Document · PDF

Bijlage 2 (ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Raadsvergadering 4 juni 2024, gemeente Wijk bij DuurstedeBij agendapunt: Zienswijze ontwerpbegroting 2025 GGD regio Utrecht19.416 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

(ontwerp)Begroting (ontwerp)begroting 2025 2025

1 Inhoudsopgave Voorwoord .....................................................................................................4 1.

GGD in een oogopslag ...........................................................................5 1.1 Onze kernwaarden .......................................................................... 6

Inhoudelijke pijlers...............................................................................7 2.1 Verschuiving van zorg naar gezonde leefstijl ....................................... 7 2.2 Een gezonde en veilige leefomgeving ................................................. 8 2.3 Kansrijk opgroeien ........................................................................ 16 2.4 Langer gezond zelfstandig .............................................................. 19 2.5 Vitale en wendbare organisatie ....................................................... 24

Financiën ............................................................................................27 3.1 Overzicht van baten en lasten 2025 ................................................. 27 3.2 Ontwikkelingen algemene gemeentelijke bijdrage 2025-2028.............. 28 3.2.1 3.2.2 3.2.3 3.2.4 3.2.5 3.2.6

3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 4

Loonindex ................................................................................. 28 Prijsindex .................................................................................. 28 Aantrekkelijke werkgever ............................................................. 29 Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen (16-25 jaar).......................... 29 Maternale Kinkhoest vaccinatie (MKV) ............................................ 29 Overzicht inwoner- en kindbijdrage................................................ 30

Bijdragen en vergoedingen per gemeente 2025 ................................. 32 Autorisatie vervanging activa .......................................................... 33 Meerjarenraming 2025-2027 .......................................................... 34 Overzicht van incidentele baten en lasten ......................................... 34 Beleidsindicatoren ......................................................................... 35

Verplichte paragrafen .........................................................................36 4.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ........................................ 36 4.1.1 4.1.2 4.1.3 4.1.4

4.2 4.3

Weerstandsvermogen.................................................................. 36 Risicobeheersing ........................................................................ 36 Kwantificering GGD-brede risico’s .................................................. 37 Financiële kengetallen ................................................................. 41

Bedrijfsvoering ............................................................................. 41 Verbonden partijen........................................................................ 42 4.3.1 GGD GHOR Nederland (Vereniging voor Publieke Gezondheid en Veiligheid (PGV)) .................................................................................. 42 4.3.2 GGiD Coöperatief U.A. ................................................................. 43

4.4 4.5 4.6 4.7

Onderhoud kapitaalgoederen .......................................................... 43 Financiering en treasury ................................................................. 43 Openbaarheidsparagraaf ................................................................ 45 Overige paragrafen ....................................................................... 46

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Geprognosticeerde balans 2025 ..........................................................47 5.1 Balans ......................................................................................... 47 5.2 Reserves...................................................................................... 48 5.2.1 5.2.2

5.3 5.4 6

Algemene reserve....................................................................... 49 Bestemmingsreserve................................................................... 49

Voorzieningen............................................................................... 50 EMU-saldo.................................................................................... 51

Bijlagen ..............................................................................................52 Bijlage 1. Baten en lasten per taakveld ..................................................... 52 Bijlage 2. Overhead................................................................................ 53 Bijlage 3. Toelichting financiële kengetallen ............................................... 54 Bijlage 4. Bijdragen en vergoedingen per gemeente ................................... 55 Bijlage 5. Afkortingenlijst ........................................................................ 81

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Voorwoord Een gezond en veilig leven voor iedereen, ook de meest kwetsbaren. Dat is de rode draad in het werk van GGD regio Utrecht (GGDrU). Gezondheid en preventie zijn de sleutelwoorden in alles wat GGDrU doet. Vanuit onze brede (sociaal medische) ervaring en deskundigheid bevorderen én beschermen we de gezondheid van de 1,4 miljoen inwoners in regio Utrecht. Vanuit de gedachte van positieve gezondheid richt GGDrU publieke gezondheidsinterventies en -acties op het zoveel mogelijk laten meedoen van mensen. Het bereiken van situaties waarbij mensen kunnen meedoen, ook als (en misschien wel juist omdat) ze bijzonder zijn. Daarbij is de inspanning niet alleen op het individu gericht, maar ook op de groep als geheel. De (ontwerp)begroting 2025 is opgesteld binnen de kaders van de kaderbrief 2025. Het bestuur spreekt zijn dank uit aan alle raden voor de nuttige suggesties en het meedenken. U vraagt ons in uw zienswijzen rekening te houden met de financiële situatie van gemeenten en om daarnaast al verder vooruit te kijken en na te denken over de situatie vanaf 2026. Als GGD willen we daarom met deze (ontwerp)begroting 2025 laten zien dat we inderdaad keuzes maken en dat deze begroting, in lijn met de kaderbrief en bijbehorende zienswijzen, inderdaad beleidsarm is. We doen niets extra.

De consequentie van een beleidsarme (ontwerp)begroting is dat we ontwikkelingen - die we al wel zien aankomen, maar die zich nog niet gematerialiseerd hebben - niet in de begroting hebben opgenomen. Deze ontwikkelingen hebben we als risico's een plek gegeven. Mocht een van deze ontwikkelingen daadwerkelijk financiële consequenties hebben in 2025 dan zullen we terugkomen bij en in gesprek gaan met de gemeenten in het geval daar financiën voor nodig zijn.

Mevrouw A.M.A. Pennarts-Pouw Lid Dagelijks Bestuur GGDrU, Portefeuillehouder financiën

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Dr. Marc Sprenger Directeur Publieke Gezondheid Secretaris van het bestuur

1. GGD in een oogopslag

• • • •

1,37 miljoen inwoners in 26 gemeenten Waarvan ruim 280.000 kinderen en jongeren 732 medewerkers op 1-1-2023, excl coronabedrijf en excl inhuur en stagiaires) 48 consultatiebureau’s (excl stad Utrecht)

Verdeling van het budget over de pijlers van de bestuursagenda Het grootste deel van het GGDrU-budget wordt ingezet voor het kansrijk opgroeien van jeugdigen. Dit omvat zowel het basispakket jeugdgezondheidszorg, als maatwerkdiensten. De andere pijlers zijn: • Gezonde en veilige leefomgeving: inclusief infectieziekte-bestrijding en medische milieukunde • Langer gezond zelfstandig

Inkomsten (x € miljoen) Bijna driekwart van de inkomsten van GGDrU komt uit de inwoner- en kindbijdrage voor het basispakket. 12% komt uit het maatwerk van gemeenten, onder andere huisvesting JGZ. De bijdrage van het Rijk is onder andere voor seksuele gezondheid.

Bijdrage per inwoner en kind

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

1.1 Onze kernwaarden Gezondheid voor alle inwoners Inwoners hebben in hun eentje niet altijd invloed op het voorkomen of vermijden van gezondheidsrisico’s, zien de risico’s niet of hebben niet de middelen en mogelijkheden om gezonde keuzes te maken. GGDrU is er om de gezondheid van inwoners te beschermen of te verbeteren door zelf collectieve maatregelen te nemen en andere partijen te adviseren dat ook te doen, en ook om andere gezonde keuzes te maken. Daar is publieke gezondheidszorg voor. GGDrU staat ervoor om het verschil in gezondheid te verkleinen en het vermogen van mensen om mee te kunnen doen aan de samenleving te bevorderen. Onze kernwaarden zijn:

GGDrU wil en moet aansluiten op de steeds veranderende samenleving. Aansluiten bij wat inwoners doen, willen en nodig hebben voor hun gezondheid. Een samenleving die voortdurend in ontwikkeling is en nieuwe dingen vraagt, vraagt om een organisatie die meebeweegt. Die midden in de samenleving staat en werkt op een manier waar inwoners zich prettig bij voelen. Een organisatie die de verbinding zoekt en gezamenlijk met gemeenten en anderen werkt aan een gezond en veilig leven in de regio Utrecht. Dagelijks zijn we ‘in het veld’ te vinden. De ervaring van de dagelijkse praktijk bundelen we met de kennis uit epidemiologische onderzoekgegevens en ervaringskennis. We bieden daarmee een goed fundament voor gedegen advies aan burgers, gemeenten, en andere (zorg)organisaties om de gezonde keuze te maken.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

2 Inhoudelijke pijlers Echte gezondheidswinst is alleen te behalen wanneer partijen uit het sociaal domein, de fysieke omgeving en het (publieke) zorgdomein regionaal samenwerken. Door een brede gezamenlijke en structurele aanpak van preventie wordt een beweging in gang gezet die leidt tot gezondere mensen in een gezondere maatschappij. Daarmee draagt GGDrU met een collectieve aanpak bij aan individuele gezondheid. 2.1

Verschuiving van zorg naar gezonde leefstijl

De zorg in Nederland staat onder druk, doordat in alle zorgsectoren de vraag naar zorg harder stijgt dan het aanbod. We worden steeds ouder en het aandeel ouderen in onze samenleving neemt toe. Om te zorgen dat alle Nederlanders die dit nodig hebben goede zorg kunnen blijven ontvangen, zijn in het Integraal Zorg Akkoord (IZA) afspraken gemaakt onder andere over samenwerking, preventie en het versterken van de eerstelijnszorg. Meer inzetten op preventieve interventies die gezond leven stimuleren en bijdragen aan een gezonde en sociale samenleving is in dit akkoord een belangrijk speerpunt (‘de beweging naar de voorkant’). IZA, onderdeel Gezondheid en Preventie: We werken samen aan een gezonde samenleving waarin de eerste duizend dagen van een kind garant staan voor een kansrijke start, met een veerkrachtige jeugd, een gezonde beroepsbevolking en vitale ouderen die zo lang mogelijk zelfredzaam zijn. En waarin gezondheidsachterstanden worden teruggedrongen. Vanuit GGDrU vervullen we diverse rollen waarin we de kennis en expertise op het gebied van onderzoek, gezondheidsbevordering en gezondheidsbescherming samenbrengen.

Daarbij kan gedacht worden aan: • de waarde van juiste informatie om vaccinatiecampagnes op te baseren • samen met gemeenten het organiseren van regiocoördinatie of projectleiderschap op één van de ketenaanpakken • gezamenlijk aanvragen van (domein overstijgende) subsidieaanvragen bij bijvoorbeeld ZonMW, en • het maken van wijkanalyses van onze gezondheidsmonitors, gecombineerd met externe data van bijvoorbeeld Vektis, gemeenten en het CBS. Het doorontwikkelen van de advies- en kennisfunctie van GGDrU is essentieel om aan te kunnen sluiten bij de ontwikkelingen van IZA en GALA en gemeenten en ketenpartners te ondersteunen bij de transformatie die deze beweging vraagt en het netwerk tussen zorgorganisaties en sociaal domein te verstevigen. Een grote uitdaging voor GGDrU alsook gemeenten is om expertise en kennis goed vast te houden. Veel expertise en kennis is op basis van projectmatige financiering, waardoor het stevig neerzetten en het borgen van een preventie infrastructuur om de gewenste beweging te kunnen maken kwetsbaar is. Bestuursagenda 2023-2027 Het AB heeft in 2023 de bestuursagenda 2023-2027 vastgesteld. Belangrijkste inhoudelijke pijlers die daarbij zijn benoemd zijn: • Een gezonde en veilige leefomgeving • Kansrijk opgroeien • Langer gezond zelfstandig Daarmee sluit de bestuursagenda goed aan op de doelstellingen die zijn benoemd in het IZA en het GALA.

Naast de inhoudelijke pijlers, is nog een pijler opgenomen gericht op een gezonde en toekomstbestendige bedrijfsvoering: • Een wendbare en vitale organisatie We houden deze indeling aan in alle Planning & Control producten. (ontwerp)Begroting GGDrU 2025

2.2 Een gezonde en veilige leefomgeving Wat willen we bereiken? GGDrU staat voor inwoners die wonen, leven, naar school gaan en werken in een gezonde en veilige omgeving waar aandacht is voor gezondheid en elkaar. Waar bedreigingen van de publieke gezondheid worden gesignaleerd en bestreden. Waar maatschappelijke onrust en schade tijdens incidenten worden voorkomen en beperkt. Daar werken wij elke dag aan. Om ervoor te zorgen dat er een veilige en gezonde leefomgeving is, willen we dat: - Inwoners, gemeenten en zorginstellingen ons weten te vinden voor advies - De voorbereiding op rampen en crises op orde is - Adequaat wordt opgetreden bij kleine en grote incidenten - Gezondheid is meegenomen in ruimtelijke plannen van alle gemeenten - Bedreigingen van de publieke gezondheid worden gesignaleerd, geanalyseerd en waar voor kwetsbare doelgroepen preventieactiviteiten worden opgezet.

Wat doen we daarvoor? We helpen de inwoners van de regio Utrecht zich te beschermen tegen infectieziekten en schadelijke omgevingsfactoren, zoals luchtverontreiniging. Tegen ziekten die je kunt oplopen als je op reis gaat, tegen seksueel overdraagbare aandoeningen en tegen de gevolgen van een calamiteit. Deze gezondheidsbeschermende taken vinden hun basis in de Wet op Publieke gezondheid (WPG). In 2025 werken we aan een gezonde en veilige leefomgeving door een breed pakket aan taken. Milieu en gezondheid Onze taken bestaan uit: • Het signaleren van voor de gezondheid van inwoners ongewenste situaties • Het gevraagd en ongevraagd adviseren van een gemeente over onderwerpen in relatie tot een gezonde leefomgeving. Hierbij gaat het over onderwerpen zoals lucht, hinder (geluid en geur), bodem, straling, binnenmilieu, klimaat, etc. • Het beantwoorden van vragen, klachten en meldingen van inwoners en instellingen (bijvoorbeeld scholen, woningcorporaties) over het hele spectrum van milieu en gezondheid. Meldingen zijn de voelsprieten van de GGD in de maatschappij en helpen om ongewenste situaties te signaleren • Het geven van voorlichting over de relatie tussen gezondheid en de fysieke leefomgeving • Ondersteuning geven bij en adviseren over incidenten met betrekking tot milieu en gezondheid. Het gaat meestal om de zogenaamde koude fase van een incident (voorlichting en nazorg).

Daarnaast adviseert GGDrU over gezondheidsrisico’s tijdens een ramp met het interregionaal GAGS piket (gezondheidskundig adviseur gevaarlijke stoffen). In 2025 zetten we vanuit Milieu en Gezondheid vooral in op: • Verdere versteviging van de positionering van GGDrU als partner in het fysieke domein voor gemeenten en (keten)partners. Hierbij is de digitale aansluiting van GGDrU bij de Omgevingswet (DSO) van cruciaal belang om de gemaakte samenwerkingsafspraken binnen de regio te kunnen waarborgen. • Integrale advisering over een gezonde leefomgeving, waarbij we, mede in het kader van de Omgevingswet, de samenwerking met (keten)partners opzoeken. (ontwerp)Begroting GGDrU 2025

• •

Ondersteuning van gemeenten binnen het Schone Lucht Akkoord (SLA) om beleidsmatige keuzes te maken in de richting van de WHO advieswaarden. Klimaatverandering als groot gezondheidsvraagstuk van de toekomst. Verder inzetten op het stimuleren van gemeenten voor het opstellen en/of verder uitwerken van een lokaal hitteplan.

Infectieziektebestrijding GGDrU werkt in 2025 samen met ketenpartners en inwoners aan de publieke gezondheid. Team Infectieziektebestrijding adviseert zowel inwoners als zorgprofessionals over infectieziektes en hoe zij zich kunnen beschermen en hoe zij verspreiding kunnen voorkomen. Ondanks het feit dat infectieziektes zich altijd zullen voordoen, voelen inwoners zich veilig. Infectieziektebestrijding is actief betrokken bij: - bestuurlijke advisering en publieksvoorlichting, - surveillance, onderzoek en monitoring - opleiden - bron & contact onderzoek en uitbraakmanagement - advisering infectiepreventie - testen en vaccineren Bij al deze thema’s zullen onze expertises en competenties ingezet worden samen met regionale en landelijke partners. Pandemische paraatheid In 2023 is de coronabestrijding volledig geïntegreerd binnen GGDrU, en is het beleidsprogramma VIP (Versterking Infectieziektebestrijding Pandemische Paraatheid) gestart. Vanaf 2025 zal dit programma continueren voor structurele paraatheid van GGDrU. Dit programma bestaat uit de volgende vijf pijlers: 1. Kwetsbaarheden wegnemen voor pandemische paraatheid Behoud van personeel niet-medische functies voor paraatheid crisis. 2. Versterken van (boven)regionale monitoring en surveillance Versterking van de surveillance en ontwikkeling van dashboards 3.

Versterken van de wetenschappelijke kennisinfrastructuur infectieziektebestrijding Kennis ontwikkeling zoönose, datagedreven infectieziektebestrijding onderzoek 4. Samenwerken op bovenregionaal niveau Op IZB kerntaken, regio-indeling en op inhoudelijke thema’s wordt bovenregionaal samengewerkt. 5. Slim èn versneld opleiden Opleiding artsen M+G, verpleegkundige M+G, Deskundige Infectiepreventie, opleidingsaanbod infectieziektebestrijding, samenwerking opleidingsregio Oost. Daarnaast zal team Infectieziektebestrijding meer samenwerken met de Landelijke Functionaliteit Infectieziektebestrijding (LFI) ter voorbereiding op een grootschalige crisis. Formatienormering Infectieziektebestrijding In 2023 heeft GGD-GHOR onderzoeksbureau Berenschot de opdracht gegeven om een formatienormering uit te werken voor een accuraat beeld van versterking aan personeel. Uit dit onderzoek is gebleken dat GGD regio Utrecht op dit moment niet het aantal mensen in dienst heeft om de wettelijke kerntaken uit te kunnen voeren. Er zit namelijk een groot verschil tussen de gewenste situatie en de huidige situatie. Graag gaat GGDrU het gesprek aan met gemeentes om hier vervolg aan te geven.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

In 2025 zetten we met infectieziektebestrijding vooral in op: • Signaleren en bestrijden van schurft en kinkhoest, naast het versterken van preventief beleid voor een mogelijke blootstelling aan rabiës. We zien deze meldingen veel voorkomen. Bovendien zien we een toename van invasieve infecties met groep A streptokokken. • Meer datagedreven werken met verdere ontwikkeling Business Intelligence met behulp van realtime dashboards. • Doorontwikkeling gezonde leefomgeving en klimaatadaptatie in relatie tot infectieziekten met focus onderzoek en voorlichting op het thema zoönosen. • Opzetten vaccinatievoorziening voor volwassenen: als er vanuit het Ministerie van VWS halverwege 2024 een akkoord komt, zal deze voorziening ook in de regio Utrecht opgezet worden. • Het verhogen van de vaccinatiegraad in het bijzonder van het rijksvaccinatieprogramma voor kinderen • Het ontwikkelen en uitvoeren van preventieve acties en interventies gericht op risicogroepen voor specifieke infectieziekten met als doel besmettingen te voorkomen door gedrag te beïnvloeden • Ontwikkeling van de GGD als kennisinstituut infectieziektebestrijding, door uitbreiding van wetenschappelijk onderzoek en opleidingsmogelijkheden • Versterking van de bovenregionale samenwerking

Tuberculosebestrijding (TBC) Het bestrijden van tuberculose wordt bij GGDrU uitgevoerd door artsen, verpleegkundigen en medisch technisch medewerkers en bestaat in de basis uit: diagnostiek, behandeling en begeleiding van tbc (Tuberculose)-patiënten en mensen met een latente tuberculose infectie, geven van BCG(Bacille Calmette Guérin)-vaccinaties, bron- en contactopsporing, screening risicogroepen, outbreak management en preventie. In het Nationaal plan tuberculosebestrijding staan de maatregelen die nodig zijn om tuberculose in Nederland effectief te bestrijden. Elke 5 jaar krijgt het plan een update. Op dit moment volgen we de maatregelen van het Nationaal plan tuberculosebestrijding 2021-2025. Hierin willen we: • de overdracht van tuberculose verder terugdringen • zoveel mogelijk patiënten genezen • het aantal tbc patiënten in Nederland met een kwart verminderen. Om dit te bereiken is het belangrijk dat we tuberculose op tijd opsporen en behandelen. En dat we contacten van iemand met tuberculose snel kunnen onderzoeken. Het screenen van immigranten en asielzoekers uit landen waar veel tuberculose voorkomt is heel belangrijk. Screenen gebeurde de voorgaande jaren nog vooral met een longfoto. Hiermee spoorden we actieve longtuberculose op.

Het afgelopen jaar en de komende jaren zien we een verschuiving van alleen screenen naar actieve longtuberculose naar het vroegtijdig opsporen van een tuberculose infectie. Dit betekent dat er de komende jaren vaker een bloedof huidtest wordt gedaan. Het snel opsporen en vervolgens behandelen van een tuberculoseinfectie verkleint de kans dat iemand de ziekte tuberculose later ontwikkelt. Met de dalende incidentie van actieve tuberculose en afname van professionals in de tbc is er behoefte om de tbc-bestrijding anders te organiseren. Om de kwaliteit te bewaren werken de 25 GGD’en met afdeling tuberculosebestrijding sinds enkele jaren samen in 4 regionale expertisecentra (REC). De afdeling Tuberculosebestrijding van GGDrU werkt nauw samen in Regionaal expertise centrum Noord – West (RECNW). Onderwerpen op het gebied van kwaliteit, scholing, onderzoek en innovatie zijn gemeenschappelijk opgepakt. We verwachten dat de samenwerking voor 2025 verder te intensiveren.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Uitgangpunten hierin zijn onder andere: • kosten binnen huidig budgettair kader • lokale inbedding van de Tuberculosebestrijding en goede samenwerking met de lokale netwerkpartners • besluiten over de aanschaf van kapitaalintensieve middelen voor de Tuberculosebestrijding in de REC regio (zoals een MRU en röntgenapparaten) nemen de GGD directies gezamenlijk. In 2025 zetten we met TBC bestrijding vooral in op: • Zoveel mogelijk actieve tuberculose patiënten genezen • Het aantal actieve tuberculose patiënten te verminderen door risicogroepen te screenen op infecties (stadium voor actieve tuberculose) • Snelle toeleiding tot zorg en onderzoek bij het team Tuberculosebestrijding • Intensiveren samenwerking Regionaal expertise centrum Noord West om kwaliteit van de tbc bestrijding te blijven garanderen en concentratie van expertise te creëren. Seksuele gezondheid en soa-bestrijding We bevorderen en beschermen de seksuele gezondheid van inwoners in regio Utrecht. Dat doen we door het opsporen en bestrijden van seksueel overdraagbare aandoeningen (soa) en het signaleren van seksuologische problematiek. Onze expertise is gericht op het bevorderen van seksueel gezond gedrag.

We bieden spreekuren voor inwoners die een hoog risico lopen op soa, seksualiteitshulpverlening voor jongeren, PrEP-zorg om hiv te voorkomen, zetten in op outreach om mensen in een kwetsbare positie te bereiken en ondersteunen scholen bij relationele en seksuele vorming. De taken van het team Seksuele Gezondheid worden grotendeels gefinancierd uit rijksmiddelen. 2025 is het eerste volledige jaar dat de Aanvullende Seksuele Gezondheidszorg (ASG) en PrEP-zorg samengevoegd zijn onder de WPG. Via de Gezonde School benutten we de landelijke Stimuleringsregeling Relaties en Seksualiteit (R&S). Gemeenten financieren daarnaast een deel via de inwonersbijdrage en maatwerkafspraken. De jarenlange lobby voor meer ASG- en PrEP-middelen en een herverdeling van de beschikbare middelen, levert enig resultaat. We dragen vanuit de ASG-middelen bij aan landelijke activiteiten, zoals ontwikkeling van eHealth, sinds kort naar rato (voor eHealth scheelt dit +/- €30.000,- per jaar). De PrEP-verdeelsleutel is herzien en wordt ingevoerd per augustus 2024. In regio Utrecht komt meer budget voor PrEP-zorg. De aangepaste verdeelsleutel geldt tot en met 2025. Aan een verdeling voor langere tijd wordt gewerkt door VWS, met advies van RIVM en input van GGD’en.

Tevens is binnen de PrEP-zorg veranderd dat VWS niet meer maximaal aantal personen in zorg oplegt, we krijgen ruimte om zelf in te schatten hoeveel consulten per jaar een persoon nodig heeft, waardoor we meer mensen in zorg kunnen nemen. Tevens gaan mensen zelf betalen voor hun PrEP-medicatie, enerzijds zorgelijk, want een deel van de cliënten zal dit niet kunnen en hierdoor stoppen met PrEP, anderzijds scheelt dit VWS geld dat ten goede komt aan PrEP-zorg via GGD’en. De toekomstverkenning naar de ASG-regeling is eind 2023 afgerond. VWS heeft aangegeven dat het demissionair kabinet geen besluit neemt over de voorgestelde scenario’s. Hiermee wordt ook een besluit over de hoeveelheid middelen en de verdeling ervan uitgeteld tot het nieuwe kabinet. Bij wijzigen van de verdeelsleutels wordt rekening gehouden met langlopende contracten van GGD’en. De verwachting is dat in 2025 nog geen nieuwe verdeling van ASGmiddelen zal bestaan. Inzet op lobby richting Tweede Kamer wordt gecontinueerd, daarbij werken we samen met andere GGD’en via GGD GHOR Nederland en samenwerkingspartners als kennisinstituut Soa Aids Nederland. Relationele en seksuele vorming Project SchoolsOUT, met als doel aandacht voor seksuele en genderdiversiteit in het voortgezet onderwijs, loopt eind 2024 af. Hiermee stopt ook de projectsubsidie van Provincie Utrecht en van de gemeenten Amersfoort en Utrecht.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

GGDrU zal eind 2024 adviseren over vervolg, wat mogelijk is binnen bestaande constructies en wat nodig is als gemeenten SchoolsOUT willen voortzetten. De landelijke stimuleringsregeling R&S is tijdelijk. Scholen kunnen de subsidie in voorjaar 2024 aanvragen en krijgen deze subsidie dan (indien toegekend) voor schooljaar ’24-’25. Vooralsnog is onbekend of de regeling daarna nogmaals wordt verlengd. De vraag van scholen én kinderopvang is tot nu toe groter dan dat deze stimuleringsregeling dekt. Gemeenten kunnen dit gat dichten door te investeren in maatwerk, via extra inzet op Gezonde School in het algemeen of in het bijzonder op seksuele vorming in het onderwijs. In 2025 zetten we met seksuele gezondheid vooral in op: • Seksualiteitshulpverlening, testen en behandelen van soa bij groepen in een kwetsbare positie en met een hoog risico. Dit doen we anoniem en deze mensen hoeven hier niet voor te betalen. We doen bron- en contactonderzoek en voorkomen verspreiding van soa. • Bieden van PrEP-zorg (medicatie om hiv te voorkomen) • Ondersteunen van scholen bij relationele en seksuele vorming en stimuleren van ouderbetrokkenheid. Forensische geneeskunde (FG) De Forensische geneeskunde omvat drie deelgebieden: • Lijkschouw. Het geven van een objectief medisch oordeel over de doodsoorzaak • Forensisch medisch onderzoek (FMO) en Forensisch medische expertise (FME).

Dit is onder andere het zedenonderzoek, zowel bij dader als bij slachtoffers van misdrijven, de bloedafnames in het kader van de Wegenverkeerswet en beoordeling insluiting van arrestanten. Ook wordt letselonderzoek gedaan in opdracht van politie of OM. Ook kan Veilig Thuis of de politie bij vermoeden van mishandeling een aanvraag doen voor een letselonderzoek bij een van de FMEKK artsen (Forensisch Medische Expertise Kindermishandeling en Kwetsbare ouderen) • Medische arrestantenzorg (MAZ). De forensische geneeskunde is een unieke medische discipline die ten dienste staat van gemeente, politie en justitie. Sinds 1 januari 2024 voert GGDrU de Forensische geneeskunde uit voor heel Midden-Nederland. In juli 2024 zal er uitsluitsel komen of de GGDrU de medische arrestantenzorg (MAZ) gegund krijgt door de politie. Bij een gunning zal dit een uitbreiding van taken betekenen en is het nodig extra medisch personeel aan te trekken. De overdracht van de zorg (waar deze nu in regio Utrecht uitgevoerd wordt door MedTzorg) zal in het laatste kwartaal van 2024 of begin 2025 zijn. Ook bestaat de kans dat de FMO-taken die nu worden uitgevoerd door MedTzorg over zullen gaan naar de GGDrU. De financiering van deze taken ligt bij de politie. Het opleiden en behouden van forensisch artsen is al meerdere jaren een landelijk aandachtspunt.

Om een bijdrage te leveren aan het opleidingsprogramma biedt GGDrU in 2024 extra opleidingsplekken aan. Ook is dit een investering die zich later hopelijk uitbetaalt als deze jonge artsen bij onze GGD willen komen werken. Om dat te kunnen bewerkstelligen worden extra opleiders geschoold in 2024 om in 2025 een verstevigd en uitgebreid opleidingsteam te hebben. Kosten hiervoor worden gedekt door een landelijke subsidie. In 2025 zetten we met forensische geneeskunde vooral in op: • Uitvoering van de gemeentelijke taak in het kader van de lijkschouw • bij gunning een eventuele uitbreiding van taken op gebied van arrestantenzorg • Het blijven investeren in een nieuwe generatie forensisch artsen, door promotie van het vak van forensisch arts en opleiden. Reisadvies Het primaire doel van Reisadvies is het beschermen van de reizende Utrechter tegen besmettelijke ziekten die zij kunnen oplopen tijdens hun reizen en het geven van preventieadviezen. Dit voorkomt dat reizigers ziek worden en helpt hen gezond te blijven tijdens hun reis.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Reizigers kunnen besmettelijke ziekten van en naar verschillende delen van de wereld brengen en ook dat willen als GGD regio Utrecht voorkomen. Door reizigers te vaccineren, kan de verspreiding van infectieziekten van het ene gebied naar het andere worden beperkt. Sommige ziekten zijn zeer besmettelijk en kunnen – bij terugkeer - gemakkelijk worden verspreid binnen onze dichtbevolkte provincie, ook bijvoorbeeld tijdens evenementen. Door reizigers te vaccineren, kunnen ze voorkomen dat ze besmettelijke ziekten meenemen naar hun thuisregio, waardoor de inwoners in onze provincie worden beschermd, inclusief inwoners die om medische redenen niet kunnen worden gevaccineerd. Reisadvies en Reisvaccinaties zijn de facto markttaken, maar tegelijkertijd essentiële onderdelen van infectieziektebestrijding omdat ze dus niet alleen individuele reizigers beschermen, maar ook bijdragen aan het voorkomen van de verspreiding van besmettelijke ziekten in ons land en onze regio. Vorig jaar (2023) bleken we grotendeels hersteld van de ‘corona freeze’ en heeft ons Reisadviesteam vrijwel kostendekkend kunnen opereren, waarbij ook de kwaliteit is geleverd die verwacht mag worden. Aldus het recent uitgevoerde klanttevredenheidsonderzoek.

Naar verwachting wordt ook 2025 (in lijn met het huidige jaar 2024) kostendekkend, waarbij de kosten van personeel, vaccins, overhead en locatie uit lopende (markt) inkomsten gefinancierd kunnen worden en er geen grote extra investeringen gevraagd worden. Het team en het aantal spreekuren kunnen nog licht worden uitgebreid, beide goed voor een toenemende omzet. De belangrijkste kosten kunnen we naar verwachting beheersen, onder andere door de migratie die eind 2023 is gemaakt naar het nieuwe ICT-platform en tevens door effectieve en efficiënte inzet van een goed en ervaren team van gespecialiseerde medische professionals en ondersteunende collega’s. Er zijn wel een aantal (reële) aannames die ten grondslag liggen aan de hiervoor uitgesproken verwachting van beheersbare kosten. Zo wordt op dit moment verwacht – maar nog geen zekerheid – dat het huurcontract voor onze belangrijkste vestiging in het stadskantoor in Utrecht tegen vergelijkbare condities kan worden verlengd. Daarnaast moet in 2024 de inkoop van vaccins (= grootste jaarlijkse kostenpost) Europees worden aanbesteed. Een beperkte kostenstijging (5-10%) is hierbij voorzien en door te berekenen in onze verkoopprijzen. Echter, een hogere stijging zal helaas niet zonder consequenties door te belasten zijn aan de betalende reizende inwoners van onze provincie.

Datzelfde geldt voor de nu verwachte stijging van personeelskosten. Die is ten dele – maar beperkt - door te berekenen in de prijzen die betaald worden door “verantwoording nemende” reiziger, maar diens wil om te betalen en/of draagkracht is niet onbeperkt. Als GGD regio Utrecht blijven wij in 2025 inzetten op continuïteit, kwaliteit, betaalbaarheid en toegankelijkheid van Reisadvies en Reisvaccinaties. Zodat Utrechters veilig op reis gaan en gezond kunnen terugkeren. In 2025 zetten we vanuit Reisadvies vooral in op: • Continuïteit, kwaliteit, betaalbaarheid en toegankelijkheid • Binden en boeien van medewerkers, want hun expertise en inzet is het product Reisadvies Publieke gezondheid asielzoekers en statushouders GGDrU voert publieke gezondheidszorgtaken uit voor asielzoekers in de opvanglocaties van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA). Onder deze taken vallen Infectieziektebestrijding, Tuberculosebestrijding, Technische Hygiënezorg, Gezondheidsbevordering en -voorlichting en Jeugdgezondheidszorg (JGZ). GGDrU voert deze taken uit als onderaannemer binnen drie overeenkomsten met GGD GHOR Nederland. De hoofdovereenkomst Publieke Gezondheidszorg Asielzoekers (PGA) is het algemene contract van GGD GHOR met COA. Dit contract vormt de basis voor alle afspraken die GGD GHOR Nederland maakt met GGDrU en die zijn vastgelegd in de onderaannemingsovereenkomst PGA.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Het PGA-contract met betrekking tot de taken Infectieziektebestrijding (IZB), Tuberculose (TBC) en Technische Hygiënezorg (THZ) is ingegaan in 2019 heeft een maximale looptijd van 6 jaar. In 2024 gaan het COA en GGD GHOR Nederland onderhandelen over een nieuw contract vanaf 2025. Het PGA-contract met betrekking tot de uitvoering van gezondheidsvoorlichting geldt tot en met 31 december 2024 en kan tweemaal met twee jaar worden verlengd. Het PGA-contract voor JGZ loopt tot oktober 2024 en kan hierna nog eenmaal met twee jaar worden verlengd. PGA wordt gefinancierd per voorlichting/verrichting. Voor PGA zijn er daarom weinig tot geen financiële risico’s. Als er extra werk wordt gevraagd, wordt extra betaald. Als we ons niet aan de contractafspraken houden, krijgen we minder financiële tegemoetkoming. Ook voor statushouders die een woning toegewezen hebben gekregen in een gemeente, verzorgt GGDrU gezondheidsvoorlichtingen. Deze zijn vastgelegd in de samenwerkingsovereenkomsten met gemeenten. Samen met gemeenten wordt afgestemd over de invulling hiervan. Toezicht Wmo GGDrU voert toezicht uit voor gemeenten bij aanbieders van Wmo-hulp. Gemeenten kopen gezamenlijk in subregio’s Wmo-hulp in. De subregio’s stellen jaarplannen op, waarin zij vastleggen bij welke aanbieders GGDrU toezicht uitvoert.

Naast deze lokale onderzoeken worden er ook themagerichte, regio-overstijgende onderzoeken uitgevoerd in samenspraak met gemeenten. Daarnaast doen we specifieke onderzoeken naar aanleiding van signalen (die niet zijn opgenomen in het jaarplan) en calamiteiten. Signalen kunnen bijvoorbeeld meldingen van cliënten of familie van cliënten zijn over een aanbieder waarvan zij zorg hebben gekregen. Sinds begin 2023 geven we meer bekendheid aan de meldplicht van calamiteiten. En hebben we een eerste presentatie/voorlichting gegeven in inkoopregio Lekstroom over calamiteiten en geweldsincidenten bij Wmo-zorgaanbieders en hoe daarbij te handelen, vanuit de gedachte “geen verwijtbaarheid, maar vermijdbaarheid”. Dit zetten we voort in 2025. Toezicht kinderopvang Een kinderopvangorganisatie is verantwoordelijk voor het leveren van kwalitatief goede kinderopvang. In opdracht van de gemeenten voert GGDrU het toezicht daarop uit, conform de Wet op de Kinderopvang. De toezichthouder bezoekt minimaal 1x per jaar onaangekondigd elke kinderopvanglocatie in Regio Utrecht en observeert, onderzoekt en beoordeelt de locatie op basis van de Wet Kinderopvang. Het onderzoek wordt uitgewerkt in een rapport inclusief advies aan de betreffende gemeente. Het is aan de gemeente of deze het advies overneemt en om eventueel te handhaven op basis van het handhavingsbeleid van de gemeente.

De inspectierapporten zijn openbaar en worden gepubliceerd in het Landelijk Register Kinderopvang. Hoewel pas verplicht in 2024, hebben alle gemeenten in onze regio erin toegestemd dat kinderopvanglocaties al sinds 2023 flexibel geïnspecteerd worden. Dit op basis van een wijziging van de Beleidsregel Werkwijze Toezichthouder kinderopvang. Dit heeft in de afgelopen jaren geresulteerd in andere inspectiedomeinen. Er is hierdoor meer sprake van maatwerk, aangezien uitgebreider en diepgaander onderzoek verricht worden waar dat nodig is, meer risicogericht. Tevens helpt dit tegen de voorspelbaarheid van het toezicht. Sinds 2023 is het wettelijk verplicht om 50% van de gastouders jaarlijks te inspecteren. In 2025 doet GGDrU voor toezicht: • WMO-Toezicht: regulier kwaliteitstoezicht volgens de jaarplannen per regio; en daarnaast signaalgestuurd- en calamiteitentoezicht. • Toezicht kinderopvang, minimaal een keer bij elke kinderopvanglocatie, en bij 50% van de gastouders.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Publieke gezondheid bij rampen en crisis Op basis van wet- en regelgeving (waaronder de Wet publieke gezondheid en de Wet veiligheidsregio’s) hebben we als GGDrU een taak voor het uitvoeren van diensten tijdens een incident, ramp of crisis. Wij bereiden ons voor om 24/7 en adequaat klaar te staan voor nieuwe crisissituatie. Als GGDrU staan we ook klaar voor een veilige en gezonde leefomgeving. Samen met onze partners schatten we risico’s in en proberen die te beheersen en waar mogelijk crises te voorkomen. Ook door te trainen en te oefenen staan we klaar voor de crises die op ons afkomen. Crises kunnen allerlei oorzaken hebben en op verschillende manieren de publieke gezondheid in gedrang brengen. Op dat moment is ondersteuning nodig. Denk bijvoorbeeld aan psychosociale hulp of gezondheidsonderzoek na afloop van een ramp. Zowel voor acute crisissituaties als sluimerende crises staan wij als GGDrU paraat. Voor een sluimerende crisis heeft de GGDrU een nieuw team gevormd van parate medewerkers, die klaarstaan om deze crisis te bestrijden. In 2025 doen we voor publieke gezondheid bij rampen en crisis: • Het uitvoeren van het opleidings-, trainings- en oefenprogramma Jaarplan OTO 2025.

Dit doen we samen met ketenpartners, bijvoorbeeld Slachtoffer Hulp Nederland • Samen met Veiligheidsregio Utrecht en Landelijk Netwerk Acute Zorg Midden-Nederland zijn wij actief in planvorming voor de regio • Kennisverbreding van onze medewerkers, zoals door (nieuwe) parate medewerkers te introduceren tot handelen in een crisis • Nauwere samenwerking met onze ketenpartners en de Veiligheidsregio door bijvoorbeeld periodieke bespreken van casuïstiek met deze partners na incidenten.

Wat gaat het kosten? Gezonde en veilige leefomgeving (x € 1.000)

Raming 2024-0 Baten

Lasten

Raming 2025-0 Saldo

Baten

Lasten

Saldo

Infectieziektebestrijding

2.019

-2.019

2.188

-2.188

Tuberculosebestrijding

1.523

-1.523

1.634

-1.634

Medische milieukunde

691

-691

736

-736

SOA-bestrijding

2.136

-2.136

2.460

-2.460

Forensische zorg

810

-810

1.643

-1.643

2.100

1.825

275

2.445

2.133

312

Publieke gezondheid asielzoekers

338

-338

475

-475

Toezicht Wmo

362

-362

386

-386

Toezicht kinderopvang

1.882

-1.882

2.109

-2.109

Reisadvies

Publieke gezondheid bij rampen en crises

235

-235

240

-240

Geraamde totaal saldo van baten en lasten

2.100

11.821

-9.721

2.445

14.004

-11.559

Mutaties reserves Geraamd resultaat

16 2.116

11.821

16 -9.705

2.445

14.004

-11.559

De verschillen tussen de raming 2024 en 2025 voor alle categorieën binnen de pijler ‘Een gezonde en veilige leefomgeving’ worden verklaard door de loon- en prijsindexering. Voor de loonindexering gaan we uit van het volgende: • Ten tijde van opstellen van (ontwerp)begroting 2025-0 is er een definitief akkoord voor de cao gesloten tussen vakbonden en de VNG tot en met maart 2025; (ontwerp)Begroting GGDrU 2025

•

Voor de bepaling van de loonindexatie vanaf april 2025 wordt er in verband met het ontbreken van een cao gerekend met de loonvoet sector overheid, uit de meest recente circulaire, in dit geval de septembercirculaire 2023, conform de afspraken uit de kaderbrief 2025; Verder zijn de effecten van de mutaties in werkgeverspremies sociale verzekerings- en pensioenpremies) verwerkt, zowel voor 2024 als 2025.

Voor de prijsindex is conform de afspraken uit de kaderbrief 2025 gerekend met de index uit de meest recente circulaire, in dit geval de septembercirculaire 2023. Bij forensische zorg heeft het AB op 1 november 2023 besloten tot de vorming van één centrum-GGD forensische geneeskunde Midden-Nederland. Bij het aangaan van de samenwerking is als doel gesteld om per 1 januari 2024 over te gaan tot een volledige harmonisatie van de FG in de politieregio Midden-Nederland (GGD regio Utrecht, GGD Gooi & Vechtstreek, GGD Flevoland) waarbij er één Centrum-GGD voor FG wordt gerealiseerd. Door het samengaan zijn de baten en lasten opgenomen in deze begroting. Bij de categorie SOA-bestrijding heeft de jarenlange lobby voor meer ASG- en PrEP-middelen en een herverdeling van de beschikbare middelen, enig resultaat opgeleverd. In regio Utrecht komt meer budget voor de zorg vanaf 2024. De aangepaste verdeelsleutel geldt tot en met 2025. Hierdoor stijgen ook evenredig de lasten. De huidige regeling van de ASG en PrEPmiddelen loopt eind 2024 af. Verwacht wordt dat er in 2025 een nieuwe Specifieke Uitkering Kosten (SPUK) regeling zal worden geïntroduceerd, maar nog zonder nieuwe verdeling van de middelen. Hierdoor is het begrote bedrag gelijk aan die van 2024.

Voor infectieziektebestrijding is het beleidsprogramma VIP (Versterking Infectieziektebestrijding Pandemische Paraatheid) gestart voor de jaren 2023 en 2024, waarvoor incidentele middelen zijn toegekend. De verwachting voor 2025 is dat dit programma zal worden voortgezet met structurele middelen. Echter, op het moment van het opstellen van deze (ontwerp)begroting is er nog onvoldoende bekend over de verdeling van deze middelen, en zijn ze daarom niet meegenomen. Zodra er meer duidelijkheid komt over de toekenning van deze structurele middelen, zullen de financiële effecten hiervan worden verwerkt in begrotingswijziging 2025-1 en in de meerjarenbegroting 2026-0. Voor de categorie Reisadvies is, naast de indexatie, kritisch gekeken naar de verwachte opbrengsten, wat heeft geleid tot een realistische inschatting van de verwachte omzet. Op basis hiervan is de formatieve begroting aangepast, zodat er voldoende capaciteit is begroot om de verwachte omzet te realiseren. In de categorie toezicht kinderopvang zijn de lasten ook in lijn gebracht met de verwachte opbrengsten. Deze verwachte opbrengsten sluiten aan bij de wettelijk verplichte norm om jaarlijks 50% van de gastouders te inspecteren.

2.3 Kansrijk opgroeien Wat willen we bereiken? Als GGDrU zijn wij er voor elk kind in regio Utrecht. Met Jeugdgezondheidszorg (JGZ) en team Gezondheidsbevordering creëren we een stevig fundament bij het gezond en veilig opgroeien. Dat begint al voor de aanstaande moeder zwanger is en gaat door tot het kind 18 jaar is. Naast dit gezondheidsfundament voor alle kinderen, willen we vooral effect bereiken in gezinnen en wijken waar het minder goed gaat. We zetten ons in voor het voorkomen en aanpakken van maatschappelijke vraagstukken die een bedreiging voor kinderen zijn, zoals kindermishandeling, schoolverzuim, armoede en jeugdcriminaliteit. Dat levert gezondheidswinst op, ook voor toekomstige generaties.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Wat doen we daarvoor? GGDrU heeft een unieke waarde in het kansrijk opgroeien voor elk kind en als stevige basis voor gezonde generaties. We zijn dé expert in preventieve gezondheid voor de jeugd in regio Utrecht. Hoe eerder we problemen in een kinderleven of gezin voorkomen, hoe beter. We bevorderen de gezondheid van individuele kinderen of gezinnen. GGDrU richt zich daarnaast op het versterken van de gezondheid van de jeugd en hun leefomgeving op collectief niveau. Daardoor maken we niet alleen de beste keuze voor één persoon, maar voor hele groepen. Dit maakt GGDrU uniek in het gezondheidsdomein. We doen ons werk in samenwerking met de gezinnen zelf en lokale, regionale en landelijke partners, zoals gemeenten, scholen, sociale wijkteams, geboortezorgpartners, medische partners, welzijnsorganisaties en kennisinstituten. In 2025 werken we aan Kansrijk Opgroeien met een breed pakket aan taken, met accenten op: Kansrijke Start, mentale gezondheid van jongeren, een gezond leerklimaat en preventie van jeugdcriminaliteit. Jeugdgezondheidszorg Jeugdgezondheidszorg zet zich al generaties lang in voor een goede gezondheid vanaf het prille begin van het leven tot jong volwassenheid. JGZ ondersteunt (aanstaande) ouders en kinderen/jongeren met de vragen die zij hebben over opgroeien, opvoeden en gezondheid in brede zin.

Kinderen worden onderzocht op (aangeboren) lichamelijke afwijkingen en mentale gezondheid, begeleid in hun sociaal emotionele ontwikkeling en gevaccineerd tegen ziektes. Hun ouders helpen wij bij bijvoorbeeld alledaagse uitdagingen in het opvoeden, het ouderschap en de hechting met hun kind. De rode draad is het monitoren van de ontwikkeling en signaleren, adviseren, begeleiden en zo nodig doorverwijzen naar passende ondersteuning of zorg. (Aanstaande) ouders en jongeren kunnen makkelijk en snel bij ons terecht. Wij zijn er sowieso voor gezinnen op een aantal momenten in het leven van het kind. En vaker als dat nodig is. We hebben geen wachtlijsten en zijn voor gezinnen kosteloos toegankelijk. We werken vanuit een combinatie van medische en sociale kennis en ervaring, met een brede blik op gezondheid In 2025 werken we binnen JGZ specifiek aan: • Het uitvoeren van veranderingen in het Rijksvaccinatieprogramma als regulier onderdeel van de wettelijke taak, waaronder veranderingen in het vaccinatieschema (verschuiving in leeftijden waarop vaccinaties worden aangeboden). • Het verhogen van de vaccinatiegraad binnen het Rijksvaccinatieprogramma, gericht op specifieke doelgroepen die een lage vaccinatiegraad hebben. • Bijdragen aan de verbetering van de (collectieve) mentale gezondheid van de jeugd, een grote maatschappelijke opgave, samen met jongeren zelf.

• Implementatie van een nieuw digitaal dossier DDJGZ als fundament onder onze dienstverlening en monitoring. • Implementatie van vernieuwde dienstverlening in het basisonderwijs, om te voldoen aan de wettelijke taak van monitoring en signalering bij 4-12 jarigen. • Implementatie van (centrale zorgverlener in) Kind naar Gezonder Gewicht vanuit IZA en GALA en met aandacht voor structurele financiering op de langere termijn. • Impuls aan digitalisering en data gedreven werken, om meer impact te hebben op de gezondheidssituatie van de jeugd in de regio.

Gezondheidsbevordering Jeugd Het team Gezondheidsbevordering Jeugd heeft kennis van de verschillende soorten gedragsen omgevingsfactoren die de gezondheid van de jeugd beïnvloeden.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Dit is relevant bij grote maatschappelijke vraagstukken, zoals het versterken van de mentale gezondheid van de jeugd. Vervolgens weten we hoe je gezondheid effectief bevordert. Deze kennis komt onder meer tot uiting in advisering van scholen middels de Gezonde Schoolaanpak. Hiermee wordt een gezonde leefstijl vanzelfsprekend voor leerlingen en studenten en wordt de school een omgeving die aanzet tot gezond gedrag. De inzet van gezondheidsbevordering is gericht op het verkleinen van gezondheidsverschillen. Een achterstand in gezondheid heeft een negatieve impact op kwaliteit van leven en op de mogelijkheid om mee te doen in de samenleving. Het is daarom belangrijk om de kennis, vaardigheden en mogelijkheden om gezonde keuzes te maken te versterken bij mensen in een kwetsbare situatie. Dit doen we bijvoorbeeld in het regionale programma Nu Niet Zwanger, waar mensen in een kwetsbare situatie in staat worden gesteld om regie te nemen op hun kinderwens. In 2025 werken we binnen Gezondheidsbevordering specifiek aan: • Ontwikkeling van Gezonde School volgens het landelijke Meerjarenplan Gezonde School en binnen de mogelijkheden van financiering vanaf 2025. • Bijdragen aan de verbetering van de (collectieve) mentale gezondheid van de jeugd, een grote maatschappelijke opgave, samen met jongeren zelf.

• Voortzetten implementatie Nu Niet Zwanger in alle 26 gemeenten, vanuit een regionale samenwerkingsovereenkomst 2023 tot en met 2026, als tussenstap naar regionale basisvoorziening.

Wat gaat het kosten? Kansrijk opgroeien (x € 1.000)

Jeugdgezondheid Geraamde totaal saldo van baten en lasten Mutaties reserves Geraamd resultaat

Raming 2024-0 Baten

Lasten

Raming 2025-0 Saldo

Baten

Lasten

Saldo

27.247

-27.247

30.927

-30.927

27.247

-27.247

30.927

-30.927

225 225

27.247

225 -27.022

30.927

-30.927

De verschillen tussen de ramingen voor 2024 en 2025 binnen de pijler 'Kansrijk opgroeien' worden hoofdzakelijk veroorzaakt door de loon- en prijsindexatie, evenals de effecten van extra afgenomen maatwerk in de thema's. De stijging van de lasten wordt grotendeels verklaard door het effect uit 2024 van de herwaardering van de functies via het onderdeel aantrekkelijke werkgever en door de extra inzet voor het vaccineren met het Rota-vaccin.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

2.4 Langer gezond zelfstandig Wat willen we bereiken? GGDrU maakt deel uit van het brede systeem van preventie en zorg. We willen samen met gemeenten, inwoners en partners ervoor zorgen dat we beter voorbereid zijn op de toekomst zodat inwoners langer gezond zelfstandig kunnen blijven. Hiervoor is een nieuwe kijk op positief gezond oud worden in de regio Utrecht nodig, waarbij veerkracht, mentaal welbevinden en een sterk sociaal netwerk belangrijke elementen zijn. Omdat de kans om gezond oud te worden voor iedereen niet gelijk is, doen we extra moeite voor mensen voor wie het moeilijker is om zonder hulp gezonde keuzes te maken. Kennis vanuit onderzoek zetten we hiervoor in, in combinatie met praktijkkennis en ervaringskennis.

Wat doen we daarvoor? Inzet voor kwetsbare inwoners/OGGZ Onze professionals van Openbare Geestelijke Gezondheidszorg (OGGZ) richten zich specifiek op de (sociaal) kwetsbare inwoners in onze regio. Het gaat om inwoners die niet eenvoudig zelf de weg naar hulp weten te vinden, of de zorg juist mijden. De problemen met de meest kwetsbare inwoners zijn complex. Zij leiden regelmatig een gemarginaliseerd bestaan en zijn onvoldoende in staat om in de eigen bestaansvoorwaarden te voorzien. Daarbij is er vaak sprake van meervoudige problematiek (zoals financiële problematiek, verwaarlozing, sociaal isolement, verward gedrag). We werken daarom nauw samen met gemeentelijke wijkteams. En met partners op het gebied van sociale ondersteuning, zorg, veiligheid, wonen, werk, inkomen, en geestelijke en verslavingszorg. Het Meld- en Adviespunt Bezorgd (MAB) wordt begin 2024 geëvalueerd, en vanuit die uitkomsten een meerjaren-visie ontwikkeld op de inzet van GGDrU binnen het werkveld. De significante stijging van het aantal meldingen toont aan dat burgers met onbegrepen gedrag een structurele plek in de maatschappij moeten krijgen, met daarbij passende aandacht en zorg. Samenwerking tussen GGDrU, gemeenten en ketenpartners is hierin essentieel. We zetten in op het meer verrijken en duiden van onze gegevens vanuit het MAB.

Naast onze eigen gegevens en kennis van uitvoer en casuïstiek, verbinden we ons met gemeenten en partners in het complexe veld van de OGGZ. Dit doen we onder anderen via de Kenniswerkplaats onbegrepen gedrag met als doel de groei in het aantal meldingen tegen te gaan. Om ervoor te zorgen dat iedereen mee kan doen: • Bemensen we het Meld- en Adviespunt Bezorgd (MAB): probleemverheldering, advies en (als het nodig is) toeleiden naar lokale zorg, zoals wijkteams • Geven we uitvoering aan taken WvGGZ. Deze wet geldt voor mensen bij wie een psychische stoornis leidt tot gedrag dat ernstig nadeel/gevaar oplevert voor henzelf of voor anderen en waarbij het aanbod van vrijwillige zorg uitgeput is. GGDrU regelt via het MAB • de Meldfunctie en/of het Verkennend Onderzoek, daar waar verplichte zorg (mogelijk) nodig is. • Adviseren we over en voeren we regie in trajecten rond Woon Hygiënische Problematiek (WHP) • Coördineren we trajecten Voorkomen Huisuitzettingen (ViA) in de gemeenten Amersfoort, Soest en Baarn. We helpen inwoners die hun huis uit dreigen te worden gezet. Ook in 2025 werken we weer nauw samen met wijkteams en ketenpartners

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

In 2025 doen we voor de kwetsbare inwoners vanuit OGGZ specifiek: • Bemensen we het Meld- en Adviespunt Bezorgd (MAB) en implementeren we eventuele aanbevelingen uit de evaluatie die in 2024 wordt gedaan • Geven we uitvoering aan taken WvGGZ • Adviseren we over en voeren we regie in trajecten rond Woon Hygiënische Problematiek (WHP) Gezondheidsbevordering Mensen met gezonde gewoonten leven over het algemeen langer in goede gezondheid. Met een goede gezondheid is het voor mensen vaak mogelijk langer gelukkig en zelfstandig te blijven en het verkleint de druk op de zorg. Het verkleinen van de druk op de zorg en langer gezond en gelukkig blijven is in deze tijd extra belangrijk, omdat we te maken hebben met een toenemend aantal ouderen en binnen de groep 65-plussers neemt het aantal 80-plussers toe (dubbele vergrijzing). De toenemende grijze druk (tot circa 2042) zorgt voor een stijgende zorgvraag en een kleinere beroepsbevolking. Gezond ouder worden: levensloopbenadering Gezondheid gaat niet alleen over gezond eten en genoeg bewegen, maar omvat alle dimensies uit het concept van Positieve gezondheid. De adviseurs gezondheidsbevordering adviseren gemeenten over al deze aspecten als het gaat om gezond ouder worden. Een belangrijk thema daarbinnen is het voorbereiden op het ouder worden en op de ouder wordende bevolking, die steeds meer vraagt van de (informele) zorg.

Daarin speelt preventie van leefstijl gerelateerde (chronische) ziekten een belangrijke rol. We adviseren gemeenten wat de publieke gezondheidszorg en preventieve interventies op bepaalde momenten in de levensloop bijdragen aan gezond ouder worden. Met deze levensloopbenadering kunnen zij inwoners voorbereiden op fases in het leven om risicofactoren te verminderen en beschermende factoren te bevorderen. Dit draagt bij aan gezonde ouderen én aan en gezondere beroepsbevolking. Gezondere gemeenten en wijken: kies voor de mensen die het nodig hebben Advisering aan gemeenten gebeurt aan de hand van de gezondheidssituatie in iedere gemeente. Deze wordt in beeld gebracht met de gezondheidsmonitors en de duiding van deze cijfers. Op basis van deze cijfers, de duiding en ervaring geeft de GGDrU advies aan de gemeenten en zo nodig op wijkniveau. In 2025 richten wij ons extra op de verschillen tussen en binnen de wijken in gemeenten. Hiervoor hebben we de mogelijkheid om specifieke wijkprofielen te benutten, waarvan het kader is ontwikkeld met de extra middelen vanuit GALA (kennis & adviesfunctie). We adviseren gemeenten om gericht in te zetten op mensen die dit het hardst nodig hebben en leven in bestaansonzekerheid. Bestaansonzekerheid en de chronische stress die dit veroorzaakt zorgen vaak voor een slechtere gezondheid.

Campagnes: leefstijl en dementie In 2023 is GGDrU gestart met de campagne We zijn zelf het medicijn. Met deze campagne vragen we aandacht voor de invloed van leefstijl op dementie. In 2024 wordt deze campagne opnieuw onder de aandacht gebracht. We blijven in 2025 campagnematig aandacht vragen voor een gezonde leefstijl om de risicofactoren op dementie en andere leefstijl gerelateerde ziekten te verkleinen. Daarbij hebben we meer aandacht voor een specifiekere doelgroep, waarbij leefstijl gerelateerde aandoeningen vaker voorkomen. Ook gaan we gerichter inzetten op gedragsverandering, naast bewustwording. Met de campagnes zoeken we de aansluiting met IZA, aangezien preventie bijdraagt aan de opgave ‘Gezond ouder worden’ uit het regioplan Midden Nederland. Ketenaanpak valpreventie: borgen en benutten In 2023 en 2024 zijn gemeenten gestart met de verschillende ketenaanpakken, die zijn opgenomen in het GALA. In relatie tot langer gezond zelfstandig zijn wij vooral betrokken bij de ketenaanpak valpreventie. In 2025 kan GGDrU een stapje terug doen wat betreft de coördinatie van de lokale ketenaanpakken die al zijn opgezet.

(ontwerp)Begroting GGDrU 2025

GGDrU zal echter een grotere rol gaan spelen bij de borging van de ketenaanpak valpreventie voor de lange termijn. Enerzijds door te borgen dat een ketenaanpak integraal wordt geïmplementeerd (lokaal of regionaal), anderzijds door de aansluiting met zorgpartners te blijven versterken. De ketensamenwerkingen die zijn opgezet in het kader van bijvoorbeeld valpreventie kunnen daarnaast worden benut en uitgebouwd om bij te dragen aan de transformatie van zorg naar preventie, zoals opgenomen in het IZA. GGDrU kan hiervoor de rol van regionale projectleider (blijven) vervullen vanuit maatwerkafspraken. Ook blijft GGDrU een rol spelen in kennisdelen omtrent de borging en doorontwikkeling van de ketenaanpakken. In 2025 werken we binnen gezondheidsbevordering specifiek aan: • Gezond ouder worden: we adviseren gemeenten hoe de publieke gezondheidszorg op bepaalde momenten in de levensloop kan bijdragen aan gezond ouder worden. Zo helpen we gemeenten zich voor te bereiden op en om te gaan met de vergrijzing, de toename van het aantal mensen met overgewicht en chronische ziekten en de toenemende druk op de (informele) zorg. • Gezondere gemeenten: we adviseren gemeenten om gericht in te zetten om de mensen die dit het hardst nodig hebben en leven in bestaansonzekerheid.

• Campagne over leefstijl en dementie: we hebben meer aandacht voor een specifieke doelgroep en zetten in op gedragsverandering, naast bewustwording. Hiermee dragen we bij aan het IZA. • Ketenaanpak valpreventie: we zetten ons in voor de borging van de ketenaanpak valpreventie en om de ketensamenwerkingen breder in te zetten in het kader van de transformatie van zorg naar preventie (IZA).

Gezondheidssituatie inwoners regio Utrecht in beeld GGDrU verzamelt structureel gegevens over de gezondheidssituatie van de bevolking in regio Utrecht. Doordat de onderzoeken periodiek (regulier om de vier jaar) worden uitgevoerd is het mogelijk om trends in de tijd te detecteren en de gezondheid van de bevolking te monitoren. Doordat voor bepaalde monitors landelijke harmonisatie plaatsvindt, is landelijke spiegelinformatie voorhanden. GGDrU heeft een monitor Jeugd 0-12 jaar; een Gezondheidsmonitor Jeugd 12-18 jaar (2023); een Gezondheidsmonitor Volwassenen en Ouderen (2024) en een monitor Kwetsbare groepen (doorlopend). Naast deze monitoronderzoeken zoeken we continue naar mogelijkheden om de methodiek van kennis vergaren te innoveren. Voorbeelden hiervan zijn: - het zo efficiënt mogelijk ontsluiten en analyseren van bestaande interne- en externe data (zoals data jeugdgezondheidszorg, OGGZ, CBS, Vektis en Perined); - het inzetten van ervaringsdeskundigheid; - het inzetten van kwalitatief onderzoek om de monitor resultaten te duiden en verdiepen; - het gebruik van het gezondheidspanel. Gezondheidspanel Het Gezondheidspanel is bedoeld om inzicht te krijgen in de meningen, ervaringen en behoeften van inwoners (12+) over diverse aan gezondheid gerelateerde onderwerpen.

Met die informatie kunnen de GGD, gemeenten en andere professionals gericht activiteiten organiseren om de gezondheid van de inwoners in regio Utrecht te verbeteren. Met dit panel kunnen we snel en eenvoudig (verdiepend) inzicht krijgen op actuele gezondheidsthema’s, bijvoorbeeld naar aanleiding van de gezondheidsmonitors of signalen uit de praktijk. Er nemen ruim 15.000 inwoners van de regio Utrecht deel aan het panel. Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen (16-25 jaar) In het voorjaar/zomer van 2022 is de Corona Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen afgenomen onder 16 t/m 25-jarigen in Nederland en in 2024 wordt deze herhaald. Deze monitor is gefinancierd vanuit de coronamiddelen. De Gezondheidsmonitor Jongvolwassenen is geen standaard landelijk geharmoniseerde monitor en is ook niet verplicht. De uitkomsten van de monitor 2022 en de aanvullende panelonderzoeken laten echter zien hoe kwetsbaar deze (ontwerp)Begroting GGDrU 2025

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14148897/1