoerd worden dat er niet wordt gekozen en geprioriteerd. Hij snapt het gevoel, maar het is niet wijs om hiervoor te kiezen. De heer Van der Tol (SP) zegt dat statushouders eigenlijk al inwoners van Nederland zijn. De eerste regel van de Grondwet staat niet toe dat mensen gediscrimineerd of anders behandeld worden dan anderen. Voorrang geven aan bepaalde groepen druist tegen de Grondwet in. Zijn fractie stemt tegen.
Verslag raad 21 maart 2023
18
De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) geeft aan dat zijn fractie voor deze motie is. Vanuit de praktijk weet hij dat dit een bijzonder groot probleem is. Met het COA en IND kunnen afspraken gemaakt worden over de doelgroepen die moeten worden opgevangen.
Wethouder Buijtelaar reageert dat na lezing van de motie van 2016 duidelijk wordt dat de situatie niet helemaal vergelijkbaar is met wat nu aan de orde wordt gesteld. De motie van Tweede Kamer gaat het over discriminatoir, pesterijen en bedreigingen jegens asielzoekers in noodopvanglocatie en er wordt gesproken over een aparte, veilige opvang voor LHBT’ers, christenen en andere kwetsbare groepen wanneer blijkt dat hun veiligheid niet gegarandeerd kan worden. Dat laatste is een belangrijke toevoeging omdat daar destijds sprake van was. Dit is in Wijk bij Duurstede niet aan de orde. Het gaat hier om statushouders die in Nederland mogen verblijven. Op basis van vigerende wetgeving is het niet mogelijk om deze groepen voorrang te geven bij de woningtoewijzing. Het college ontraadt de motie. Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) merkt op dat haar fractie ten tijde van de begroting bezwaar heeft gemaakt tegen het feit dat er overdreven aandacht was voor LHBTI mensen. Dat had vooral te maken met de negatieve bijeffecten daarvan en daarom werd gevraagd om meer de nadruk te leggen op de Grondwet voor iedereen. Speciale aandacht voor deze groep in de begroting was toen wel akkoord, maar nu het gaat om mensen die in een benarde situatie terechtkomen en er reden is om onderscheid te maken wordt gezegd iedereen is gelijkwaardig en kan hetzelfde lot ondergaan.
Zij bevestigt dat het om statushouders gaat, maar veel van die statushouders zitten nog in een benaderde situatie in AZC’s omdat zij niet opgenomen kunnen worden zoals de heer Scherpenzeel beschreef. Zij begrijpt niet dat er de ene keer wel gediscrimineerd mag worden, maar de andere keer niet. Het gaat haar fractie om mensen zo snel mogelijk uit een vervelende situatie halen. Als dit door een verborgen voor haar onbekende juridische maatregel niet kan, kan zij daar begrip voor opbrengen, maar de argumenten die nu naar voren zijn gekomen merkt zij als niet relevant aan.
De voorzitter benadrukt dat mevrouw Place een gelofte heeft afgelegd om zich aan de wet te houden.
Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) vervolgt dat zij daar de nadruk op heeft gelegd bij de motie die werd ingediend in november. Het is geen pleidooi om mensen niet gelijkwaardig te behandelen, maar een pleidooi om mensen in een bepaalde situatie te helpen. De voorzitter biedt gelegenheid om het woord te voeren in tweede termijn. De heer Scherpenzeel (BurgerBelangen) is van mening dat artikel 1 van de Grondwet inhoudt in gelijke gevallen gelijk behandelen. Dit is een uitzonderlijke situate. De wethouder noemde noodopvang en crisisopvang. Als je van status verandert wil dat niet zeggen dat het probleem weg is. Zijn fractie blijft voor de motie omdat dit een groot probleem is in de praktijk.
Mevrouw Scholt (SamenWerkt) hoorde de heer Scherpenzeel zojuist zeggen dat de gemeente wel degelijk in vloed kan uitoefenen als het gaat om welke mensen er opgevangen
Verslag raad 21 maart 2023
19
kunnen worden. Het gaat om statushouders. Zij vraagt aan de wethouder of gekozen kan worden wie de gemeente wil ontvangen.
Wethouder Buijtelaar antwoordt dat statushouders worden toegewezen, dit is geen kwestie van onderhandelen. De suggestie wordt gewekt dat in de begroting iets discriminatoirs zou zijn opgenomen en daarin kan hij zich niet vinden.
Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) verduidelijkt dat zij heeft aangegeven dat er in de begroting met veel nadruk werd gesproken over de LHBTI-groep waarna zij heeft gezegd graag aandacht te willen voor de negatieve gevolgen van overdreven aandacht. Zij heeft gezegd wij zijn allemaal gelijkwaardig en daarom werd bezwaar gemaakt tegen de speciale aandacht. Speciale aandacht is nu opeens niet aan de orde. De voorzitter brengt motie M2023-007 in stemming. Voor stemmen de fracties van: BurgerBelangen en Democratie voor Duurstede. Tegen stemmen de fracties van: SamenWerkt, WD, CDA, SP, PCG, en D66. Dit houdt in dat de motie is verworpen met 4 stemmen voor en 15 stemmen tegen.
13.
Kaderbrief 2024 GGD regio Utrecht
De voorzitter leest het besluit voor: De voorgestelde zienswijze op de Kaderbrief 2024 van de GGD regio Utrecht kenbaar 1. te maken aan het Algemeen Bestuur van de GGD regio Utrecht. Zij biedt vervolgens de fractie van Democratie voor Duurstede gelegenheid om amendement A2023-011 aangaande de brief zienswijze Kaderbrief GGDrU toe te lichten.
Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) leest het dictum voor als volgt: De gemeente van Wijk bij Duurstede dringt er bij de GGDrU op aan om in kader van de landelijke beleidsagenda 'Versterking infectieziektebestrijding en pandemische paraatheid GGD’en’ en het opstellen van een plan voor de pandemische paraatheid een evaluatie te doen van de afgelopen periode van de corona pandemic (2020-2022). En vervolgens de belangrijkste leerervaringen, de lessen en bijbehorende aanbevelingen mee te nemen bij de opstelling van dat plan voor de pandemische paraatheid. Het is een algemeen aanvaarde praktijk om bij het verbeteren van werkprocessen dat wat in het verleden niet goed is gegaan te verbeteren. Sterker nog, werkprocessen worden vaak aangepast omdat iets niet goed is gegaan. Omdat in de Kadernota van de GGD nergens melding wordt gemaakt van een evaluatie van de afgelopen coronaperiode is het belangrijk om daar bij de organisatie op aan te dringen. Een aanvullende reden is de stilte die rond het hele onderwerp heerst terwijl de gevolgen voor de samenleving zo ver strekkend zijn. Haar fractie wil de stilte doorbreken door erover te praten in de raad, maar ook met de GGD. Een tweede reden betreft de vrij evidente fouten die de GGD heeft gemaakt die bij een nieuwe situate moeten worden verhoed.
Zij noemt datalekken en Wijkse ouders die via de scholen een enorme druk voelden want de GGD zou op school komen om kinderen te vertellen over het nut van de vaccinaties. Een ouder die zij sprak heeft daar heftig tegen geprotesteerd
Verslag raad 21 maart 2023
20
omdat zij van mening is dat zij erop mag vertrouwen dat gezondheidzorg en onderwijs van elkaar gescheiden blijven. Zij kan nog meer voorbeelden noemen, maar denkt dat de raad haar punt heeft begrepen. Het zijn allemaal zaken om te onderzoeken, te evalueren en verbetermaatregelen op te treffen en daarom wordt verzocht om een opname van een evaluatie in de zienswijze uit de verantwoordelijkheid die wordt gedragen voor inwoners die op welke wijze dan ook de negatieve consequenties van deze periode hebben ondergaan.
De heer Van der Velden Walda (WD) kan zich niet voorstellen dat wanneer er zo’n belangrijk onderwerp op de agenda staat en plannen geschreven worden dat er geen evaluaties zullen plaatsvinden. Het meenemen van de belangrijkste leerervaringen lijkt hem lastig als het zo wordt verwoord; hoe ver moetje gaan, welke opdracht wordt meegegeven.
De heer Gnodde (SamenWerkt) sluit zich aan bij de vorige spreker. Ongetwijfeld is een aantal zaken niet goed gegaan in de coronaperiode, maar veel gremia en overheidsinstanties zijn al bezig met evaluaties en bovendien gaat binnenkort een parlementaire enquête commissie van start. Dit maakt het amendement overbodig. De heer Van Asperdt (D66) deelt deze mening. Het Verwey Jonker Instituut heeft adviezen afgegeven, onder andere op de aspecten die zojuist werden genoemd. Bij de GGD stonden professionals onder druk, vaak met gevaar voor eigen leven. Ja, er waren datalekken en er gingen dingen mis, maar hij wil ook de andere kant benadrukken; mensen stonden in de frontlinie (GGD, huisartsen, gemeenteambtenaren en velen met hen). Dit achteraf op deze manier zo afdoen doet hem persoonlijk pijn. Beïnvloeding van kinderen werd al eerder genoemd door Democratie voor Duurstede (op school wordt geleerd wat je moet denken en niet hoe je moet denken). Ook dit valt hem zwaar...
Mevrouw Place (Democratie voor Duurstede) geeft bij interruptie aan dat deze twee zaken niets met elkaar te maken hebben. Dit is een concreet geval van een aantal ouders die zich onder druk gezet voelden. Het gaat niet over wat en hoe denken en de manier waarop het onderwijs gegeven wordt, maar de invloed die door de GGD via de kinderen werd uitgeoefend op de ouders. De heer Van Asperdt (D66) vervolgt dat hij ten tijde van de pandemic twee leerplichtige kinderen in het basisonderwijs had binnen de gemeente. Binnen een week zijn de mensen van de onderwijs onder de meest onmogelijke omstandigheden overgegaan op digitaal onderwijs. In een onzekere tijd moesten op korte termijn besluiten genomen worden. Hij neemt zijn petje af voor de manier waarop dit is gedaan. Zijn fractie gaat niet mee met het amendement. De heer Migchels (CDA) kan zich vinden in de woorden van de voorgaande sprekers. Ten tijde van corona plaatsen mensen op Facebook gedachten die hij niet kon volgen. Aan het begin van de vergadering werd gesproken over de kloof. Veel mensen zijn in de coronaperiode afgehaakt. Hij kon sommige mensen niet volgen. Misschien is het wel goed het gesprek te voeren over hoe politiek gevoerd werd ten tijde van corona, maar hij weet niet in welke vorm. Zijn fractie steunt de motie niet, maar denkt dat er wel over gepraat moet worden omdat hij het wel wil snappen.