Nota uitgangspunten nieuwe Wet Inburgering

Uitgangspunten nieuwe Wet Inburgering

Lokaal doen wat kan, regionaal doen wat moet

1

Inhoud Lokaal doen wat kan, regionaal doen wat moet .................................................................................1 Aanleiding............................................................................................................................................3 De nieuwe Wet Inburgering in vogelvlucht .........................................................................................4 Project Klaar voor de Start in vogelvlucht .........................................................................................11 Klaar voor de Start in vergelijking met de NWI .................................................................................13 Uitgangspunten in onze gemeente ...................................................................................................15 Planning.............................................................................................................................................17

2

Aanleiding Op 1 januari 2022 treedt de nieuwe Wet Inburgering in werking. Dit vervangt het huidige inburgeringsstelsel waarin inburgeraars niet snel genoeg en voldoende integreren op het juiste taalniveau om mee te kunnen doen in de maatschappij. In de nieuwe Wet Inburgering krijgen gemeenten weer de regierol. De nieuwe Wet Inburgering geldt zowel voor asielstatushouders als gezinsmigranten uit veilige landen die inburgeringsplichtig zijn. De mate van uitvoering verschilt in regie en resultaatverplichting voor gemeenten. Taakstelling Asiel en inburgering Ieder jaar wordt landelijk het aantal personen (asiel-statushouders) vastgesteld die we in Wijchen moeten huisvesten. Daarvoor voeren we met maatschappelijke partners diverse taken uit zoals het zoeken van een passende woning, begeleiding voor het aanvragen van een uitkering, belastingzaken en andere regelingen en voorzieningen. Sinds augustus 2019 dragen we zelf zorg voor het taalonderwijs en andere cursussen gericht op het inburgeren. Dit is mede vanuit de Participatiewet geregeld met als doel snellere uitstroom uit de bijstand. Tot slot werken we mee aan het snel integreren van deze mensen in de Nederlandse en Wijchense samenleving. Doel is om op eigen benen te kunnen staan en het hebben van werk en daar willen we samen met de kandidaten aan werken.

De nieuwe Wet Inburgering heeft als doelstelling om nieuwkomers zo snel mogelijk mee te laten doen door de taal te leren op niveau B1 en te participeren, het liefst via betaald werk. De gemeente krijgt de regierol en weer de inkoop op taal (zoals de wetgeving voor 2013) voor asielstatushouders. Voor Gezinsmigranten is een beperktere gemeentelijke rol maar nog steeds een belangrijke taak voor gemeenten weggelegd. De belangrijkste verschillen tussen de huidige wetgeving en de nieuwe Wet Inburgering, vertaald naar de gemeente Wijchen zijn: Situatie Voorafgaand aan huisvesting in Wijchen Aansluitend aan huisvesting in Wijchen

Tijdens het inburgeringstraject

Handhaving

Huidige wetgeving (eigen verantwoordelijkheid inburgeraar) Gemeente krijgt digitale melding van het COA Gemeente biedt via Vluchtelingenwerk maatschappelijke begeleiding aan. Vluchtelingenwerk biedt het Participatieverklaringstraject (PVT) programma aan. De gemeente informeert Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) over de voortgang van het participatieverklaringstraject (PVT). Gemeente handhaaft alleen o.g.v. de Participatiewet.

Nieuwe Wet Inburgering (regie ligt bij de gemeente) Warme overdracht van COA naar de gemeente Als regiehouder verzorgt de gemeente de begeleiding, de brede intake en het plan inburgering en participatie (PIP), module arbeid en participatie (MAP) , taalinkoop. Als regiehouder regisseert de gemeente het totale inburgeringstraject, monitort en informeert tussentijds aan DUO. De gemeente handhaaft op de persoonlijke inspanning van de Inburgering en de Participatiewet. DUO handhaaft op examinering inburgeringswet. 3

De nieuwe Wet Inburgering in vogelvlucht Schematisch weergegeven is de nieuwe Wet Inburgering als volgt weer te geven: AZC

Nieuwe asiel-statushouder in Wijchen Regelen van:   

Huisvesting Maatschappelijke begeleiding Financieel ontzorgen

Persoonsplan tot inburgeren en Participatie  

Brede intake op basis van leerbaarheid (extern bepaald) en assessment Maatwerkplan inburgering en participatie (PIP)

Start leerroutes       

B1-route Z-route Onderwijs route ----------------------------------------------------------------------------Plus financieel ontzorgen/begeleiden Plus Module arbeidsmarkt en participatie (B1-Z-route) MAP Plus Participatieverklaringstraject PVT Deelname aan arbeidsmarkt en meedoen in de samenleving

In de nieuwe wet geldt de hogere taalnorm B1 en combineren asielmigranten taallessen met (vrijwilligers)werk of stage. Voor inburgeraars tot 28 jaar is er de mogelijkheid om de onderwijsroute te volgen. Zij krijgen intensieve taallessen en volgen tegelijkertijd vakken als rekenen, Engels en leervaardigheden en studieloopbaanbegeleiding. Deze route is bedoeld voor doorstroming naar vervolgstudie en studiefinanciering waarmee zij ook de bijstand uitgaan. Zij ronden dan in gemiddeld 1,5 jaar de inburgering af. De wet legt geen beperking op om oudere inburgeraars te laten instromen op de onderwijsroute maar zij kunnen geen studiefinanciering meer aanvragen waardoor de follow 4

up erg kostbaar wordt. De B1 route (mag ook op C1/C2 examen afleggen) en vervolgtraject in deeltijdstudie lijkt dan logischer. Tot slot is er een kleine groep inburgeraars voor wie deze twee routes allebei niet haalbaar zijn. Dit bepalen we vooraf door een externe leerbaarheidstoets. Zij gaan in het nieuwe stelsel meer tijd besteden aan het leren van de taal, zelfredzaamheid en participatie in de samenleving. Zij leggen geen Duo-examen af. Wij hebben als gemeente de taak om deze inburgeraars te toetsen op voldoende inspanning op taal (800 uur) en participatie tot zelfredzaamheid (800 uur). Tevens nemen zij deel aan de PVT (kernwaarden) en MAP en ontvangen een certificaat. In het nieuwe stelsel vervalt de ontheffing op basis van aantoonbaar geleverde inspanningen. Naast de taaltrajecten gaan alle inburgeraars actiever kennismaken met de lokale arbeidsmarkt. Ook komen ze meer en vaker in de praktijk in aanraking met Nederlandse kernwaarden zoals gelijkheid en vrijheid van meningsuiting. De Module Arbeidsmarkt en Participatie is niet van toepassing op de onderwijsroute Ook voor gezinsmigranten verandert er wat. Om hen beter bij de samenleving te betrekken en beter te ondersteunen, hebben wij de taak om deze groep mensen in de nieuwe situatie actiever te begeleiden. Wel blijven gezinsmigranten zelf hun taallessen en –examens betalen, waar nodig met een lening van DUO.

De PVT en MAP-module bieden wij vanuit de gemeente aan en hoeven niet meer door de gezinsmigranten apart betaald te worden. Gemeenten krijgen een belangrijke rol in de uitvoering van de nieuwe wet. Zij staan het dichtst bij de inburgeraars. Daardoor kunnen zij het maatwerk leveren dat nodig is. Asielstatushouders ontzorgen wij de eerste 6 maanden in financieel opzicht. De gemeente betaalt de eerste zes maanden de huur, zorgverzekering en rekeningen voor gas, water en licht vanuit de bijstand. Deze begeleiding draagt zorg voor rust en stabiliteit bij het begin van de aankomst inde gemeente en inburgering. Omdat de gemeente de regie en monitoring in eigen hand heeft komen inburgeraars die zich onvoldoende inzetten sneller in beeld. De mogelijkheid bestaat om binnen het nieuwe stelsel sancties op te leggen zoals een boete. Hoe gaat dat allemaal straks in de praktijk en wie heeft welke rol? In het kort weergegeven: De overgang van het COA naar de gemeente (gemeente, statushouder, COA):   

Start begeleiding; Woningbezichtiging en tekenen huurcontract; Regelen van allerlei praktische zaken

De regelweek (gemeente begeleidt de inburgeraar in samenwerking met een maatschappelijk begeleider:     

Woninginrichting; Bijstandsuitkering aanvragen; Verzekeringen afsluiten; Kennismaken met de buren; Wegwijs maken naar en in de supermarkt.

Maatschappelijke begeleiding (in principe uitvoering door een professional) 

Praktische hulp bij het starten van de inburgering zoals het regelen van zaken op het gebied van zorg, inkomen, onderwijs; het maatwerk hiervoor komt in de brede intake naar boven 5

 

Voorlichting over basisvoorzieningen in de Nederlandse samenleving; Begeleiding kan doorlopen tot inburgeringsdiploma is behaald.

Financieel ontzorgen en begeleiden (gemeente)    

Inhouden van gas, water, licht op de uitkering voor een periode van 6 maanden; Kinderopvang; Toeslagen belastingdienst; Voorlichting en begeleiding voor financiële zelfredzaamheid (6 maanden, verlenging is mogelijk/ maatwerk).

Het inburgeringsplan (gemeente) Het is van groot belang om een goed beeld over de inburgeraar te krijgen. Daarom is de brede intake, het Plan van Inburgering en Participatie (PIP) geïntroduceerd. Normaal gesproken is dit een taak voor de klantmanager in samenspraak met andere deskundigen, bijvoorbeeld het Werk Bedrijf. In Wijchen is dit reeds belegd bij de klantmanager is samenspraak met de coördinator van het project Klaar voor de Start. Vanuit de brede intake stellen we het (maatwerkplan/ PIP) voor de inburgeraar op. Wij willen de inburgeraar betrekken bij de totstandkoming van het plan om de motivatie te vergroten. Op deze wijze geven wij ondersteuning die passend is in de specifieke situatie van de inburgeraar. In het plan leggen we vast wat het meest haalbare is voor de inburgeraar. Ook dit gebeurt al in Wijchen bij het Project Klaar voor de Start. Het inburgeringstraject (gemeente) De gemeente draagt zorg voor een inburgeringstraject aan de inburgeraar. De wetgever heeft hiervoor 3 routes uitgestippeld. De B1 route, of te wel de reguliere route, volgt ca. 60% van alle inburgeraars. Strekking van deze route is dat inburgeraars binnen drie jaar hun inburgeringsexamen halen waarbij het taalniveau op B1 (met redelijk gemak spreken in alledaagse situaties) is gerealiseerd. Vanaf het begin van het traject combineren we de taal met vrijwilligerswerk en eventueel regulier werk.

Bij uitzondering is het binnen de B1 route mogelijk op onderdelen gemotiveerd af te schalen naar A2 en daarvoor dienen we de beschikking aan te passen. Project Klaar voor de Start is in de huidige aanpak gericht op de B1 route. In dit project willen wij de inburgeraar binnen 1,5 jaar het inburgeringsexamen laten halen. De Onderwijsroute (ca. 25% van de inburgeraars) is gericht op het taalschakeltraject waarbij inburgeraars snel de Nederlandse taal leren (B1 niveau of hoger) en de voorbereidingen treffen om naar vervolgonderwijs te gaan (MBO-HBO – WO). Deze route is vooral bedoeld voor jonge inburgeraars met een hoge leernaarheid. Vanuit het project Klaar voor de Start zien we inburgeraars versneld uitstromen (uit het traject en de bijstand) naar hogere vormen van onderwijs. De Z-route (ca. 15% van de inburgeraars) of te wel de zelfredzaamheidsroute is ontworpen voor inburgeraars met een lage leerbaarheid. Deze mensen hebben moeite met het leren van een taal. Deze mensen hebben in het land van herkomst veelal geen scholing gekregen. Het A2 niveau (korte gesprekken) wordt in de regel niet binnen 3 jaar behaald. Wij willen een traject aanbieden die aansluit op de persoonlijke capaciteiten bij deze groep mensen. Naast aansluiting te zoeken bij lokale bestaande sociale infrastructuur zoeken we ook op onderdelen de regio op. Taal en deelname aan 6

het maatschappelijk leven staat centraal bij deze groep. Wat hebben we al, wat hebben we extra nodig? In deze regio doen de gemeenten Berg en Dal, Beuningen, Heumen en Mook en Middelaar ervaring op met de landelijke pilot Z-route. De uitkomsten hiervan zijn belangrijk voor de inrichting van deze route. De eerste uitkomsten uit deze pilot zijn positief: de meeste deelnemers laten forse vooruitgang zien op lezen en schrijven. ‘Cursisten geven aan dat ze nu veel beter een gesprek met anderen kunnen voeren. En daarmee kunnen ze zich beter redden in de samenleving, precies wat de Z-route beoogt’ (Bron Vluchtelingenwerk Nederland). Naast de Nederlandse taal zijn kennis van de Nederlandse Maatschappij (KNM), de module Arbeid en Participatie (MAP) en het Participatieverklaringstraject (PVT) verplichte onderdelen voor het inburgeringsexamen. In de huidige situatie komen de onderdelen KNM en MAP aan bod in project Klaar voor de Start. PVT wordt uitgebreid naar 12 uur en bevat in de nWI een excursie. Momenteel biedt de maatschappelijk begeleider het PVT-programma aan. Ontheffing van de inburgeringsplicht De mogelijkheid van ontheffing van de inburgeringsplicht bepaalt DUO. Er bestaat alleen op grond van psychische en lichamelijke belemmeringen of een verstandelijke handicap.

Indien iemand inburgeringsplichtig is wordt vooraf door een extern bureau (landelijk bepaald) vastgesteld of iemand leerbaar is ofwel de Z-route gaat volgen. De gemeente heeft hier verder geen invloed op. De nWI financieel gezien De invoering van de nWI is in november jl. uitgesteld naar 1-1-2022. Het is op dit moment van schrijven niet duidelijk wat de financiële gevolgen zijn van het uitstel. De informatie hieronder is nog gebaseerd op de in de inwerkingtreding van de nWI op 1-7-2021. 1. In de meicirculaire 2020 zijn de eenmalige invoeringskosten bekend gemaakt. Deze middelen zijn o.a. in te zetten voor de projectleiding invoering nWI, communicatie, inkoop, ICT en opleidingskosten voor eigen personeel. Zowel de incidentele bijdrage in de invoeringskosten als de structurele bijdrage in de uitvoeringskosten verstrekt het Rijk via een integratie-uitkering. Het bedrag dat gemeenten in 2020 ontvangen betreft de incidentele bijdrage in de invoeringskosten en wordt over gemeenten verdeeld op basis van het aantal inwoners. De bedragen die gemeenten vanaf 2021 ontvangen betreffen de structurele bijdrage in de uitvoeringskosten. Deze middelen verdeelt het Rijk onder de gemeenten op basis van het aantal inwoners (78% van het totaalbedrag) en het aantal personen met een niet-westerse migratieachtergrond (22% van het totaalbedrag).

We verwachten een bijstelling van de verdeling van de integratieuitkering. Het Rijk maakt dat naar verwachting bekend in de decembercirculaire 2020, als van zowel het aantal inwoners als het aantal personen met een niet westerse migratieachtergrond nieuwe gegevens voorhanden zijn. De verwachting bestaat dat de integratie-uitkering onder het voorbehoud van de besluitvorming over de herijking van het gemeentefonds vanaf 2022 wordt overgeheveld naar de algemene uitkering. Voor Wijchen zijn in de meicirculaire de volgende bedragen opgenomen: 2020 € 81.524,2021 € 54.643,2022 € 121.445,2023 € 133.604,7

Deze middelen zijn in te zetten voor de brede intake, de PIP, beleid, inkoop en het financieel ontzorgen van de inburgeraar. 2. In de decembercirculaire 2020 is aangegeven dat de Minister van SZW op 11 november 2020. Gemeld heeft dat de invoering van het nieuwe inburgeringsstelsel wordt uitgesteld tot 1 januari 2022. Dit heeft gevolgen voor de financiële middelen in de integratie uitkering Inburgering voor bekostiging van de uitvoeringskosten. Hierover zijn het Ministerie van SZW en de VNG nog in gesprek. SZW is ook nog met de VNG in gesprek over de vraag of het uitstel van de nieuwe wet gevolgen heeft voor de invoeringskosten. Gemeenten ontvangen informatie zodra de besluitvorming op de verschillende punten inhoudelijk en in financiële zin is afgerond. De bijgestelde verdeling van de integratie-uitkering Inburgering voor 2021 en verder is als volgt: 2021: € 53.919,2022: € 119.837,2023: € 131.835,2024: € 131.835,2025: € 131.835,3. Voor maatschappelijke begeleiding ontvangen we momenteel € 2.370,- per inburgering plichtige. Wijchen ontvangt in 2020 hiervoor een bedrag van € 26.070,-. Het huidige bedrag voor maatschappelijke begeleiding wordt geconverteerd in de toekenning van de middelen inburgering. 4. De kosten voor de inburgeringsvoorzieningen maakt het Rijk jaarlijks via een specifieke uitkering bekend.

Hierbij gaat het om de leerroutes, de MAP, de PVT, de maatschappelijke begeleiding en tolken. In het voorjaar van 2021 komt (financiële) duidelijkheid over deze inburgeringsvoorzieningen. Per statushouder ontvangen we € 4.200,- (gezinsmigrant € 2.700,-) aan uitvoeringskosten en € 13.100,- (gezinsmigrant € 600,-) voor inburgeringsvoorzieningen. 5. Vanaf 2025 geldt een prestatiebekostiging vanuit de rijksoverheid. 10% van de kosten van de leerroutes zijn afhankelijk van de prestaties van de statushouder 2 jaar hieraan voorafgaand. 6. Het Rijk heeft extra middelen beschikbaar gesteld voor de mensen die onder de huidige wetgeving vallen. Dit noemen we ‘de ondertussengroep’. Zeker nu de taakstelling 2021 eenmalig een verhoging kent onderzoekt het Rijk hoe deze groep toch goed in beeld blijft. Klaar voor de Start is daarbij een belangrijk instrument/werkwijze. 7. Er is nog geen totaal financieel overzicht te maken van de nWI en Klaar voor de Start. Wij willen na besluitvorming over deze nota de nWI in relatie tot Klaar voor de Start beleidmatig en financieel uitwerken (opstellen nieuwe businesscase). Samenwerken in de regio Lokaal doen wat kan, regionaal doen wat moet. Samenwerken is evenwel de grondhouding. Ook nu werken we samen met partners. Denk hierbij aan Vluchtelingenwerk Oost Nederland, het WerkBedrijf, onze partners in het project Klaar voor de Start.

Ook werken we samen met de gemeenten in de regio Rijk van Nijmegen. 8

Als Wijchen kunnen we niet alles op het gebied van de nWI alleen doen. Op het gebied van de Onderwijsroute willen we de handen ineenslaan met de regiogemeenten. Overigens werken we vanuit Klaar voor de Start al samen binnen de onderwijsroute met het Radboud en het ROC. Bij de Zroute kijken we waar de mogelijkheden liggen en leren we van de 4 regiogemeenten die een pilot hebben lopen. Wij willen echter ook de kracht van het project Klaar voor de Start inzetten bij de inrichting van de nWI. Strekking van dit alles is dat de inburgeraar het totale proces van inburgering bij Klaar voor de Start ziet als één proces waar wij in Wijchen al de nodige positieve ervaring mee hebben opgedaan. Kortom: De regie en de uitvoering ligt bij de gemeente. We werken vanuit één locatie. Op basis van een brede intake, een doordacht inburgeringsplan (maatwerk) voor de inburgeraar, hebben we het vertrouwen van de inburgeraar als overheid gewonnen. Dit proces willen we verder verbeteren en borgen. We komen met een uitwerkingsplan nieuwe Wet Inburgering waarbij bovenstaande uitgangspunten de basis zijn. Regionaal gezien volgen we de ontwikkelingen nauwgezet: 1. Er is een regionaal overleg statushouders (ROS) waar we aan deelnemen en informatie wordt gewisseld. De 5 regiogemeenten hebben een projectleider en gaan nu verder met uitwerken van de inkoop. 2.

De regiocoördinator nWI heeft niet alleen een duidelijke adviesrol in het regionaal overleg maar ook naar de gemeenten Druten en Wijchen die een eigen koers varen. 3. Wijchen kan nog volledig aanhaken maar enkele beleidskaders in de regionale nota ‘Inburgering’ die door de regiogemeenten zijn vastgesteld, passen niet op Klaar voor de Start. De regionale werkgroep gaat nu inhoudelijk verder met de uitwerking van deze nota ‘Inburgering” en Wijchen neemt daar niet aan deel. Omdat Wijchen niet meedoet aan de regionale werkgroep zijn hieraan geen kosten verbonden. De belangrijkste voor- en nadelen van wel of niet meedoen aan de regionale samenwerking zijn de volgenden: Voordelen deelname regio Minder kwetsbare uitvoering Samenwerking met regionale spelers, bv. Het WerkBedrijf Gesprekspartner in regioverband voor derden Verbreding kennis, regionale speler van formaat, sterke onderhandelingspartner bij aanbestedingen

Nadelen deelname regio Geen eigen regie op de nWI; minder invloed op het beleidsproces. Onbekend wat de (structurele) financiële gevolgen zijn van regionale samenwerking. Geldt ook voor de overheadskosten Stoppen met Klaar voor de Start; 2,5 jaar ontwikkeling, ervaring (desinvestering) Drutense kandidaten komen op afstand te staan; mogelijk geen integrale benadering bij probleemsituaties

1. Het regionale inkoopproces is voorzien in kwartaal 1 en 2 van 2021. Vanwege de omvang van de totale opdracht is het voor de regio noodzakelijk om het taalonderwijs openbaar aan te besteden. Hierbij gaat het om de gemeenten Beuningen, Berg & Dal, Heumen, Mook & Middelaar en Nijmegen. Het moment waarop de regio gaat aanbesteden is afhankelijk van de vorm er die we kiezen. Begin 2021 verwacht de regio de offerte-aanvraag te publiceren.

9

Aanbesteding is overigens niet verplicht gesteld. Het is ook mogelijk om de percelen via onderhandse aanbesteding of via inbesteding (DVO - WerkBedrijf) of via subsidies te realiseren.

10

Project Klaar voor de Start in vogelvlucht Het project Klaar voor de Start is aanvankelijk een participatietraject. De doelstelling is om in deze collegeperiode extra uitstroom uit de bijstand te realiseren met een aanpak die nieuw in Nederland is. Vanuit de gemeentelijke wens is gestart met de doelgroep statushouders. Met de huidige inrichting en uitvoering spelen we met de aanpak van Klaar voor de Start in op de uitgangspunten van de nieuwe Wet Inburgering. De kracht van dit project zit in de regierol die bij de gemeente ligt. We werken vanuit één locatie aan de Saltshof. Juist in de nieuwe Wet Inburgering is de verankering van die regierol voor de gemeente geregeld. In ‘Klaar voor de Start’ proberen wij de uitkeringsduur van een statushouder van gemiddeld 5 jaar te verkorten naar 1,5-2 jaar. Zodra onze kandidaten binnen komen in onze gemeente, huisvesting en een bijstandsuitkering hebben, melden wij ze aan voor het project. Dit project omhelst een maandagochtend t/m donderdagmiddag aanpak (8 dagdelen/28u p.w.) waarin kandidaten tegelijkertijd werken aan hun inburgering en aan het werkfit zijn. 4 dagdelen per week krijgen zij Nederlandse taalles en de overige 4 dagdelen per week vullen we met cursussen en trainingen gericht op persoonlijke ontwikkeling en een baan op de Nederlandse arbeidsmarkt.

Centraal hierin staat de vraag: ‘waar wordt u gelukkig van?’ ‘Waar wilt u over 1,5 jaar werkzaam zijn?’ Dit betekent concreet dat wij vanaf augustus 2019 onze huidige aanpak grondig hebben aangepast. In de oude situatie zaten nieuwkomers gemiddeld meer dan 5 jaar in de uitkering voor zij uitstromen uit de bijstand. In de pilot zijn wij gestart met statushouders die nu nog in de bijstand zitten. In augustus 2020 is het 2e schooljaar (ook met nieuwe instroom) van start gegaan. Het project ´Klaar voor de start´ is een ‘school’ waarbinnen het gehele traject van inburgering en het werkfit worden plaatsvindt. Vanuit verschillende expertises en disciplines bieden wij cursussen en trainingen aan de kandidaten aan. De ‘klassen’ bestaan maximaal uit 10 kandidaten per les. Op deze wijze houden we de volle aandacht voor onze kandidaten en hun eigen ontwikkeling. Voorafgaand aan de start vindt er een brede intake plaats (0-meting). Vervolgens stellen we een plan van aanpak op. Dit doen de klantmanagers en de coördinator van Klaar voor de Start samen met de kandidaten. In dit persoonlijk plan van aanpak gaan we niet alleen in op het traject op maat, maar vinden we ook het doel van de kandidaat terug. Wat wil de kandidaat na 1,5 jaar hebben bereikt en waar wilt men zich het liefst (persoonlijk) op ontwikkelen? Vervolgens starten we met het traject.

De kandidaat krijgt een programma aangeboden met een ochtend- en een middagprogramma. Het programma wisselen we af met zeer intensieve educatieve lessen, en ontspannen (educatieve) lessen. Dit om zowel de spanningsboog als het plezier in het traject van onze kandidaten zo hoog mogelijk te houden. Ook sport bieden we aan (zwemlessen en deelname aan de sportschool). Maatwerk in samenspraak met het leren van de Nederlandse taal zijn de twee kernwoorden die de rode draad volgen gedurende het hele traject. Deze wijze omschrijft de perfecte combinatie van inburgering en werkfit worden in het duale project. Alle trainingen en cursussen bieden we zowel in Druten als in Wijchen aan. Het project is in beide gemeenten identiek. De complete regie van het project is in handen van twee beleidsadviseurs werk en inkomen, bijgestaan door de coördinator en een administratief medewerker binnen de gemeenten Druten en Wijchen. Dit betekent dat zij alle zaken monitoren die men zich kan indenken; financiën, externe 11

partners, kandidaten, (maatschappelijke)effecten etc. De school is de centrale ruimte waarvandaan de activiteiten en de hulpverlening plaatsvinden. De kracht van het project zit in de gemeentelijke regie en het feit dat de professionals naar de school komen in plaats van dat de kandidaten naar de professionals gaan. Hierdoor zijn er minder overdrachtsmomenten, waardoor de aanpak en de hulpverlening in de regel sluitend is. Onze (toekomstig) gecontracteerde aanbieders voeren de cursussen en trainingen op locatie, zowel in Druten als in Wijchen, uit. We hebben de aanbieder gekozen die wij inhoudelijk het beste vonden passen op een bepaald thema. Dit is gebleken uit documentatie die elke partij heeft moeten aanleveren voor wat betreft de onderdelen die zij aan konden bieden in ons project. De trainers/docenten zijn verantwoordelijk voor het lesmateriaal en de inhoud van de lessen die zij geven. De overige verantwoordelijkheden liggen bij de gemeenten Druten en Wijchen. Met de registratieverplichtingen van onze trainers en docenten in combinatie met de ontwikkeling van onze kandidaten, kunnen wij precies bijhouden wie er aanwezig is, hoeveel tijd onze trainers aan de kandidaten besteden en welke ontwikkelingen daarmee gemoeid gaan. In 2021 hebben we te maken met verhoogde instroom statushouders. Normaliter zijn dit de nieuwe kandidaten voor Klaar voor de Start.

In februari 2021 ontvangt u de resultaten van een extern onderzoek. Het resultaat is bepalend voor het vervolg van Klaar voor de start na 1 augustus 2021. Uit het externe onderzoek (januari 2021) door bureau RadarAdvies uit Amsterdam is gebleken dat met het pilotproject Klaar voor de Start de gemeenten Druten en Wijchen een route ontwikkeld hebben waarbij nieuwkomers binnen maximaal 3 jaar de Nederlandse taal kunnen beheersen. Tevens is de oriëntatie sterk gericht op het verwerven van (vrijwilligers) werk

12

Klaar voor de Start in vergelijking met de NWI De belangrijkste overeenkomsten en verschillen tussen Klaar voor de Start (in de huidige vorm) en de nWI zijn: Taak Vertrekpunt Doelstelling Doelgroep

Regiefunctie

Klaar voor de Start Participatiewet nietloonvormende keten / wet Inburgering Uitstroom uit de bijstand en inburgeren Alle kandidaten in de bijstand (niet loonvormende keten); gestart met statushouders Bij de projectleiders KvdS

Nieuwe Wet Inburgering Nieuwe Wet Inburgering / Participatiewet Inburgeren en deelname aan de maatschappij Statushouders

Bij de gemeente (te organiseren) ja ja

Brede intake Plan van aanpak (uitgebreid) / Wat wil de kandidaat begeleiden Duur traject / inburgering

ja ja

Inschatting bijstandsafhankelijkheid

Uitgangspunt wet is maximaal 3 jaar Afstemming met WerkBedrijf Afstemming met vanuit eigen school (behoud WerkBedrijf eigen regie) of door eigen netwerk KvdS ja ja Versneld doorstromen Via OCW gecertificeerde vanuit Klaar voor de Start onderwijsinstellingen uit te naar regulier onderwijs (We voeren hebben al een actieve samenwerking met het ROC en de Radboud) nee Toets op voldoende inspanning 4 dagdelen per week in eigen Eigen school of bij externe school met externe partner partner In eigen school met externe Eigen school of bij externe partner partner Maatwerk in eigen school Maatwerk in eigen school met een externe partner of bij externe partner Deels (door coördinator) ja ja Deelname aan sport is te zien als participatie-uren Participatiewet Nieuwe Wet Inburgering en Participatiewet Externe partner Externe partner of eigen beheer Bij de gemeente zelf Bij de gemeente zelf

Bemiddeling naar werk

B-1 route Onderwijsroute

Z-route Nederlandse taal op B1-niveau KNM en MAP Overige lessen (gezondheid/ eigen financiën etc.) Financieel ontzorgen Sport (zwemles / fitness) Handhaving op nakomen afsprakendoor kandidaten Maatschappelijke begeleiding PVT

Maatwerk, / 1,5-2 jaar 1,5-2 jaar

Maximaal 3 jaar

13

Cultuur sensitief werken Inspelen op forse instroom statushouders Inzet eigen personeel

Bekostiging

Ervaring opgedaan door selecte groep medewerkers Realiseerbaar. Beleid is dat statushouders altijd vóór gaan en hier ook altijd plek voor vrij is/gemaakt wordt. Consulent inkomens, coördinator en administratief medewerker Algemene middelen en inzet DUO leningen kandidaten

Scholing / training noodzakelijk Realiseerbaar bij onderbrengen kandidaten bij externe partners Voldoende capaciteit / ook gelet op de toekomstige prestatiebekostiging (te organiseren) Rijksbudget en DUO leningen plus eventuele algemene middelen

14

Uitgangspunten in onze gemeente 1. De gemeenteraad stelt de kaders vast. Toelichting: De gemeenteraad stelt binnen de wettelijke grenzen vooraf de kaders vast voor de inrichting van de nieuwe Wet Inburgering. Het belang van een goede, snelle integratie in de Nederlandse samenleving staat daarbij centraal. Dit geldt ook voor de inkoop van dienstverlening (scholing), het op te stellen beleid, de invoering van deze nieuwe wet en de inrichting ervan. 2. De mens staat centraal Toelichting: We leveren maatwerk waarbij het persoonlijke doel van de kandidaat centraal staat. Wat wil hij of zij bereiken in de Nederlandse maatschappij. Als gemeente ondersteunen we de kandidaten waar mogelijk met het bereiken van het gestelde doel. Persoonlijke begeleiding van de kandidaat is van groot belang. Hiermee winnen we het vertrouwen van kandidaten. En dit draagt bij in het welslagen van het gehele traject. We werken alleen met professionals. Waar mogelijk en mits het verantwoord is, schakelen we vrijwilligers in. 3. Lokaal wat kan, regionaal wat moet Toelichting: De nieuwe Wet Inburgering kent de volgende routes: - De B1 route (de route die gericht is op werk en die grotendeels gelijk is aan de inrichting van het project Klaar voor de Start), - De Onderwijsroute (gericht op uitstroom naar onderwijs) - De Z-route (gericht op zelfredzaamheid en participatie in de samenleving).

Waar mogelijk ontwikkelen we het project Klaar voor de Start door zodat deze naadloos past in de nWI. De Z-route is een zwaarder traject qua begeleiding en monitoring. We onderzoeken waar aansluiting gevonden kan worden bij onderdelen van Klaar voor de Start en wat daarnaast extra nodig is om deze doelgroep goed te kunnen begeleiden naar participatie in onze samenleving. Voor eventuele inkoop op taal en participatieonderdelen kijken we ook in de regio. De onderwijsroute monitort het ministerie van OCW. Alleen gecertificeerde onderwijsinstellingen bieden de lessen aan: hiervoor werken we samen in de regio. 4. De nieuwe Wet Inburgering en de Participatiewet laten samen opgaan. Toelichting: In de meeste gevallen ontvangt de inburgeraar een bijstandsuitkering en daar is ook de doelstelling van de Inburgerinsgwet op ingericht. Aan deze uitkering zijn rechten en plichten verbonden. De gemeente kan in de nWI eveneens op inspanning handhavend optreden. Doelstelling is om de inburgeraar zo snel mogelijk te laten integreren in de Nederlandse samenleving. Bij het ‘verwijtbaar niet-nakomen’ kan een inburgeringsplichtige een boete krijgen. De gezinsmigrant is het land ingekomen op basisvoorwaarden waarvan voldoende inkomen van de Nederlandse partner er een is. Dat wil zeggen dat er veelal geen verplichting binnen

15

de P-wet aanwezig is maar de Module Arbeidsmarkt en Participatie wel mogelijkheden biedt om te stimuleren aan het werkproces deel te nemen. 5. Het budget voor de nieuwe Wet Inburgering is leidend Het geld voor de nieuwe Wet Inburgering is primair leidend. Het volledige Participatiebudget zetten we in bij het WerkBedrijf. De mogelijkheid bestaat dat het WerkBedrijf een taak krijgt op het vlak van de nWI. Daar waar nodig zetten we extra eigen middelen in om versnelling in het inburgeringsdeel en het werkfit worden van de doelgroep te realiseren zoals nu in Klaar voor de Start het geval is. Toelichting: Primair ontvangen we middelen (specifieke uitkering) van de Rijksoverheid (nog niet bekend hoeveel) voor de bekostiging van de leerroutes en andere zaken om primair de nieuwe Wet Inburgering uit te voeren. Deze middelen voorzien in verhoogde lokale ambities en versnelling uit de bijstand zoals nu in Wijchen beoogd is. Indien deze Wijchense werkwijze om extra middelen vraagt willen wij die inzetten. Daar tegenover staat een besparing op de bijstandsuitgaven. Hoe eerder iemand aan het werk is hoe eerder de bijstandsuitkering stopt. 6. Voldoende goedgekwalificeerde klantmanagers en ondersteuning is een voorwaarde Toelichting: Leiderschap, coördinatie en administratieve ondersteuning is noodzakelijk om de nieuwe Wet Inburgering goed uit te kunnen voeren.

De klantmanagers verzorgen in de huidige situatie de caseload voor de statushouders. Primair zijn zij verantwoordelijk voor de rechtmatigheid binnen de Participatie wet en uiteraard onderhouden zij nauw contact met de coördinator van Klaar voor de Start voor deelname aan het project. Maar de regievoering vanuit de nWI kent meer taken. Via Klaar voor de Start hebben we inmiddels veel ervaring opgedaan om de nWI qua uitvoering in goede banen te leiden. Dit vraagt naast de inzet en extra scholing van de klantmanagers en anderen structureel om extra menskracht.

16

Planning Planning tot aan 1 januari 2022 September 2020

Informatienota in de raad (Afgerond)

November 2020



December 2020



Nov 2020 – dec 2021



Januari 2021



Februari 2021

 

Maart - mei 2021



Juni - juli 2021

    

Aug-dec 2021

    

1 januari 2022



Schrijven uitgangspuntennotitie / startnotitie nWI (afgerond) Nota afstemmen met Druten (afgerond) WDW actief aanhaken bij de regio om de samenwerking gestalte geven (gerealiseerd) Startnotitie en resultaat extern onderzoek Klaar voor de Start aanbieden aan college (en na besluitvorming doorsturen aan de gemeenteraad) Besluitvorming op geformuleerde uitgangspunten door de gemeenteraad) Besluitvorming op resultaat extern onderzoek Klaar voor de Start en de vervolg financiering 2e schooljaar Uitwerken vastgestelde uitgangspunten in nieuw beleid Uitwerken beleidsaanbevelingen Klaar voor de Start Opstellen verordening nWI vaststellen Beleid KvdS omzetten op het gebied van de nWI Inkoop vaststellen Besluitvorming college en raad op alle beleidsonderdelen nWI en KvdS Afronden + overgang werkwijze wet Inburgering 2013 naar de nieuwe Wet Inburgering (WDW) Werving en selectie personeel (WDW) Nieuwe ICT-voorzieningen vaststellen (WDW) Optimaliseren bestaande processen rondom brede intake en maatwerkplan inburgering (WDW) Met front- en backoffice (werkgroep) afstemmen over invoering nWI / opstellen implementatieplan (WDW Start nieuwe wet Inburgering (WDW)

Regionale procedure: De gemeenten Druten en Wijchen volgen een ander proces in aanloop naar de nWI dan de gemeente Nijmegen en de Regio4** gemeenten binnen de arbeidsmarktregio Rijk van Nijmegen. Dit heeft te maken met de ervaringen én de inhoud van het project Klaar voor de Start in Druten en Wijchen. In het project Klaar voor de Start hebben wij al veel modules uit de nWI verankerd. Hiermee lopen wij qua voorbereiding en uitvoering voor op de regiogemeenten. Gemeente Nijmegen en de Regio4 gemeenten volgen om deze reden hun eigen proces op inkoop om uiteindelijk te komen waar Druten en Wijchen nu al staan. Wel is er regionale afstemming en kijken we naar mogelijke samenwerking op bijvoorbeeld de onderwijsroute en de Z-route **Berg en Dal, Beuningen, Heumen, Mook en Middelaar 17

18

19