Totaalpresentatie economische agenda 2021-08-31

ECONOMISCHE AGENDA 2030

Programma

✤

Inleiding wethouder Jos Kea

✤

Presentatie VNO-NCW (Robert Tieman)

✤

Vragenronde

✤

Presentatie Ondernemend Wijdemeren (Dik van Enk)

✤

Vragenronde

✤

Presentatie Ondernemersmanagement gemeente (Natasja Zak & Pascal Spijkerman)

✤

Vragen & afsluiting

Economisch herstel Regionale trends en ontwikkelingen

31 augustus 2021

VNO-NCW-WEST

VNO-NCW West ● Visiedocument ‘Brede Welvaart’ ● Lobbycommissies

‘Wij willen de verbinding naar de samenleving op alle niveaus (lokaal, regionaal en nationaal) op alle mogelijke maatschappelijke thema’s uitbouwen door de opzet van een ‘bruginfrastructuur’ en een community van bruggenbouwers. Bruggen zijn te bouwen tussen bedrijven en samenleving, maar bedrijven kunnen ook de brug vormen tussen overheid en samenleving’ ‘Daarnaast nemen wij op lokaal, regionaal of landelijk niveau in praktijk initiatieven op het gebied van brede welvaart. We zetten een ‘Bruginfrastructuur’ op voor het ontdekken en ontwikkelen van dit soort initiatieven en stimuleren de deelname van bedrijven daaraan. Zo ontstaat een groeiende community van bruggenbouwers. In de praktijk gebeurt al veel, maar de kunst is goede decentrale oplossingen te identificeren en als olievlek over geheel Nederland te spreiden’

Het visiedocument ‘Brede Welvaart is hier te bekijken VNO-NCW WEST

VNO-NCW/MKB-Nederland

Scenario’s Scenario 1: sectoren in de MRA maken in 2020 en 2021 dezelfde ontwikkeling door als in Nederland. Scenario 2: sectoren in de MRA behouden het absolute gemiddelde jaarlijkse groeiverschil met Nederland, dat kenmerkend was voor de periode 2013-2018. Scenario 3: sectoren in de MRA ontwikkelen zich conform het absolute groeiverschil met Nederland, zoals tijdens het dieptepunt van de Grote Recessie (2008-2009)

● 24 november 2021 EVMRA (Economische Verkenningen Metropoolregio Amsterdam) ● Grotere krimp in MRA dan landelijk ● Staat van de stad (Amsterdam) 2021 27 september Pakhuis de Zwijger ● State of the Region 2021 op 10 december ● De toelichting van de State of the Region door Prof. Henri de Groot (UVA) is hier terug te kijken

VNO-NCW WEST

Uitgangspunten

Verstedelijkingsstrategie trends

● Vanuit het bedrijfsleven betrokken: directeur DURA VERMEER), Henri de Groot (hoogleraar regionale Economie VU), Nina Tellegen (directeur Amsterdam Economic Board, Corinne Vonk (Leaseplan), Rein Aarts (Breikers), Erik Versnel (Rabobank), Willem Wensing (TATA Steel), Sandra Scheffer (Nova College), VNO-NCW VNO-NCW WEST

Bron: Metropoolregio Amsterdam & Amsterdam Economic Board

Drie ruimtelijk economische bewegingen in MRA Overloop en spreiding (binnen MRA)

Verdrijving werkfuncties/bedrijven. Uitsortering doelgroepen i.r.t. wonen en werken

1) Deconcentratie van bedrijven door grootschalige transformatie voor woningbouw (autonome trend). Benut deconcentratie van bedrijven die gaat ontstaan door transformatie voor woningbouw. 2) Economische concentratie van kenniswerk & diensten 3) Ruimte voor economische transities: Energie, Circulair, Data

Concentratie en verstedelijking

Trek naar stad. Druk op stedelijk milieu. Overgang kennis en innovatie economie.

Nieuwe duurzame uitdagingen

Transitie naar duurzame economie (energie, circulair). Ontwikkelingen m.b.t. digitale transitie en ‘new globalization’ en ‘next economy’

VNO-NCW WEST

Betrokkenheid bij het proces is van belang gelet op de oplevering eind 2021

MRA cijfers Leegstand van kantoren in de MRA is sterk afgenomen

‘Op 1 januari 2020 varieerde de leegstand van kantoren van 16,3 procent in Amstelland-Meerlanden en 11,3 procent in regio Zuid-Kennemerland tot 6,3 procent in Gooi en Vechtstreek (Provincie Noord-Holland, 2020)’ - er is weinig kantoorruimte in de Gooi en Vechtstreek VNO-NCW WEST

Bron: Economische verkenningen MRA

MRA Cijfers - vervolg

Een aantal sectoren die eruit springen Autobranche (Detailhandel)

VNO-NCW WEST

Overal ter wereld kondigen autofabrikanten nieuwe productiestops af

Bedrijvigheid economie Gooi en Vechtstreek ● Gooi en Vechtstreek huisvest ongeveer 10 procent van de bevolking van de MRA, het aandeel in de economie is met 7 procent van het BRP en zo’n 8 procent van de werkgelegenheid iets kleiner

Kerngegevens Gooi en Vechtstreek

● De verwevenheid met andere regio’s via inkomende en uitgaande pendelstromen is echter relatief groot.

VNO-NCW WEST

Bron: Economische verkenningen MRA

Bedrijvigheid economie Gooi en Vechtstreek - vervolg ● De economie van Gooi en Vechtstreek groeide vanaf 2014 gestaag door in een tempo dat wat onder het MRA gemiddelde lag. ● In 2018 jaar was er echter sprake van een flinke groeiversnelling in Gooi en Vechtstreek. Het valt niet uit te sluiten dat Gooi en Vechtstreek, samen met enkele andere deelregio’s buiten de grootste economische concentratie in de MRA, profiteert van fysieke grenzen aan de groei, die met name in Amsterdam steeds meer in beeld komen. ● In 2018 was er sprake van een stevige groei in de sectoren Bouw, Detailhandel, Horeca, Onroerend goed en (Specialistische) zakelijke diensten. Tegelijk met de gunstige economische trend tot en met 2019, is de werkloosheid in Gooi en Vechtstreek voortdurend gedaald. ● Juist bedrijfsactiviteiten in cultuur, recreatie en horeca, die in Gooi en Vechtstreek goed vertegenwoordigd zijn en waarin bovendien veel zzp’ers werken, hebben/hadden last van alle beperkende coronamaatregelen.

VNO-NCW WEST

Bron: Economische verkenningen MRA

Arbeidsmarkt trends: Van Werk naar Werk

De gehele infographic van augustus 2021 is hier terug te vinden Wijdemeren: Dominante sectoren handel en dienstverlening en industrie. Horeca recreatie sector relatief groot. VNO-NCW WEST

Van de 130.000 mensen die einde 2018 korter dan zes maanden een uitkering kregen, waren er 30.000 op zoek naar een baan waar nauwelijks werk in was.

Arbeidsmarkttrends: Van Werk naar Werk (nationale cijfers)

VNO-NCW WEST

Dit betekent niet dat er hoger geschoold personeel nodig is echter wel anders geschoold personeel

Verkiezingsmanifest MRA ● In de Metropoolregio Amsterdam (MRA) strijden de behoeften aan ruimte voor woningen, bedrijven, energieopwekking, recreatie en natuur in toenemende mate om de schaarse ruimte. Het wordt steeds moeilijker om de verschillende ruimteclaims tegen elkaar af te wegen en daarom zijn scherpe keuzes noodzakelijk. ● Acht factoren zijn cruciaal voor het succes van de ondernemingen in de MRA. In willekeurige volgorde, het is namelijk de samenhang van maatregelen op al deze terreinen, dat het succes bepaalt: 1. Herstel van de coronacrisis. 2. Vestigingsklimaat 3. Ruimtelijke Ordening 4. Duurzaamheid 5. Veiligheid 6. Bereikbaarheid 7. Arbeidsmarkt 8. Toerisme en gastvrijheid ● Urgentie voor energietransitie

VNO-NCW WEST

Winterterrassen: Officieel sluit het terrasseizoen op 31 oktober, en dat is dit kalenderjaar al een maand later dan normaal om de door corona zwaar getroffen horeca tegemoet te komen. Het is beter die beslissing nu al vast te leggen en niet te wachten tot het najaar.

Back up slides

VNO-NCW WEST

Een kijkje buiten de MRA ● Agrologistieke bedrijventereinen Greenboard ● 2.7% BBP (2x zo groot als Schiphol) ● Productie- en handelswaarde Zuid-Holland (Glastuinbouw 3.6 mld, Agrologistiek 6 mld, Techniek 2 mld) ● Analysekaarten op 6 thema’s die voor de strategie belangrijk zijn: Ruimtedruk, Agrocluster en bereikbaarheid, Innovatie, onderzoek en onderwijs, Circulair, Duurzame Energie, Water ●

De clusterkracht en de economische betekenis

●

De samenhang tussen de lagen van het greenportsysteem

●

De knelpunten en uitdagingen om de plaats van het cluster in de metropoolregio (Rotterdam Den Haag) te versterken en communiceren.

Plaatje rechts: slechts ter illustratie hoe een onderzoeksbureau, in dit geval Buck Consultants, de diverse industrieterreinen ‘beoordeeld’. VNO-NCW WEST

Waarom: ruimtelijke condities in beeld brengen Waarvoor: het cluster positioneren, regionale landelijke tafels/fondsen

VNO-NCW WEST

Plaats hier de voettekst

Duurzaamheid

VNO-NCW WEST

MRA is ver verwijderd van het aandeel hernieuwbare energie

Economische Agenda 31-8-2021

1. 2. 3. 4. 5.

Inleiding Gesignaleerde problemen Visie gemeente, regio Visie Ondernemend Wijdemeren Vragen

1. Inleiding

Ondernemers in de gemeente zijn de ruggengraat van de gemeente. Zonder ondernemers geen gemeente.

2. Gesignaleerde problemen - Geen duidelijke visie gemeente / ondernemers. - Daadkracht en kennis. - POV/ Natura 2000 etc. - Bereikbaarheid. - Lokaal uitbesteden. - Ruimte en ontsluiting. - Afhankelijkheid regionale samenwerkingsverbanden. - Omgevingswet. - Begrip. - Bestuurskracht. - Parkeerdruk

3. Visie gemeente en regio.

4. Visie / wensen OW a. Duiden wat voor een gemeente we willen zijn (forensen- / slaap- / innovatieve- / vergrijzende gemeente), m.a.w. een duidelijke visie. b. Toon ambitie en wees duidelijk en dienstverlenend. c. Maak een masterplan voor onze eigen gemeente incl. verkeer / bereikbaarheid / recreatie en toerisme / agrarische sector / bedrijventerreinen en winkelgebieden. d. Betrek ondernemers en verenigingen en geef dit opvolging. e. Unique sellingpoints. f. Bestuurs- en daadkracht verhogen. g. Behoud bestaande bedrijven. h. Verenig bedrijven per bedrijventerrein en/of winkelgebieden en moedig BIZ aan. i. Behoud Ondernemersloket. j. Pas de Omgevingsvisie aan.

5. Vragen ? Dik van Enk E: Dik@bvintersell.nl M: 0654900810

ECONOMISCHE AGENDA 2030

Programma

✤

Proces totstandkoming Economische agenda

✤

Bedrijvendynamiek & demografische ontwikkeling

✤

SWOT-analyse

✤

Probleemschets

✤

Ambities & doelen 2030

✤

Werkvelden

✤

Hoe verder

Processtappen

✤

Q1-Q2 2021 Digitale werksessie met ondernemers, directeur FD en portefeuillehouder EZ Online ondernemerspeiling 1-op-1 gesprekken ondernemers Inputdocument Ondernemend Wijdemeren Sessie interne klankbordgroep Data/beleidsonderzoek

✤

Q3 2021 Schrijven Beeldvormende sessie Feedbacksessie ondernemers

✤

Q4 2021 Besluitvorming

Wat leveren bedrijven ons op?

✤

OZB niet wonen (eigenaar/gebruiker)

✤

Forensenbelasting

✤

Toeristenbelasting

✤

Grondopbrengsten/exploitatie/opstalrecht

✤

Verhuur commerciële panden

✤

Reclame-inkomsten

✤

Indirecte inkomsten; door werkgelegenheid minder druk op sociale zekerheidsstelsel

✤

Immateriëel: opleidingsplaatsen, voortbestaan maatschappelijke voorzieningen, sociale veiligheid

Groei van bedrijfsvestigingen ≠ groei werkgelegenheid

Grootste groeiers SBI Code A Landbouw, bosbouw en visserij C Industrie E Afvalverwerking F Bouwnijverheid G Handel H Vervoer en opslag I Horeca J Informatie en communicatie K Financiële instellingen L Zakelijke dienstverlening M Verhuur onroerend goed N Verhuur en overige zakelijke diensten O Openbaar bestuur en overheidsdiensten

P Onderwijs Q Gezondheids- en welzijnszorg R Cultuur, sport en recreatie S Overige dienstverlening TOTAAL BEDRIJFSVESTIGINGEN

2011 49 101 4 264 418 49 84 135 33 458 34 137 4

2021 56 121 4 403 458 71 110 163 24 693 48 204

49

143

99 127 123 2168

211 169 152 3038

Grootste werkgevers

✤

Profit * 123inkt * Lamme Textiel * Distrisort/Eurosort * Supermarkten * Aalberts Bouw * Van de Wetering Transport * Brenntag * Intratuin * Bickery Food Group * Avontuurfabriek/Pandahallen

Non-Profit * Beukenhof Innovum * Amaris de Kuijer * Gemeente Wijdemeren * (Natuurmonumenten)

Banenaantal ver onder landelijk gemiddelde

Populatie vergrijst Beroepsbevolking krimpt Inwoners

0-15 jr

15-25 jr

25-45 jr

45-65 jr

65+

Wijdemeren 2010

23.301

17,7%

9,6%

21,8%

32,0%

18,9%

Wijdemeren 2020

24.463

15%

11%

19%

31%

24%

€ 31.400

Nederland 2020

17.475.415

16%

12%

25%

28%

19%

€ 26.100

Bron: CBS Statline

Gem Inkomen (2019

Beroepsbevolking overwegend laag & middelbaar opgeleid

Sterktes

Zwaktes

Bedreigingen

Kansen

Onvoldoende werk(locaties) voor vitale regio

Probleemschets

Economische doelstelling regionaal Koersdocument

✤

Gooi en Vechtstreek is een woon- en werkregio in balans waarbij de werkgelegenheid aansluit bij de beroepsbevolking

Van regionale doelstelling naar Economische Agenda Wijdemeren ✤

Banenaanbod groeit evenredig mee met beroepsbevolking

✤

Bedrijfsruimte aanbod revitaliseren, vergroten en verbreden

✤

Verminderen regeldruk (Omgevingsvisie en –wet)

✤

Van papier naar praktijk (visie + actie)

✤

Publiek-private uitvoering (+ financiering)

✤

Meten is weten: doelen stellen en opvolgen

Werkvelden

1.

Ruimte om te ondernemen (beschikbaar, betaalbaar & flexibel)

2.

Arbeidsmarkt in balans

3.

Optimale bereikbaarheid (fysiek & digitaal)

4.

Duurzaamheid & innovatie

5.

Vrijetijdseconomie (recreatie & detailhandel)

6.

Dienstverlening & communicatie

7.

Versterken samenwerking ondernemers

8.

Nazorg corona

Samenvattend

✤

Ondernemersklimaat is zwak; weinig mogelijkheden voor vestiging of groei

✤

Bedrijven verlaten de regio; economische krimp

✤

Wijdemeren vergrijst

✤

Opleidingsniveau sluit niet aan bij Wijdemeren als forensen-gemeente

✤

Het ontbreekt aan (actueel) ruimtelijk-economisch beleid om het tij te keren

✤

Investeren aan de voorkant is nodig voor behoud bedrijven en banen!

Heldere keuzes & visie

Situatie vraagt om heldere keuzes en visie: ✤

Beperkte fysieke ruimte

✤

Beperkte capaciteit & middelen

✤

Redeneren vanuit huidige beroepsbevolking/bedrijven, of anticiperend op toekomstige ontwikkelingen?

✤

Economisch profiel: aansluiten bij de regio of eigen profiel ontwikkelen?

✤

Optimaal gebruik ruimte: wonen en werken

Vragen & afsluiting