bijlage 1 Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen definitief
Tekst van het document
Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen Samenwerken aan duurzame gebiedsontwikkeling in het Oostelijke Vechtplassengebied
GA
Gebiedsakkoord
Oostelijke Vechtplassen Samenwerken aan duurzame gebiedsontwikkeling in het Oostelijke Vechtplassengebied
Colofon Uitgave Provincie Noord-Holland Postbus 123 | 2000 MD Haarlem Tel.: 023 514 31 43 | Fax: 023 514 40 40 www.noord-holland.nl post@noord-holland.nl Kenmerk PNH-20171206/935022 Eindredactie Provincie Noord-Holland Directie Beleid | Sector Groen Fotografie Provincie Noord-Holland Grafische verzorging Xeroxmediaservices Oplage 200 exemplaren Haarlem, december 2017
2|
Ondergetekenden, Provincie Noord-Holland, gevestigd te Haarlem, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. C. Loggen, hierna te noemen: “de Provincie Noord-Holland”, en Provincie Utrecht, gevestigd te Utrecht, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door mw. M. Pennarts-Pouw, hierna te noemen: “de Provincie Utrecht”, en de Gemeente Wijdemeren, gevestigd te Loosdrecht, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. J. J. de Kloet, hierna te noemen: “de gemeente Wijdemeren”, en Gemeente Stichtse Vecht, gevestigd te Maarssen, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. P. de Groene, hierna te noemen: “de gemeente Stichtse Vecht”, en Gemeente Hilversum, gevestigd te Hilversum, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door mevr. J.N. van Vroonhoven-Kok, hierna te noemen: “de gemeente Hilversum”, en Waternet, hierbij de gemeente Amsterdam vertegenwoordigend, gevestigd te Amsterdam, ten deze op grond van de geldende Ondermandaatregeling Waternet rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. E.S.E. Yedema, hoofd Bron- en natuurbeheer, sector Drinkwater, hierna te noemen: “Waternet”, en het Waterschap Amstel, Gooi en Vecht, gevestigd te Amsterdam, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. P.N. Kruiswijk, hierna te noemen: “het waterschap”, en Plassenschap Loosdrecht e.o., gevestigd te Utrecht, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. F.
Ossel, hierna te noemen: “het Plassenschap”, en Regio Gooi en Vechtstreek, gevestigd te Bussum, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. P. I. Broertjes, hierna te noemen: “Regio G&V”, en Vereniging tot Behoud van Natuurmonumenten in Nederland, gevestigd te ‘s-Graveland, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. W.J. Hellevoort , hierna te noemen: “Natuurmonumenten”, en Land-en Tuinbouw Organisatie Nederland, gevestigd te Zwolle, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. C.W. Veldhuisen, hierna te noemen: “LTO”,
Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen Provincie Noord-Holland | 3
en Vereniging HISWA, gevestigd te Amsterdam, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordig door dhr. J. Blom, hierna te noemen: “HISWA”, en Vereniging van Recreatieondernemers Nederland, gevestigd te Driebergen-Rijsenburg, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door mw. M.M.E. van der Sanden, hierna te noemen: “RECRON”, en Koninklijk Nederlands Watersportverbond, gevestigd te Nieuwegein, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. M. Leeser, hierna te noemen: “KNWV”, en Vereniging Verenigde Bedrijven Boomhoek, gevestigd te Loosdrecht, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. R.E. van den Broeke, hierna te noemen: “Verenigde Bedrijven Boomhoek”, en Vechtplassencommissie, gevestigd te Weesp, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door mw. M.C. Smit-van Donselaar, hierna te noemen: “Vechtplassencommissie”, en Toeristische Kano Bond Nederland, gevestigd te Nieuwegein, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. M.A. de la Vieter, hierna te noemen: “TKBN”, en Belangenvereniging Eerste Loosdrechtse Plas, gevestigd te Loosdrecht, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. A. Dros, hierna te noemen: “BELP”, en Vereniging Kievitsbuurten, gevestigd te Breukelen, ten deze rechtsgeldig vertegenwoordigd door dhr. G. de Korte, hierna te noemen: “Kievitsbuurten”,
4|
hebben kennis genomen van: Provincie Noord Holland • • • •
Agenda Groen, (provinciaal natuurbeleid); 11 maart 2013, en Provinciaal meerjarenprogramma Groen2017-2021; 14 november 2016 Natuurbeheerplan 2017; 27 mei 2016
Aanwijzingsbesluit Natura2000 Oostelijke Vechtplassen; 23 mei 2013 Groene Uitweg-programma, 2005
•
Watervisie 2021 ‘Buiten de Oevers’ (incl. Uitvoeringsprogramma 2016-2021), november 2015
•
Europese Kaderrichtlijn Water (KRW)
• • • • • • • •
Water, bron van recreatie. Visie op waterrecreatie in Noord-Holland 2030; 22 juni 2016
Gebiedsprogramma Gooi en Vechtstreek 2016-2020 (Stuurgroep Gooi en Vechtstreek), maart 2016 Schetsschuit Oostelijke Vechtplassen, 11&12 maart 2014
Structuurvisie NH 2040, 2015 en Provinciale ruimtelijke verordening (PRV), december 2016 Provinciale Milieuverordening (PMV), februari 2017
Versterking Stiltegebiedenbeleid Noord Holland, april 2017
Haalbaarheidsstudie vaarrecreatie fase 1 (2012) + vervolg fase 1 (2014) Platform Recreatie en Toerisme Gebiedsvisie Recreatie en toerisme Loosdrechtsplassengebied, januari 2016
Gemeente Wijdemeren • • • • • • • • • •
Structuurvisie Wijdemeren, gemeente Wijdemeren, 2012 Visie op Recreatie en Toerisme, Wijdemeren, 2012
Visiestuk ‘De Kern van Wijdemeren’, gemeente Wijdemeren, 2010 Wensbeeld ‘Vaart in de vaart, diverse watersportpartners, 2010
Visie polder Kortenhoef, een visie van het college van B&W, mei 2016
Bestemmingsplan Plassengebied Loosdrecht 2013, gemeente Wijdemeren, 2016 Bestemmingsplan Tussen de Dijken 2012 en de correcties daarop in 2015 en 2016
Bestemmingsplan Landelijk gebied Noord-Oost, 2009
Bestemmingsplan Loosdrecht, Oud-Dorpscentrum, 2009 Bestemmingsplan West End, 2009
Provincie Utrecht • • • • • • •
Provinciaal Ruimtelijke Structuurvisie (PRS) en Provinciaal Ruimtelijke Verordening (PRV), 12 december 2016 Agenda Recreatie en Toerisme 2016-2019, 31 oktober 2016 Visie Recreatie en Toerisme 2020, 23 april 2012
Natuurvisie provincie Utrecht, 12 december 2016
Verordening Natuur en landschap, 12 december 2016 Natuurbeheerplan 2017, 11 oktober 2016
Kwaliteitsgids en landschapskatern Groene Hart en katern Nieuwe Hollandse Waterlinie, 2011
•
Aanwijzingsbesluit Natura2000 Oostelijke Vechtplassen; 23 mei 2013
•
Europese Kaderrichtlijn Water (KRW)
• • •
Gebiedsprogramma Gooi en Vechtstreek 2016-2020; maart 2016 Schetsschuit Oostelijke Vechtplassen, 11&12 maart 2014 Provinciale Milieuverordening (PMV), 2013
Gemeente Stichtse Vecht •
Kievitsbuurten, stappen naar een ruimtelijke toekomstvisie, 31 augustus 2016
•
Beleidsnota Recreatie en Toerisme
•
Bestemmingsplan Kievitsbuurten, vastgesteld 16 december 2015
•
Bestemmingsplan 300 meter zone Scheendijk Noord
•
Bestemmingsplan Landelijk Gebied Rondom de Vecht
•
Bestemmingsplan Landelijk Gebied Maarssen, 2012
Waterschap Amstel, Gooi en Vecht •
Europese Kaderrichtlijn Water (KRW)
•
Waterbeheerplan 2016-2021 AGV
•
Actualisatie KRW-waterlichamen AGV, Maatregelenprogramma 2016-2021
•
Keur AGV 2011
Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen Provincie Noord-Holland | 5
• • • • • •
Nota Recreatief medegebruik, landschap en cultuurhistorie, 15 december 2011 Watergebiedsplan Noordelijke Vechtplassen (in voorbereiding; 2018/2019) Watergebiedsplan Zuidelijke Vechtplassen, 26 november 2008
Peilbesluit Horstermeerpolder en Meeruiterdijkse polder (27 november 2014) Watergebiedsplan Bethunepolder, 29 november 2012 Watergebiedsplan Noorderpark, 17 december 2015
Regio Gooi en Vechtstreek •
Kanoën in Gooi en Vechtstreek, 2010
•
Quickscan Wandelpaden Gooi en Vechtstreek + Diemerscheg incl. voorontwerp mogelijk wandelnetwerk Kader: project
•
Projectplan ‘Realisatie Sloepennetwerk Gooi & Vecht 2014-2015’, februari 2014
• • • • • •
Groene Uitweg, herijking wandel- en fietspadenplan Rapport juni 2013
Inhoudelijke analyse Kwartiermakers fase MIRT-onderzoek Oostkant A’dam, 10 juni 2015 Regiokaart 2025, december 2015
Regionale Samenwerkingsagenda 2016-2018, 22 maart 2016 Uitvoeringsprogramma Fysiek domein 2016-2017, mei 2016
Plan van Aanpak Wandelnetwerk Gooi en Vechtstreek + Diemerscheg, 30 oktober 2015 Concept Strategie en agenda Recreatie & Toerisme 2016-2020, versie 1 november 2016
Natuurmonumenten • • • • •
Samenvatting Concept Natuurvisie Vechtplassen, 2017
Presentatie Concept Natuurvisie Vechtplassen, mei 2017
Online onderzoek Natuurvisie Naardermeer en Vechtplassen, juni 2013 Recreatievisie Gooi en Vechtstreek, januari 2006
Recreatieve zonering. Bijlage recreatievisie Gooi en Vechtstreek, januari 2006
•
Bezoekersonderzoek Noord-Holland, 2016
•
Kwaliteitsimpuls Wijde Blik - Spiegelplas
•
Van ‘pachter naar partner’
•
Graslandvisie Oostelijke Vechtplassen, november 2014
(in bijlage 1 staat kort de relevantie van genoemde stukken verwoord)
overwegende dat: 1
het Oostelijke Vechtplassengebied al jarenlang verschillende opgaven kent die tot op heden onvoldoende worden aangepakt en opgelost: a
de kwaliteit van de openbare ruimte verslechtert, het (publieke) recreatie aanbod gedateerd is en niet meer goed aansluit op de wensen en behoeften van de hedendaagse recreant en het beheer ervan onder druk staat door afnemende overheidsfinanciering.
b
in de Loosdrechtse Plassen sprake is van een groot baggerprobleem omdat er geen organisatie aangewezen is die daar
c
de watersportsector, inclusief de horeca, niet meer als vroeger floreert en deels verouderd is, hetgeen een bedreiging
verantwoordelijk voor is. vormt voor de lokale economie en de aanwezige voorzieningen. De vitaliteit van de bedrijven laat zien dat de kopgroep van vernieuwende bedrijven te klein is en dat bij ongewijzigde voortzetting 50% van de bedrijven dreigt te verdwijnen als recreatief bedrijf. d
de watersport – en verblijfsrecreatiebedrijven veelal gericht zijn op het water en daarmee met “hun rug” naar de openbare weg/ dorpslinten zijn gekeerd. Door de aanleg van veilige en aantrekkelijke dorpslinten zullen de bedrijven zich ook daarop kunnen richten en door deze verbinding elkaar kunnen versterken.
e
unieke landschappelijke kwaliteiten van het gebied uit de middeleeuwse ontginningstijd en de latere vervening zoals legakkers, petgaten en rietvelden verloren dreigen te gaan door gebrek aan oplossingen en financiering voor het beheer en onderhoud van de legakkers, oevers en riet.
f
de ecologische waterkwaliteit in de Oostelijke Vechtplassen matig tot slecht is en in delen van het gebied zelfs achteruit gaat. Er ligt hier een opgave op het gebied van het nemen van maatregelen m.b.t. herstel van de kwel toestroom, beperken van fosfaat in het water door het sturen van waterstromen en zuiveren (slimme lokale oplossingen om fosfaat uit water te halen), verminderen van opwerveling van slib en een ambitie om de grondwaterwinning in Loosdrecht te reduceren (hiervoor loopt een onderzoek waarin verschillende mate van reductie wordt beoordeeld op effect en haalbaarheid) .
6|
g
de uitvoering van het natuur- en waterbeleid onvoldoende op gang komt. Er ligt nog een opgave voor de inrichting van circa 800 ha nieuwe natuur (NNN), het realiseren van de belangrijkste Natura2000 opgave en het herstel van de ‘mesotrofe verlanding’ die momenteel zelfs op verschillende plekken nog achteruit gaat.
h
de potenties voor natuur- en landschapsbeleving niet ten volle benut worden en recreatieve routenetwerken voor wandelen, kanoën, fietsen en varen nog onvolledig zijn, hetgeen deels voortkomt uit nog niet uitgevoerde plannen zoals het fiets- en wandelpadenplan Noordelijke Vechtstreek plus de ontbrekende delen uit de kanoroutestructuur (Gooi en Vecht).
2
het in samenhang oplossen van elk van de opgaven voor de Oostelijke Vechtplassen zoals genoemd onder punt 1 van grote maatschappelijke, ecologische en economische betekenis is.
3
de opgaven in het gebied omvangrijk en onderling met elkaar verweven zijn. Een sectorale aanpak waarbij iedere partij werkt vanuit zijn eigen verantwoordelijkheid aan de eigen opgaven, heeft tot nu toe onvoldoende resultaten opgeleverd.
4
een gebiedsgerichte samenwerking met integrale planvorming en goede procesregie in dit gebied noodzakelijk is om tot resultaten en oplossingen te komen. Een dergelijke aanpak biedt de basis om te komen tot goede en breed gedragen plannen, synergievoordelen, nieuwe financieringsmogelijkheden, snellere uitvoering en het doorbreken van patstellingen in hardnekkige dossiers.
5
voor de uitvoering van de opgaven en de gebiedsgerichte samenwerking, er onderlinge afspraken nodig zijn over de gezamenlijke ambities, de financiering, de gewenste resultaten, de organisatie en de aanpak voor de planvorming en
uitvoering van opgaven. En dat het van belang is dat deze afspraken worden vastgelegd in een Gebiedsakkoord dat door alle betrokken partijen wordt ondertekend en dat alle overheden de afspraken overnemen in hun beleid en regelgeving. 6
een uitvoerig en breed gedragen herstelprogramma voor de natuur noodzakelijk is om (1) de goede waterkwaliteit te herstellen, (2) habitat te herstellen, en (3) kenmerkende en bedreigde flora en fauna te behouden en te ontwikkelen. Dit herstelprogramma natuur draagt tevens bij aan, (4) zoveel mogelijk herstellen van het historische landschap en daarmee ook (5) vergroten van de aantrekkelijkheid van het gebied voor bewoners en recreanten.
7
een transformatie in de recreatiesector noodzakelijk is om (1) de vitaliteit van de sector en de lokale economie te herstellen en te versterken, (2) de belevingsmogelijkheden van de unieke kwaliteiten van het gebied voor bewoners en bezoekers te vergroten, (3) het recreatie aanbod te verbreden (meer variatie, meer jaarrond aanbod) en (4) om draagvlak en inkomsten te genereren voor het behoud van de unieke natuur- en landschapskwaliteiten van het gebied.
8
deze transformatie grotendeels plaatsvindt binnen de begrenzing van een versnipperd en kwetsbaar Natura2000 gebied. En dat het daarom van belang is om er continu voor te zorgen dat natuur- en watermaatregelen en recreatieve maatregelen en -activiteiten zorgvuldig op elkaar worden afgestemd, worden geïntegreerd en worden vertaald naar gezamenlijke plannen en/of strategieën (per deelgebied).
9
het behoud en herstel van de unieke landschappen als petgaten, legakkers en rietvelden hoge inrichtings- en beheerlasten kent die niet door de overheid en de terreinbeheerders alleen gedragen kunnen worden. Daarom is het van belang om de transformatie in de recreatiesector te combineren met het vinden van nieuwe financieringsmogelijkheden voor het beheer en onderhoud van water-, natuur- en landschapswaarden.
10
er synergievoordeel te behalen is door de planvoorbereiding en/of uitvoering van de natuur-, landschaps- en wateropgaven te combineren.
11
er synergievoordeel te behalen is door de planvoorbereiding en uitvoering van de waterkwaliteitsopgave voor de Loosdrechtse Plassen en de Kievitsbuurten (terugdringen fosfaat en zwevend slib) en het herstel van de diepgang (via grootschalig baggeren) van de plassen ten behoeve van het recreatief varen te combineren.
12
er de afgelopen periode ervaring is opgedaan met intensief samenwerken op gedeelde ambities in de Noordelijke Vechtstreek (Groene Uitweg) en recent ook in het proefproject legakkersherstel met veenslib. Hieruit blijkt dat de integrale benadering en nauwe samenwerking tot meetbare en voelbare meerwaarde leidt.
Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen Provincie Noord-Holland | 7
komen het volgende overeen: Artikel 1 – begrippen In dit gebiedsakkoord wordt de volgende betekenis toegekend aan de gebruikte begrippen: Beschikbaar budget: het totaal van de bedragen dat op grond van artikel 7 lid 5 voor uitvoering van dit gebiedsakkoord beschikbaar is; Onderdeel: de hoofdopgaven uit dit Gebiedsakkoord, zijnde het ontwikkelen van vrijetijdslandschap, het versterken van ecologische waarden en de transformatie van de recreatiesector;
Project: een specifiek project binnen een onderdeel;
Trekker: de initiatiefnemer van een (deel)project uit het Uitvoeringsprogramma, verantwoordelijk voor de totstandkoming van het plan van aanpak en de uitvoering en voortgang van het betreffende (deel)project;
Groene Uitwegmiddelen: financiële middelen uit het Groene Uitweg programma;
Programma Gooi en Vechtstreek: gebiedsprogramma t.b.v uitbouwen van de samenwerking in deze regio door samen te werken aan de opgaven ontwikkelen metropolitane landschap, uitvoering natuur- en wateropgaven en het versterken van de regionale economie;
Stuurgroep Gooi en Vechtstreek: het bestuurlijk platform dat de verantwoordelijkheid draagt voor de realisatie van het Programma Gooi en Vechtstreek.
Artikel 2 – ambitie Partijen verbinden zich om, naar vermogen, zelf en gezamenlijk de onderscheidende kwaliteiten van de Oostelijke Vechtplassen te versterken. Deze kwaliteiten zijn: a
een (cultuur)landschap met talrijke zichtbare sporen van de boeiende landschappelijke dynamiek van de rivier de Vecht en de oude landbouwontginningen vanaf de oevers;
b
de verveningscultuur met zijn legakkers, petgaten, plassen en vaarten;
c
een rijke historie die nauw verbonden is met Amsterdam die vooral tot uiting komt in vele fraaie landgoederen, de Stelling van Amsterdam (Unesco Werelderfgoed) en de Nieuwe Hollandse Waterlinie (staat op voorlopige lijst Unesco Werelderfgoed voor 2019);
d
topnatuur (Natura 2000) met karakteristieke en zeldzame laagveenplassen en –moerassen ontstaan door de bijzondere ligging van het gebied aan de flank van de Heuvelrug (met veel land- en watergradiënten en de aanvoer van schoon kwelwater);
e
een breed aanbod aan recreatiemogelijkheden, waaronder recreatieve routenetwerken en de relatie land – water, om volop te kunnen genieten van het bijzondere gebied;
f
een door de grote verhuurvloot en zeilwedstrijden bekendstaand laagdrempelig instapgebied voor de waterrecreatie.
g
de grote diversiteit in het gebied, zowel wat betreft natuur, landschap als recreatieve mogelijkheden.
Het Gebiedsakkoord legt de basis voor een duurzame gebiedsontwikkeling met samenhangende investeringen, onderhoud en duurzame exploitatie, die leiden tot het vergroten en behouden van elk van deze kwaliteiten. Partijen onderkennen dat het versterken van de grote verscheidenheid aan kwaliteiten onmiskenbaar kansen biedt om tot een waardevermeerdering te komen, zowel op economisch, sociaal (o.a. leefbaarheid) als ecologisch gebied.
Artikel 3 – doelstellingen Om tot realisatie van de ambitie uit artikel 2 te komen, streven partijen de volgende doelstellingen na: 1
Het ontwikkelen en versterken van de Oostelijke Vechtplassen als ‘vrijetijdslandschap’ zodat bewoners en bezoekers de unieke kwaliteiten (historisch landschap, natuur, cultuur, water) van het gebied volop kunnen beleven. Dit vertaalt zich in de volgende opgaven: a
Verbeteren van de recreatieve routestructuur in de Oostelijke Vechtplassen, zowel op land (fiets- en wandelverbindingen)
b
Behoud en herstel van de bevaarbaarheid van de plassen voor de watersport w.o. sloepvaren en wedstrijdzeilen.
als water (routes voor sloepen, kano’s en roeiboten). c
Herstel van de diepgang in de (Loosdrechtse) plassen door grootschalige baggerwerkzaamheden, zodat optimale
d
Duurzaam behoud en herstel van de legakkerstructuur in de Kievitsbuurten en het vergroten van de (be)leefbaarheid,
bevaarbaarheid (goede diepgang) voor de waterrecreatie ontstaat.
8|
toegankelijkheid en bekendheid van het legakkergebied de Kievitsbuurten en omliggende plassen, vanaf het land en vanaf het water.
e
Het tot stand brengen van belevingsvolle recreatieboulevards met een attractief en onderscheidend wegprofiel voor de Ouden Nieuw- Loosdrechtse dijk, Boomhoek, Moleneind en Scheendijk, met ruimte voor de wandelaar en fietser, ruimte voor parkeren en zicht op het water.
f
De Scheendijk-Noord ontwikkelen tot uitnodigend overgangsgebied met een meer ‘open’ karakter, waarmee de beleefbaarheid en toegankelijkheid van het achterliggende legakker- en plassengebied ten oosten van de Scheendijk wordt vergroot en de kwaliteit van de recreatieve bedrijvigheid aan de Scheendijk wordt versterkt.
g
Het her-ontwikkelen van de recreatie-eilanden (daar waar gewenst of mogelijk) tot goed onderhouden en ingerichte leisure-eilanden met een divers recreatief aanbod waar recreatie en natuur samenkomen in een onderling versterkend concept dat past bij het gebied waarbij een icoon voor de Oostelijke Vechtplassen tot stand komt. De eilanden bieden een goede basiskwaliteit met verzorgde voorzieningen, aanlegplaatsen, stranden, natuur, verpoosplekken en waar wenselijk horeca.
h
Het verbeteren van de bereikbaarheid en ontsluiting van het gebied en de plekken met een aantrekkende werking. Hierbij ligt het accent op het tot stand brengen van transferia die goed bereikbaar zijn met eigen of openbaar vervoer. Van daaruit kunnen via ofwel openbaar vervoer ofwel privaat georganiseerd groepsvervoer, recreatieve bestemmingen bereikbaar worden gemaakt.
i
Het creëren van een meer divers dagrecreatief aanbod, met nieuwe attractiepunten en routes voor het beleven van natuur, landschap en cultuurhistorie, ook voor minder validen.
j
Het versterken en ontwikkelen van de unieke (landschappelijke, natuur, water, cultuurhistorische) kwaliteiten van het vrijetijdslandschap door legakkerherstel, maken doorzichten naar de plassen, benutten kwelwater en beleefbaar maken van de natuur.
k
Ontwikkelen van verdienmodellen, exploitatievormen en/of samenwerkingsverbanden die het mogelijk maken om publiek en privaat eigendom (van legakkers, eilanden en andere eigendommen in de plassen met veel onderhoudskosten) te behouden, de aanwezige kwaliteiten en waarden te vergroten en het beheer en de exploitatie van deze eigendommen duurzaam te organiseren en te financieren.
2
Het versterken van de ecologische waarden van het gebied zodat een aaneengesloten robuust netwerk van natuurgebieden ontstaat met potenties voor de ontwikkeling van topnatuur. Hiertoe wordt het natuur- en waterbeleid van de overheid versneld uitgevoerd, de financiering hiervan zeker gesteld en worden – waar nodig – aanvullende maatregelen genomen die de natuurwaarden verhogen en robuust beheer waarborgen. Deze aanvullende maatregelen zijn tevens nodig als compensatie voor het mogelijk maken van recreatieve maatregelen en activiteiten. Dit vertaalt zich in de volgende opgaven: a
De versnelde afronding van het NNN (Natuurnetwerk Nederland), waarbij de door provincies in het natuurbeleid vastgestelde begrenzing (inrichting van circa 800 ha nieuw natuurgebied) als uitgangspunt wordt genomen voor de verdere realisatie. Om de nieuwe natuur te kunnen inrichten, dient uiterlijk 1 juli 2024 circa 600 ha landbouwgrond beschikbaar te komen voor de natuur via een zorgvuldig proces en passende (maatwerk)afspraken met de huidige grondgebruikers en waar mogelijk is gestart met de inrichting.
b
Het onderling verbinden van natuurgebieden door faunapassages, zodat de barrièrewerking van (lokale) infrastructuur
c
Realiseren van 70 ha +in het plangebied voor moerasvogels (grote karekiet, purperreiger, roerdomp, woudaapje,
voor flora en fauna is geminimaliseerd;
porseleinhoen en zwarte stern) in de Vechtplassen door het omvormen van bestaande verruigde en/of verboste natuurgebieden tot rietmoeras, natuureilanden en legakkerherstel met nieuwe rietoevers, waarbij het overtollige veenslib van de Loosdrechtse Plassen als grondstof wordt gebruikt. d
Verkenning van mogelijkheden tot realisatie nieuw leefgebied moerasvogels en/of ecologische verbindingen buiten bestaande NNN en/of projectgebied. Bij deze verkenning wordt LTO betrokken en wordt het landbouwbelang goed meegenomen.
e f
Het bestrijden c.q. beheersen van vraat van oever- en watervegetatie en invasieve exoten.
Het vergroten van de biodiversiteit door zonering (o.a. aanwijzen rustgebieden) en het zo optimaal benutten en/of herstellen van de natuurlijke potenties en kwaliteiten van het gebied (waaronder gradiëntrijke overgangen, verlandingsstadia behorend bij laagveenmoerassen), waarbij de N2000 doelstellingen het uitgangspunt zijn;
g
Het behouden en verbeteren van de ecologische waterkwaliteit in alle wateren met als doel ecologisch gezond water: helder water met voldoende ondergedoken waterplanten en oevervegetatie, vis, macrofauna en fytoplankton. Voor de bijzondere natuur in de OVP is de waterkwaliteit van essentieel belang. Het zorgt er immers voor een belangrijk deel voor dat de waterhuishouding van het gebied op orde komt en het gebied robuust wordt en tegen een stootje kan. Hiermee worden ook de voorwaarden voor zwemwater, Natura 2000, KRW en ander gebruik van het water gerealiseerd, met als belangrijkste opgaven: herstel van de kwel toestroom (waaronder vermindering van de
Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen Provincie Noord-Holland | 9
grondwaterwinning Loosdrecht ten opzichte van de huidige winning. Uitgangspunt is tevens voorkomen van onaanvaardbare schade aan de omgeving (bebouwing), indien nodig met specifieke maatregelen), beperken van fosfaat in het water door het sturen van waterstromen en zuiveren (slimme, lokale oplossingen om fosfaat uit het water te halen), oplossen opwerveling van slib in de Loosdrechtse Plassen en de Kievitsbuurten, het beheer en inrichting van oevers, petgaten enz. 3
Het in gang zetten van een transformatie van de recreatiesector waarbij de sector groeit naar een sterke economische sector die in staat is de diversiteit in het recreatief aanbod te vergroten, zodat het Vechtplassengebied: a
uitblinkt in de beleving van natuur en cultuurlandschap;
b
een onthaastingsgebied vormt voor waterrecreatie met iconische eilanden en zeilwedstrijdsport;
c
een bestemming is voor (inter)nationaal kortverblijf en regionaal langverblijf en regionale dagrecreatie;
d
hippe terrassen en strandgevoel herbergt;
e
wonen en recreëren gedifferentieerd samen laat gaan;
f
de nummer één positie in Nederland inneemt als instapgebied voor de waterrecreatie;
g
duurzaamheid hoog in het vaandel heeft staan.
Daarnaast vindt promotie en marketing van het gebied plaats in samenwerking met Amsterdam, Utrecht en de gemeenten (Toerisme Gooi & Vechtstreek en U10, samenwerkende Utrechtse gemeenten), zodat aangesloten wordt op initiatieven als MRA, Regiostrategie Utrecht, waarbij ook aandacht is voor een duidelijke bewegwijzering en bebording naar het gebied op de rijkswegen (A1 en A7) en de provinciale- en gemeentelijke wegen.
Artikel 4 – doel Gebiedsakkoord Met dit Gebiedsakkoord committeren partijen zich aan de gezamenlijke ambities en doelen voor het gebied Oostelijke Vechtplassen voor de lange termijn (2027) en leggen ze afspraken vast over de wijze waarop partijen deze ambities en doelen de komende tien jaar gestalte gaan geven.
Artikel 5 – Uitvoeringsprogramma 1
Voor het realiseren van de doelstellingen uit artikel 3 is een Uitvoeringsprogramma Oostelijke Vechtplassen 2017-2027 opgesteld. Dit Uitvoeringsprogramma is onderdeel van dit Gebiedsakkoord. Het bevat concrete investeringsprojecten en planprocessen om de komende jaren een forse uitvoeringsimpuls te geven aan dit Gebiedsakkoord. Partijen verbinden zich tot de planvorming en uitvoering van dit Uitvoeringsprogramma en spannen zich in om de benodigde financiering hiervoor beschikbaar te krijgen, waarbij elk van de partijen - binnen haar mogelijkheden - haar taak uitvoert c.q. haar bevoegdheden inzet teneinde dit te bereiken.
2
Partijen zien het als gezamenlijke verantwoordelijkheid om het Uitvoeringsprogramma Oostelijke Vechtplassen uiterlijk op 31 december 2027 gerealiseerd te hebben, waarbij de integraliteit en de juiste balans tussen economie, ecologie en leefbaarheid gewaarborgd dient te zijn.
Artikel 6 – monitoren Maatregelen uit het Uitvoeringsprogramma kunnen – naast de verwachte positieve effecten – ook negatieve bijwerkingen hebben. Partijen zetten zich er voor in om negatieve bijwerkingen zoveel mogelijk te voorkomen; zij maken nadere procedure afspraken over de evaluatie en eventueel tussentijdse bijstelling. Omdat niet alle gevolgen vooraf goed te voorspellen zijn, zal een monitorsysteem worden opgezet waarmee gedurende de komende tien jaar via verschillende parameters de effecten van maatregelen worden bijgehouden. Dit betreft tenminste: bezoekersaantallen, waterkwaliteit, natuurwaarden, baggeraanwas, stabiliteit van nieuwe oevers, vaarbewegingen en de kwaliteitsverbetering van de woonomgeving.
Artikel 7 – taken en verantwoordelijkheden 1
Partijen scheppen de benodigde randvoorwaarden om de geformuleerde doelen uit artikel 3 uit te voeren door: a
het beschikbaar stellen van de eigen bijdrage conform de nadere specificatie in artikel 7 lid 5;
10 |
b
het oppakken van het trekkerschap van specifieke projecten en processen zoals benoemd in artikel 7 lid 5 en het
c
het beschikbaar stellen van capaciteit om de projecten en processen uit het Uitvoeringsprogramma tijdig te kunnen
benoemen van projectleider(s) uit eigen organisaties om invulling te geven aan dit trekkerschap; realiseren, op basis van inschatting en planning van de projectleider van het betreffende project. 2
Partijen spannen zich in om voor elk van de drie benoemde categorieën (artikel 3.1, 3.2 en 3.3) in een goede onderlinge balans1) tot resultaten te komen, conform het planningsvoorstel in het Uitvoeringsprogramma Oostelijke Vechtplassen 2017 - 2027.
3
Partijen verplichten zich om per project zeker te stellen dat beheer en onderhoud in het kader van het desbetreffende project is gewaarborgd alvorens met de uitvoering van het desbetreffende project een begin wordt gemaakt.
4
Partijen spannen zich in om vanuit het bredere gebiedsperspectief de diverse plannen die voortvloeien uit dit Gebiedsakkoord te beoordelen op de gevolgen en/of positieve bijdrage voor de verschillende belangen die spelen in het gebied waaronder natuur, recreatie en wonen.
5
Onverminderd het bepaalde in de leden 1 t/m 4 van dit Artikel zijn per partij de volgende specifieke taken en verantwoordelijkheden afgesproken:
Provincie Noord-Holland a
Draagt zorg voor de financiering van haar budgetdeel, te weten:
Onderdeel
Bijdrage provincie Noord-Holland
Recreatieve verbindingen
€ 4.730.000
Transitie recreatiesector
€ 235.000
Bagger & Zwevend slib
€ 9.993.156
Versterken ecologische waarden
€ 20.161.000
Bestrijding invasieve exoten
€ 500.000
Proces en onderzoek
€ 30.000
Totaal
b
€ 35.649.156
Stelt, op voordracht van de stuurgroep Gooi en Vechtstreek (gedaan in vergadering van 31 maart 2017), de volgende Groene Uitwegmiddelen beschikbaar:
Onderdeel
Bijdrage Groene Uitweg
’s-Gravelandsevaart
€ 3.800.000
MER vaarverbinding Loosdrechtse plassen – Hilversums kanaal
€ 100.000
Recreatieve routes
€ 957.500
Gebiedsloods
€ 80.000
Horstermeerpolder Ontsnippering N201 Totaal
c
€ 5.500.000 € 500.000 € 10.937.500
Spant zich in om – in samenwerking met waterschap Amstel, Gooi en Vecht – een bijdrage vanuit POP (EU) te verkrijgen van 1.880.000 ten behoeve van waterkwaliteitsmaatregelen.
d
Spant zich in om een bijdrage vanuit LIFE (EU) te verkrijgen van € 3.000.000,- voor de aanleg van natuureilanden. Hierbij dienen de natuureilanden als verwerkingslocatie van bagger uit de Loosdrechtse plassen en als belangrijk aanvullend habitat voor N2000 doelsoorten.
e
Verzorgt het trekkerschap van tenminste de volgende onderdelen van het Uitvoeringsprogramma: de vaarverbinding Loosdrechtse plassen – Hilversums Kanaal, de aanpak van bagger en zwevend slib, het beheersplan invasieve exoten en de realisatie van het Natuurnetwerk Nederland, incl. ecologische verbindingen, nieuwe natuurgebieden en natuureilanden.
f
Verzorgt, samen met provincie Utrecht, het trekkerschap van het onderdeel transformatie recreatiesector zoals opgenomen in het Uitvoeringsprogramma.
1) Dit betekent dat de energie (geld, capaciteit) die partijen steken in het behalen van de doelen op een evenredige manier verdeeld is tussen de drie categorieën en dat de uitvoering gelijk oploopt. Het zal echter noodzakelijk zijn dat enkele natuurmaatregelen voorafgaand aan overige maatregelen worden genomen, teneinde negatieve effecten op natuur te voorkomen. Dit wordt nader gespecificeerd in het uitvoeringsprogramma.
Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen Provincie Noord-Holland | 11
Provincie Utrecht a
Draagt zorg voor de financiering van haar budgetdeel, te weten:
Onderdeel
Bijdrage Provincie Utrecht
Transitie recreatiesector
€ 35.000
Voorbereiding baggerproject
€ 135.000
Totaal
€ 170.000
b
Spant zich in om vóór de start van de uitvoering van het baggerproject, het resterende budgetdeel van Provincie Utrecht à € 2.375.147,-. beschikbaar te stellen.
c
Verzorgt, samen met provincie Noord-Holland, het trekkerschap van het onderdeel transformatie recreatiesector zoals opgenomen in het Uitvoeringsprogramma.
Waterschap Amstel, Gooi en Vecht a
Draagt zorg voor de financiering van haar budgetdeel, te weten:
Onderdeel
Bijdrage waterschap Amstel, Gooi en Vecht
Recreatieve verbindingen*
€ 243.800
Bagger, zwevend slib en waterplanten
€ 5.691.863
Verbeteren waterkwaliteit**
€ 420.000
Totaal
€ 6.355.663
* Dit betreft water gerelateerde recreatieve verbindingen. ** Indien nader onderzoek uitwijst dat beperken fosfaatbelasting Hilversums Kanaal nodig is, dan kan dit bedrag verhoogd worden.
b
Verzorgt het trekkerschap van tenminste de volgende onderdelen van het Uitvoeringsprogramma: aanpak zwevend slib, verbetering waterkwaliteit.
Gemeente Wijdemeren a
Draagt zorg voor de financiering van haar budgetdeel, te weten:
Onderdeel
Bijdrage gemeente WIjdemeren
Recreatieve verbindingen
€ 654.600
Transitie recreatiesector
€ 95.000
Bagger & Zwevend slib
€ 2.008.118
Proces en onderzoek
€ 75.000
Totaal
€ 2.832.718
b
Verzorgt het trekkerschap van de vaarverbinding ’s-Gravelandsevaart
c
Verzorgt, samen met gemeente Stichtse Vecht, het trekkerschap van de onderdelen ‘onderzoek ontsluiting en toegankelijkheid’ en ‘Van dorpslint naar recreatieboulevard’.
Gemeente Stichtse Vecht a
Draagt zorg voor de financiering van haar budgetdeel, te weten:
Onderdeel
Bijdrage gemeente Stichtse Vecht
Recreatieve verbindingen Transitie recreatiesector Bagger & Zwevend slib Proces en onderzoek Totaal
€ 90.000 € 30.000 € 1.330.000 € 50.000 € 1.500.000
b
Verzorgt het trekkerschap (procesmanagement) van deelproject duurzaam legakkerherstel Kievitsbuurten.
c
Verzorgt, samen met gemeente Wijdemeren, het trekkerschap van de onderdelen ‘onderzoek ontsluiting en toegankelijkheid’ en ‘Van dorpslint naar recreatieboulevard’.
Gemeente Hilversum a
Spant zich in om - vóór de start van de uitvoering - een bijdrage van € 250.000,- beschikbaar te stellen voor het project vaarverbinding ’s-Gravelandse Vaart.
12 |
Regio Gooi & Vechtstreek a
Spant zich in om regionaal budget vrij te maken voor de cofinanciering van recreatieve verbindingen die van regionale betekenis zijn.
b
Vervult een trekkerschap bij het verbeteren van het recreatieve routenetwerk, zowel voor het varen, fietsen en wandelen.
Plassenschap Loosdrechtse plassen e.o. a
Draagt zorg voor de financiering van haar budgetdeel, te weten:
Onderdeel
Bijdrage plassenschap Loosdrechtse plassen e.o.
Recreatieve verbindingen
€ 40.600
Transitie recreatiesector
€ 10.000
Bagger & Zwevend slib
€ 836.716
Proces en onderzoek Totaal
b
€ 19.000 € 906.316
Draagt, naar vermogen, inhoudelijk bij aan het samenwerkingsproces middels kennis en inzet van personeel en waar nodig het beschikbaar stellen van materiaal en materieel, voor zover dit past binnen het behartigen van de belangen van de openluchtrecreatie en de bescherming van natuur en landschap en de veilige en vlotte doorvaart in het werkgebied van het Plassenschap Loosdrecht.
HISWA/ RECRON/ Watersportverbond/ Vereniging verenigde bedrijven Boomhoek a
Spannen zich in om het baggerprobleem in de jachthavens van Oostelijke Vechtplassen (ingeschat op circa 300.000 m3 bagger) op te lossen en zullen zich hiervoor hard maken bij hun leden en de overige jachthaveneigenaren. Voorwaarden hierbij zijn dat er (1) een baggerdepot beschikbaar is waar tegen marktconforme tarieven de bagger kan worden gestort en (2) het baggerwerk in de Loosdrechtse plassen ver genoeg is gevorderd zodat verplaatsing van bagger vanuit de plas naar de jachthavens niet aannemelijk is.
Natuurmonumenten a
levert vanuit haar rol als natuurbeheerder en het zijn van een beweging van mensen met hart voor de natuur kennis, menskracht en expertise bij de uitwerking van projecten uit het Gebiedsakkoord, waarbij het accent ligt op de realisatie van de natuurdoelstellingen en het goed laten samengaan van natuur en recreatie in het gebied.
Vechtplassencommissie a
levert (lokale) kennis en expertise bij de uitwerking van projecten uit het Gebiedsakkoord, waarbij het accent ligt op de realisatie van de natuurdoelstellingen en het goed laten samengaan van natuur en recreatie in het gebied.
Waternet a
levert kennis, menskracht en expertise bij de uitwerking van projecten uit het Gebiedsakkoord, waarbij het accent ligt op de nadere invulling van de natuurdoelstellingen en het goed laten samen gaan van natuur, recreatie, drinkwaterproductie en cultuurhistorie in het gebied.
Vereniging Kievitsbuurten a
is mede-initiator en medefinancier van het deelproces Kievitsbuurten en wendt haar expertise en ervaring aan in de visievormende fase van dit proces waarin alle belanghebbende gebiedspartijen participeren.
b
zet haar expertise en ervaring blijvend in bij de uitvoering van de deelprojecten en is bereid om, vanuit het oogpunt van behoud van de voor het gebied kenmerkende legakkerstructuur en met respect voor de cultuurhistorische en ecologische betekenis voor het totale gebied, een bemiddelende rol naar haar leden/eigenaren op zich te nemen met betrekking tot de realisatie van (onder meer) rietoevers en de ontwikkeling van een beheerstrategie voor het totale legakkergebied van de beide Kievitsbuurten.
BELP a
levert (lokale) kennis en expertise bij de uitwerking van projecten uit het Gebiedsakkoord, waarbij het accent ligt op de nadere invulling van de baggeropgave van de Loosdrechtse plassen.
Toeristische kanobond Nederland a
levert (lokale) kennis en expertise bij de uitwerking van projecten uit het Gebiedsakkoord, waarbij het accent ligt op de nadere invulling van het netwerk voor kanovaren.
Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen Provincie Noord-Holland | 13
LTO a
draagt zorg voor belangenbehartiging van de landbouwsector en – daar waar realisatie van doelen uit het Gebiedsakkoord de landbouwbelangen raken – het leveren van een bijdrage aan de totstandkoming van maatwerkoplossingen waarbij zorgvuldig wordt omgegaan met de landbouwbelangen.
Artikel 8 – organisatie 8.1
Stuurgroep Oostelijke Vechtplassen
Partijen stellen een stuurgroep Oostelijke Vechtplassen in. 8.1.1 Samenstelling In de stuurgroep nemen de volgende partijen op bestuurlijk niveau deel: de provincie Noord-Holland, de provincie Utrecht, het Waterschap Amstel, Gooi en Vecht, de gemeente Wijdemeren, de gemeente Hilversum, de gemeente Stichtse Vecht, het Plassenschap Loosdrecht e.o., de Regio G&V, een vertegenwoordiger van HISWA/RECRONWatersportverbond/Vereniging Verenigde bedrijven Boomhoek (hierna: de watersportorganisaties), de Vereniging tot Behoud van Natuurmonumenten en LTO. Elke in de stuurgroep vertegenwoordigde partij heeft één stem. De gedeputeerde van de provincie Noord-Holland treedt op als voorzitter van de stuurgroep en draagt zorg voor het secretariaat van de stuurgroep. Partijen die het Gebiedsakkoord mede ondertekenen maar geen zitting hebben in de stuurgroep, zullen als agendalid op de hoogte worden gehouden van de agenda en verslaglegging van de stuurgroepvergaderingen. In het geval in de stuurgroep besluitvorming plaatsvindt over specifieke onderwerpen waar een agendalid bij betrokken is, dan wordt dit agendalid voor de betreffende stuurgroepvergadering uitgenodigd en heeft dit agendalid ten aanzien van het specifieke onderwerp waarvoor het agendalid is uitgenodigd stemrecht.
Partijen komen overeen dat het voor derden mogelijk moet zijn om toe te treden tot dit Gebiedsakkoord, in welk geval een aanvullende overeenkomst tussen alle partijen tot stand dient te komen. 8.1.2 Bevoegdheden •
De stuurgroep heeft de bevoegdheid om uit het beschikbare budget, zoals benoemd in artikel 9 lid 1 middelen toe te kennen aan projecten en processen uit het Gebiedsakkoord, conform de toegekende middelen per onderdeel zoals benoemd in artikel 9 lid 1.
•
Indien er wijzigingen optreden in scope en/of benodigde financiering van de projecten, dan kan de stuurgroep besluiten tot een herverdeling van de toegekende budgetten binnen een onderdeel, zoals benoemd in artikel 7.
•
Indien er sprake is van een wijziging in scope en/of financiering, die niet kan worden opgelost door middel van een herverdeling van de toegekende budgetten binnen een onderdeel, dan zal de Stuurgroep een voorstel voorleggen aan de dagelijkse en/of algemene besturen van de partijen over herverdeling van het totale budget en/of het verkrijgen van aanvullend budget.
•
Besluiten worden genomen op basis van unanimiteit, met dien verstande dat wanneer Partijen – ook na herhaald overleg – niet tot consensus kunnen komen, sprake is van een geschil in de zin van artikel 13.
8.1.3 Taken De stuurgroep heeft de volgende taken: •
Het nemen van besluiten over de volgende specifieke onderdelen van het Uitvoeringsprogramma: -
Het vaststellen van een plan van aanpak voor de realisatie van de bagger- en zwevend slibopgave in de Loosdrechtse plassen, inclusief de toepassing er van bij het herstel & duurzaam behoud van het legakkerlandschap Kievitsbuurten en de aanleg van natuureilanden, en besluitvorming over het vrijgeven van de daarvoor benodigde middelen;
-
Het vaststellen van een plan van aanpak voor duurzaam behoud leggakkerlandschap Kievitsbuurten;
-
Het vaststellen van een plan van aanpak voor de vaarverbinding ’s-GravelandsevVaart voor (elektrische) sloepen en
-
Advisering aan de bevoegde gezagen (provincie Noord-Holland, gemeente Wijdemeren, het waterschap Amstel, Gooi
besluiten over het vrijgeven van de daarvoor benodigde middelen; en Vecht en het Plassenschap Loosdrecht e.o.) over het al dan niet tot stand brengen (en de eventuele wijze waarop) van de vaarverbinding Loosdrechtse plassen - Hilversums kanaal, onder meer op basis van de resultaten van de MER rapportage;
14 |
-
Het vaststellen van een plan van aanpak ten behoeve van de realisatie van de fysieke recreatieve verbindingen op land en – op basis hiervan - het vrijgeven van middelen voor specifieke projecten t.b.v. de realisatie van deze recreatieve verbindingen;
-
Het vaststellen van een plan van aanpak, dat in ieder geval inhoudt de grondverwervingsstrategie, voor de verdere
-
Het vaststellen van een plan van aanpak voor de bestrijding van invasieve exoten zoals de Cabomba);
-
Het vaststellen van een plan van aanpak ten behoeve van het stimuleren van een duurzame watersportsector in de
uitwerking van het versterken van de ecologische waarden in Oostelijke Vechtplassen;
Oostelijke Vechtplassen, op basis van de resultaten van nader onderzoek zoals benoemd in paragraaf 3.3 van het Uitvoeringsprogramma.
•
-
Beslissen over de besteding van eventueel aanvullend budget in de zin van artikel 8.1.2.
-
Beslissen over de vraag hoe het budget dat door partijen ter beschikking is of wordt gesteld, beheerd zal worden.
Kennisnemen van resultaten van onderzoeken en processen die voortvloeien uit dit Gebiedsakkoord (zoals de prijsvraag ‘Icoon Oostelijke Vechtplassen’, het onderzoek ontsluiting en toegankelijkheid en het project van dorpslint naar recreatieboulevard) en vervolgafspraken;
•
Het aanjagen van de uitvoering en het – waar nodig – oplossen van dilemma’s/geschillen die de uitvoering van het Gebiedsakkoord vertragen of blokkeren;
•
Het bewaken van de kwaliteit van de plannen (waaronder de integraliteit en de duurzaamheid) en het bewaken van de zorgvuldigheid waarmee plannen tot stand komen;
•
Het vaststellen van voortgangsrapportages en updates van het Uitvoeringsprogramma, zoals benoemd in artikel 5.
•
Externe communicatie over het Gebiedsakkoord en Uitvoeringsprogramma.
8.1.4 Vergaderfrequentie De stuurgroep komt tenminste tweemaal per jaar bijeen. Op voordracht van één van de leden van de stuurgroep kan de voorzitter besluiten om hier van af te wijken. 8.1.5 Tussentijdse evaluatie In 2020 zal de stuurgroep een tussentijdse evaluatie opstellen van het Uitvoeringsprogramma Oostelijke Vechtplassen op basis van informatie van de verschillende projectleiders. Hierin wordt meegenomen in hoeverre het Uitvoeringsprogramma in uitvoering is genomen en of hiervoor de benodigde besluiten zijn genomen en middelen zijn toegekend. Mede op basis hiervan kan de stuurgroep besluiten de vergaderfrequentie van de stuurgroep aan te passen. 8.1.6 Relatie met stuurgroep Gooi & Vechtstreek en programma Gooi & Vechtstreek De stuurgroep Oostelijke Vechtplassen stemt regelmatig af met de stuurgroep Gooi en Vechtstreek om de samenhang te waarborgen tussen de activiteiten in de Oostelijke Vechtplassen en de activiteiten van de verschillende andere programma’s in de regio. Hiertoe zal tenminste één lid van de stuurgroep Oostelijke Vechtplassen ook vertegenwoordigd zijn in de stuurgroep Gooi en Vechtstreek. Relevante onderwerpen m.b.t. het waarborgen van de samenhang zijn in ieder geval de grens overschrijdende ecologische en recreatieve netwerken, het Groene Uitweg programma en het MIRT Amsterdam Oost.
Indien zich wijzigingen in scope en financiering van projecten voordoen die resulteren in wijzigingen in het Groene Uitweg programma (qua scope en financiering), dan zal dit door de regiegroep Oostelijke Vechtplassen (zie 9.2) ter besluitvorming worden voorgelegd aan de stuurgroep Gooi en Vechtstreek. 8.2
Regiegroep Oostelijke Vechtplassen
Partijen stellen een compacte regiegroep Oostelijke Vechtplassen in. 8.2.1 Taken r egiegroep De regiegroep heeft de volgende taken: •
Het aanwijzen van `trekkers’ van (deel)projecten zoals genoemd in het Uitvoeringsprogramma, voor zover die ‘trekkers’ in het Uitvoeringsprogramma nog niet zijn aangewezen;
•
Uitvoeren van een eerste toets op ingediende plannen van aanpak die door de stuurgroep moeten worden vastgesteld;
•
Het voorbereiden van de besluitvorming in de stuurgroep;
•
Het fungeren als eerste aanspreekpunt voor de bestuurders uit de stuurgroep;
•
Het vaststellen van plannen van aanpak voor zover deze niet tot de bevoegdheid van de stuurgroep behoren;
•
Het bewaken van de voortgang en samenhang van projecten genoemd in het Uitvoeringsprogramma;
•
Het optreden als intermediair en aanspreekpunt tussen de stuurgroep, de projectleiders en de projectgroepen, het zo nodig met raad en daad ondersteunen van de projectleiders, het bewaken van de voortgang van de werkzaamheden in de projectgroepen.
•
Het bewaken van het programmabudget.
Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen Provincie Noord-Holland | 15
•
Het doen van voorstellen aan de stuurgroep omtrent de wijze van beheer van de voor de projecten beschikbare budgetten. Daarbij zal de regiegroep onderzoeken of het instellen van een investeringsfonds de geëigende vorm is om het beschikbare budget te beheren.
8.2.2 Samenstelling regiegroep De regiegroep bestaat uit de ambtelijke vertegenwoordigers van de provincies Utrecht en Noord-Holland, de gemeenten Stichtse Vecht, Hilversum en Wijdemeren, het waterschap Amstel Gooi en Vecht, Plassenschap Loosdrecht e.o., de Regio G&V en een vertegenwoordiger namens de watersportsector en de vereniging tot behoud van Natuurmonumenten. De ambtelijk vertegenwoordiger van de provincie Noord-Holland is tevens de programmamanager. Andere partijen die het Gebiedsakkoord mede hebben ondertekend worden agendalid van de regiegroep. In het geval in de regiegroep besluitvorming plaatsvindt over specifieke onderwerpen waar een agendalid bij betrokken is, dan wordt dit agendalid voor de betreffende regiegroepvergadering uitgenodigd en heeft dit agendalid ten aanzien van het specifieke onderwerp waarvoor het agendalid is uitgenodigd stemrecht. 8.2.3 Vergaderfrequentie en stemverhoudingen De regiegroep stelt een eigen vergaderschema op waarbij het vertrekpunt is dat de regiegroep maandelijks bijeen komt. De regiegroep blijft actief zolang de stuurgroep Oostelijke Vechtplassen actief is. Na ontbinden van de stuurgroep zal bepaald worden of de regiegroep haar taken voortzet en zo ja, op welke wijze dit gebeurt.
Besluiten worden genomen op basis van unanimiteit, met dien verstande dat wanneer Partijen – ook na herhaald overleg – niet tot consensus kunnen komen, sprake is van een geschil dat wordt voorgelegd aan de stuurgroep. 8.3
De programmamanager
De provincie Noord-Holland wijst een programmamanager aan. 8.3.1 Taken programmamanager •
De programmamanager is secretaris van de stuurgroep.
•
De programmamanager is voorzitter van de regiegroep en stuurt het secretariaat van de regiegroep aan.
•
De programmamanager geeft uitvoering aan de besluiten van de stuurgroep en de regiegroep.
8.4 Projectleiders en projectgroepen Voor de uitvoering van de verschillende projecten van het Uitvoeringsprogramma zijn in het Uitvoeringsprogramma ‘trekkers’ aangewezen. De trekkers zullen voor elk van de (deel)projecten uit het Uitvoeringsprogramma een projectleider aanwijzen die een plan van aanpak voor het specifieke (deel)project opstelt/(verder) uitwerkt. Dit plan van aanpak bevat in ieder geval een opgave van de uit te voeren werkzaamheden, een planning, een raming van de kosten alsmede de aanduiding wie, wanneer van toepassing, voor het beheer en onderhoud verantwoordelijk is en wie als opdrachtgever zal fungeren. Zo nodig stelt de projectleider een projectgroep samen. De projectleiders zullen de regiegroep periodiek op de hoogte brengen van de plannen van aanpak en de voortgang van hun projecten. Voor omvangrijke en complexe projecten worden de plannen van aanpak vastgesteld door de stuurgroep (zie artikel 8.1.1). 8.5
Betrokkenheid belanghebbenden
Het Uitvoeringsprogramma bevat veel doelstellingen en verschillende projecten die nauwe samenhang met elkaar hebben. Bij de planuitwerking is het daarom van belang om de dwarsverbanden tussen de projecten en ook tussen belangen in de gaten te houden. In het verlengde van het ‘open’ planproces dat is gehanteerd bij de totstandkoming van Gebiedsakkoord en Uitvoerings
programma, zal regelmatig (tenminste vier keer per jaar) een integratiebijeenkomst of inloopmiddag worden georganiseerd.
Hiervoor worden belanghebbende partijen uitgenodigd en krijgen partijen vooraf ook gelegenheid om onderwerpen op de agenda te zetten. Dit zijn momenten waarop de stand van zaken van de verschillende projecten wordt gecommuniceerd en partijen kansen en/of knelpunten kunnen signaleren en meedenken over oplossingsrichtingen.
16 |
Artikel 9 - financiering 1
De totale kosten van het Uitvoeringsprogramma Oostelijke Vechtplassen 2017 – 2027 zijn geraamd op € 77.192.000. De financiering van het Uitvoeringsprogramma vindt plaats conform de bijdragen van partijen zoals in artikel 7 benoemd. Bij het tekenen van dit Gebiedsakkoord is per onderdeel het volgende budget beschikbaar:
Onderdeel
Geraamde Kosten
Beschikbaar budget
Recreatieve verbindingen
€ 14.071.000
€ 10.481.800
Transitie recreatiesector
€
€
Bagger & Zwevend slib
€ 30.850.000
€ 23.459.853
Versterking ecologische waarden
€ 30.511.000
€ 30.511.000
Bestrijding invasieve exoten
€
1.000.000
€
500.000
Proces en onderzoek
€
190.000
€
190.000
570.000
€ 77.192.000
Dekking voorzien in de komende jaren €
Nog te besluiten
608.800
€ 2.980.400
570.000
€ 65.712.653
€ 7.390.147 €
500.000
€ 8.498.947
€ 2.980.400
De Stuurgroep gaat pas akkoord met uitvoering van een project als alle (inclusief beheer en onderhoud) daarvoor benodigde financiering geregeld is. 2
Het kasritme (welk budget is welk jaar nodig) wordt gedurende de looptijd van het Gebiedsakkoord door de programmamanager nader uitgewerkt en ter besluitvorming voorgelegd aan de stuurgroep. Een eerste vertrekpunt is in het Uitvoeringsprogramma opgenomen.
3
Partijen zullen actief en blijvend de mogelijkheden onderzoeken om, ten behoeve van de realisering van het Gebiedsakkoord, aanvullend budget te verkrijgen vanuit private en/of publieke middelen met speciale aandacht voor private fondsen en/of EU fondsen. Het aanvullend budget kan worden gebruikt om eventuele te ontstane tekorten te dekken, dan wel extra projecten uit te voeren.
4
Er is niet voorzien in kosten voor niet-declarabele of niet-verrekenbare BTW. Partijen zullen zich maximaal inspannen om optimaal gebruik te maken van de mogelijkheden die partijen hebben om BTW te compenseren, om zodoende eventuele kosten voor niet-declarabele of niet-verrekenbare BTW tot een minimum te beperken.
5
Partijen onderzoeken hoe het budget dat door partijen beschikbaar is en wordt gesteld, beheerd zal worden.
Artikel 10 - planning Partijen hanteren de planning van het Uitvoeringsprogramma Oostelijke Vechtplassen met 31 december 2027 als eindtermijn voor de uitvoering. Per project en proces is in het Uitvoeringsprogramma een globale planning aangegeven. Projectleiders van betreffende projecten en processen dragen zorg voor een verdere detaillering van deze planning.
Artikel 11 - algemeen bestuurlijk voorbehoud Alle in deze overeenkomst aangegane verplichtingen gelden binnen de beperkingen van de bevoegdheden van partijen en hun bestuursorganen en laten hun publiekrechtelijke verantwoordelijkheden en de uitoefening van hun publiekrechtelijke bevoegdheden onverlet. Op de overheidspartijen rust een inspanningsverplichting om te bevorderen dat de voor uitvoering van het Gebiedsakkoord benodigde toestemmingen, ontheffingen, vrijstellingen, goedkeuringen en wijzigingen van de planologisch regimes met voortvarendheid tot stand komen en – met behoud van de eigen verantwoordelijkheid als overheid – tijdig zullen worden verleend. Niet bestuurlijke partijen behouden de bevoegdheid bezwaar en beroep in te stellen.
Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen Provincie Noord-Holland | 17
Artikel 12 –gewijzigde omstandigheden 1
Onverminderd het bepaalde in artikel 6:258 van het Burgerlijk Wetboek treden partijen in overleg indien er sprake is van gewijzigde omstandigheden, in de zin van het tweede lid van dit artikel, die van dien aard zijn dat deze overeenkomst billijkheidshalve behoort te worden gewijzigd of die wezenlijke gevolgen hebben voor de uitvoering van deze overeenkomst.
2
Van een dergelijke gewijzigde omstandigheid is in ieder geval sprake: a
indien de projectbijdragen niet toereikend blijken te zijn voor de realisering van projecten genoemd in het Uitvoeringsprogramma Oostelijke Vechtplassen, en bovendien geen redelijke mogelijkheid bestaat om op de voet van artikel 9.1.2 (zie hierboven) een oplossing te bereiken of;
b
indien een of meer financiële toezeggingen niet (kunnen) worden nagekomen;
c
indien na 5 jaar na inwerkingtreding van het Gebiedsakkoord, de inhoudelijke doelstellingen niet of niet in gelijke mate worden behaald, zodat een onbalans tussen bereiken van de drie pijlers ontstaat.
3
Indien sprake is van gewijzigde omstandigheden als bedoeld in lid 2 treden partijen zo spoedig mogelijk, doch uiterlijk binnen zes weken, in overleg in de stuurgroep nadat een partij de wens daartoe aan de andere partijen schriftelijk heeft meegedeeld.
4
In het overleg zullen partijen zich tot het uiterste inspannen om voor de in lid 2 geschetste problematiek een oplossing te vinden die past binnen de financiële kaders van het Gebiedsakkoord. Zo nodig zullen zij bezien of bepaalde (deel) projecten (al dan niet in afgeslankte vorm kunnen worden uitgevoerd dan wel afgerond) dan wel of bepaalde (deel)projecten alsnog niet worden uitgevoerd.
5
Indien dit overleg niet binnen 6 maanden na datum van aanvang van het overleg tot een oplossing leidt, is de geschillenregeling uit artikel 13 van toepassing.
6
Indien om welke reden dan ook een (deel)project uit het Uitvoeringsprogramma voortijdig wordt beëindigd en er project budget overblijft zal de Stuurgroep een verdeling tussen partijen vaststellen met in achtneming van de aard van de reeds gemaakte kosten en de door partijen daarvoor beschikbaar gestelde bijdragen. Deze verdeling is bindend.
Artikel 13 – geschillenregeling 1
Alle geschillen die uit deze overeenkomst voortvloeien zullen partijen op schrift stellen en eerst op minnelijke wijze trachten op te lossen. In onderling overleg kunnen de betreffende partijen die met elkaar een geschil hebben daartoe een derde neutrale partij uitnodigen om een niet bindend advies te geven.
2
Indien niet binnen twee maanden na ontvangst van het advies tot een voor de betrokken partijen aanvaardbare oplossing kan worden gekomen, kan de meest gerede partij bij de rechtbank Noord-Holland een verklaring van recht vorderen ter zake van het geschil.
Artikel 14 - inwerkingtreding Deze overeenkomst treedt in werking op de dag waarop zij door en namens alle Partijen is ondertekend en eindigt op 31 december 2027. Dit Gebiedsakkoord heeft 28 bladzijden, is in 200-voud opgemaakt en negentien keer door partijen ondertekend, en heeft 1 losse bijlage, te weten: Uitvoeringsprogramma Oostelijke Vechtplassen met kenmerk PNH-20171206/935022.
18 |
BIJLAGEN GEBIEDSAKKOORD
:
Bijlage 1
‘Kennis genomen van’: duiding achterliggende documenten
Bijlage 2
Begrippen en afkortingen
BIJLAGEN UITVOERINGSPROGRAMMA (losse uitgave) Bijlage 1
Kaart projectgebied met deelgebieden
Bijlage 1a
Kaart inventarisatie ontbrekende schakels van recreatieve routes op land
Bijlage 1b
Kostenverdeling recreatie
Bijlage 1c
Kaart recreatieve vaarroutes
Bijlage 1d
Uitsplitsing kosten ’s-Gravelandsevaart
Bijlage 2a
Kosten raming kasritme en financieringsvoorstel bagger aanpak
Bijlage 2b
Kostenraming en financieringsvoorstel zwevend slib aanpak
Bijlage 3
Toelichting mesotrofe verlanding
Bijlage 4
Kaart indicatieve vogelmaatregelen incl. zoekgebieden
Bijlage 5
Kaart verkenning kansrijke locaties voor mesotrofe verlanding
Bijlage 6a
Kaart NNN opgave
Bijlage 6b
Tabel NNN opgave
Bijlage 6c
Kaart type eigenaren niet-ingerichte NNN gronden
Bijlage 7
Kaart ontsnipperingslocaties
Bijlage 8
Kostenoverzicht versterken ecologische waarden
Bijlage 9
Kaart watersysteemmaatregelen
Bijlage 10
Kaart biologische kwaliteit waterlichamen
Bijlage 11
Kaart zoeklocaties maatregelen voor N2000 moerasvogels
Bijlage 12
Kwantificering maatregelen voor N2000 moerasvogels
Bijlage 13
Kaart impressie Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen
Losse kaart
Impressie Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen
Gebiedsakkoord Oostelijke Vechtplassen Provincie Noord-Holland | 19
BIJLAGE 1 ‘KENNIS GENOMEN VAN’: DUIDING ACHTERLIGGENDE DOCUMENTEN Provincie Noord Holland •
Ad Agenda Groen en Provinciaal meerjarenprogramma Groen
Het provinciaal natuurbeleid staat verwoord in de Agenda Groen. Het Programma Groen (PMG) is een uitwerking hiervan; hierin staat hoeveel de provincie aan welke groene projecten in het gebied investeert de komende jaren. Projecten met als doel natuurgebieden te realiseren (het Nationaal Natuurnetwerk, NNN) of in te richten (het Natura 2000-gebied), natuur- en recreatieve verbindingen aan te leggen, natuur te compenseren en een aantal groensubsidies zijn uitgewerkt in het Provinciaal Meerjarenprogramma Groen (PMjG 2016-2020). •
Ad Natuurbeheerplan 2017
Het Natuurbeheerplan vormt een uitwerking van de Agenda Groen en van het begrip ‘adequaat beheer’ dat hierin centraal staat. In het Natuurbeheerplan staat waar in Noord-Holland natuur is, welke doelen de provincie daar heeft en welke subsidiemogelijkheden er voor (agrarische) natuur zijn. Het Natuurbeheerplan bepaalt wat de huidige en de gewenste beheerdoelen zijn voor de Natura2000-gebieden, de NNN en de agrarische gebieden met natuurwaarden. •
Ad Aanwijzingsbesluit Natura2000
In dit besluit staat bepaald welk gebied als Natura 2000 is aangewezen. Dit netwerk moet de betrokken natuurlijke habitattypen, habitats van soorten en de leefgebieden van vogels in een gunstige staat van instandhouding behouden, of in voorkomend geval herstellen. Sinds 2014 wordt met partners gebiedsafspraken gemaakt waarmee de nodige maatregelen op basis van de Programmatische Aanpak Stikstof (PAS) en het (toekomstig) N2000 beheerplan worden gerealiseerd. •
Ad Groene Uitweg-programma
Vertrekpunt van het investeringsprogramma voor het Groene Uitweg programma is de opgave om de kwaliteiten van de hele regio voor de toekomst te behouden en versterken en ervoor te zorgen dat het gebied aan de ruimtelijke en groenblauwe verwachtingen en vragen voor de 21e eeuw kan voldoen. In het Uitvoeringsprogramma Groene Uitweg 2009 staan een aantal criteria genoemd die richting geven aan een mogelijke heroverweging van inzet: de z.g. Fonds Economische Structuur versterkings- (FES) criteria. •
Ad Watervisie 2021
Het regionale waterbeleid tot 2040 en de prioriteiten van de provincie op het gebied van waterveiligheid en schoon en voldoende (drink)water in de periode 2016-2021 vindt u in de Watervisie 2021. In de Watervisie 2021 staan de ecologische doelen voor nietnatuurlijk oppervlaktewater. Deze doelen zijn afgestemd met de waterbeheerders. Ook staan in de Watervisie 2021 maatregelen om de kwaliteit van het grondwater in de bodem van Noord-Holland te verbeteren. •