Raadsvoorstel PHP Alcohol en Middelen 2026-2029 Regio GenV

RAADSVOORSTEL concept Par.afd.hfd.

Zaaknummer Raadsvergadering Commissie(s)

Z.87358/D.445405 11 december 2025 Maatschappelijke en Sociale Zaken

Gewijzigd voorstel Portefeuillehouder Domein Team

nee Wethouder W. Wind Inwoners Toezicht & Handhaving

Bijlagen

1. Aanbiedingsbrief Preventie- en handhavingsplan Alcohol en Middelen 2026 – 2029 Regio Gooi en Vechtstreek 2. Preventie- en Handhavingsplan Alcohol en Middelen 2026 – 2029 3. Reactie op de zienswijzen 4. Sanctiestrategie en stappenplan 21 oktober 2025 Preventie- en Handhavingsplan (PHP) Alcohol en Middelen 2026– 2029

Datum Onderwerp

CONCEPT-BESLUIT Voorgesteld wordt het Preventie- en Handhavingsplan (PHP) Alcohol en Middelen 2026–2029 vast te stellen.

1. Inleiding Samenvatting Het Preventie- en Handhavingsplan (PHP) Alcohol en Middelen 2026–2029 (hierna: PHP) is een regionaal beleidsplan dat wettelijke verplichtingen invult vanuit de Alcoholwet en de Wet publieke gezondheid. Het plan bevat doelstellingen en maatregelen gericht op preventie van middelengebruik en handhaving van de Alcoholwet. De focus ligt op jongeren, jongvolwassenen en 55-75-jarigen. Nieuw in dit plan is de integrale aandacht voor roken en vapen, waarmee de middelenpreventie wordt samengebracht in één samenhangend programma. Het plan bouwt voort op eerdere successen, zoals de daling van alcoholgebruik onder jongeren, maar speelt ook in op nieuwe uitdagingen, zoals het toenemende vapen en het relatief hoge cannabisgebruik. Concreet wordt ingezet op vier pijlers: (1) voorlichting en educatie, (2) signalering en ondersteuning, (3) sociale en fysieke omgeving en (4) regelgeving en handhaving. Met vaststelling van dit plan geven de regiogemeenten (incl. Eemnes) invulling aan de wettelijke taak, versterkt het de regionale samenwerking en draagt het bij aan landelijke ambities uit het Nationaal Preventieakkoord (NPA), Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorg Akkoord (IZA). Inleiding Sinds 2006 werken gemeenten in de regio Gooi en Vechtstreek samen aan middelenpreventie.

Deze gezamenlijke inzet heeft effect gehad: het alcoholgebruik onder jongeren is gedaald en ligt inmiddels

grotendeels op het landelijke gemiddelde. Toch blijven er zorgen: nog steeds drinkt een groep jongeren vóór hun 18e, het alcoholgebruik onder jongvolwassenen neemt toe en vapen is in opkomst. Het PHP 2026–2029 bouwt voort op eerdere plannen en legt meer nadruk op: • Preventie van roken en vapen – vanwege de snelle toename en gezondheidsrisico’s. • Ondersteuning van ouders – omdat thuis leren drinken averechts werkt en ouders een sleutelrol vervullen. • Kwetsbare groepen – om binnen de doelgroepen van dit PHP een breder bereik te realiseren, met meer aandacht voor het bereiken van kwetsbare groepen. • Regionale samenhang – om versnippering te voorkomen en effectiviteit te vergroten. Het plan is tot stand gekomen via een breed participatieproces, waarbij partners als onderwijs, horeca, jongerenwerk, sport, politie en ouders betrokken zijn. Op grond van artikel 43a van de Alcoholwet en de Wet publieke gezondheid is de gemeenteraad verplicht iedere vier jaar een PHP vast te stellen. Vaststelling van het PHP 2026–2029 is daarom noodzakelijk. Probleemstelling/doel Met dit voorstel wordt voldaan aan de wettelijke verplichting tot vaststelling van een PHP en wordt uitvoering gegeven aan de preventie en handhaving van alcohol, drugs, roken en vapen.

De uitvoering van beschreven interventies worden door de GGD gemonitord waardoor ook tijdig kan worden gerapporteerd, geëvalueerd en bijgestuurd. Het voorstel sluit aan bij de regionale afspraken, de landelijke kaders (Nationaal Preventieakkoord, GALA, IZA) en lokale gezondheidsdoelen. Na vaststelling van het PHP wordt een uitvoeringplan vastgesteld (door het Regioportefeuillehoudersoverleg). De uitvoering met onze regionale partners is realistisch binnen de voorgestelde begroting, mits de voorgestelde aanvullende middelen kunnen worden aangewend. 2. Argumenten 1.1 We voldoen aan een wettelijke verplichting uit de Alcoholwet. In artikel 43a van de Alcoholwet is bepaald dat de gemeenteraad iedere vier jaar verplicht is een preventie- en handhavingsplan alcohol vast te stellen. Een soortgelijke bepaling staat ook in de Wet publieke gezondheid. In het PHP moet in ieder geval worden aangegeven: 1. wat de doelstellingen zijn van het preventie- en handhavingsbeleid alcohol; 2. welke acties ondernomen worden om alcoholgebruik, met name onder jongeren, te voorkomen, al dan niet in samenhang met andere preventieprogramma’s als bedoeld in artikel 2, tweede lid, onderdeel d, van de Wet publieke gezondheid; 3. de wijze waarop het handhavingsbeleid wordt uitgevoerd en welke handhavingsacties in de door het plan bestreken periode worden ondernomen; 4.

welke resultaten in de door het plan bestreken periode minimaal behaald dienen te worden. 1.2 Gezondheidswinst door preventie Vroegtijdige preventie voorkomt gezondheidsproblemen en maatschappelijke kosten. Daarbij draagt een verantwoord alcohol (en middelen) gebruik bij aan een veiliger samenleving en worden overlast en onveilig situaties, bijvoorbeeld in het uitgaansleven, verminderd. 1.3 Aansluiting bij landelijke akkoorden (NPA, GALA, IZA) Het PHP sluit aan bij landelijke doelstellingen, waardoor extra middelen (zoals IZA) beschikbaar zijn. Daarnaast bestaat de mogelijkheid dat toekomstige subsidies kunnen worden aangewend om de aanpak verder te versterken.

1.4 Efficiënte regionale samenwerking Gezamenlijke uitvoering met de GGD, regionale ketenpartners en regiogemeenten voorkomt versnippering en verhoogt de efficiëntie en de effectiviteit. 3. Kanttekeningen/Risico’s 1.1 Afhankelijkheid van partners Het succes van het PHP hangt af van samenwerking met partners zoals scholen, sportclubs en ouders; dit vraagt blijvende inzet en coördinatie en bestuurlijk draagvlak voor het voorgestelde beleid. 4. Financiële consequenties Het PHP is onderdeel van het regionale programma Bescherming & Opvang (B&O). Binnen de begroting van B&O is een deel gereserveerd voor de uitvoering van het PHP. Daarnaast wordt een deel gefinancierd uit de middelen van de GGD. De handhaving en het tweejaarlijks mysteryshoponderzoek worden door de centrumgemeente Hilversum georganiseerd en naar rato doorberekend aan de deelnemende gemeenten. Ten slotte worden de middelen voor de breed gedragen wens om extra in te zetten op roken en vapen, voor 2026 gevonden in de resterende regionale IZA-gelden (€30.000) en voor 2027 – 2029 komen deze middelen uit het aanvullende zorg en welzijn akkoord (AZWA) wanneer dit akkoord in 2026 wordt vastgesteld.

Doordat het PHP met brede participatie en in afstemming met onze ketenpartners is samengesteld, zijn we verzekerd van voldoende capaciteit om de komende vier jaar uitvoering te geven aan het PHP, de resultaten de monitoren en daarover aan het bestuur te rapporteren. 5. Preventief toezicht Wet Arhi Niet van toepassing 6. Aanpak (planning/uitvoering/communicatie) De uitvoering van het PHP ligt bij de GGD en regiogemeenten, met Hilversum als centrumgemeente. De GGD voert de regie op coördinatie, monitoring en rapportage. Communicatie richting inwoners en partners vindt plaats via bestaande kanalen (scholen, sport, welzijn). 7. Duurzaamheidsaspecten Niet van toepassing 8. Voorgaande besluitvorming Het Preventie- en Handhavingsplan alcohol en drugs 2021-2024, alsmede de verlenging van het Preventie- en Handhavingsplan alcohol en drugs 2025. 9. Standpunt commissies (en derden) De commissie Maatschappelijke en Sociale Zaken d.d. 2 december 2025

Burgemeester en wethouders van Wijdemeren, de secretaris, de burgemeester,

drs. E.L. Ruizeveld de Winter

drs. M.L. Verheijen

RAADSBESLUIT

De raad der gemeente Wijdemeren, Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 28 oktober 2025 Gelet op: - artikel 43a van de Alcoholwet - de Gemeentewet BESLUIT Het Preventie- en Handhavingsplan (PHP) Alcohol en Middelen 2026–2029 Regio Gooi en Vechtstreek vast te stellen.

Aldus besloten in de openbare vergadering van 11 december 2025 De raad voornoemd, de griffier,

de voorzitter,

drs. E.B. Hörchner

drs. M.L. Verheijen

Afschriften van dit besluit naar: