DEF Veiligheidsstrategie consultatieversie RVS 23-26 (1)
Tekst van het document
Voorpagina Regionaal Veiligheidscollege
Samen slagvaardig Samenvatting
Prioriteiten bepalen de koers
Aanscherping aanpak
Regionale Veiligheidsstrategie Midden-Nederland
2023-2026 Definitief concept
Vastgesteld op 14 december 2022 door het RVC
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit Maatschappelijke onrust Formatie- en inrichtingsplan politie
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
Flevoland
Utrecht Stad
Almere, A. Bijleveld
Dronten, J.P. Gebben
Lelystad, M. Baltus
Utrecht, S. Dijksma
Openbaar Ministerie, R. Jeuken
Politie MiddenNederland M. Sitalsing
Gooi en Vechtstreek
Voorpagina
Regionaal Veiligheidscollege
Noordoostpolder, Urk, R. de Groot C. van den Bos
Zeewolde, G.J. Gorter
Hilversum, G. van den Top
Stichtse Vecht, De Ronde Venen, A. Reinders M. Divendal
Houten, G. Isabella
Huizen, N. Meijer
Gooise Meren, Blaricum, J. de Zwart-Bloch H. ter Heegde
West Utrecht
Samen slagvaardig Samenvatting
Prioriteiten bepalen de koers
Wijdemeren, C. Larson
Laren, N. Mol
Oost Utrecht
Aanscherping aanpak Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
IJsselstein, P. van Domburg
Lopik, L. de Graaf
Montfoort, P. van Hartskampde Jong
Nieuwegein, F. Backhuijs
Amersfoort, L. Bolsius
Baarn, M. Röell
Rhenen, J. van der Pas
Soest, R. Metz
Bunnik, Bunschoten, De Bilt, R. van Bennekom M. van de Groep S. Potters
Eemnes, Leusden, R. van Benthem G. Bouwmeester
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit Maatschappelijke onrust Formatie- en inrichtingsplan politie
Woerden, Oudewater, Vijfheerenlanden, V. Molkenboer D. de Vries S. Frölich
2 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
Renswoude, P. Doornenbalvan der Vlist
Utrechtse Heuvelrug, G. Naafs
Veenendaal, G.J. Kats
Wijk bij Duurstede, I. Meerts
Woudenberg, M. Jansen
Zeist, K. Janssen
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland Een mooie centraal gelegen regio De
centrale
ligging
van
Midden-Nederland
met
een
uitstekende infrastructuur maakt dat onze regio aantrekkelijk
Midden-Nederland springt eruit als het gaat om georgani-
Niet voor niets kent Midden-Nederland een explosieve
cocaïnehandel. Maar liefst 90 van de 150 criminele clusters
is om te wonen, te werken en te recreëren.
Voorpagina Regionaal Veiligheidscollege
bevolkingsgroei, die twee keer groter is dan gemiddeld in
Samen slagvaardig
0 tot 30 jarigen die vijf keer zo groot is als in de rest van
Samenvatting
Midden-Nederland tot 2050 nog eens dubbel zo snel als
Nederland. Daarnaast zien we een toename van het aantal Nederland. Volgens de prognoses groeit de bevolking in in de rest van Nederland. De focus en werkwijze van de
Prioriteiten bepalen de koers
regionale Veiligheidsstrategie sluit aan bij de maatschappelijke kenmerken en dynamiek in onze regio.
Aanscherping aanpak
Crime change De ‘traditionele’ criminaliteit (woninginbraak, geweld, diefstal,
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
vernieling en autokraak) is in Midden-Nederland gedaald met
bijna 40% ten opzichte van 2015. Daartegenover zien we in
de trendinventarisatie een verschuiving naar de harde wereld van drugscriminaliteit en cybercrime.
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit Maatschappelijke onrust Formatie- en inrichtingsplan politie
Ondermijnende drugscriminaliteit en jonge aanwas als groeiend probleem
3 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
seerde
ondermijnende
criminaliteit,
met
name
in
de
in Midden-Nederland zijn direct te linken aan de cocaïnehandel. In brede zin heeft Midden-Nederland te maken met de uitwassen van georganiseerde criminaliteit. Deze
manifesteren zich in verschillende verschijningsvormen en problematiek op lokaal niveau.
Het hoge aandeel jongeren en jongvolwassenen op de totale
bevolking, in combinatie met de aanwezigheid van het grote aantal criminele drugsclusters, maakt bovendien dat Midden-Nederland een kraamkamer is voor jonge aanwas.
Bekend is dat zowel het (potentiële) slachtofferschap als het daderschap groter zijn bij jeugd. Dat is vooral zichtbaar bij
cybercriminaliteit, drugshandel –onder meer op scholen–, drillrap en steekincidenten. Dit past in een bredere trend:
verharding in criminaliteit, met meer geweld in de openbare ruimte en normalisering van wapengebruik.
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland Ramen en deuren van ons digitale huis nog onvoldoende beveiligd
Vreedzame samenleving
Onze omgeving digitaliseert in rap tempo. Dat brengt ons
op maatschappelijke ontwikkelingen - een verbindend
welvaart, vooruitgang en comfort. Tegelijkertijd gaat digitaVoorpagina
lisering gepaard met risico’s die steeds vaker ontwrichtend
Regionaal Veiligheidscollege
ons toevertrouwde (persoons)gegevens tot het uitschakelen
uitwerken. Van het stelen, verkopen of vernielen van de aan
van vitale systemen die onze samenleving draaiend houden.
Samen slagvaardig
De exponentiële toename van digitale criminaliteit geeft te
Samenvatting
Prioriteiten bepalen de koers
Aanscherping aanpak
Formatie- en inrichtingsplan politie
maatschappelijke
instellingen in
Midden-Nederland.
En bouwen als één overheid samen met hen aan een vreedzame samenleving.
beveiligen, zijn de ramen en deuren van ons digitale huis
te kunnen aanbrengen op de regionale inzet van politie en
Op regionaal niveau stellen we prioriteiten om samen focus
vaak nog onvoldoende beveiligd.
partners in het veiligheidsdomein. Op de gekozen prioriteiten
in de samenleving volop gevoerd. Denk hierbij aan de oorlog
bundelen we de krachten waarbij de samenwerking zorgt
voor het organiseren van meer slagkracht en kennis. Juist omdat de thema’s hier ook om vragen en ontwikkelkracht en gezamenlijk optrekken noodzakelijk zijn.
in Oekraïne, corona, klimaat, vluchtelingen, stikstof, jaar-
Flexibel en toekomstgericht
dus ook ongenoegen is – zolang dit binnen de grenzen van
gebeiteld. Daarbinnen bewegen we mee met de ontwikke-
wisseling en zwarte piet. Het kunnen uiten van je mening en
De prioriteiten zijn voor de komende vier jaar niet in steen
de wet gebeurt – essentieel voor een vitale democratie. Er is
lingen in de samenleving en zo nodig passen we onderweg
echter een trend zichtbaar waarbij dit debat aan de grenzen
van de wet voorbij gaat. Dit heeft maatschappelijke onrust, 4
en
genoemd. Hoewel we ons fysieke huis inmiddels goed
het (dagelijks) leven van grote aantallen Nederlanders wordt
Maatschappelijke onrust
op de kracht van de 2,1 miljoen inwoners, ondernemers
Samenwerking noodzakelijk
Het maatschappelijk debat over onderwerpen die raken aan
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
overheidsoptreden te bewerkstelligen. We vertrouwen daarbij
denken en wordt al de nieuwe categorie ‘High Impact Crimes’
Maatschappelijke onrust
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
Onze gezamenlijke inzet is erop gericht om - anticiperend
strafbare feiten en (ernstige) openbare orde verstoringen tot gevolg, al dan niet aangejaagd via sociale media.
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
aan.
De 38 burgemeesters, hoofdofficier van Justitie en politiechef van Midden-Nederland.
Deze pagina is klikbaar
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
Ontwikkeling en trends •
In deze Veiligheidsstrategie spreken we, 38 gemeenten, Openbaar Ministerie en politie van Midden-Nederland, met elkaar af hoe we de komende jaren samen werken aan een veiligere regio.
Sterke bevolkingsgroei: twee keer zo groot als in Nederland en vijf keer zoveel 0-30 jarigen
•
Crime change: van klassieke criminaliteit naar
drugscriminaliteit en cybercrime •
Ondermijnende drugscriminaliteit en jonge aanwas als groeiend probleem
•
Ramen en deuren van ons digitale huis nog onvoldoende beveiligd
•
Voorpagina
Maatschappelijke onrust gaat soms voorbij aan grenzen van de wet
Regionaal Veiligheidscollege
Prioriteiten
Samen slagvaardig
Georganiseerde ondermijnende (drugs)criminaliteit
Samenvatting
Strategische uitgangspunten
Prioriteiten bepalen de koers
Overall beeld uit evaluatie van de samenwerking in Midden-Nederland is grote tevredenheid over de verbondenheid, het netwerk en de gezamenlijke focus op de geprioriteerde thema’s. Er is ook behoefte aan aanscherping op de volgende strategische uitgangspunten:
Aanscherping aanpak Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
•
gezamenlijke slag- en ontwikkelkracht
•
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
Flexibel: we bewegen zo nodig mee met de
ontwikkelingen in de samenleving •
Maatschappelijke onrust Formatie- en inrichtingsplan politie
Focus: vanwege personele krapte en richten van
Passend en slim: smeden nieuwe coalities; vorm
volgt inhoud
5 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
• • • •
Voorkomen jonge aanwas en doorgroeiers
Verstoren en terugdringen criminele geldstromen Aanpakken branches en locaties
Mensenhandel: ontmoedigen en vervolgen daders, hulp slachtoffers
Digitale veiligheid en cybercrime • • •
Aanjagen en stimuleren gebruik van beschikbare interventies Meer inzicht in dader- en slachtofferschap
Vergroten kennis bestuurlijke bevoegdheden
Maatschappelijke onrust • • • •
Verbinding met de samenleving
Versterken online informatiepositie
Duidings- en handelingsperspectief voor (deels online aangejaagde) ordeverstoringen
Inzicht in bronoorzaken van polarisatie en radicalisering
Prioriteiten partners bepalen de koers De
zijn
Voorpagina
regionale
gekozen
prioriteiten op
basis
in
deze
van
de
Veiligheidsstrategie trendinventarisatie
Midden-Nederland, inventarisatie bij de 38 gemeenten, het
Regionaal Veiligheidscollege
Openbaar Ministerie (OM), de politie in Midden-Nederland en
Samen slagvaardig
die volgens de partners extra aandacht en energie vragen.
Samenvatting
We stellen op regionaal niveau prioriteiten om samen focus
input uit de landelijke veiligheidsagenda. Dit zijn de thema’s
te kunnen aanbrengen op de regionale inzet van politie en
Prioriteiten bepalen de koers
partners in het veiligheidsdomein. Op de gekozen prio-
riteiten bundelen we de krachten waarbij de samenwerking zorgt voor het organiseren van meer slagkracht en kennis.
Aanscherping aanpak
Juist omdat de thema’s hier ook om vragen en ontwikkelkracht en gezamenlijk optrekken noodzakelijk is.
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
van
expertise,
vergroten
van
handelingsperspectief en gezamenlijk optrekken in het
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
versterken van de samenwerking met andere regio’s en het Rijk.
Maatschappelijke onrust Formatie- en inrichtingsplan politie
opbouwen
Veiligheidscollege voor drie gezamenlijke regionale prioriteiten:
1. Georganiseerde ondermijnende (drugs) criminaliteit, inclusief mensenhandel 2. Digitale veiligheid en cybercriminaliteit 3. Maatschappelijke onrust Binnen deze prioriteiten focussen we ons op: • Jongeren
en
jongvolwassenen,
zowel
preventief
als
repressief; vanwege het hoge aandeel jongeren en jongvolwassenen op de totale bevolking in Midden-Nederland,
omdat bekend is dat zowel het (potentiële) slachtoffer- als het daderschap groter is bij deze groepen en het
Doel is het gezamenlijk vergroten van inzicht en informatieuitwisseling,
Voor de periode 2023-2026 kiezen de leden van het Regionaal
daderschap verjongt en verhardt;
• Informatiepositie en informatiedeling, weten wat er speelt en monitoren van de ontwikkelingen;
• Nieuwe coalities, zoals samenwerking met publieke en
private partners. Bijvoorbeeld via het Platform Veilig Ondernemen (PVO-MNL) waarmee we de publiek-private
samenwerking ondersteunen tussen brancheorganisaties, 6 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
ondernemers(verenigingen), gemeenten, politie en het OM voor het verbeteren van de ondernemersveiligheid.
Prioriteiten partners bepalen de koers Lokale prioriteiten en maatwerk vertrekpunt Het aanpakken van onveiligheid doen we gezamenlijk: Voorpagina
zowel lokaal, regionaal als landelijk.
Regionaal Veiligheidscollege
beleid– samen met haar partners de lokale prioriteiten.
Samen slagvaardig
Op landelijk niveau heeft de minister van Justitie en Veiligheid
geprioriteerd
een
landelijke
veiligheidsagenda
opgesteld. Regionaal richten we ons vooral op maximaal rendement door samenwerking op gezamenlijke thema’s.
Regionale of landelijke prioriteiten komen niet in de plaats
Aanscherping aanpak
van lokale prioriteiten. Gezag en sturing vinden plaats in en
door de lokale driehoeken. Lokale driehoeken kunnen op
de gezamenlijke thema’s wel meer hulp en ondersteuning
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
verwachten vanuit de regionale samenwerking. Maar ook voor lokale prioriteiten die niet regionaal zijn geprioriteerd,
is ondersteuning mogelijk. Veelal is hierop de afgelopen
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
periode al het nodige (handelingsperspectief) ontwikkeld en beschikbaar gesteld. Denk aan de aanpak van problematische
jeugdgroepen, High Impact Crimes (HIC) zoals woninginbraak
Maatschappelijke onrust Formatie- en inrichtingsplan politie
Dit geldt ook voor de verbinding van zorg en veiligheid.
procureurs-generaal
Prioriteiten bepalen de koers
en (huiselijk) geweld en veel voorkomende criminaliteit, 7
gericht op het uitwisselen van kennis en ervaring in de regio.
De gemeente bepaalt –als regisseur van het lokale veiligheids-
samen met de regioburgemeesters en het College van
Samenvatting
Veiligheidscoalitie. Ook op deze thema’s blijven de partners
zoals vernielingen en autokraak. Deze documenten zijn bijvoorbeeld te vinden in de apothekerskast op de site van de
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
Dit thema is in deze Veiligheidsstrategie niet langer als
regionaal
ontwikkelthema.
Enerzijds
vanwege de behoefte aan focus en anderzijds omdat er de afgelopen jaren het nodige handelingsperspectief is ontwikkeld, waaronder de lokale persoonsgerichte aanpak.
De komende jaren ligt het accent dan ook op het in de praktijk brengen en toepassen van het handelingsperspectief. Voor
complexe
casuïstiek
bieden
de
drie
Zorg-
en
Veiligheidshuizen expertise en een platform, bestuurlijk
aangestuurd door een stuurgroep. De doorontwikkeling van
de lokale verbinding van zorg met veiligheid ligt in handen van de betreffende colleges van B&W. Extra
doe-
en
denkkracht
wordt
toegevoegd
vanuit
het PGA-Lab waar ervaringen en vaardigheden worden uitgebouwd en uitgewisseld, op maat en naar lokale behoefte.
Op het onderwerp jonge aanwas in de drugscriminaliteit
zorgen we op casusniveau voor een sterkere verbinding tussen
de
Zorg-
Midden-Nederland.
en
Veiligheidshuizen
en
het
RIEC
Aanscherping aanpak De samenwerking in de afgelopen periode van de Veiligheidsstrategie 2019-2022 is geëvalueerd. Over het algemeen zijn de partners heel positief over de verbondenheid, het netwerk en gezamenlijke focus in Midden-Nederland. Naar de toekomst toe is er de wens om de aanpak aan te scherpen via de volgende lijnen:
Voorpagina Regionaal Veiligheidscollege
Samen slagvaardig
Focus Mede ingegeven door de personele krapte in de veiligheidsketen, is het belangrijk keuzes te maken en onze gezamenlijke slag- en ontwikkelkracht te richten op de drie belangrijkste veiligheidsthema’s.
Samenvatting
Prioriteiten bepalen de koers Aanscherping aanpak
Flexibel We hanteren een dynamische aanpak, waarin we regelmatig kijken of de samenwerking op het geprioriteerde thema nog actueel en noodzakelijk is. De prioriteiten zijn voor de komende vier jaar niet in steen gebeiteld. Daarbinnen bewegen we mee met de ontwikkelingen in de samenleving en zo nodig passen we onderweg aan.
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit Maatschappelijke onrust Formatie- en inrichtingsplan politie
8 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
Passend en slim Om effectief te zijn in veiligheidsbeleid, moeten we (nieuwe) coalities smeden. Per thema kunnen de partners verschillen, maar voor ieder geprioriteerd veiligheidsthema kiezen we een organisatievorm die passend is voor de fase waarin het thema zich bevindt. Dat kan betekenen dat de samenwerking zich beperkt tot de kernpartners gemeenten, Openbaar Ministerie en politie. Indien nodig is uitbreiding met andere publieke en private partners mogelijk. Per veiligheidsvraagstuk kijken we met welke partner(s) we het efficiëntst een zo groot mogelijk maatschappelijk effect kunnen bereiken. Dit zetten we niet bij aanvang vast, de gezamenlijke opgave van de prioriteit bepaalt de behoefte, vorm volgt inhoud.
Georganiseerde ondermijnende (drugs) criminaliteit Voorpagina
Drugsproblematiek is groot: excessief geweld en intimidatie
op school, raken via vrienden betrokken of stappen op eigen
Criminelen
en sociale media hebben hierop grote invloed. De stap naar
uit
Midden-Nederland
spelen
een
grote,
regisserende rol in de (inter)nationale drugshandel. Uit het
Regionaal Veiligheidscollege
Nationaal Inlichtingenbeeld Ondermijning (NIBO) blijkt dat
een aantal van de grootste internationale drugscriminelen uit
Samen slagvaardig
initiatief in deze wereld. Negatieve rolmodellen uit de wijk
drugscriminaliteit is klein, totdat de harde en gewelddadige
realiteit doordringt. Een uitweg uit de drugscriminaliteit is vaak complex wegens bedreiging van de jongere zelf of diens familie, of omdat ‘snel’ en veel geld went.
Samenvatting
deze regio komt en er honderden miljoenen euro’s worden
Prioriteiten bepalen de koers
verbanden (csv’s) uit Midden-Nederland houden zich bezig
Vermenging met de legale wereld en corruptie
excessief geweld of dreigen daarmee om hun imperium in
locaties om hun werk te kunnen doen. Denk bijvoorbeeld
omgezet. Maar liefst 90 van de 150 criminele samenwerkings-
Aanscherping aanpak Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
Csv’s maken misbruik van (legale) bedrijven, diensten of
stand te houden of uit te breiden.
aan logistieke knooppunten, contact met de afzetmarkt en
Grote zorgen om jonge aanwas en doorgroeiers Naast het gebruik van excessief geweld investeren drugs-
Drugsproblematiek
criminelen in wijken om respect en afhankelijkheid af te
Ambitie
dwingen. Vooral in kwetsbare wijken rekruteren zij jongeren
Strategie
die het grote geld niet kunnen weerstaan, of dwingen hen via
Aanpak mensenhandel
afpersing mee te werken. Gebrek aan een positief perspectief
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
en het gewaardeerd en gekend worden door de samenleving spelen eveneens een rol. In Midden-Nederland wonen relatief
Maatschappelijke onrust
Formatie- en inrichtingsplan politie
met de handel in of productie van drugs. Zij hanteren
veel jongeren en jongvolwassenen. Dit is voor drugscriminelen 9
een grote vijver om in te vissen. Jongeren worden benaderd
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
plaatsen voor opslag of productie. Hier vermengen onder-
en bovenwereld zich. Legale bedrijven en organisaties zijn daarnaast nodig voor het witwassen van het verdiende geld. Grote transacties van crimineel geld worden onder andere
uitgevoerd binnen een (internationaal) functionerend systeem van ondergronds bankieren. Csv’s zijn actief op zoek naar ‘behulpzame’ contacten in de bovenwereld, onder andere
bij politie, gemeenten, notarissen, advocaten en makelaars.
Soms werkt men bewust samen met criminelen, soms is dit onbewust en/of onbedoeld.
Georganiseerde ondermijnende (drugs) criminaliteit • Het verstoren/terugdringen van criminele geldstromen,
Ambitie: weerbaarheid vergroten en csv’s terugdringen Gelet op de problematiek staat ondermijning overal hoog
Voorpagina
op de agenda. In 2022 hebben de partners, OM, politie,
Regionaal Veiligheidscollege
Belastingdienst en 38 gemeenten de aanpak en samenwerking met elkaar geëvalueerd. De uitkomsten zijn meegenomen
Samen slagvaardig
in
Samenvatting
integraal
meerjarenplan
voor
de
aanpak
van
ondermijnende drugscriminaliteit in de regio, met lokale
Prioriteiten bepalen de koers
uitwerking in de districten. Dit plan, Wie Praat, Die Gaat 3.0, beschrijft de ambitie op de aanpak van ondermijnende
Aanscherping aanpak
criminaliteit, de strategie en de aanpak zelf. De focus ligt op
het terugdringen van criminele samenwerkingsverbanden
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
(csv’s), voorkomen dat jongeren in de drugscriminaliteit terechtkomen en doorgroeien en het vergroten van de weerbaarheid. Dus van preventie tot repressie. Meer specifiek
Drugsproblematiek
ligt de focus op:
Ambitie
• De aanpak van personen, variërend van een preventieve
Strategie
aanpak op jonge aanwas tot het strafrechtelijk opsporen
Aanpak mensenhandel
en vervolgen van kopstukken van een aantal van de meest
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
ontwrichtende csv’s. Rondom de persoonsgerichte aanpak
van jonge aanwas en doorgroeiers werken partners samen
Maatschappelijke onrust
Formatie- en inrichtingsplan politie
een
onder regie van de gemeente en/of bij complexe casuïstiek 10
met de Zorg- en veiligheidshuizen;
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
onder meer door het aanpakken van cruciale rollen en het opwerpen van barrières om te voorkomen dat drugsgeld wordt geïnvesteerd in de bovenwereld;
• Het aanpakken van branches en locaties die csv’s aanwenden ten behoeve van de productie en opslag van drugs en geld. Het gaat om branches en locaties die
betrokken zijn bij, of kwetsbaar zijn voor, invloed van
csv’s. Zoals de horeca-, auto- en vastgoedbranche, het buitengebied en bedrijventerreinen.
Georganiseerde ondermijnende (drugs) criminaliteit Strategie: één sterke overheid, een weerbare maatschappij en maatschappelijke coalities
Doorlopend smeden van maatschappelijk coalitie • Bieden van handelingsperspectief om bewustwording en weerbaarheid van burgers zelf te vergroten;
Voorpagina
Versterken optreden als één sterke overheid
Regionaal Veiligheidscollege
• Integraal,
lokaal
verankerd
fundament voor de aanpak;
Samen slagvaardig
blijft
ons
• Groeispurt op informatie: de juiste informatie op de
Samenvatting
juiste plaats, ontwikkelen van informatieproducten die de
Prioriteiten bepalen de koers
uitvoering vergemakkelijken en effectiever maken;
• We verbreden de samenwerking met meer RIEC-partners.
Aanscherping aanpak
Zichtbaar en wendbaar
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
• De focus verschuift van bewustwording naar het betrekken
van de omgeving, zoals bewoners en ondernemers. In de aanpak op thema’s en in casuïstiek is er explicieter
Drugsproblematiek
aandacht voor de impact op de maatschappij;
Ambitie
• Er is flexibiliteit en maatwerk en de gewenste ondersteuning
Strategie
in die aanpak.
Aanpak mensenhandel
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit Maatschappelijke onrust
Formatie- en inrichtingsplan politie
samenwerken
11 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
• Samenwerking met bedrijven, organisaties, branche-
verenigingen en burgergroepen voort te zetten, te versterken en nieuwe aan te gaan. Denk aan LTO, FTM,
PVO, CCV, MMA, Burgernet of scholen.
Georganiseerde ondermijnende (drugs) criminaliteit Voorpagina
We tolereren geen mensenhandel
Mensenhandel is een ernstige vorm van criminaliteit die
bij kwetsbare personen. In Midden-Nederland hebben we
een enorme inbreuk maakt op de vrijheid van mensen.
Regionaal Veiligheidscollege
Mensenhandel kan in veel situaties ondermijnend zijn,
maar is dat niet per definitie. Ondermijning raakt criminele
Samen slagvaardig
uitbuiting bijvoorbeeld wanneer het gaat over het rekruteren
Samenvatting
van jongeren die vervolgens worden gedwongen drugs te
Prioriteiten bepalen de koers
verhandelen. Of raakt seksuele uitbuiting als er geld verdiend
wordt door het uitbuiten van buitenlandse slachtoffers in
Aanscherping aanpak
de illegale prostitutie, waarbij misbruik wordt gemaakt van
legale platforms, sociale huurwoningen en waarbij geen
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
belastingbetaling plaatsvindt. Seksuele uitbuiting kan ook
ondermijnend zijn als er sprake is van een minderjarig slacht-
offer waar een web van uitbuiters en klanten omheen hangt
Drugsproblematiek Ambitie
Aanpak mensenhandel
over de gevaren zijn nodig. Zeker omdat dader- en slachtofferschap vaak in elkaar overlopen. Uit onderzoek
blijkt dat bijna de helft van de slachtoffers binnen vijf jaar opnieuw slachtoffer wordt van uitbuiting. We willen daarom
beter leren de voedingsbodems voor mensenhandel te signaleren en op de verschillende uitbuitingsvormen bieden
we handelingsperspectief. We bieden slachtoffers de juiste zorg en we vervolgen en ontmoedigen de daders. Hiervoor is het belangrijk dat de juiste expertise betrokken wordt.
‘Samen tegen mensenhandel’ in 2023 versterkt voortgezet.
aan dreiging, het achterhouden van (ID)documenten, gebruik
van geweld, isoleren/beperken van de bewegingsvrijheid, 12
Meer zicht op mensenhandel in de regio en bewustwording
onderdeel uitmaken van de werkwijze van malafide uitzendkans op) het uitbuiten van arbeidsmigranten toe. Denk hierbij
Maatschappelijke onrust
onvoldoende zicht op de daadwerkelijke problematiek.
Mensenhandel
bureaus. Vanwege de toenemende migratiestromen neemt (de
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
Uitbuiting speelt zich dus vaak af in kwetsbare sectoren,
en waar –ook weer– veel geld verdiend wordt en faciliteerders worden gebruikt. Arbeidsuitbuiting tenslotte kan bijvoorbeeld
Strategie
Formatie- en inrichtingsplan politie
Aanpak mensenhandel: ontmoedigen en vervolgen daders, hulp slachtoffers
inhouden van loon en/of slechte werkomstandigheden.
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
blijft
geprioriteerd
in
de
Landelijke
Veiligheidsagenda (2023-2026). Ook wordt het programma In lijn met deze ontwikkelingen betekent dit voor de regio Midden-Nederland in ieder geval:
Georganiseerde ondermijnende (drugs) criminaliteit • Versterken domein overstijgende samenwerking
Onder andere door het verder wegnemen van barrières in informatiedeling tussen het zorg- en veiligheidsdomein.
Voorpagina
In 2022 is een pilot gestart van de signalentafel mensen-
Regionaal Veiligheidscollege
handel waarop zachte signalen tussen partners gedeeld,
verrijkt en gerouteerd worden. We continueren het delen van
Samen slagvaardig
signalen via de signalentafel mensenhandel de komende
Samenvatting
jaren. Daarnaast krijgen we door de juiste samenwerking
Prioriteiten bepalen de koers
meer zicht op de problematiek en risicobranches en doelgroepen in Midden-Nederland;
Aanscherping aanpak
• Implementeren bestuurlijk basisniveau
Gemeenten in Midden-Nederland gaan (verder) aan de
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
slag met de borging en praktische uitvoering van het
bestuurlijk basisniveau mensenhandel (zoals opgenomen in het IBP). De regionale ketenregisseur mensenhandel
Drugsproblematiek
ondersteunt de gemeenten hierbij;
Ambitie
• Versterken slachtoffer- en daderaanpak
Strategie
Niet alleen aandacht voor daders maar ook kijken welke
Aanpak mensenhandel
partners we nodig hebben voor de slachtofferzorg.
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
We geven de preventieve aanpak vorm door voorlichtingscampagnes te organiseren, door de bewustwording over
Maatschappelijke onrust
Formatie- en inrichtingsplan politie
het thema te vergroten en signalering te bevorderen. 13 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
Een nadere uitwerking van de ambitie, strategie en aanpak van
mensenhandel is opgenomen in het regionaal uitvoeringsplan mensenhandel.
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit Digitale ramen en deuren vaak nog onvoldoende beveiligd De geregistreerde criminaliteit in Nederland neemt al jaren af.
Voorpagina
slachtoffer te worden, zorgt er bijvoorbeeld voor dat senioren hun bankzaken niet meer online durven te doen.
Regionaal Veiligheidscollege
Tegelijkertijd zijn er andere ernstige vormen van criminaliteit
Ook jongeren zijn kwetsbaar voor deze vorm van criminaliteit.
Samen slagvaardig
Digitale criminaliteit is daar een voorbeeld van. Van het stelen,
criminaliteit, zijn ze ook kwetsbaar om een actieve rol te
die toenemen en minder zichtbaar zijn in de politiecijfers.
Samenvatting
verkopen of vernielen van onze (persoons)gegevens tot het
Prioriteiten bepalen de koers
het hacken van onze webshopaccounts tot afpersing met
platleggen van systemen die we dagelijks gebruiken. En van gijzelsoftware. Dit is een gevolg van de steeds verdergaande digitalisering. Die biedt ons veel voordelen, maar we denken
Aanscherping aanpak
Dat gedigitaliseerde criminaliteit grote gevolgen heeft voor
onze inwoners en ondernemers zie je bijvoorbeeld terug
Maatschappelijke onrust
is slechts een inschatting want de aangiftebereidheid van
in de financiële schade die oploopt tot in de miljoenen. Dit gedigitaliseerde criminaliteit is laag. Naast financiële schade 14
de juridische grenzen liggen.
met diverse interventies en ook de wetenschap daarbij te
Ambitie
Formatie- en inrichtingsplan politie
ook nog een groep jongeren die niet goed weet waar online
huis goed te beveiligen, maar de ramen en deuren van ons kunnen we daar wat aan doen.
Problematiek
bewust uit georganiseerd crimineel verband. Daarnaast is er
De afgelopen jaren hebben we ons daarom gericht op inwoners,
digitale huis staan vaak nog wagenwijd open. Alleen samen
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
spelen bij digitale oplichting. Bijvoorbeeld als geldezel of
onvoldoende na over de risico’s en kwetsbaarheden en het nemen van beschermende maatregelen. We weten ons fysieke
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
Naast dat zij zelf vaak slachtoffer worden van digitale
ervaren slachtoffers schaamte en angst. Die angst om opnieuw
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
ondernemers en jongeren. Dit door te experimenteren
betrekken middels actieonderzoek. Deze interventies waren gericht op bewustwording, voorkomen, tegengaan, opsporen en vervolgen van gedigitaliseerde criminaliteit en cybercrime.
Voorbeelden hiervan zijn HackShield, Hackers de baas, Rebootcamp, buurtambassadeurs, podcast Digitaal beroofd
en het ontwikkelen van een e-learning. Tevens maken we deel uit van een onderzoeksconsortium ‘RAAK-project’ dat
bij de implementatie van deze interventies meekijkt om wetenschappelijk te achterhalen wat nu echt werkt.
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit Hoewel de afgelopen jaren mooie stappen zijn gezet, is er
nog veel winst te behalen. De komende jaren ligt daarom
de focus op het aanhaken van alle gemeenten, het smeden
Voorpagina Regionaal Veiligheidscollege
van nieuwe coalities bij de interventies en nog meer van
Samen slagvaardig
meer samenwerken met partijen zoals de VNG, om daarmee
elkaar leren, binnen én buiten de regio. Daarnaast willen we
Samenvatting
landelijke initiatieven te verbinden met de regionale- en
Prioriteiten bepalen de koers
en cybercrime moet uiteindelijk net zo normaal worden
lokale aanpak. De aanpak van gedigitaliseerde criminaliteit als bijvoorbeeld de aanpak van woninginbraken en veelvoorkomende criminaliteit.
Aanscherping aanpak Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
Formatie- en inrichtingsplan politie
Daarnaast blijven we investeren in kennis over het fenomeen, verwevenheid met andere domeinen en partners (cyberse-
curitysector, bibliotheken, scholen etc.) en de steeds nieuwe 15
HackShield,
Rebootcamp,
geldezels en buurtambassadeurs.
stopgesprekken
met
Daarnaast leren van
beproefde interventies uit andere regio’s, zoals de EchtNep campagne van de Veiligheidsalliantie Rotterdam;
• Meer inzicht in het fenomeen op zowel (voorkomen van) dader- als slachtofferschap door regionale politiecijfers, wetenschappelijke
onderzoek
en
verwevenheid
met
andere thema’s zoals georganiseerde misdaad of zorg en veiligheid;
• Leren van elkaar en van andere regio’s d.m.v. het
digitaal district van politie speelt hier een belangrijke rol in.
Maatschappelijke onrust
zoals
Versterken van de digitale weerbaarheid van inwoners,
aandacht voor slachtofferschap, opsporing en vervolging. Het
Ambitie en aanpak
ondersteuning van inwoners, ondernemers en jongeren
• Vergroten van de kennis online vanuit de verbinding met
we bereiken door in te zetten op bewustwording, preventie,
Problematiek
• Aanjagen en stimuleren van beschikbare interventies ter
Ambitie: beter beschermd tegen digitale indringers en criminelen ondernemers en eigen organisaties is de ambitie. Dit willen
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
De aanpak
vormen van gedigitaliseerde criminaliteit en cybercrime.
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
het programma maatschappelijke onrust; organiseren van kennis- en leersessies.
Maatschappelijke onrust Diverse uitingen van maatschappelijke onrust Het maatschappelijk debat over onderwerpen die raken aan
het (dagelijks) leven van grote aantallen Nederlanders wordt
Voorpagina
volop gevoerd. Denk hierbij aan de oorlog in Oekraïne, corona,
Regionaal Veiligheidscollege
klimaat, vluchtelingen, stikstof, jaarwisseling en zwarte piet.
Samen slagvaardig
Het kunnen uiten van je mening en dus ook ongenoegen is – zolang dit binnen de grenzen van de wet gebeurt – essentieel
Samenvatting
voor een vitale democratie.
Prioriteiten bepalen de koers Aanscherping aanpak
Er is echter een trend zichtbaar waarbij dit debat aan de
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
strafbare feiten en (ernstige) openbare ordeverstoringen tot
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
richten zich – mede door het afnemend vertrouwen in de
grenzen van de wet voorbijgaat. Dit heeft in toenemende mate
gevolg, al dan niet aangejaagd via sociale media. Spanningen bestaan niet alleen tussen individuen en groepen, maar
overheid – vaker tegen publieke ambtsdragers en de overheid
Maatschappelijke onrust
in het algemeen.
Diverse uitingen
Kritische geluiden zijn essentieel voor de democratie en de rechtsstaat: de ruimte voor het uiten van maatschappelijk
Polarisatie
ongenoegen en onrust staan dan ook niet ter discussie.
Ambitie en aanpak Formatie- en inrichtingsplan politie
Maatschappelijke onrust is te omschrijven als collectieve 16
gedragingen in situaties die voortkomen uit maatschappelijk
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
ongenoegen. Maatschappelijk ongenoegen is een gevoel van
angst, onzekerheid, onvrede, of miskenning ten gevolge van ongrijpbare fenomenen, zoals globalisering, klimaatverandering, migratie en ongelijkheid. Er zijn verschillende
vormen van maatschappelijke onrust, uiteenlopend van vreedzame en kleinschalige demonstraties tot radicale,
strafbare en grootschalige acties. Maatschappelijke onrust wordt problematisch wanneer het escaleert en gepaard gaat
met het plegen van strafbare feiten, ernstige grootschalige verstoringen van de openbare orde of het ondermijnen van de democratische rechtsorde.
Maatschappelijke onrust Het is aan de burgemeesters om het grondrecht tot
Het zwaartepunt van deze samenwerking ligt op lokaal
zonder dat dit leidt tot strafbare feiten en/of wanordelijkheden.
manifesteert en er geen blauwdruk is voor de omgang
demonstreren te beschermen en hieraan ruim baan te bieden,
Voorpagina
Daarnaast zien we een toename van (dreigende) rellen en
Regionaal Veiligheidscollege
acute openbare ordeverstoringen, die mede onder invloed van
Samen slagvaardig
sociale media aangejaagd worden. Deze escalaties kunnen
weer een versterkend effect op de bestaande tegenstellingen
Samenvatting
in de samenleving hebben. Dit is ook afhankelijk van de manier
Prioriteiten bepalen de koers
waarop de overheid ermee omgaat.
Aanscherping aanpak
Escalatie van maatschappelijke onrust in (grootschalige)
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
verstoringen van de openbare orde en strafbare feiten, vraagt
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
politiewerk, zoals de aanwezigheid in de wijk en opsporing.
veel van politie en haar partners. Dit legt een fors beslag op schaarse politiecapaciteit en gaat daarmee ten koste van ander
Maatschappelijke onrust
Formatie- en inrichtingsplan politie
Het voorkomen van escalatie is de uitdaging en samenwerking met dat doel is van groot belang. Een belangrijke rand-
voorwaarde voor preventie, dialoog en handhaving is een adequate informatiepositie. Een goede informatiepositie
is een opgave voor alle partners. De huidige behoefte
aan informatie kan niet los worden gezien van de digitalisering van de samenleving. Denk aan online aangejaagde ordeverstoringen.
Polarisatie en radicalisering
sprake van een jihadistische dreiging. Deze dreiging duurt
van dilemma’s in dat kader en een gezamenlijk handelings17
lokale partners voldoende toe te rusten.
maatschappelijk ongenoegen en maatschappelijke onrust
Dat vraagt om intensivering van de samenwerking, bespreking
Ambitie en aanpak
ondersteuning op regionaal niveau van meerwaarde is om
Polarisatie kan leiden tot radicalisering en extremisme en de
elk een eigen rol bij preventie, dialoog en handhaving.
Polarisatie
daarmee. Dat neemt niet weg dat samenwerking en
Gemeenten, Openbaar Ministerie, politie en maatschap-
pelijke organisaties hebben binnen verschillende fasen van
Diverse uitingen
niveau, omdat maatschappelijke onrust zich primair lokaal
perspectief aan de voorkant.
Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
vrijheden van personen en instituties aantasten. Al jaren is er tot de dag van vandaag voort. De dreiging is de laatste jaren
verbreed naar ondermeer extreemrechts, extreem-links en richt zich ook tegen de overheid (anti-overheid). Het is zaak
radicalisering en extremisme op lokaal niveau persoonsgericht
Maatschappelijke onrust en fenomeengericht te signaleren, te voorkomen en tegen te
Aanpak: Betere (online) informatiepositie, anticiperen en leren van elkaar
verbindingen met organisaties en inwoners blijven bestaan
• (online)
gaan. Hiervoor is het essentieel dat er op lokaal niveau goede
Voorpagina
en/of worden gelegd.
Regionaal Veiligheidscollege Samen slagvaardig
Ambitie: bouwen aan een vreedzame samenleving
Samenvatting
Behouden, herstellen en/of versterken van de verbinding met
Prioriteiten bepalen de koers
de samenleving en groepen daarbinnen. Daarnaast willen we
Aanscherping aanpak
mogelijke maatschappelijke onrust en dreiging vroegtijdig
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
dreigen te komen, een navolgbaar en effectief overheids-
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
en als collectief.
signaleren, ongeregeldheden voorkomen, en als die er toch
optreden bewerkstelligen. Dit betekent ook een ambitie in de manier waarop we met elkaar samenwerken: als één overheid
Ook betekent dit op een andere manier
verbinding leggen met de groepen waar het om gaat: langs
Maatschappelijke onrust
de lijnen die verbinden, met een open houding en openstaand voor elkaars verhaal.
Diverse uitingen
Polarisatie
Ambitie en aanpak
Formatie- en inrichtingsplan politie
18 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
Kennis
–
en
informatiepositie
versterken
om te weten wat er speelt en te kunnen anticiperen op maatschappelijke onrust;
• Een gemeenschappelijk referentiekader, duidings- en handelingsperspectief voor bestuurders en professionals
bij (dreigende), deels online aangejaagde, ordeverstoringen ontwikkelen, beschikbaar en toepasbaar maken;
• Kennis en expertise van bronoorzaken van polarisatie en radicalisering vergroten, uitwisselen en delen van best practices.
Formatie- en inrichtingsplan politie Midden-Nederland Conform de Politiewet wordt het formatieplan van de
voor de aanpak van zedendelicten in de eenheden wordt
Veiligheidscollege. De laatste vaststelling van het formatieplan
kader van Grenzen en Veiligheid, waarmee gefaseerd de
politie Midden-Nederland vastgesteld door het Regionaal
Voorpagina
politie heeft plaatsgevonden in 2019.
Regionaal Veiligheidscollege
Samen slagvaardig
Huidige operationele en niet-operationele sterkte
Samenvatting
In de periode januari 2019 t/m oktober 2022 is de formatie
(alle sterktesoorten) van de eenheid Midden-Nederland met
Prioriteiten bepalen de koers
81 fte toegenomen tot 5030. Deze toename is veroorzaakt door diverse formatiemutaties: • Gemeentelijke
Aanscherping aanpak
formatie in januari 2020);
Vijfheerenlanden
(toename
• Gemeentelijke herindeling Weesp (afname formatie in
Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
januari 2022);
• Verwerking uitbreiding Regeerakkoord (tegen overdracht formatie Aspiranten naar PDC);
• Uitbreidingen
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
met
een
specifieke
doelbestemming,
waarvoor het korps een aanvullende financiering ontvangt van het ministerie van Justitie en Veiligheid. Een voorbeeld
Maatschappelijke onrust Formatie- en inrichtingsplan politie
herindeling
hiervan is de uitbreiding met extra middelen als gevolg van de Motie Klaver, waarmee gefaseerd extra formatie 19 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
gerealiseerd. Een tweede voorbeeld is de uitbreiding in het formatie van de afdelingen Vreemdelingen, Identificatie en Mensenhandel in de eenheden wordt versterkt.
De formatie bestaat uit de volgende sterktesoorten • Operationele Sterkte (exclusief Aspiranten). Deze sterkte
bestaat uit volledig opgeleide politiemedewerkers met een executieve (uitvoerende) status;
• Operationele
Sterkte
(Aspiranten).
Dit
zijn
politie-
medewerkers met een executieve status, die nog in opleiding zijn. Aspiranten zijn gedurende de opleidingsfase beperkt inzetbaar binnen de eenheid;
• Niet-Operationele Sterkte. Dit betreft niet-executieve
medewerkers met een administratieve of technische status, zoals administratief medewerkers, juristen en beleidsadviseurs.
Formatie- en inrichtingsplan politie Midden-Nederland Niet in beton gegoten Voorliggend formatieplan is de stand van
Voorpagina
dit moment. De formatie van de politie
Regionaal Veiligheidscollege
Midden-Nederland zal de komende jaren
Samen slagvaardig
onderhevig zijn. Bijvoorbeeld naar aanleiding
Samenvatting
doelbestemmingen.
naar verwachting ook weer aan mutaties van
extra
middelen
Prioriteiten bepalen de koers
Aanscherping aanpak Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
specifieke
Maatschappelijke onrust
20 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland
Operationele Sterkte (Aspiranten)
Niet-Operationele Sterkte
Totaal
District Flevoland
639
99
12
749
District Gooi en Vechtstreek
289
44
6
339
District Oost-Utrecht
684
104
10
797
District Stad-Utrecht
589
92
10
690
District West-Utrecht
447
70
8
524
Dienst Regionale Informatieorganisatie (MD)
345
2
6
353
Dienst Regionaal Operationeel Centrum (MD)
84
0
1
85
Dienst Regionale Operationele Samenwerking (MD)
560
2
5
568
Dienst Regionale Recherche (MD)
732
11
5
749
Dienst Bedrijfsvoering (MD)
0
0
49
49
Staf regionale eenheid (MD)
32
0
91
123
Eenheid Midden-Nederland
1
0
0
1
Leiding Eenheid Midden-Nederland
3
0
0
3
Eenheid Midden-Nederland
4405
423
202
5030
* Afgeronde aantallen
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
Formatie- en inrichtingsplan politie
voor
Operationele Sterkte (excl. Aspiranten)
Formatie eenheid Midden-Nederland -gegevens per 24-10-2022-
Voorpagina Regionaal Veiligheidscollege
Samen slagvaardig Samenvatting
Prioriteiten bepalen de koers
Aanscherping aanpak Georganiseerde ondermijnende criminaliteit
Colofon
Digitale veiligheid en cybercriminaliteit
Bureau Regionale Veiligheidsstrategie Midden-Nederland
sectretariaat@rvs-mn.nl
Telefoon
Maatschappelijke onrust Formatie- en inrichtingsplan politie
Redactie
Website
06-14 87 36 90
www.veiligheidscoalitie.nl
21 Samen slagvaardig voor een veilig Midden-Nederland