Document · PDF

Bijlage 4 - Beheerplan Chalet Parc De Vechtoever

gemeenteraad 25 mei 2023, gemeente WijdemerenBij agendapunt: Weigering vvgb Eilandseweg 32 (Het raadsvoorstel is met 17 stemmen voor en 1 stem tegen aangenomen)8.593 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

BEHEERPLAN CHALET PARC DE VECHTOEVER APRIL 2022

COLOFON Rapport samengesteld door: Sylvia Massy Landscape design studio Opdrachtgever: Châlet Parc De Vechtoever BV Fotografie: Sylvia Massy Plaats: Roermond Datum: April 2022

INLEIDING & UITGANGSPUNTEN

Châlet Parc De Vechtoever is een aantrekkelijk, groen recreatiepark. Het is gelegen in in het buitengebied van Nederhorst den Berg in de gemeente Wijdemeren. Langs de Zuidwestelijke zijde van het park loopt de rivier de Vecht en het wordt omgeven door de Horn- en Kuijerpolder. Het is een unieke plek waar recreanten rust en ruimte vinden, terwijl ze zich in de directe nabijheid van 3 grote steden bevinden. Het park is ingericht met châlets die op ruime kavels geplaatst zijn. In het gebied wordt een bijzondere plek ingenomen door wat men in het park “De Vennen” noemt. Het is een groene zone waar waterplassen omgeven worden door groen. Op verschillende plekken is er vrij zicht over de omliggende polders. Terwijl De Vechtoever een groen park is, is er altijd ruimte voor verbetering. De eigenaar van het park, Green Spirit Parken, heeft de wens en de noodzaak om het park verder te verduurzamen en te vergroenen en het beheer te reguleren en extensiever te maken om zodoende, in samenhang met de verplaatsing van recreatiekavels, tot een bedrijfsverantwoordelijke exploitatie te komen. De groene delen van De Vechtoever worden goed bijgehouden en zien er verzorgd uit. Echter, daarin ligt ook de mogelijkheid tot verbetering als het gaat om een natuurlijkere aanpak en uitstraling.

Door op verschillende plekken het beheer te wijzigen en extensiever te maken, ontstaat er meer ruimte voor de natuur. Dit gaat niet ten koste van de verzorgde uitstraling: het is tegenwoordig, in tegenstelling tot enkele jaren geleden, geaccepteerd en zelfs wenselijk dat niet al het groen strak geschoren en gemaaid wordt. Veel recreanten zullen waardering hebben voor een grotere natuurbeleving in het park, zeker gezien de huidige aandacht die bestaat voor ecologie. Green Spirit Parken heeft Sylvia Massy Landscape design Studio gevraagd om een beheerplan uit werken. Bij de uitwerking zijn we uitgegaan van de volgende uitgangspunten: »

Uitbreiding van het park door ingebruikname van het plangebied

Landschappelijke inpassing van de châlets

Vergroten van de natuurwaarde, met speciale aandacht voor weidevogels

Vernatting van het plangebied

Handhaven van belangrijke zichtlijnen

Het beheerplan wordt in samenspraak met de kaveleigenaren opgesteld, waarin zowel kaveleigenaren / recreanten als beheerder gestimuleerd worden tot een natuurlijker beheer van het park. Het beheerplan zal aanbevelingen geven voor zowel de algemene gebieden als de privétuinen van recreanten. De doelstelling van het rapport: »

Een visie geven op het groenbeleid in Châlet Parc De Vechtoever

In woord en beeld handvatten geven voor het groenbeleid van de komende jaren en ervoor zorgen dat toekomstige aanpassingen aan het park op uniforme wijze uitgevoerd worden. Hierdoor wordt er in de loop der jaren steeds verder gewerkt aan een esthetisch verantwoord en rustig park

Een duurzaam groenbeleid vormgeven door in te spelen op veranderende klimatologische omstandigheden, door het toepassen van inheemse soorten en door een aangepast groenbeheer.

HOOFDSTUK 1 - ANALYSE 1. Ligging 2. Ligging t.o.v. het Natuurnetwerk Nederland 3. Situatie 4. Aandachtsgebieden 5. Conclusie & Visie

LIGGING Châlet Parc De Vechtoever ligt in in het buitengebied van Nederhorst den Berg in de gemeente Wijdemeren. Langs het park loopt de rivier de Vecht. De oevers van de Vecht vormen een belangrijk deel van het park en bieden mooie uitzichten en wandelmogelijkheden Aan de noordzijde wordt het park omgeven door de Horn- en Kuijerpolder. Ook dit heeft een open en ruim karakter. Er is enige lintbebouwing in de directe omgeving, gelegen langs de rivier de Vecht. Het dichtsbijzijnde dorp is Nederhorst den Berg, gelegen aan de oostzijde van het plangebied. De afstand tussen het plangebied en de rand van Nederhorst den Berg is ongeveer 600 meter. Ongeveer 4 kilometer verder, aan de westelijke zijde ligt het dorp Nigtevecht. De opzet van het park is ruim. De laatste jaren worden de percelen vergroot en er is veel aandacht voor groen, zowel op de percelen als in de vorm van vennen, groene wandelgebieden, laanbeplanting en houtsingels. Stelling van Amsterdam In de nabijheid van het plangebied loopt de Stelling van Amsterdam. De Stelling van Amsterdam is een 135 kilometer lange verdedigingslinie rondom Amsterdam, aangelegd tussen 1880 en 1914. De Stelling bestaat uit 42 forten en 4 batterijen en een groot aantal dijken en sluizen op een afstand van 15 tot 20 kilometer van Amsterdam. Het dichtsbijzijnde fort ligt in Nigtevecht op een hemelsbrede afstand van c.a.

2 kilometer van het plangebied. Door de afstand, tussenliggende bebouwing en groenstroken is er geen directe landschappelijke relatie tussen de stelling van Amsterdam en het plangebied.

Groen gebied

De Vechtoever is gelegen in een landelijk en groen gebied. In de afgelopen decennia is de directe omgeving sterk verstedelijkt. Zo ligt de Vechtoever nabij de metropoolregio Amsterdam en Noordvleugel van de Randstad, tussen de steden Amsterdam, Utrecht, Almere en Hilversum. De recreanten van De Vechtoever zijn afkomstig uit deze stedelijke kernen en vinden bij de Vechtoever rust en ruimte. Natuurbeleving en buitenleven spelen een grote rol in het aanbod van De Vechtoever.

Recreatie

Châlet Parc De Vechtoever ligt in het groen- en waterrijke landschap van de gemeente Wijdemeren en is onderdeel van het Natuurnetwerk Nederland. Hier zijn vele recreatieve routes te vinden. Op zonnige dagen is het landschap een trekker van formaat voor mensen uit de wijde (metropool)regio. Er is volop ruimte om te wandelen, fietsen of te varen en te genieten. Er is veel waterrecreatie. De Vechtoever met zijn horeca en aanlegplekken langs de Vecht vormt een onderdeel van het aanbod aan recreanten. Niet alleen voor vaste recreanten, maar ook voor dagjesmensen en toevallige passanten. De Vechtoever richt zich daarbij op rustige recreanten, zoals fietsers, mensen met een bootje, wandelaars. Bron: gebiedsvisie Wijdemeren 2021

Groene zone in sterk verstedelijkt gebied

Voer locatie in

Selecteer een dataset ! Man-made Object ! Waterbody Waterschappen Keringen (5)

Waterschappen Nuts-Overheidsdiensten (5)

Waterschappen Oppervlaktewateren (5)

Waterschappen Waterbeheergebieden (4)

Weggegevens (Weggeg) (2)

Wetlands (1/1)

LIGGING TOV " Wetlands Windsnelheden 100m hoogte (1)

Zeegebieden (3)

Zeegraskartering (58)

NATUURNETWERK

Ecologie

Een groot deel van de gemeente Wijdemeren, waaronder het gebied ‘OostelijkeVechtplassen’, maakt onderdeel uit van Natura 2000: een Europees netwerk van beschermde natuurgebieden. De vechtoever is gelegen in het noordelijk deel van dit gebied. De rivier de Vecht vormt een natuurverbinding in het natuurnetwerk. De overgang van open landschap naar gesloten landschap (bos) en de overgang van de droge zandgronden naar de vochtige laagveengebieden vormen het leefgebied voor zeldzame planten en diersoorten. Ook biedt de gemeente Wijdemeren een leefgebied aan veel weidevogels, zoals in het weidevogelleefgebied Horn- en Kuijerpolder.

3 actieve datasets

1000 m

1:29824

8.686545030038845

Natura 2000 gebieden

SITUATIE Legenda Percelen met hagen

Parkeerplaatsen

Châlets

Wegen

Sloten

Tennisbaan

Zwembad

Bosje/ houtsingel

Grasland, intensief gemaaid

Pad

Bosjes, bomen en heesters

Solitaire boom

Châlet Parc De Vechtoever is een groen park en ruim opgezet. Het wordt aan drie zijden omgeven door de rivier de Vecht. De rivier vormt de grootste aantrekkingskracht van het park. De percelen verschillen in vorm en formaat. De oudere percelen zijn grilliger dan de nieuwere percelen, die vaak wat rechter aangelegd zijn. Hoewel de recreanten hun percelen zelf inrichten, zijn er richtlijnen voor hagen en schuttingen. Op diverse plekken staan hekken, zoals rondom het zwembad. De entree ligt midden in het park. Rondom de entree is de uitstraling cultuurlijk met kleurige bloemperken en een vijver. Een groot deel van het park bestaat uit vennen en groen. Dit is een mooi wandelgebied met zicht op de polders. Het park wordt omgeven door landbouwgebied. Hier wordt intensieve landbouw bedreven. Langs de oevers van de Vecht staan fruitbomen.Deze hebben te lijden van de hoge grondwaterstand. Langs de randen van het park liggen bosjes en houtsingels. Daardoor wordt het park aan het zicht onttrokken vanaf de weg en vanaf Nederhorst den Berg

Uitgangssituatie

AANDACHTSGEBIEDEN

Op diverse plekken stenige parkeerplaatsen

Rondom het zwembad en tennisbaan is weinig groen

Kaal hekwerk maakt enkele plekken minder aantrekkelijk

Het Châlet Parc kent veel stenige plekken, zoals verschillende

Rondom het zwembad, de entree en de tennisbaan is weinig

Ook op andere plekken is kaal hekwerk te zien. Ook voor

parkeerplekken. Met de huidige klimaatverandering worden

groen. Ook deze plekken zijn stenig. Er staan kwalitatief goede

bewoners kan hier een taak liggen om het park enerzijds

deze plekken in de zomer erg warm en bij periodes van hevige

hekken, maar door het gebrek aan beplanting oogt dit erg kaal.

aantrekkelijker te maken door het plaatsen van groen en

regen zullen deze plekken geen water kunnen bergen.

Bomen en klimplanten kunnen hier zorgen voor schaduw en

anderzijds bij te dragen aan een beter ecologisch klimaat.

bieden meer ruimte voor kleine dieren.

Bomen lijden onder hoge grondwaterstand

Grond langs oever ingeklonken

Strak maaibeleid in groene delen van het park

Langs de oever zijn staan (fruit)bomen in gebieden die ‘s

Op diverse plekken is de bodem langs de oever ingeklonken of

Er wordt een strak maaibeleid gehanteerd in het park. Dit levert

winters water bergen. Op deze foto zijn fruitbomen te zien.

weggespoeld. Op deze plekken staat het water periodiek vrij

niet altijd een fraai beeld op voor de recreant. Daarbij komt dat

Deze bomen kunnen vervangen worden door soorten die een

hoog. Hier kan van de situatie gebruik gemaakt worden door

door veelvuldig maaien inheemse kruiden geen kans krijgen om

fluctuerende waterstand tolereren.

het creëren en laten ontstaan van rietlanden.

zich uit te zaaien. Op deze plekken levert een kruidenrijk gras meer voordelen voor mensen en planten, maar ook voor dieren zoals vlinders en bijen.

Delen van het park ogen oningericht

Gebruik van diverse uitheemse hagen en schuttingen

Houtsingels en bosjes zijn teveel uitgedund

Sommige delen in het park kunnen een duidelijkere indeling

Om de biodiversiteit in het park te vergroten kan het gebruik

Aan de randen van het park zijn de houtsingels en bosjes in de

krijgen met behulp van hagen en bomen. Het huidge strakke

van inheemse soorten gestimuleerd worden. In het park

loop van de tijd sterk uitgedund. Dit zijn belangrijke foerageer-

gazon levert zowel voor mens als voor de natuur weinig

worden veel uitheemse hagen gebruikt, zoals conifeer

en nestplekken voor insecten en kleine zoogdieren.

voordelen

-en bamboehagen. Ook worden schuttingen gebruikt als afscheiding.

CONCLUSIE & VISIE

Het Châlet Parc De Vechtoever is vanwege de unieke ligging aan de Vecht en nabij belangrijke natuurgebieden bij uitstek geschikt om te vergroenen. Hoewel de mogelijkheden beperkt zijn, vanwege de recreatieve functie van het park, zijn er toch een aantal veranderingen te benoemen die doorgevoerd kunnen worden in het bestaande park. • • • • • • • •

Extensief beheer: Het park is zeer goed onderhouden, helaas gaat dat ten koste van de natuurwaarde van het park. In diverse zones van het park is extensief beheer mogelijk. Dit zal ten goede komen aan de vergroening van het gebied en de natuurwaarde vergroten voor kleine dieren. Vergroenen van stenige plekken: Het park kent enkele zeer stenige plekken waar weinig beplanting is toegepast. Met name rond de entree, de tennisbaan en het zwembad kan meer beplanting gebruikt worden. Dit zal op hete dagen ook voor meer verkoeling zorgen. Vernatting en rietland: De oevers van de Vecht zijn beschoeid en hoewel de grond eromheen zeer nat is, is er toch geen sprake van oevervegetatie. In de natte delen die een à twee keer per jaar onder water staan is het mogelijk om rietlanden te laten ontstaan. Indien nodig kan verdere vernatting vrij eenvoudig ontstaan door afgraving. Gebruik streekeigen sortiment in tuinen: Kaveleigenaren onderhouden zelfstandig hun percelen. Zij kunnen gestimuleerd en geënthousiasmeerd worden om meer streekeigen soorten te gebruiken in hun tuinen. Inheemse hagen: Bij de aanleg van nieuwe percelen of bij wisselingen kunnen schuttingen vervangen worden door hagen. Uitheemse hagen kunnen vervangen worden door streekeigen hagen. Het plaatsen van streekeigen hagen en bomen kan bij recreanten gestimuleerd worden.

Waterresistente bomen: Langs natte oevers kunnen streekeigen, waterresistente bomen geplaatst worden. Huidige bomen die sterk lijden onder hun standplaats kunnen vervangen worden. Bosjes en houtsingels aanvullen: Bosjes en houtsingels die sterk uitgedund zijn kunnen worden aangevuld met streekeigen wortelgoed. Daardoor worden vitale bosjes gecreëerd, die van belang zijn voor vogels en kleine zoogdieren. Verticale beplanting: Kale hekken en muren kunnen begroeid worden met klimplanten. Dit oogt aantrekkelijker en heeft veel waarde voor vogels, insecten en kleine zoogdieren.

Visie Door de maatregelen toe te passen, zoals hiernaast beschreven (Kiezen voor inheemse soorten, vernatting, extensief beheer, tegengaan van verhitting door aanpak van stenige plekken, stimuleren van rietland en bosjes) zal De Vechtoever een optimaliseringsslag maken en verder groeien naar een groener en natuurlijker park. De eerste stap daarvoor is jaren geleden gezet met de aanleg van de vennen. Aandachtsgebieden kunnen op een eenvoudige manier aangepakt worden en leiden tot een snel resultaat. Naast de maatregelen die genomen kunnen worden in de algemene verblijfsplekken en langs oevers, kunnen kaveleigenaren op hun percelen gestimuleerd worden tot bewustere keuzes die de natuurwaarde van het park vergroten. Door een beheerplan op te stellen en recreanten te betrekken bij de plannen en te informeren over de mogelijkheden kan De Vechtoever samen met recreanten de volgende stap zetten naar vergroening van het park. De genoemde maatregelen om de natuurwaarden en biodiversiteit in het park te vergroten gaan hand in hand met de waarden voor de Stelling van Amsterdam: inundatie en openheid. Onze visie is dat door de beoogde maatregelen het plangebied versterkt wordt op landschappelijk en ecologisch gebied.

HOOFDSTUK 2 - GROENVISIE 1. Huidige groenstructuur 2. Relatie met landschappelijke kenmerken van de omgeving 3. Groenvisie & conclusie

GROENSTRUCTUUR HUIDIGE SITUATIE Legenda Percelen met strakke hagen

1. Bosjes en houtsingels Deze liggen langs de vennen, langs sloten en in het noordwestelijke deel van het park.

Parkeerplaatsen

2. Grasland Gelegen langs de oevers van de vecht en de vennen

Bosje/ houtsingel

3. Bosjes met bomen en heesters Deze zijn te vinden op de eilandjes van de vennen, langs de vechtoever, langs de vennen

Grasland

Bosjes, bomen en heesters

Solitaire boom

Fruitbomen

De groenstructuur van Châlet Parc De Vechtoever bestaat met name uit:

4. Hagen Hagen vormen een belangrijk groenelement rondom de châlets. Ze vormen de afscheiding van de percelen en de recreatieve gebieden 5. Solitaire bomen Aan de vechtoever staan solitaire bomen, zoal knotwilgen 6. Fruitbomen Langs de vechtoever zijn op verschillende plekken fruitbomen te vinden.

RELATIE MET DE OMGEVING

Open landschap met een enkele houtsingel of bomenrij In het ontwerp terug te vinden langs de oevers van de Vecht waar waterresistente bomen geplaatst kunnen worden ter vervanging van de huidige uitheemse soorten, zodra de situatie erom vraagt.

Veenweiden doorsneden door sloten

Meanderende rivier de Vecht

In het ontwerp terug te vinden in de vorm van natuurvriendelijke oevers in het plangebied

De oever van de Vecht vormt een van de aantrekkelijkste delen van het park. In het ontwerp wordt speciale aandacht aan de oevers gegevens door het ontwikkelen van rietkragen en kruidenrijk grasland langs de Vecht

Polderlandschap

Plassen ontstaan door turfwinning

Bosjes en boomsingels

Door de belangrijkste zichtlijnen te respecteren naar het achterliggende polderlandschap en de massa's naar de randen te plaatsen houdt het ontwerp rekening met het polderlandschap.

De vennen, met eilandjes die op legakkers lijken, passen in het veengebied

De houtsingels en bosjes die opgenomen zijn in het ontwerpen passen bij de kleinschaligheid van de omgeving, waar houtsingels een veelvuldig terugkerend landschappelijk element vormen.

GROENVISIE & CONCLUSIE Relatie met de landschappelijke kenmerken van de omgeving

De landschappelijke context bestaat uit kleinschalig veenweidegebied met historische landschapselementen, zoals: - Houtsingels - Solitaire bomen - Rijen knotwilgen - Rietlanden - Bosjes Ook de rivier de Vecht speelt een belangrijke rol in het landschap. Dit heeft gevolgen voor de beplanting. Men treft in de omgeving rietlanden en waterresistente bomen, zoals Salix en Alnus glutinosa, aan. Dit plan speelt in op de landschappelijke context door gebruik te maken van voorgenoemde landschappelijke elementen: • • • • •

Bestaande houtsingels en bosjes worden gerevitaliseerd en nieuwe singels worden toegevoegd. Langs de oever van de Vecht worden rijen knotwilgen geplaatst en zullen rietkragen ontstaan. Intensief beheerd grasland wordt vervangen door extensief grasland. Voor een groot deel zal de nieuwe stijl beplanting ontstaan door spontane ontwikkeling. Met name voor het kruidenrijk gras en de rietlanden zal dit gelden. Om het proces te versnellen kan er gebruik gemaakt worden van streekeigen kruidenmengsels. Voor de aanplant en revitalisering van houtsingels en bosjes wordt gebruik gemaakt van streekeigen inheemse soorten, zoals o.a. Sambucus nigra, Salix, Corylus, Fraxinus.

PLANT TECHNISCHE TOELICHTING In dit rapport worden de volgende groenelementen besproken: 1. Houtsingels 2. Kruidenrijk gras/ extensief beheerd gras 3. Natuurvriendelijke oevers 4. Rietland 4. Hagen 5. Verticale begroeiing

HOUTSINGELS TOELICHTING Een houtsingel is een erfafscheiding, vaak ook tussen weilanden, die bestaat uit bomen zoals eik, ruwe berk, lijsterbes en/of struiken zoals meidoorn en hazelaar. Een houtsingel is een lijnvormige element van 4 tot maximaal 20 meter breed.

Boom- Struiklaag laag

Kruidlaag

KRUIDENRIJK GRAS OF EXTENSIEF BEHEERD GRAS TOELICHTING Onder kruidenrijk grasland verstaan we grasland met een mix van grassen en kruiden. Deze graslanden vragen relatief hoge waterstanden en weinig bemesting. Kruidenrijk gras biedt voordelen voor de bodem en de ondergrondse biodiversiteit. Door de diversiteit aan planten ontstaat er een veelzijdige structuur in de bodem, die de vitaliteit van de bodem versterkt. Bovendien wordt het grasland door de grotere diversiteit beter bestand tegen droge perioden of perioden van veel regenval, doordat de verschillende soorten op verschillende omstandigheden zijn aangepast. Ook de bovengrondse flora en fauna krijgt veel meer kans. Door de diversiteit aan kruiden en grassen wordt een verscheidenheid aan insecten aangetrokken die een belangrijke voedselbron vormen voor weidevogels. Met name kuikens hebben veel meer kans om te overleven in een kruidenrijk grasland dan in een eenzijdig samengesteld grasland. Kruidenrijk grasland kan men ontwikkelen via verschraling en een aanpassing van de waterhuishouding of door herintroductie van zaadmengsels. Veel succesvol gebruikte mengsels bevatten onder andere verschillende grassoorten en kruiden.

NATUURVRIENDELIJKE OEVERS TOELICHTING Natuurvriendelijke oevers zijn door de mens aangebracht in de vorm van een plas- of dras berm of een flauw talud langs een bestaande waterloop. De begroeiing bestaat uit plantensoorten van natte ruigten en natte graslanden. Door de kenmerkende flora en fauna hebben deze oevers een hoge ecologische waarde. Zij zijn gebonden aan typische terreinomstandigheden.

RIETLAND TOELICHTING Rietland komt voor aan de randen van open water, het is een strook waarin hoogopgaand riet domineert. Rietland is een belangrijke biotoop voor een groot aantal dieren: vogels vinden er gelegenheid om te nestelen, vissen kunnen er schuilen, vanuit het riet wordt gejaagd en zowel het riet als het zaad dienen als voedsel.

HAGEN TOELICHTING Formele hagen zijn strakgesnoeide hagen. Ze worden toegepast om een gebied af te bakenen of in verschillende vlakken in te delen. Hagen zijn de favoriete verblijfsplaatsen voor vogels, maar ook veel insecten vinden voedsel en bescherming in hagen.

VERTICALE BEGROEIING/ KLIMPLANTEN TOELICHTING Klim- en slingerplanten filteren fijnstof uit de lucht, vormen een rijk leefgebied voor tal van insecten en zijn nestel-, voer- en schuilplekken voor vogels. Bladhoudende klimplanten kunnen een isolatielaag vormen tegen gevels (sommige klimopsoorten kunnen makkelijk 12 m hoog en breed uitgroeien). Klimplanten kunnen ook lelijke objecten prachtig overgroeien en tuinwanden, schuttingen, prieeltjes en pergola’s begroenen. Maar het allerbelangrijkste van klimplanten is misschien wel dat ze hoogtewerking geven terwijl ze bij hun voet bijna geen ruimte innemen.

GROENSTRUCTUUR & BEHEER NIEUWE SITUATIE In dit hoofdstuk wordt de groenstructuur en het beheer voor de volgende groenelementen toegelicht: 1. Houtsingels 2. Kruidenrijk gras/ extensief beheerd gras 3. Natuurvriendelijke oevers 4. Rietland 5. Hagen 6. Verticale begroeiing Voor elk groenelement wordt de beplanting gekozen die toegepast kan worden om het gewenste resultaat te bereiken 26

GROENSTRUCTUUR

Legenda Extensief beheerd weiland

Privé tuinen mogelijk omgeven door hagen of lage beplanting Vechtoever: kruidenrijk gras met knotwilgen Bosjes/houtsingels

Kruidenrijk gras, extensief beheer

Plas-dras oever met oevervegetatie

Bermen langs percelen

UITGANGSPUNTEN GROENSTRUCTUUR NIEUWE SITUATIE Randen: De randen bestaan uit natuurvriendelijke oevers, boomsingels, bosjes en houtsingels. De randen zijn rafelig en bieden op verschillende plekken zicht op het omringende landschap Siertuinen: Langs de hoofdentree, kantoren, zwembad, etc. liggen bloemrijke siertuinen. Er wordt gebruik gemaakt van sierheesters, sierplanten en bomen. Bestaande borders worden aangevuld. Hiervoor kunnen beplantingsplannen opgesteld worden Percelen: De recreanten worden gestimuleerd om hun tuinen natuurvriendelijk in te richten. Er kan gekozen worden uit verschillende inheemse hagen. Het gebruik van hekken en schuttingen wordt ontmoedigd, evenals het gebruik van verhardingen. Voor verhardingen zijn doorlatende alternatieven mogelijk.

Oevers: De oever langs de vecht wordt voor op diverse plekken natuurlijker gemaakt met oevervegetatie en bomen die bestand zijn tegen het fluctuerend waterpeil Verhardingen: Verhardingen en stenige gebieden worden vergroend met behulp van alternatieve bestratingsmiddelen, bomen en verticaal groen Soortkeuze: Er wordt vaker gekozen voor inheemse soorten, kaveleigenaren worden geinformeerd over de mogelijkheden van inheems en/of natuurvriendelijk tuinieren Landschappelijke inpassing: In de inrichting en het beheer van het park worden keuzes gemaakt die passend zijn in de omgeving en het landschap Vernatting: waar mogelijk worden oever van sloten verbreed en verflauwd. De mogelijkheid om poelen aan te brengen wordt bekeken

1, HOUTSINGELS EN BOSJES

Sfeer & functie:

Houtsingels en bosjes bevinden zich met name aan de randen van het park, als lijnbegroeiing langs sloten, als bufferzone tussen het omliggende landschap en de châlets en rondom de vennen.

Uiterlijk:

De houtsingels en bosjes bestaan uit een diversiteit aan bomen en heesters. De verhouding is ca. 60% heesters en 40% bomen

Streefbeeld:

Het gewenste streefbeeld bestaat uit dicht begroeide bosjes en singels met een volle onderbegroeiing van kruiden.

Menging & plantwijze:

Menging: groepsgewijs

Plantwijze: wildverband Onderhoud:

- Extensief beheer

- periodiek onderhoud: elke 6-8 jaar volledig terugsnoeien. De hoogte waarop bomen of struiken worden afgezaagd, is gelijk aan de diameter van de stammen. Laat (oude) bomen met veel holtes en zeldzame struiken staan, deze kunnen dienen als woonplaats van vogels en vleermuizen. Houtwallen en singels worden niet allemaal tegelijkertijd afgezet. Zo blijft er voor dieren altijd een goede schuilplaats over.

HOUTSINGELS EN BOSJES

Doorsnede houtsingel

SOORTKEUZE HOUTSINGELS EN BOSJES

LIJSTERBES WETENSCHAPPELIJKE NAAM Sorbus aucuparia

NEDERLANDSE NAAM Lijsterbes

KENMERKEN Struik of boom, tot 20 m, met open kroon. Veervormige bladeren met scherp gezaagde bladrand en een spitse top. De bladkleur is dof groen met grijsgroene onderkant. Geeloranje tot rode herfstkleur. Bloeit in mei en juni met crèmewitte veelbloemige tuilen die sterk geuren. Heeft grote, oranjerode, bolvormig vruchten.

ECOLOGISCH Inheems, de bessen zijn geliefd bij vogels als voedsel in de nazomer. Bijen bestuiven de bloemen.

TOEPASSING Bossen, bosranden, hakhout, hagen, struwelen, kapvlakten, waterkanten, binnenduinen, bosjes, houtwallen

70%

30 anim

Lijster

Merel

Bij

GELDERSE ROOS WETENSCHAPPELIJKE NAAM Viburnum Opulus

NEDERLANDSE NAAM Gelderse Roos

KENMERKEN Platte bloeiwijzen met witte bloemen. Na de bloei ontwikkelen de scharlakenrode vruchten die pas door vooral lijster en pestvogels worden gegeten als in de winter de vorst over de vruchten is gegaan.

ECOLOGISCH Inheems, Zweefvliegen, kevers en vlinders tref je op de bloeiwijzen aan. In de vruchtbare bloemen vinden ze nectar en pollen. Pas wanneer het gevroren heeft worden de vruchten door lijsters en pestvogels gegeten.

TOEPASSING Duinstruwelen, struwelen, bos, houtwallen

70%

30 anim

Lijster

Pestvogel

Berken-or vlinder

HAZELAAR WETENSCHAPPELIJKE NAAM Corylus avellana

NEDERLANDSE NAAM Hazelaar

KENMERKEN Hazelaar, gewone hazelnoot, bloeit met gele katjes in februari en maart, brede struik met grote groene bladeren, geeft eetbare hazelnoten. Wordt ongeveer 2,5 tot 3,5 meter hoog.

ECOLOGISCH Inheems, leveren voedsel aan knaagdieren, door de vroege bloei belangrijk voor bijen

TOEPASSING Bossen, bosranden, hakhout, hagen, struwelen, kapvlakten, waterkanten, binnenduinen, houtwallen, boomsingels, erfafscheiding

70%

30 anim

Eekhoorn

Muis

Boomklever

SCHIETWILG SOORT Salix alba

NEDERLANDSE NAAM Schietwilg

KENMERKEN C.a. 20 meter hoge boom die een vrij smalle kroon heeft. Het blad heeft een zilverige glans als gevolg van de zijde-achtige beharing op beide zijden van de smalle, langwerpige bladeren. De rand van de bladeren is fijn gezaagd. De katjes komen tegelijk met de jonge bladeren tevoorschijn.

ECOLOGISCH Oorspronkelijk inheems, heeft een rijk insectenleven, waardplanten voor allerlei epiphyten, paddestoelen, insekten, vogels en amfibieën. Belangrijke drachtplanten voor bijen,

TOEPASSING Langs oevers, sloten, alle gronden

70%

30 anim

Weide-

Huismus

Bij

hommel 36

RUWE BERK WETENSCHAPPELIJKE NAAM Betula pendula

NEDERLANDSE NAAM Ruwe berk

KENMERKEN Slanke stam en sierlijk vertakte kroon. Fijne, neerhangende takken, fraai uiterlijk. De witte schors laat om de 2 jaar in perkamentachtige lagen los. Op oudere stammen maakt deze witte schors plaats voor een gescheurde groengrijze, zwart wordende schors. De bladen zijn driehoekig-ruitvormig. Hoogte 6-18 m. Bloeitijd april- mei.

ECOLOGISCH Oorspronkelijk inheems, waardboom voor vlinders en bijen, herbergt gemiddels ca. 350 insecten

TOEPASSING Inheems bos, bosplantsoen, boomsingels

70%

30 anim

Vliegenzwam Berkenboleet Berken-or vlinder

ZWARTE ELS WETENSCHAPPELIJKE NAAM Alnus glutinosa

NEDERLANDSE NAAM Zwarte Els

KENMERKEN Veel voorkomende boomsoort. Met een donkere uiterlijk, enigszins paarse knoppen, elzenproppen, dit zijn de verhoute vrouwelijke katjes en enigszins kleverige ronde bladeren met een afgeknotte of zelfs iets uitgerande top. Mannelijke katjes zijn langwerpig tot breed lijnvormig en iets paarsrood van kleur.

ECOLOGISCH Oorspronkelijk inheemse planten, De zaden vormen in de winter een belangrijke voedselbron voor kleine vinkachtigen zoals Sijs en Putter.

TOEPASSING Houtwallen en houstsingels, bosjes, natte gebieden

70%

30 anim

Sijs

Elzenuiltje

Grijsbandspanner 38

SLEEDOORN WETENSCHAPPELIJKE NAAM Prunus Spinosa

NEDERLANDSE NAAM Sleedoorn

KENMERKEN Opvallende tot 3 m hoog wordende struik, bloeit met een opvallend witte bloemenpracht. Na de bloei komen de bladeren aan de struik en vanaf de zomer tot na de winter zie je de blauwe berijpte pruimpjes aan de struiken zitten.

ECOLOGISCH Inheems, de bessen zijn geliefd bij vogels als voedsel in de nazomer. Geschikt om nesten te bouwen waardplant voor de Sleedoornpage.

TOEPASSING Struwelen, heggen, hagen en de rand van bossen

70%

30 anim

Merel

Sleedoorn-

Roodborstje

page 39

SORTIMENT HOUTSINGELS EN BOSJES

BOMEN

HEESTERS

NEDERLANDSE NAAM

WETENSCHAPPELIJKE NAAM

TOEPASSING

Lijsterbes

Sorbus aucuparia

In groep

Schietwilg

Salix alba

In groep

Ruwe berk

Betula pendula

In groep

Zwarte els

Alnus glutinosa

In groep

Gelderse roos

Deschampsia ﬂexuosa

Bos, kruidlaag

Hazelaar

Molinia caerulea

Bos, kruidlaag

Sleedoorn

Dryopteris dilatata

Bos, kruidlaag

Aanplant:

Wortelgoed

Menging:

Groepsgewijs

Plantwijze:

Wildverband en spontane ontwikkeling

2. KRUIDENRIJK GRAS OF EXTENSIEF BEHEERD GRAS

Het kruidenrijk, of extensief beheerd gras bevindt zich langs de vechtoever, aan de rand van bosjes en houtsingels, aan de randen van het park

Streefbeeld: Het streefbeeld is weelderig grasland met een grote diversiteit aan soorten. Het grasland biedt onderdak en voeding aan talrijke insecten Sfeer & functie: Het grasland oogt natuurlijk en los. Langs de paden wordt een smalle maaistrook toegepast om toch een beheerde indruk te wekken. Via maaibeleid worden wandelpaden en zitplekken gemaakt. Het kruidenrijk gras draagt bij aan het beeld dat Châlet Parc De Vechtoever een natuurvriendelijk park is. Uiterlijk: Het grasland oogt natuurlijk, bloemrijk, met een maximale hoogte van ca. 1 meter Menging & plantwijze:

Menging: groepsgewijs

Plantwijze: zaaien, spontane vermeerdering Aanleg: - Grond omploegen - Inzaaien met 100% kruidenmengsel

- In de volgende jaren zullen de meest geschikte soorten door natuurlijke selectie en verdringing overbliijven

Onderhoud: - Extensief beheer

- 2x per jaar maaien: eind juni en eind september

- Maaisel afvoeren - Soorten laten verwilderen

KRUIDENRIJK GRAS

Referentiebeeld kruidenrijk gras

Kruidenrijk gras aaan de vechtoever

SOORTKEUZE KRUIDENRIJK GRAS

Het kruidenrijk, of extensief beheerd gras bevindt zich langs de vechtoever, aan de rand van bosjes en houtsingels, aan de randen van het park

Streefbeeld: Het streefbeeld is weelderig grasland met een grote diversiteit aan soorten. Het grasland biedt onderdak en voeding aan talrijke insecten Sfeer & functie: Het grasland oogt natuurlijk en los. Langs de paden wordt een smalle maaistrook toegepast om toch een beheerde indruk te wekken. Via maaibeleid worden wandelpaden en zitplekken gemaakt. Het kruidenrijk gras draagt bij aan het beeld dat Châlet Parc De Vechtoever een natuurvriendlijk park is. Daarnaast heeft het kruidenrijk gras een esthetische functie met bloeiende soorten. Ten derde heeft het kruidenrijkgras een ecologische functie. Uiterlijk: Het grasland oogt natuurlijk, bloemrijk, me een maximale hoogte van ca. 1 meter Menging & plantwijze:

Menging: groepsgewijs

Plantwijze: zaaien, spontane vermeerdering Aanleg: - Grond omploegen - Inzaaien met 100% kruidenmengsel

- In de volgende jaren zullen de meest geschikte soorten door natuurlijke selectie en verdringing overbliijven

Onderhoud: - Extensief beheer

- 2x per jaar maaien: eind juni en eind september

- Maaisel afvoeren - Soorten laten verwilderen

KRUIDENMENGSEL VOOR KRUIDENRIJK WETENSCHAPPELIJKE NAAM NVT

NEDERLANDSE NAAM Bloemrijk graslandmengsel voor zwaardere gronden

SPECIFICATIES Planttype: Tweejarige plant, Vaste plant Inheems/uitheems: Inheems mengsel Licht: zonnige plek Vocht: vochtig Grondvoorkeur: Algemene gemiddelde grond, Zware grond Grondsoort: zand, klei, leem, zandig veen, zandige klei, leemhoudend zand Voedselrijkheid: niet te arme grond, voedselrijke grond Natuurlijke groeiplaatsen: Grasland, Helling

ECOLOGISCH Inheems, biedt voedsel aan insecten, goed mengsel voor bloembezoekende ‘nuttige’ insecten, zoals zweef- en gaasvliegen. Trekt bijen en vlinders aan.

70%

30 anim

Zweefvlieg

Gaasvlieg

Hommel

SORTIMENT KRUIDENRIJK GRAS NEDERLANDSE NAAM

WETENSCHAPPELIJKE NAAM

TOEPASSING

Duizendblad

Achillea millefolium

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Fluitenkruid

Anthriscus sylvestris

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Knoopkruid

Centaurea jacea

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Klein streepzaad

Crepis capillaris

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Peen

Daucus carota

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Gewone berenklauw

Heracleum sphondylium subsp. sphondylium

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Gewone margriet

Leucanthemum vulgare

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Moerasrolklaver

Lotus pedunculatus

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Pastinaak

Pastinaca sativa subsp. sativa

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Smalle weegbree

Plantago lanceolata

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Gewone brunel

Prunella vulgaris

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Scherpe boterbloem

Ranunculus acris

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Kleine ratelaar

Rhinanthus minor

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Vertakte leeuwentand

Scorzoneroides autumnalis

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Avondkoekoeksbloem

Silene latifolia subsp. alba

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Boerenwormkruid

Tanacetum vulgare

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Gele morgenster

Tragopogon pratensis subsp. pratensis

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Rode klaver

Trifolium pratense

Bloemrijk grasland, bermen, weide

ZADENMENGSEL

Vogelwikke

Vicia cracca

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Smalle wikke

Vicia sativa subsp. angustifolia

Bloemrijk grasland, bermen, weide

Aanplant:

Zaaigoed

Menging:

Wildverband en spontane ontwikkeling

Plantwijze:

Zaaien: Gemiddeld 1 gram per m2. Maximaal 1,5 - 2 gram per m2 voor een bloemrijk resultaat

Beheer:

Extensief beheer

3. NATUURVRIENDELIJKE OEVERS

Natuurvriendelijke oever worden gecreëerd langs de sloten aan de noordzijde van het park.

Streefbeeld: Natuurlijke plas-dras oever met een diversiteit aan oeverplanten. Sfeer & functie:

Belangrijkste functie is het verhogen van de natuurwaarde van de oever. Natuurlijke oevers zijn belangrijks als schuil-en leefplaats voor vogels, kleine zoogdieren, amfibieen en waterdieren.

Uiterlijk: De oever beslaat 5-7 meter. In de diepere delen langs de oever groeien ondergedoken waterplanten. Op ondiepere plaatsen groeien oppervlakteplanten die wortelen onder water, zoals waterlelie. Richting de waterkant gaat de vegetatie over in oevervegetatie zoals Riet en Lisdodde. Vervolgens gaat de oevervegetatie over in ruigtekruiden en bloemrijk gras. Menging & plantwijze:

Menging: wildverband

Plantwijze: spontane ontwikkeling en uitzetten van wortelstokken voor rietvorming

Aanleg:

Spontane groei van oevervegetatie zpals Kranswier en Lisdodde, uitplanten van wortelstokken voor rietvorming

Onderhoud: - Extensief beheer

- 1 x per jaar maaien

- Maaisel afvoeren - Soorten laten verwilderen

- Bij het maaien een afstand van 1 meter van de kant houden om de gevoelige oever te sparen

NATUURVRIENDELIJKE/ FLAUWE OEVERS

Referentiebeelden natuurvriendelijke oevers

KRUIDENRIJK GRAS

OEVERVEGETATIE

OPPERVLAKTE PLANTEN

ONDERGEDOKEN WATERPLANTEN

5-7m

Doorsnede van een natuurlijkvriendelijke oever

SOORTKEUZE NATUURVRIENDELIJKE OEVERS

RIET WETENSCHAPPELIJKE NAAM Phragmites australis

NEDERLANDSE NAAM Riet

KENMERKEN Grote grassoort die hele kragen kan vormen langs zoete wateren. Tijdens de bloei steken de grote pluimen boven de halmen uit. Na de bloei blijven de resten van de bloeistengel en pluim nog maandenlang zichtbaar. Soms zelfs tot in het voorjaar.

ECOLOGISCH Phragmites heeft een reinigende werking voor water. Door de dichte begroeiing vormt het een goede woonen verblijfsplaats voor diverse dieren

TOEPASSING Aan de randen van open water, alle gronden

70%

30 anim

Rietgors

Kleine Karekiet

Snor 54

GELE PLOMP WETENSCHAPPELIJKE NAAM Nuphar lutea

NEDERLANDSE NAAM Gele Plomp

KENMERKEN Grote waterplant met drijvende bladen en gele bloemen die zich met dikke en vertakte wortelstok en via zaad verbreidt.

ECOLOGISCH Inheems, biedt een schuilplaats voor waterdieren en kikkers

TOEPASSING Aan de randen van open water, alle gronden

70%

30 anim

Groene kikker

Libelle

Rietkever 55

ZWANENBLOEM WETENSCHAPPELIJKE NAAM Butomus umbellatus

NEDERLANDSE NAAM Zwanenbloem

KENMERKEN De Zwanenbloem is een moerasplant, dat betekent dat de plant in ondiep water staat, afwisselend droog en nat. Door de veel bloemige roze kroon met een scherm aan kleine bloemen op de lange ranken stelen is de zwanenbloem een opvallende verschijning.

ECOLOGISCH Inheemse plant, trekt insecten aan

TOEPASSING Langs de oevers van sloten en poelen, meestal met de voet in stilstaand tot zwak stromend water, maar soms ook dieper.

30 anim

70% Graafwesp

Zweefvlieg

Bij 56

GELE LIS WETENSCHAPPELIJKE NAAM Iris pseudacorus

NEDERLANDSE NAAM Gele lis

KENMERKEN De rechtopstaande planten hebben lange smalle, zwaardvormige bladeren en tijdens de bloei in het voorjaar grote gele bloemen. De bloemen hebben drie naar buiten gebogen en drie rechtopstaande bloemdekbladen. De bestuiving gebeurt door onder andere hommels en zweefvliegen.

ECOLOGISCH Doordat de gele lis veel voedingsstoffen uit het water opneemt, kan deze bijdragen aan het verbeteren van de waterkwaliteit.

TOEPASSING Aan de randen van open water, alle gronden

70%

30 anim

Zweefvlieg

Bij

Hommel 57

SORTIMENT NATUURVRIENDELIJKE OEVERS

PLANTEN VOOR ONDIEP WATER

NEDERLANDSE NAAM

WETENSCHAPPELIJKE NAAM

TOEPASSING

Dotterbloem

Caltha palustris

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Egelboterbloem

Ranunculus ﬂammula

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Gele lis

Iris pseudacoris

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Grote boterbloem

Ranunculus lingua

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Grote egelskop

Sparganium erectum

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Grote waterweegbree

Alisma plantago-aquatica

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Kleine lisdodde

Typha angustifolia

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Moerasvergeet-mij-nietje

Myosotis scorpioides

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Moeraswederik Lysimachia

thyrsiﬂora

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Pijlkruid

Sagittaria sagittifolia

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Riet

Phragmites australis

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Rietgras

Phalaris arundinacea

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Slangenwortel

Calla palustris

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

SORTIMENT NATUURVRIENDELIJKE OEVERS

OEVERPLANTEN

Moerashyacint

Pontederia cordata

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Veenpluis

Eriophorum angustifolium

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Wateraardbei

Potentilla palustris

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Waterdrieblad

Menyanthes trifoliata

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Watermunt

Mentha aquatica

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Waterzuring

Rumex hydrolapathum

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Zeggensoorten

Carex spec.

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Zwanenbloem

Butomus umbellatus

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Adderwortel

Persicaria bistorta

Blauwe knoop

Succisa pratensis

Echte koekoeksbloem

Lychnis ﬂos-cuculi

Echte valeriaan

Valeriana oﬃcinalis

Gewone smeerwortel

Symphytum oﬃcinale

SORTIMENT NATUURVRIENDELIJKE OEVERS

DRIJVENDE PLANTEN

Groot hoefblad

Petasites hybridus

Grote kattenstaart

Lythrum salicaria

Grote wederik

Lysimachia vulgaris

Heelblaadjes

Pulicaria dysenterica

Kale jonker

Cirsium palustre

Koninginnenkruid

Eupatorium cannabium

Moerasandoorn

Stachys palustris

Moerasrolklaver

Lotus pedunculatus

Moerasspirea

Filipendula ulmaria

Penningkruid

Lysimachia nummularia

Pinksterbloem

Cardamine pratense

Poelruit

Thalictrum ﬂavum

Wilde bertram

Achillea ptarmica

Gele plomp

Nuphar lutea

Kikkerbeet

Hydrocharis morsus-ranae

SORTIMENT NATUURVRIENDELIJKE OEVERS Krabbenscheer

Stratiotes aloides

Watergentiaan

Nymphoides peltata

Waterlelie

Nymphaea alba

Aanplant:

Spontane ontwikkeling

Menging:

Wildverband

4. RIETLAND

De drassige zone met rietland met een diepte van ca. 25 cm zal in de zomer droog komen te liggen en in het voor-en najaar vollopen. Overstroming in het vroege voorjaar is bevorderlijk voor het ontstaan van rietzone planten zoals Riet, Lisdodde en Biezen

Streefbeeld: Brede, weelderige rietkragen langs de oevers, oppervlakte planten in de oeverzone. Sfeer & functie:

het verhogen van de natuur-en belevingswaarde, het verbeteren van de waterkwaliteit, schuilplaats voor vogels, amfibieën, en waterdieren

Uiterlijk: Op diverse overstromingsplekken langs de vechtoever ontstaan brede rietkragen. Naast Riet wordt er gestreefd naar spontane ontwikkeling van oeverplanten zoals Gele lis en Lisdodde Menging & plantwijze:

Menging: wildverband 5-7 st/m2, spontane ontwikkeling

Plantwijze: Aanplant van Riet door het gebruik van wortelstokken of plaggen. Deze worden gewonnen uit in de regio aanwezige begroeiing. Uitbreiding zal plaatsvinden via wortelstokken en zaden.

Onderhoud: - Extensief beheer

- 1 maal per jaar maaien en afvoeren tussen half augustus en half september

- Het ene jaar 50% van het riet maaien, het andere jaar de andere 50%.

- Door cyclisch te maaien blijft de oever visueel aantrekkelijk en behouden dieren hun woon-en verblijfsplaats

REFERENTIEBEELDEN RIETKRAGEN

Referentiebeeld rietland

Rietkragen langs de vechtoever

SOORTKEUZE RIETLAND

RIET WETENSCHAPPELIJKE NAAM Phragmites australis

NEDERLANDSE NAAM Riet

ECOLOGISCH Phragmites heeft een reinigende werking voor water. Door de dichte begroeiing vormt het een goede woonen verblijfsplaats voor diverse dieren

TOEPASSING Aan de randen van open water, alle gronden

70%

30 anim

Rietgors

Kleine Karekiet

Snor 67

LISDODDE WETENSCHAPPELIJKE NAAM Typha latifolia

NEDERLANDSE NAAM Grote lisdodde

KENMERKEN Komt voor in rietlanden en rivieroever begeleidende vegetaties. De planten kunnen met hun uitgebreide wortelstokken hele oppervlakken bedekken, maar staan ook vaak tussen riet en grote zeggen en biezen. Ze zijn te herkennen aan de ronde stengel met daar vast omheen staande lange bladeren. Grote lisdodde heeft tijdens de bloei twee aren die vrijwel of zelfs helemaal tegen elkaar aan staan en de bladeren zijn 1-2 cm breed.

ECOLOGISCH Phragmites heeft een reinigende werking voor water. Door de dichte begroeiing vormt het een goede woonen verblijfsplaats voor diverse dieren

TOEPASSING Spontane ontwikkeling in min of meer voedselrijk, stilstaand tot zwak stromend water: sloten, vaarten en rivieren, poelen, verlandende moerassen, moerasbos enz.

GELE LIS WETENSCHAPPELIJKE NAAM Iris pseudacorus

NEDERLANDSE NAAM Gele lis

ECOLOGISCH Doordat de gele lis veel voedingsstoffen uit het water opneemt, kan deze bijdragen aan het verbeteren van de waterkwaliteit.

TOEPASSING Aan de randen van open water, alle gronden

70%

30 anim

Zweefvlieg

Bij

Hommel 69

RIETGRAS WETENSCHAPPELIJKE NAAM Phalaris arundinacea

NEDERLANDSE NAAM Rietgras

KENMERKEN Een in de zomer bloeiende oeverplant die veel op Riet lijkt. De kleur van de bloeiwijze is rood tot paars metalig.

ECOLOGISCH Oorspronkelijk inheems, verblijf-en schuilplaats voor diverse kleine diersoorten.

TOEPASSING Aan de randen van open water, alle gronden

70%

30 anim

Eend

Bruine

Waterral

kiekendief 70

GROTE EGELSKOP WETENSCHAPPELIJKE NAAM sparganium erectum

NEDERLANDSE NAAM Grote egelskop

KENMERKEN Te herkennen aan de pluizige bolletjes waarmee de plant bloeit van juni tot en met september. Na de bloei vormt de plant stekelige vruchten die minstens even mooi zijn om te zien als de bloemen. In het grove, rechtopstaande blad groeit een stengel waar de bloembolletjes zich ontwikkelen in pluimvormige bloeiwijze.

ECOLOGISCH Oorspronkelijk inheems, aantrekkelijk voor insecten, zoals de Rietkever. De Meerkoet gebruikt de Egelskop bij de bouw van nesten

TOEPASSING Aan de randen van open water, alle gronden

70%

30 anim

Meerkoet

Rietkever

Libelle

SORTIMENT RIETLAND

PLANTEN VOOR ONDIEP WATER

NEDERLANDSE NAAM

WETENSCHAPPELIJKE NAAM

TOEPASSING

Dotterbloem

Caltha palustris

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Egelboterbloem

Ranunculus ﬂammula

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Gele lis

Iris pseudacoris

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Grote boterbloem

Ranunculus lingua

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Grote egelskop

Sparganium erectum

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Grote waterweegbree

Alisma plantago-aquatica

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Kleine lisdodde

Typha angustifolia

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Moerasvergeet-mij-nietje

Myosotis scorpioides

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Moeraswederik Lysimachia

thyrsiﬂora

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Pijlkruid

Sagittaria sagittifolia

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Riet

Phragmites australis

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Rietgras

Phalaris arundinacea

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

SORTIMENT RIETLAND Slangenwortel

Calla palustris

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Moerashyacint

Pontederia cordata

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Veenpluis

Eriophorum angustifolium

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Wateraardbei

Potentilla palustris

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Waterdrieblad

Menyanthes trifoliata

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Watermunt

Mentha aquatica

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Waterzuring

Rumex hydrolapathum

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Zeggensoorten

Carex spec.

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Zwanenbloem

Butomus umbellatus

Moerasplant, oeverplant, ondiep water 0-40 cm

Aanplant:

Zaden, wortelstokken

Menging:

Wildverband, groepsgewijs

Plantwijze:

Spontane ontwikkeling , zaaigoed en/ of wortelstokken

5, FORMELE HAGEN

Formele, of strak geschoren hagen staan met name rondom de percelen van de châlets. Het onderhoud van deze hagen wordt gedaan door de recreanten.

Streefbeeld: Goed ondehouden hagen, met een strak uiterlijk. De hagen mogen gemengd zijn, dus uit meerdere soorten bestaand

Sfeer & functie:

De strakke hagen dienen als afscheiding van de percelen, ter begeleiding van paden, afscheiding van het zwembad en siertuinen

Uiterlijk: De hagen zijn glad geschoren, bestaan uit inheemse soorten. De hagen mogen ook gemengd zijn. De hoogte is afhankelijk van de functie en plek, in overleg met Châlet Parc De Vechtoever Menging & plantwijze:

Menging: als haag in lijn geplant

Plantwijze: wildverband of verschoven verband

Onderhoud: - Intensief beheer

- C.a. 2 Maal per jaar snoeien

REFERENTIEBEELDEN FORMELE HAGEN

Referentiebeeld formele haag

SOORTKEUZE FORMELE HAGEN

LIGUSTER WETENSCHAPPELIJKE NAAM Ligustrum ovalifolium

NEDERLANDSE NAAM Wilde liguster

KENMERKEN Gedeeltelijk groenblijvend in milde winters, snelle groei, gemiddelde levenduur, 4-6 m, struik-of haagvorm, donkergroene ovale tot lancetvormige bladeren.

ECOLOGISCH Oorspronkelijk inheems, vruchten eetbaar voor dieren aantrekkelijk voor honingbijen, vlinders, nachtvlinders, diverse vogelsoorten.

TOEPASSING Lage en hoge formele hagen, bij afbakening van percelen, als onderdeel van gemengde haag

70%

30 anim

Huismus

Ligusterpijl-

Koolmees

staart 78

BEUK WETENSCHAPPELIJKE NAAM Fagus sylvatica

NEDERLANDSE NAAM Beuk

KENMERKEN Het glimmende, donkergroene blad wordt 4 - 10 cm groot en heeft een gegolfde bladrand. Het jonge blad is bij het uitlopen licht behaard. Geelbruine herfstkleur. De Beuk wordt veel gebruikt voor hagen en bosaanplant. Prefereert niet te natte, goed doorlatende, humus-rijke bodem, verharding wordt minder goed verdragen.

ECOLOGISCH Oorspronkelijk inheems, geeft vruchten voor kleine dieren, door dicht bladerdek goede nest en schuilplek voor vogels

TOEPASSING Hagen, bij afbakening van percelen op zonnige plek

Koolmees

Roodborstje

Huismus

HAAGBEUK WETENSCHAPPELIJKE NAAM Carpinus betulus

NEDERLANDSE NAAM Haagbeuk

KENMERKEN Middelgrote boom die ook geschikt is als haagvorm. Lijkt veel op de Beuk. Het blad is enkelvoudig, dubbel gezaagd waarbij de zijnerven in een rechte lijn naar de grove zaagtanden lopen. Het blad voelt ruw aan en de top is toegespitst.

ECOLOGISCH Oorspronkelijk inheems, het blad is goede bodemverbeteraar, zaden worden gegeten door vogels.

TOEPASSING Lage en hoge formele hagen, bij afbakening van percelen op zonnige plek

Boomklever

Appelvink

Huismus

HEDERA WETENSCHAPPELIJKE NAAM Hedera Helix

NEDERLANDSE NAAM Klimop

KENMERKEN Groenblijvende klimplant met gelobd blad, groeit op vrijwel alle gronden, houdt van enige schaduw.

ECOLOGISCH Oorspronkelijk inheems, vruchten eetbaar voor dieren, zorgt voor nest en fourageplekken.

TOEPASSING Als klimplant of bodembedekker, als afbakening van percelen.

70%

30 anim

Boomblauwtje

Bij

Hommel

SORTIMENT FORMELE HAGEN

BOMEN

HEESTERS

NEDERLANDSE NAAM

WETENSCHAPPELIJKE NAAM

TOEPASSING

Beuk

Fagus sylvatica

Haag

Haagbeuk

Carpinus betulus

Haag

Klimop

Hedera

Haag

Liguster

Ligustrum ovalifolium

Haag

Aanplant:

Wortelgoed

Menging:

Haag

Plantwijze:

Dubbele of enkele rij

6. VERTICALE BEGROEIING

Op Châlet Parc De Vechtoever staan diverse hekken en hekwerken. Om het park natuurlijker te laten ogen kan gebruikt worden gemaakt van verticale begroeiing. Niet alleen ziet dat er mooi uit, verticale planten bieden voedsel en onderdak aan vogels en insecten.

Streefbeeld: Hekwerk wordt aan het oog onttrokken door verticale beplanting zoals klimplanten. Het beeld wordt daardoor vriendelijker, losser en natuurlijker. Sfeer & functie:

De verticale beplanting wordt geplaatst waar mogelijk, om het hekwerk te bedekken en het Châlet Parc een natuurlijker en levendiger uiterlijk te geven. Verticale beplanting is ecologisch gezien erg belangrijk als fourageerplaats en nestplaats voor vogels en insecten.

Uiterlijk: Meerdere opties mogelijk: bloeiende klimplanten, wintergroene soorten, strak geschoren (klimop) of losse begroeiing (Kamperfoelie) Menging & plantwijze:

Menging: Groepsgewijs

Plantwijze: lijn Onderhoud: - Afhankelijk van de plantkeuze intensief of extensief beheer

- Onderhoudssnoei minimaal 2 keer per jaar, afhankelijk van soortkeuze

- 1e twee jaren na aanplant: controleren vochtvoorziening en bewateren

REFERENTIEBEELDEN VERTICALE BEPLANTING

Hekwerk met klimplanten

SOORTKEUZE VERTICALE BEGROEIING

WILDE BOSRANK WETENSCHAPPELIJKE NAAM Clematis vitalba

NEDERLANDSE NAAM Wilde bosrank

KENMERKEN Snelgroeiende, wintergroene Clematis. In de zomermaanden verschijnen er witte, kleine bloemetjes tussen de groene bladeren. Later ontstaan hieruit de zaadpluizen.

ECOLOGISCH Inheems, biedt voedsel aan vogels (bessen)

TOEPASSING Klimplant heeft ondersteuning nodig. Tegen hekken en schuttingen

KAMPERFOELIE WETENSCHAPPELIJKE NAAM Lonicera periclymenum

NEDERLANDSE NAAM Kamperfoelie

KENMERKEN Lonicera periclymenum bloeit voornamelijk in de periode juni-juli met wit-donkerroze bloemen. Het witte deel van de bloemen verkleurt naar geel. Na de bloei vormt Lonicera periclymenum ‘Serotina’ relatief weinig helderrode bessen.

ECOLOGISCH Lonicera periclymenum is de inheemse kamperfolie die je vooral aan de randen van loofbossen tegen kunt komen.

TOEPASSING Klimplant heeft ondersteuning nodig. Tegen hekken en schuttingen.

30 anim Bij

Hommel

Nachtvlinders 88

HOP WETENSCHAPPELIJKE NAAM Humulus lupulus

NEDERLANDSE NAAM Hop

KENMERKEN Hop is een kruidachtige, rechtswindende klimplant die in Nederland in het wild voorkomt. Het is een meerjarige plant die overwintert als wortelstok. Karakteristieke ‘bellen’ groeien in augustus/september aan de vrouwelijke plant.

ECOLOGISCH Inheems

TOEPASSING In de randen van bossen, als klimplant, tegen hekken en schuttingen

SORTIMENT VERTICALE BEGROEIING

HEESTERS

NEDERLANDSE NAAM

WETENSCHAPPELIJKE NAAM

TOEPASSING

Wilde bosrank

Clematis vitalba

Klimplant, ondersteund

Klimop

Hedera Helix

Klimplant, zelfhechtend

Hop

Humulus lupulus

Klimplant, slingerend

Kamperfoelie

Lonicera periclymenum

Klimplant, ondersteund

Aanplant:

Wortelgoed of container

Menging:

Lijnbeplanting

Plantwijze:

Enkele rij langs hekwerk of schutting

7. PERCELEN

PERCELEN Châlet Parc De Vechtoever stimuleert recreanten en kaveleigenaren om de inrichting van hun tuin natuurvriendelijker te maken met bijen-en vlinderminnende planten en heesters, inheemse hagen, minder schuttingen en doorlatende verharding.

Streefbeeld: Percelen worden door recreanten zelf ingericht en onderhouden met bloeiende soorten die al dan niet inheems zijn, maar in elk geval (zoals dat heet) ingeburgerd zijn of van toegevoegde waarde zijn voor dieren. De percelen worden omzoomd door groene hagen, waardoor er een rustige uitstraling ontstaat in het Châlet Parc De Vechtoever. Bestrating wordt zoveel mogelijk vermeden of in doorlatende vorm toegepast Sfeer & functie:

Het groen in de percelen heeft een esthetische functie en is dus bedoeld om het perceel aan te kleden. De sfeer is natuurlijk, losjes, meer laag groen dan verharding, bloeiende planten en heesters, de bomen en hagen conform de inheemse soorten zoals voorgesteld in dit rapport

Uiterlijk: Hagen en lage beplanting van inheems sortiment omzomen de percelen, een tot enkele solitaire bomen per perceel. Bloeiende heesters en planten sieren de tuin Menging & plantwijze:

Eigen invulling

Eigen invulling Onderhoud: Eigen invulling

INFORMATIEPOSTER Châlet Parc De Vechtoever uw natuurlijke park Visie s een toever i De Vegcrhoen park at in de en wiltdook blijven s toekom r werkt toeven De Vech aan ee het ark om vitaalnpe karakter groe t te oekoms t e d n i ook ren. verzeke il de toever w h c e V e van D waarde e h c s i g o ecol het park en. vergrot

... Wist u dat

zijn er bestand planten bet se m ee h ...In seizoenen? tegen onze den voeding bie cherming en ? n ...Meer bes re heemse die aan onze in ? en oplopen s en bacteri te ek zi er d ...Min

Tips voor uw natuurlijke tuin

Deze dieren (en nog veel meer) profiteren van een natuurlijke tuin

1. Bomen

Een boom zorgt voor schaduw en leven in de tuin Als u een nieuwe boom plant, of oude boom vervangt, kies dan eens deze inheemse soorten...

2. Struiken

Een mooie grote struik versiert uw tuin. Denkt u daarbij eens aan deze soorten die vogels en vlinders aantrekken en ook nog eens inheems zijn ...

3. Planten

Deze planten zijn niet alleen fleurig en kleurig, ze zijn ook nog eens heel goed voor vlinders en bijen en dus ook goed voor ons!

4. Verharding

Waarom alles dicht bestraten? Geef de natuur met deze opties een kans zodat regenwater de grond in kan zakken. Dat geeft ook koelte op hete dagen!

2. Afscheiding

In plaats van een hek of een schutting kunt u ook mooie inheemse hagen plaatsen: goed voor vogels

Zomereik

Lijsterbes

Ruwe berk

Gewone esdoorn

Schietwilg

Kornoelje

Krentenboompje

Gelderse roos

Aalbes

Hazelaar

Zomerklokje

IJzerhard

Dropplant

Longkruid

Vetkruid

Kruidenrijk gras

Ruimte tussen tegels laten

Grastegels

Houtsnippers

Andere vormen tegels

Liguster

Beuk

Haagbeuk

Hedera

Bergbosrank (Clematis)

* Wilt u ook een natuurlijke tuin? Bij de receptie is een lijst verkrijgbaar met inheemse planten, struiken en bomen die u kunt gebruiken

Help de dieren een handje...

Kijk ook eens op: • •

Insectenhotel

Voederhuisje

Nestkastje

Egelhuisje

Eekhoorn kastje

• •

www.dierenbescherming.nl voor handige adviezen om wilde dieren te helpen in de winter www.vlinderstichting.nl waar u een lijst kunt vinden met de beste vlinder planten www.cruydthoek.nl waar u allerlei inheemse kruidenmengsels kunt kopen www.floravannederland.nl om alles te lezen over inheemse planten

Hiernaast is de informatieposter weergegeven die gemaakt is voor de recreanten van Châlet Parc De Vechtoever. Hierin worden tips gegeven voor de inrichting van een natuurvriendelijke tuin. Aanvullend aan deze informatieposter is een sortimentslijst beschikbaar met soorten die vriendelijk zijn voor mens en dier.

SORTIMENT INHEEMS, INGEBURGERD, GOED VOOR VLINDERS & BIJEN

BOMEN

HEESTERS

NEDERLANDSE NAAM

WETENSCHAPPELIJKE NAAM

TOEPASSING

Beukenboom

Fagus sylvatica

Solitaire en haag

Grove den

Pinus sylvestris

Solitaire

Hulst

Ilex aquifolium

Soliataire, haag, groep

Krentenboompje

Amelanchier lamarckii

Solitaire, groep

Lijsterbes

Sorbus aucuparia

Solitaire, groep

Meidoorn

Crataegus monogyna

Solitaire, haag, groep

Ruwe berk

Betula pendula

Solitaire, groep

Winterlinde

Tilia cordata

Solitaire

Zoete kers

Prunus avium

Solitaire

Zomereik

Quercus Robur

Solitaire

Aalbes

Ribes rubrum

Groep of solitaire in de border

Clematis

Bosrank

Groep of solitaire in de border

Egelantier

Rosa rubiginosa

Groep of solitaire in de border

Gelderse roos

Viburnum opulus

Groep of solitaire in de border

Hazelaar

Corylus avellana

Groep of solitaire in de border

Hondsroos

Rosa canina

Groep of solitaire in de border

Hulst

Ilex aquifolium

Groep of solitaire in de border

Kardinaalsmuts

Euonymus europaeus

Groep of solitaire in de border

VASTE PLANTEN

Klimop

Hedera helix

Haag

Kornoelje

Cornus sanguinea

Groep of solitaire in de border

Liguster

Ligustrum Ovalifolium

Haag

Sleedoorn

Prunus spinosa

Groep of solitaire in de border

Sporkehout

Rhamnus frangula

Groep of solitaire in de border

Vlinderstruik

Buddleja

Groep of solitaire in de border

Wegedoorn

Rhamnus catharticus

Groep of solitaire in de border

Wilde kamperfoelie

Lonicera periclymenum

Groep of solitaire in de border

Zwarte bes

Ribes nigra

Groep of solitaire in de border

Adderwortel

Polygonum bistorta

Plantenborder

Beemdkroon

Knautia arvensis

Plantenborder

Bergsteentijm

Calamintha nepeta nepeta

Plantenborder

Blauwe knoop

Succisa pratensis

Plantenborder

blauwkussen

Aubretia

Plantenborder

Dahlia

Plantenborder

Dropplant

Agastache

Plantenborder

duizendschoon

Dianthus barbatus

Plantenborder

PAARS ROZE & ROOD

NEDERLANDSE NAAM

WETENSCHAPPELIJKE NAAM

Nederlandse naam

Wetenschappelijke naam

Adderwortel

Polygonum bistorta

Akkerdistel

Cirsium arvense

Beemdkroon

Knautia arvensis

Bergsteentijm

Calamintha nepeta nepeta

Braam

Rubus spec.

Dagkoekoeksbloem

Silene dioica

Dropplant

Agastache foeniculum

Echte koekoeksbloem

Silene ﬂos-cuculi

Gewone dophei

Erica tetralix

Grote kattenstaart

Lythrum salicaria

Hemelsleutel

Sedum spec.

IJzerhard

Verbena spec.

Knoopkruid

Centaurea jacea

Koninginnenkruid

Eupatorium spec.

TOEPASSING

WIT

Lavendel

Lavandula spec.

Marjolein

Origanum majorana

Munt

Mentha spec.

Muskuskaasjeskruid

Malva moschata

Muurbloem, steenraket

Erysimum

Peperboompje

Daphne mezereum

Pinksterbloem

Cardamine pratensis

Rode valeriaan

Centranthus ruber coccineus

Speerdistel

Cirsium vulgare

Struikhei

Calluna spec.

Wilde tijm

Thymus serpyllum

Zulte/Zeeaster

Aster tripolium

Engelwortel

Angelica spec.

Gewone margriet

Leucanthemum vulgare

Gewoon duizendblad

Achillea millefolium

Look-zonder-look

Alliaria petiolata

BLAUW

GEEL

Margriet

Chrysanthemum maximum 'Gruppenstolz'

Prunus

Prunus spec.

Vlier

Sambucus spec.

Witte klaver

Trifolium repens

Wilde bertram

Achillea ptarmica

Blauwe knoop

Succisa pratensis

Herfstaster

Aster spec.

Kruipend zenegroen

Ajuga reptans

Luzerne

Medicago sativa

Maarts viooltje

Viola odorata

Slangenkruid

Echium vulgare

Vergeet-mij-nietje

Myotis spec.

Vlinderstruik

Buddleja spec.

Watermunt

Mentha aquatica

Boerenwormkruid

Tanacetum vulgare

Gewone paardenbloem

Taraxacum oﬃcinale

Gewone rolklaver

Lotus corniculatus

Gewoon biggenkruid

Hypochaeris radicata

Gewone zandkool

Diplotaxus tenuifolia

Grote teunisbloem

Oenothera erythrosepala

Jacobskruiskruid

Senecio jacobaea

Klimop

Hedera helix

Leeuwentand

Leontodon spec.

Muizenoor

Hieracium pilosella

Rolklaver

Lotus corniculatus

Sporkenhout

Rhamnus frangula

Zonnehoed

Rudbeckia spec.

Bron: www.vlinderstichting.nl

VOORBEELDEN IN BEELD

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/12617294/1