2026-RI-60 Behandelverzoek tijdelijke noodopvang

Gemeente Wijdemeren Postbus 190 1230 AD Loosdrecht

Aan de leden van de gemeenteraad van de gemeente Wijdemeren Door tussenkomst van de raadsgriffier Rading 1 1231 KB Loosdrecht

Datum: Uw kenmerk Ons kenmerk Onderwerp

Bezoekadres Rading 1 1231 KB Loosdrecht T. 14 035 T. +31 35 65 59 595 E. info@wijdemeren.nl www.wijdemeren.nl

23 juni 2026 Z.92105/D.456250 Raadsinformatiebrief Behandelverzoek tijdelijke noodopvang

Geachte leden van de gemeenteraad, Op de commissievergadering van uw raad d.d. 25 juni 2026 staat een behandelverzoek geagendeerd inzake de tijdelijke noodopvang aan de Rading 1 te Loosdrecht. Uw raad vraagt om een chronologisch overzicht van bestuurlijke momenten in dat kader. Dit overzicht treft u in de bijlage aan. Daarnaast informeren wij u met de raadsinformatiebrief over een aantal andere relevante zaken rondom de noodopvang. Stand van zaken tijdelijke noodopvang Na de komst van de eerste bewoners op 12 mei jl. is de noodopvang stapsgewijs in gebruik genomen tot het maximumaantal van 70 bewoners. Het betreft meerdere nationaliteiten waarbij de twee grootste groepen komen uit Soedan en Jemen. Er hebben zich veel vrijwilligers aangemeld om de bewoners te begeleiden. Activiteiten die worden georganiseerd zijn o.a. fietsen, wandelen en taallessen. Het COA is de eerste maand vooral bezig geweest met inrichten en het laten functioneren van de locatie. Vanaf 18 juni zijn, onder leiding van Vluchtelingenwerk, de taallessen gestart. Diverse andere activiteiten worden vanaf eind juni georganiseerd. De komst van de eerste groep heeft geleid tot veel onrust bij demonstraties. Hierbij heeft de burgemeester besloten om een noodbevel in te zetten op 21 april, 14 mei, 15 mei, 16 mei en 19 mei en een noodverordening in te zetten op 13 mei en deze te verlengen op 16 mei.

Verder zijn - via WOM (Wet openbare manifestaties)-brieven - voorschriften opgelegd aan de demonstranten. Na een aantal dagen was de noodverordening niet meer nodig, de voorschriften zijn nog wel geldend. Langzaam wordt het aantal demonstranten minder. Op dit moment demonstreren er ongeveer 20-30 mensen per avond. Hiermee is een soort status quo ontstaan. De demonstranten zoeken iedere avond de grenzen op van de voorschriften. De ene avond negeren zij de voorschriften meer dan op andere avonden. Twee avonden was de omvang en de overlast van de demonstranten groter. Dit betrof de “jubileum”-editie waar de demonstranten vierden dat zij de 50e dag hadden bereikt en dit betrof de dag dat een demonstratie in Hilversum werd ontbonden en toen een grote groep naar Loosdrecht trok (woensdag 17 juni).

Vanuit deze status quo signaleren wij 3 ontwikkelingen: 1) Overlast en gezondheidsproblemen voor direct aanwonenden: Vele inwoners en direct aanwonenden geven aan angst te voelen bij de demonstranten. Een aantal van hen durft ‘s avonds niet naar buiten. Ook ervaren zij veel overlast (geluid, blokkeren wegen, vuurwerk, intimidatie etc.). Dit leidt tot verhoogde stress en gezondheidsklachten. 2) Uitingen en acties worden radicaler: Vele inwoners constateren dat de uitingen van de demonstranten radicaler, extremistischer en racistisch worden. Dit geeft nieuwe onrust. Ook omdat de intimidatie hierdoor toeneemt. Voorbeelden die genoemd worden zijn het oprichten van buurtwacht (Security Team Defend Loosdrecht) die actief mensen uit de opvang opzoekt en aanspreekt als ook het doen van racistische uitingen zodra demonstranten mensen zien die mogelijk uit de opvang komen. Verder zien we online bedreigingen, intimidatie en belediging van medewerkers, boa’s en bestuurders. Daarnaast zijn wij toenemende racistische uitingen richting onze eigen inwoners. 3) Bewoners opvang staan nog los van samenleving: De bewoners van de opvang voelen zich op dit moment nog niet altijd vrij om naar buiten gaan. Zij worden op straat bejegend, uitgescholden of geprovoceerd. Ook activiteiten buiten de leiden nog tot spanningen tussen inwoners en bewoners.

In tegenstelling tot ervaring van COA bij andere opvangplekken kunnen de bewoners nog niet deelnemen aan de samenleving. Begrenzen & verbinden Deze ontwikkelingen stellen het college en de veiligheidsdriehoek (burgemeester, politie en OM) voor het lastige dilemma tussen begrenzen en verbinden. Begrenzen is noodzakelijk in verband met de demonstraties, maatschappelijke onrust, eventueel gevaar voor de opvanglocatie en overlast voor de directe omgeving. Daarbij is voortdurend oog geweest voor de belangen van de omwonenden die ernstige overlast van de demonstraties en de maatschappelijke onrust hebben ervaren. Verbinden is noodzakelijk om de samenleving de ruimte te geven om naar een vorm te gaan waarbij de bewoners onderdeel zijn van dagelijkse samenleving. Hiervoor is het belangrijk incidenten te voorkomen, vrijwilligers in staat te stellen activiteiten te begeleiden en vooral klachten van inwoners aan te horen en op te volgen. Tegelijkertijd constateren wij dat verder verbinden met de overgebleven harde kern van demonstranten lastig is. Zij blijven fel tegen iedere vorm van opvang, zij willen dat bewoners ‘s avonds binnen blijven en uitsluitend begeleid naar buiten mogen. De lokale veiligheidsdriehoek kijkt in dit kader voortdurend naar de mogelijkheden en eventueel aanvullende maatregelen. Dit dilemma speelt niet alleen in Loosdrecht, maar ook in diverse andere steden.

In de regio MiddenNederland gaat het dan over IJsselstein, Wijk bij Duurstede. De regionale veiligheidsdriehoek is in overleg met het interventieteam van het Kabinet over dit dilemma. Veiligheids- en leefbaarheidsplan Door het college is een veiligheids- en leefbaarheidsplan opgesteld. Dit is een dynamisch plan dat – indien nodig - naar bevinden zal worden bijgesteld. Het bijstellen is inmiddels een aantal keer gebeurd. Zo is 24-uurs beveiliging verdubbeld van 2 naar 4, zijn de uren dat begeleiders COA aanwezig verlengd naar 22.00 ’s avonds en is in overleg met bewoners meer verlichting gekomen in het Plantsoen van Erve Knorr. Verder konden de oorspronkelijke bedachte locaties voor verlichting niet allemaal uitgevoerd worden vanwege een natuurgebied (dassenburcht) en het ontbreken van de aanwezigheid van elektriciteit. De meest recente versie van het veiligheid- en leefbaarheidsplan staat op de website.

Juridische procedures Momenteel zijn er 42 verzoeken ontvangen in het kader van de WOO (Wet Open Overheid). Het college heeft de afdoening van deze verzoeken ter hand genomen, de eerste besluiten worden eind juni / begin juli verwacht. Er zijn op dit moment 2 claims bij de gemeente ingediend. Verder zijn twee rechtszaken geweest tegen de gedoogbeschikking voor de noodopvang. Beide verzoeken voor een voorlopige voorziening zijn afgewezen.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Wijdemeren, de secretaris, de burgemeester,

drs. E.L. Ruizeveld de Winter

drs. M.L. Verheijen

Bijlage 1. Chronologisch overzicht tijdelijke noodopvang Rading 1 2. Noodverordening

Bijlage 1: Chronologisch overzicht tijdelijke noodopvang Rading 1 Datum 26 maart 2026

26 maart 2026 26 maart 2026

26 maart 2026 27 maart 2026 27 maart 2026

1 april 8 april 2026

13 april 2026

Gremium en/of besluit Brief minister Asiel en Migratie aan alle gemeenten Brief met dringend verzoek aan gemeenten voor creëren spoednoodopvang. Brandbrief Commissaris van de Koning Noord-Holland aan gemeenten inzake kritieke situatie asielketen Telefoongesprek burgemeester Verheijen en bestuurder COA Mondeling verzoek COA in verband met urgente situatie asielboten Huizen Presidium Agendapunt verzoek COA in verband met de asielboten Huizen Presidium Vervolg van 26 maart. Besloten collegevergadering Het college besluit: 1. De fractievoorzitters gehoord hebbende, niet in te gaan op het mondelinge verzoek van het COA inzake het realiseren van een noodopvang op Rading 1 Loosdrecht. 2. Op grond van artikel 87 Gemeentewet juncto artikel 5.1 lid 2 onder i van de Wet open overheid (Woo) geheimhouding op te leggen aan dit besluit Informeel overleg fractievoorzitters Regionale Regietafel Asiel Gooi- en Vechtstreek. Bespreken urgentie opvangketen in aanwezigheid van Commissaris van de Koning Noord-Holland Formeel verzoek COA inzake tijdelijke noodopvang Rading 1 (brief)

Contact bevolking

17 april 2026

17 april 2026 18 april 2026 20 april 2026 22 april 2026 23 april 2026 24 april 2026

Verzoek tot verlening medewerking voor het gebruik van Rading 1 Loosdrecht, ten behoeve van de tijdelijke noodopvang van 110 asielzoekers voor zes maanden vanaf 22 april 2026 Collegevergadering Het college besluit: 1. Op het formele verzoek van het Centraal Orgaan Asielopvang dd. 13 april 2026 in te gaan en daarmee op Rading 1 te Loosdrecht een tijdelijke noodopvang voor maximaal 110 asielzoekers vanaf 22 april 2026 tot uiterlijk 1 november 2026; 2. De gedoogbeschikking tijdelijke noodopvang Rading 1, Loosdrecht vast te stellen; 3. De Bestuursovereenkomst inclusief aanvullende werkafspraken met het COA te ondertekenen; 4. De hoofdlijnenbrief huur Rading 1, Loosdrecht, te ondertekenen; 5. De raad hierover te informeren met bijgevoegde raadsinformatiebrief. 6. Op grond van artikel 87 Gemeentewet juncto artikel 5.1 lid 2 onder b van de Wet open overheid (Woo) geheimhouding op te leggen aan bijlage 5 en 6 van dit besluit tot het moment van wederzijdse ondertekening.

Op de website van de gemeente Wijdemeren wordt dagelijks actief gecommuniceerd over de actuele stand van zaken. Daar staat antwoord op de meest gestelde vragen, het laatste nieuws, de belangrijkste documenten en achtergronden over het hoe en waarom van de noodopvang.

Bewonersbrief en brief direct aanwonenden Twee inloopbijeenkomsten direct omwonenden Twee inloopbijeenkomsten direct omwonenden Informeel collegemoment Extra Presidium Collegevergadering Het college besluit: 1. In navolging op het besluit dd. 17 april 2026 medewerking te verlenen aan het Centraal Orgaan Asielopvang (COA) voor het

29 april 2026

30 april 2026

tijdelijk huisvesten van 70 asielzoekers in plaats van 110, niet eerder dan 6 mei a.s. 2. Een dynamisch veiligheids- en leefbaarheidsplan, afgestemd met COA, politie en brandweer, met de input die verworven is tijdens de inloopmomenten van 18 en 20 april jl., gereed en uitgevoerd is alvorens de eerste asielzoekers op Rading 1 arriveren. 3. In overleg met het COA de bestuursovereenkomst inclusief aanvullende werkafspraken hierop aan te passen. 4. De raad hierover te informeren via bijgaande brief. Collegevergadering Het college besluit: 1. In te stemmen met het Veiligheids- en leefbaarheidsplan noodopvang Wijdemeren. 2. De raadsinformatiebrief Veiligheids- en leefbaarheidsplan vast te stellen. 3. Portefeuillehouder Verheijen tekstmandaat te verlenen. Informeel bijpraten gemeenteraad over actualiteit

1 mei

4 mei

Informeel bijpraat moment college

Eerste verbindingsgesprek voorzitters sportverenigingen door wethouder Wind Eerste verbindingsgesprek met Scholen/kinderopvang door wethouder Klink Eerste verbindingsgesprek met Ondernemers door wethouder Klink Eerste verbindingsgesprek inwoners door burgemeester Verheijen en wethouder Wind Eerste verbindingsgesprek met tweede groep ondernemers door wethouder Klink Eerste verbindingsgesprek met tweede groep bewoners door burgemeester Verheijen en wethouder Zagt

Eerste verbindingsgesprek met derde groep bewoners door burgemeester Verheijen en wethouder Wind 5 mei 2026

6 mei 2026 7 mei 2026 7 mei 2026 7 mei 2026

Collegevergadering Het college besluit: 1. Wethouder Wind als portefeuillehouder voor de asielnoodopvang aan te wijzen; 2. De gedoogbeschikking Tijdelijke noodopvang Rading 1 dd. 6 mei 2026 vast te stellen en de gelijknamige gedoogbeschikking dd. 22 april 2026 in te trekken; 3. Het addendum Bestuursovereenkomst inzake de vestiging van een opvanglocatie Wijdemeren, behorende bij de bestuursovereenkomst, versie 15 april 2026, ondertekend dd. 22 april 2026, te ondertekenen; 4. De raad hierover te informeren met bijgaande brief; 5. Op grond van artikel 89 lid 3 Gemeentewet de geheimhouding op Aanvullende werkafspraken met COA en Hoofdlijnenbrief huur gedeelte Rading 1, Loosdrecht op te heffen. 6. Portefeuillehouder Verheijen tekstmandaat te verlenen de gedoogbeschikking aan te passen Extra overleg Presidium Reguliere raadsvergadering. Onderwerp tijdelijke noodopvang besproken tijdens ‘vragenuurtje’ Informeel bijpraatsessie gemeenteraad over actualiteit

11 mei 2026 12 mei 2026

Collegevergadering Het college besluit:

Bewonersbrief verstuurd Start inzet wijkverbinders Eerste verbindingsoverleg directe buren door burgemeester Verheijen en wethouder Wind Tweede verbindingsoverleg directe buren door burgemeester Verheijen en wethouder Wind Eerste bewoners in opvang, bewonersbrief verstuurd

13 mei 2026

13 mei 2026 16 mei 2026 16 mei 2026 18 mei 2026

De raadsinformatiebrief Stand van zaken inhuizing tijdelijke asielnoodopvang Rading 1 vast te stellen en via de griffie naar de raad te versturen. Burgemeester Verheijen besluit tot noodverordening De burgemeester van Wijdemeren besluit vast te stellen: Artikel 1a: Aangewezen gebied noodverordening - De noodverordening is geldig in het gebied dat wordt omsloten door en inclusief de volgende openbare wegen: de Molenmeent aan de noordwestzijde, de Van Ghentlaan aan de noordoostzijde en de Oude Molenmeent aan de zuidzijde zoals aangegeven op de bij deze verordening behorende kaart in bijlage 1. Het gebied is verdeeld in sub-gebied A en sub-gebied B. - De verordening is geldig van 13 mei tot 16 mei 2026 dagelijks van 18:00 – 6:00. Artikel 1b: Aangewezen gebied veiligheidsrisicogebied Er wordt een veiligheidsrisicogebied aangewezen als bedoeld in artikel 151b van de Gemeentewet in het gebied zoals aangewezen op de bijbehorende kaart in bijlage 2. De politie Midden-Nederland Teamchef basisteam Gooi en Vechtstreek Zuid d.d. 13 mei 2026 heeft gevraagd om een veiligheidsrisicogebied, met instemming van de Officier van Justitie. - Het veiligheidsrisicogebied geldt 24 uur per dag en is geldig van 13 mei 18:00 tot 16 mei 18:00.

Informeel bijpraat moment gemeenteraad over actualiteit brandstichting 12 mei Besluit burgemeester tot verlenging van de noodverordening Informeel bijpraat moment gemeenteraad Tweede verbindingsgesprek met eerste groep inwoners door burgemeester Verheijen en wethouder Wind

19 mei 2026 22 mei 2026

Extra overleg Presidium/fractievoorzitters

27 mei 2026

28 mei 2026

Regulier Presidium

28 mei 2026

Reguliere commissievergadering gemeenteraad Insprekers inzake tijdelijke noodopvang

1 juni 2026 4 juni 2026

15 juni 2026

Extra overleg presidium/fractievoorzitters

Tweede verbindingsgesprek met voorzitters sportverenigingen door wethouder Wind Tweede verbindingsoverleg met eerste groep ondernemers door wethouder Klink Tweede verbindingsoverleg met tweede groep inwoners ambtelijk Tweede verbindingsoverleg met tweede groep inwoners door burgemeester Verheijen en wethouder Wind Tweede verbindingsoverleg directe buren door burgemeester Verheijen Derde verbindingsoverleg met eerste groep inwoners door burgemeester Verheijen en wethouder Wind Derde verbindingsoverleg met tweede groep inwoners door burgemeester Verheijen en wethouder Wind

Derde verbindingsgesprek met ondernemers door wethouder Klink. Tweede verbindingsgesprek met derde groep inwoners door burgemeester Verheijen en wethouder Wind Tweede verbindingsgesprek met afvaardiging van onderwijs en kinderopvang door wethouder Klink Vierde verbindingsgesprek met tweede groep bewoners door wethouder Wind

Naast bovenstaande bestuurlijke momenten heeft de burgemeester op verschillende momenten een noodbevel uitgevaardigd. Ook zijn er op verschillende momenten middels een zogenoemde ‘WOM-brief’ beperkingen opgelegd aan de demonstraties op basis van de Wet Openbare Manifestaties. Daarnaast hebben diverse lokale en landelijke politici, inwoners, verengingen en afvaardiging van scholen en kinderopvang een bezoek gebracht aan de noodopvang.