RV Accommodatieregeling 2021-2025 (ingetrokken)

RAADSVOORSTEL

Par.afd.hfd

Kenmerk Zaaknummer Raadsvergadering Commissie(s) Gewijzigd voorstel Bijlagen

Portefeuillehouder Domein Ambtenaar/telefoonnummer Datum Onderwerp CONCEPT-BESLUIT

Z.54543 9 april 2021 MSZ Datum: 30 maart 2021 Nee 1. De geldende accommodatieregeling 2011 2. Memo Evaluatie Accommodatie Regeling 3. Toelichting uitgangspunten Accommodatieregeling 2021-2025 -VBK Wethouder J.J. De Kloet E. van Miltenburg, (035) 65 59 420, e.vanmiltenburg@wijdemeren.nl 26 februari 2021 Evaluatie en vernieuwen Accommodatieregeling

Voorgesteld wordt te besluiten: 1. De geldende Accommodatieregeling 2011 (1/3e regeling) te vervangen door een nieuwe Accommodatieregeling met een looptijd van 2021-2025. 2. De volgende uitgangspunten voor de nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 vast te stellen: a. De nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 is bedoeld voor maatschappelijke instellingen en sportinstellingen, die gevestigd zijn in én actief zijn in de gemeente. b. Zij kunnen een subsidieaanvraag doen op grond van de nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 voor bouw, aanpassing, uitbreiding en vervanging van (onderdelen van) accommodaties en andere onroerende voorzieningen. c. Uitgangspunt is een eigen investering voor 1/3 deel door de aanvrager en een renteloze lening voor (maximaal) 2/3 deel door de gemeente. d. Een subsidieplafond in te stellen voor de periode van 2021-2025 van totaal € 1.000.000,-. e. Een subsidieplafond in te stellen voor de periode van 2021-2025 van € 200.000,per kalenderjaar. f. Het effect op de kapitaallasten van de leningen te verwerken in de gemeentebegroting. g. Per aanvraag maximaal een renteloze lening te verstrekken van € 150.000,-. h. De toekenning van de subsidiemiddelen vindt plaats op basis van de volgorde van binnenkomst van de aanvragen. i. De beoogde ingangsdatum van de nieuwe Accommodatieregeling is 1 juni 2021. 3.

Het college van Burgemeester & Wethouders opdracht te geven om de nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 volgens de vastgestelde uitgangspunten verder uit te werken in een specifiek hiervoor op te stellen subsidieverordening en deze ter besluitvorming voor te leggen aan de gemeenteraad in de eerstvolgende gemeenteraadsvergadering.

.

Raadsvoorstel Onderwerp : Evaluatie en vernieuwen Accommodatieregeling Datum : 2 maart 2021

1. Inleiding De besluitvorming tot nu is als volgt. Op 4 juni 2020 heeft de gemeenteraad van Wijdemeren besloten, naar aanleiding van een eerder voorstel daartoe, om de geldende Accommodatieregeling 2011 (1/3e regeling) -nogniet in te trekken. Het voorstel om de Accommodatieregeling 2011 in te trekken kwam voort uit o.a. de werkwijze van de regeling, de aanslag op de gemeentebegroting, interpretatie van voorwaarden en definities zoals ‘buitenproportioneel’. Het besluit was om:  een bondige evaluatie van de accommodatieregeling door de eigen organisatie uit te laten voeren;  op basis van deze evaluatie een nieuwe regeling voor te leggen;  een subsidieplafond op te nemen in de huidige regeling en te bepalen dat dit subsidieplafond voor de periode heden tot 1 januari 2021 op € 0,0 (nul euro) wordt gezet;  te zijner tijd bij raadsbesluit de Accommodatieregeling 2011 in te trekken onder gelijktijdige vaststelling van de nieuwe regeling, in ieder geval vóór januari 2021;  de potentiële gebruikers (de verenigingen) met een deugdelijke argumentatie actief te informeren over de aanstaande beleidswijziging.

Op 15 december 2020 heeft de gemeenteraad het Amendement A-17-1 aangenomen met als besluitpunten:  het amendement van 4 juni 2020 met betrekking tot de accommodatieregeling te verlengen totdat in een nieuwe accommodatieregeling is voorzien;  daarmee ook het tijdelijke subsidieplafond in de geldende accommodatieregeling 2011 van € 0,0 (nul euro) te verlengen;  in de raad van 4 februari 2021 een nieuwe accommodatieregeling voor te leggen;  de verlenging van het subsidieplafond tot € 0,0 (nul euro) openbaar te maken op de gemeentelijke website  Wanneer op 4 februari 2021 geen nieuwe accommodatieregeling vastgesteld wordt, schuift automatisch de einddatum voor het indienen van een subsidieaanvraag minimaal twee weken vanaf vaststelling nieuw beleid naar achteren om mee te kunnen in de begroting voor 2022. 2. Argumenten De volgende argumenten liggen ten grondslag aan het besluit tot vervanging van de huidige Accomodatieregeling 2011. 1) De meerjarenbegroting biedt geen ruimte voor subsidies a fonds perdu. a) Gezien de huidige stand van de rente en doorkijk in de komende 5 jaar is een verruiming van de renteloze lening binnen de Accommodatieregeling 2011 wel passend. 2) De huidige Accommodatieregeling 2011 is financieel onvoorspelbaar en niet opportuun: a) er wordt in de gemeentebegroting niet voorzien in subsidies voor de Accommodatieregeling.

Er kan in enig jaar niets worden gesubsidieerd en/of in een renteloze lening worden uitgekeerd, maar het kan ook om meerdere aanvragen gaan; b) elke aanvraag die wordt gehonoreerd is per definitie een ‘verrassing’ in de jaarrekening t.o.v. de begroting. c) één enkele aanvraag in de Accommodatieregeling 2011kan al leiden tot maximaal € 250.000 ten laste van de Algemene Reserve in een kalenderjaar; 2

Raadsvoorstel Onderwerp : Evaluatie en vernieuwen Accommodatieregeling Datum : 2 maart 2021

d) in de huidige Accommodatieregeling 2011 is het aantal aanvragen jaarlijks niet gemaximeerd. Meerdere aanvragen in één jaar kunnen leiden tot een veel groter financiële effect in de gemeentelijke jaarrekening dan het plafondbudget per aanvraag van € 250.000 voor de subsidie resp. de renteloze lening. e) in de huidige Accommodatieregeling 2011 is geen volgorde bepaling opgenomen. 3) De huidige Accommodatieregeling 2011 is ambtelijk arbeidsintensief: a) de gestelde kaders, controle van aanvragen, toetsing bij financiële instelling en de procesgang na kredietverstrekking vereisen ambtelijke inzet, besluitvorming, monitoring, controles van financiële verantwoording etc.; b) in het geval van bezwaren wordt dit proces uitgebreid met verweer, zitting, interne afstemming en opvolging richting college van B&W, gemeenteraad en de externe aanvrager; c) de aanvrager wordt verzocht gelijktijdig bij de aanvraag een indicatie op te geven van de in de komende vier jaar te verwachten investeringen. Dit is echter geen verplichting en kan in de praktijk leiden tot herhaling van zetten en extra werk. 4) De huidige Accommodatieregeling 2011 is ambtelijk kwetsbaar: a) in de praktijk was 1 ambtenaar belast met het gehele proces van de Accommodatieregeling 2011.

De vraag rijst of één persoon alle inhoudelijke, organisatorische, juridische en financiële kennis bezit voor toetsing van de aanvraag en het gehele vervolgproces; b) vertrek van ambtenaren heeft geleid tot het verlies aan kennis van de Accommodatieregeling 2011 en historisch perspectief; c) er zijn mogelijk kansen om te uitvoering elders te beleggen, naar voorbeeld van de werking van het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting (SVn). 5) De huidige Accommodatieregeling 2011 is risicovol: a) de uiteindelijke bedragen van het renteloze voorschot en het aandeel van de organisatie zullen aan de hand van de werkelijke cijfers worden vastgesteld (accountantsverklaring). Onbekend is of dit praktisch heeft geleid tot aanpassing van het subsidiebedrag en lening; b) onvoorziene omstandigheden (calamiteiten) kunnen leiden tot een hogere, onzekere en niet vooraf definieerbare risicopositie in elke aanvraag van de regeling; c) de bepalingen behorend bij de renteloze lening zijn juridisch gezien relatief zwak vanuit gemeentelijk perspectief. De kans op het verhalen van de lening is praktisch nihil; d) de in de huidige regeling vervatte voorwaarden laten ruimte voor interpretatie en enkele kaders leiden tot definitie discussies en/of onduidelijkheid. Evaluatie / Respons enquête Accommodatieregeling Begin 2021 is geënquêteerd over ‘Corona + Accommodatieregeling’.

De Accommodatieregeling was bij de helft van de respondenten bekend (respons ca. 50%). Van de respondenten hebben circa 7 organisaties min of meer concrete plannen op korte termijn, waarvan er drie in enigerlei mate uitgewerkt zijn waarbij investeringssommen (totaal van 167.000,- in 2021/2022) en data bekend zijn. De respons op de uitvraag, de beantwoording en toelichting is beperkt om werkelijk conclusies uit te trekken. Opvallend is dat dit blijkbaar niet meer leeft onder de aangeschreven (88) organisaties. Eén gegadigde uit zich kritisch over de procesgang rondom de Accommodatieregeling tot op heden i.v.m. de 0 lijn van het subsidieplafond.

3

Raadsvoorstel Onderwerp : Evaluatie en vernieuwen Accommodatieregeling Datum : 2 maart 2021

Aanbevelingen nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 Op basis van de constateringen luidt de aanbeveling om een accommodatieregeling te ontwerpen: A. die recht doet aan het maatschappelijk belang en de wens om te streven naar goede, veilige en schone accommodaties op een wijze die past bij de gemeente Wijdemeren; B. dit echter zonder (financieel) verrassingseffect voor de algemene reserve van de gemeente; C. die passend is bij de financiële situatie van de gemeente Wijdemeren zoals voorzien in de circa komende 5 jaar (2021-2025) en die daarna herijkt kan worden; D. die minder ambtelijk kwetsbaar, minder arbeidsintensief en niet risicovol is. Aanvullend wordt de positie van eigendom, beheer, exploitatie en onderhoud van maatschappelijke & sportaccommodaties en -voorzieningen, velden etc. helder in kaart gebracht aan de hand van MJOP’s en MJIP’s waarvan de financiële consequenties op een nader te bepalen methode worden verwerkt in de meerjarenbegroting. Dit maakt onderdeel uit van de later vast te stellen nota Maatschappelijk Vastgoed. Voor de nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 doen wij de volgende concrete voorstellen (mede n.a.v. advies van de huisadvocaat van de Gemeente Wijdemeren; Van Benthem & Keulen B.V.). 1) Subsidieplafond De huidige (2021) meerjarenbegroting van de Gemeente Wijdemeren toont niet of nauwelijks ruimte voor het begroten van extra subsidiebedragen.

Er is sprake van sterke financiële druk en er is een bezuinigingsplan gepresenteerd waarvan de maatregelen nog in de praktijk dienen te worden gebracht. Bij de herijking van het gemeentefonds is voorzien dat er iets meer financiële ruimte ontstaat, alleen is er nu tijdelijk sprake van verhoging van de OZB waarvan voorzien is dat die weer verminderd kan worden naar rato van de herijking van het gemeentefonds. De meerjarenbegroting biedt geen perspectief op het vrijspelen van extra subsidiebudget voor een Accommodatieregeling, zeker niet een soort regeling met een volume zoals geïnventariseerd is in de laatste jaren. Een recent praktijkvoorbeeld toont dat de rente voor gemeentelijke leningen momenteel tot 0,28% is. Voor een lening van circa €100.000 is de annuïteit (kapitaallast) circa €300,- voor de gemeente. Dit biedt mogelijkheden voor kapitaallasten behorend bij renteloze leningen van circa € 200.000 per kalenderjaar tot een maximum van €1.000.000 in de periode 20212025. Deze periode is ook overzichtelijk voor de rentestand en de meerjarenbegroting als ook de te constateren consequenties van de herijking van de uitkering uit het gemeentefonds. Wij stellen daarom voor om het subsidieplafond vast te stellen op € 1.000.000 voor de periode 2021-2025 en maximaal €200.000 per kalenderjaar voor de periode 2021-2025.

1) Subsidie maximaal 2/3e deel van de investering en in de vorm van renteloze lening Geadviseerd wordt om in de nieuwe Accommodatieregeling uit te gaan van 1/3 eigen investering van de aanvrager en (maximaal) 2/3e deel renteloze lenig. Hiermee wordt subsidie a fonds perdu geschrapt. De voorwaarden voor de renteloze lening zullen met de subsidieontvanger worden vastgelegd in een subsidieuitvoeringsovereenkomst. Subsidieaanvragers wordt ook verwezen naar andere vormen van subsidies, garantstelingen, renteloze leningen en toetsing door bestaande externe partijen te benutten.

4

Raadsvoorstel Onderwerp : Evaluatie en vernieuwen Accommodatieregeling Datum : 2 maart 2021

2) Verdeling op volgorde van binnenkomst In de op te stellen subsidieverordening wordt geregeld dat de subsidieaanvragen, mits zij voldoen aan de formele vereisten, worden gehonoreerd in volgorde van binnenkomst. Deze verdeelsystematiek wordt voorgesteld, omdat deze duidelijk, simpel en weinig arbeidsintensief is. Bovendien zal dit naar verwachting leiden tot weinig discussies. In de subsidieverordening wordt dit nader uitgewerkt. Andere ingewikkeldere opties zouden zijn: a) loting, b) inhoudelijke beoordeling aan de hand van vast te stellen criteria of c) naar rato volgens een nader op te stellen verdelingssystematiek. 5. Kanttekeningen/Risico’s De maatschappelijke instellingen en sportinstellingen voor wie de nieuwe Accomodatieregeling 2021-2025 bedoeld is kunnen ook aanspraak maken op andere (subsidie)regelingen.  Sportorganisaties eerst terecht bij de BOSA voor een subsidiedeel en/of SWS voor garantstelling. Deze route is bekend bij de sportorganisaties in onze gemeente.  Voor sociaal-maatschappelijke en culturele organisaties is de BOSA of SWS niet van toepassing, maar zijn er rijksoverheidssubsidies voor nieuwe initiatieven of aanvraagmogelijkheden bij fondsen zoals het Oranjefonds, Prins Bernhard Fonds etc.

 Alleen organisaties die gevestigd zijn in de Gemeente Wijdemeren en waarvan de activiteiten in de basis plaatsvinden op grondgebied van de Gemeente Wijdemeren, komen in aanmerking voor de Accommodatieregeling.  De basisvoorzieningen die de gemeente Wijdemeren biedt worden opgenomen in de Nota Maatschappelijk Vastgoed. De Accommodatieregeling 2021-2025 vindt dan aansluiting op het basisvoorzieningenniveau. Indien niet met de nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 wordt ingestemd en de huidige Accommodatieregeling 2011 wordt ingetrokken of een subsidieplafond van € 0,0 blijft houden, dan missen de gemeentelijke maatschappelijke en sportinstellingen de mogelijkheid om subsidie te ontvangen van de gemeente voor hun accommodaties en voorzieningen. Hoewel de subsidie in dit voorstel wordt uitgekeerd als renteloze lening en de lening dient te worden terugbetaald, schuilt hierin wel een (financieel) risico voor de gemeente. 6. Financiële consequenties Renteloze leningen hebben een andere weerslag op de financiële (vermogens)positie van de gemeente dan subsidies a fonds perdu (out of the pocket cost).De reeds toegekende bijdragen aan organisaties op basis van de regeling blijven in stand. De gemeente verruimt het aanbod op renteloze leningen wat eveneens een effect heeft op de gemeentebegroting, echter het betreft geen liquide positie.

 De rentelast per jaar bij een renteloze lening tot € 200.000 per jaar bedraagt circa € 600,- in de begroting.  De rentelast bij een totaal van € 1.000.000 in de periode 2021-2025 bedraagt circa € 3.000,- in de begroting. Overige financiële consequenties met betrekking tot de beoogde Meerjaren Onderhouds- en Investeringsplannen (MJOP’s en MJIP’s) moeten blijken uit het vervolg. Dit vervolg wordt gevat in de uitvoeringsagenda van de Nota Maatschappelijk Vastgoed die spoedig in uw raad wordt behandeld.

5

Raadsvoorstel Onderwerp : Evaluatie en vernieuwen Accommodatieregeling Datum : 2 maart 2021

7. Aanpak (planning/uitvoering/communicatie) Als de gemeenteraad volgens dit voorstel instemt met de uitgangspunten, zal het college van burgemeester & wethouders, de nieuwe Accomodatieregeling 2021-2025 volgens de vastgestelde uitgangspunten verder uitwerken in een specifiek hiervoor op te stellen subsidieverordening. Deze zal ter besluitvorming voorgelegd worden aan de gemeenteraad in de eerstvolgende raadsvergadering. De wens om de uitvoering elders te beleggen, naar voorbeeld van de werking van het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting (SVn), wordt uitgezocht. De basisvoorzieningen die de gemeente Wijdemeren biedt behorend bij basisactiviteiten- en doelgroepen van sociale, culturele, maatschappelijke organisaties en sportverenigingen worden opgenomen in de Nota Maatschappelijk Vastgoed. 8. Duurzaamheidsapecten Aan dit voorstel zijn geen duurzaamheidsaspecten verbonden. 9. Standpunt commissies (en derden) De commissie Maatschappelijke en Sociale Zaken d.d. 30 maart 2021 adviseert het voorstel als bespreekstuk te behandelen in de raad van d.d. 8 april 2021.

Wijdemeren, 2 maart 2021 Burgemeester en wethouders van Wijdemeren,

de secretaris, mw. mr. W. Heeg

de burgemeester, mw. drs. C.R. Larson

6

RAADSBESLUIT

De raad der gemeente Wijdemeren; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 2 maart 2021;

BESLUIT 1. De geldende Accommodatieregeling 2011 (1/3e regeling) te vervangen door een nieuwe Accommodatieregeling met een looptijd van 2021-2025. 2. De volgende uitgangspunten voor de nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 vast te stellen: a. De nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 is bedoeld voor maatschappelijke instellingen en sportinstellingen, die gevestigd zijn in én actief zijn in de gemeente. b. Zij kunnen een subsidieaanvraag doen op grond van de nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 voor bouw, aanpassing, uitbreiding en vervanging van (onderdelen van) accommodaties en andere onroerende voorzieningen. c. Uitgangspunt is een eigen investering voor 1/3 deel door de aanvrager en een renteloze lening voor (maximaal) 2/3 deel door de gemeente. d. Een subsidieplafond in te stellen voor de periode van 2021-2025 van totaal € 1.000.000,-. e. Een subsidieplafond in te stellen voor de periode van 2021-2025 van € 200.000,per kalenderjaar. f. Het effect op de kapitaallasten van de leningen te verwerken in de gemeentebegroting. g. Per aanvraag maximaal een renteloze lening te verstrekken van € 150.000,-. h. De toekenning van de subsidiemiddelen vindt plaats op basis van de volgorde van binnenkomst van de aanvragen. i. De beoogde ingangsdatum van de nieuwe Accommodatieregeling is 1 juni 2021. 3.

Het college van Burgemeester & Wethouders opdracht te geven om de nieuwe Accommodatieregeling 2021-2025 volgens de vastgestelde uitgangspunten verder uit te werken in een specifiek hiervoor op te stellen subsidieverordening en deze ter besluitvorming voor te leggen aan de gemeenteraad in de eerstvolgende gemeenteraadsvergadering.

Aldus besloten in de openbare vergadering van 8 april 2021 De raad voornoemd, de griffier,

de voorzitter,

mw. drs. E.B. Hörchner

mw. drs. C.R. Larson

Raadsvoorstel Onderwerp : Evaluatie en vernieuwen Accommodatieregeling Datum : 2 maart 2021

Afschriften van dit besluit naar:

8