Definitief accountantsverslag 2024 Gemeente Wijchen versie was getekend

Vertrouwelijk Aan de gemeenteraad van gemeente Wijchen T.a.v. de griffier mevrouw L. Berendsen Kasteellaan 27 6602 DB WIJCHEN Katwijk, 20 juni 2025

Betreft: Definitief accountantsverslag van de gemeente Wijchen voor het boekjaar 2024 Geachte leden van de Gemeenteraad, Hierbij ontvangt u ons accountantsverslag voor de controle van de jaarrekening 2024 van de gemeente Wijchen. In dit accountantsverslag geven we een overzicht van de belangrijkste uitkomsten van de door ons uitgevoerde jaarrekeningcontrole 2024. Het accountantsverslag voor de jaarrekeningcontrole 2024 gaat in op onze controleaanpak en de uitkomsten die voor u relevant zijn voor een goed begrip van de jaarrekening 2024, en voor het beoordelen van de financiële positie van uw gemeente. Wij verstrekken een goedkeurende controleverklaring ten aanzien van de getrouwheid bij de jaarrekening 2024 van gemeente Wijchen. We hebben dit accountantsverslag op 17 juni 2025 besproken met de auditcommissie van de gemeente Wijchen. Tijdens het controleproces hebben wij uitgebreid gesproken met de ambtelijke organisatie en de portefeuillehouder financiën als vertegenwoordiger van het College van Burgemeester en Wethouders (hierna: college). Wij bedanken de betrokken medewerkers voor de prettige samenwerking en zijn vanzelfsprekend graag bereid een nadere toelichting te verstrekken. Met vriendelijke groet, Mijn Overheidsaccountants B.V. w.g.

w.g.

W.L. Schuitemaker RA

J.D. Kastanja RA RC EMFC

Tel: +31 06 305 359 73 willem@mijnoverheidsaccountants.nl

Tel: +31 06 114 595 16 johan@mijnoverheidsaccountants.nl

1

ACCOUNTANTSVERSLAG 2024 Gemeente Wijchen

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

2

Uw controleteam De accountantscontrole over het boekjaar 2024 van uw organisatie is uitgevoerd door onderstaand team.

Willem Schuitemaker RA Externe accountant Eindverantwoordelijk voor de gehele controle +31 6 305 359 73 willem@mijnoverheidsaccountants.nl

Johan Kastanja RA RC EMFC Senior manager Verantwoordelijk voor de leiding en uitvoering +31 6 114 595 16 johan@mijnoverheidsaccountants.nl

Willem Gisolf Controleleider

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

3

Samenvatting uitkomsten accountantscontrole 2024 De gemeenteraad van de gemeente Wijchen heeft aan ons de opdracht verstrekt voor de controle van de jaarrekening 2024. Hieronder volgt een overzicht van de belangrijkste uitkomsten die verder in dit verslag worden toegelicht.

Wij hebben onze controlewerkzaamheden binnen de met uw organisatie gemaakte afspraken afgerond en verstrekken een goedkeurende controleverklaring ten aanzien van de getrouwheid bij de jaarrekening 2024. De opdracht is uitgevoerd zoals overeengekomen in de opdrachtbevestiging.

MIJN Overheidsaccountants is onafhankelijk van gemeente Wijchen en voor zover wij weten heeft zich geen inbreuk voorgedaan op de van toepassing zijnde regels en het beleid ten aanzien van onafhankelijkheid. Wij constateren dat er geen sprake is van relaties tussen (het controleteam van) MIJN Overheidsaccountants en de gemeente Wijchen, die naar ons professionele oordeel mogelijk van invloed kunnen zijn op onze onafhankelijkheid. In onderdeel E van de nadere toelichting leggen wij onze onafhankelijkheid nader uit.

Tijdens de uitvoering van onze jaarrekeningcontrole hebben zich geen wijzigingen van materieel belang in de vooraf afgesproken reikwijdte voorgedaan. Wij zijn van mening dat de reikwijdte van onze controle voor 2024 voldoende is voor de doelstelling van onze controle, namelijk het afgeven van een controleverklaring bij de jaarrekening.

De accountantscontrole omvat onder meer een onderzoek naar de toepassing van de juistheid van de grondslagen in de jaarrekening. Naar onze mening zijn de door het college gekozen grondslagen voor waardering en resultaatbepaling aanvaardbaar, conform wet- en regelgeving en consistent toegepast. Wij concluderen dat zowel de jaarrekening als het jaarverslag voldoet aan de bepalingen in het BBV.

Het college legt in de rechtmatigheidsverantwoording 2024 verantwoording af over de rechtmatigheid van de bestedingen. Wij zijn van mening dat de rechtmatigheidsverantwoording, en de conclusie dat de door het college geconstateerde fouten en onduidelijkheden boven de verantwoordingsgrens uitkomen, getrouw tot stand is gekomen. De rechtmatigheidsverantwoording voldoet samen met de toelichting in de paragraaf bedrijfsvoering aan de eisen in de Kadernota Rechtmatigheid 2024.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

4

Inhoudsopgave In dit accountantsverslag bij de jaarrekening 2024 van gemeente Wijchen laten wij onderstaande onderdelen terugkomen. o o o o o o o

Evaluatie bevindingen accountantscontrole 2024 Materialiteit en verantwoordingsgrens Hoe staat Wijchen er financieel voor Interne beheersing inclusief automatisering en uw maatregelen ten aanzien van fraudebeheersing Rechtmatigheidsverantwoording Wet Normering Topinkomens (WNT) Overige relevante bevindingen

Nadere toelichting: A. B. C. D. E. F. G. H. I.

Grondexploitaties Voorzieningen Sociaal domein SISA verantwoording 2024 Onafhankelijkheid Actualiteiten Speerpunten auditcommissie Terugblik accountantscontrole 2024 Beperking verspreidingskring

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

5

Evaluatie bevindingen accountantscontrole 2024 Bij de uitvoering van onze accountantscontrole van de jaarrekening 2024 hebben wij onderstaande bevindingen geconstateerd die wij nader toelichten.

Niet gecorrigeerde fouten getrouwheidsoordeel Dotatie voorziening wachtgeld In 2024 heeft de gemeente een dotatie gedaan aan de voorziening wachtgeld in verband met het vertrek van een (voormalig) wethouder in 2025. Het formele besluit van vertrek ligt in 2025 en daarmee had de dotatie pas in 2025 aan de voorziening moeten worden gedaan.

€ 201.900

Overige Door ons geconstateerde overige fouten bij de uitvoering van de accountantscontrole in de jaarrekening 2024, boven de rapportagegrens, zijn door de gemeente Wijchen tijdig in de jaarrekening 2024 verwerkt.

€-

Onzekerheden getrouwheidsoordeel Prestatielevering geleverde zorg Jeugd niet kunnen vaststellen (zie toelichting in hoofdstuk sociaal domein)

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

€ 520.200

6

Materialiteit en verantwoordingsgrens Wij hanteren een materialiteit voor de bepaling van de aard, omvang en diepgang van onze controlewerkzaamheden. De materialiteit bedraagt 1% van de lasten, inclusief toevoegingen aan reserves en is conform het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado) en het door de gemeenteraad vastgestelde controleverordening van 29 december 2023. Voor de totstandkoming van de rechtmatigheidsverantwoording heeft de Bestuur in de financiële verordening een verantwoordings- en rapporteringsgrens opgenomen. Op basis van uw definitieve jaarrekening 2024 bedragen deze toleranties voor de gemeente Wijchen:

Goedkeuringstoleranties jaarrekeningcontrole Fouten

1% van de lasten inclusief toevoeging reserves

€ 1.458.000

Onzekerheden

3% van de lasten inclusief toevoeging reserves

€ 4.374.000

Rapportagegrens

5% van de materialiteit

€ 72.900

Rapporteringstolerantie rechtmatigheidsverantwoording Fouten en onduidelijkheden (1%) Rapporteringsgrens (5% van de rapporteringsgrens)

€ 1.458.000 € 72.900

Strekking controleverklaring goedkeurend o

o

De totale omvang van de fouten bedraagt € 201.900 en is lager dan de drempel van 1% van de totale lasten. De omvang van de fouten heeft geen gevolgen voor het getrouwheidsoordeel in onze controleverklaring. De totale omvang van de onzekerheden bedraagt € 520.200 en is lager dan de drempel van 3% van de totale lasten. De omvang van de onzekerheden heeft geen gevolgen voor het getrouwheidsoordeel in onze controleverklaring.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

7

Hoe staat de gemeente Wijchen er financieel voor in 2024

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

8

Algemeen De gemeente Wijchen heeft in het jaarverslag een uitgebreide toelichting opgenomen over de financiële ontwikkelingen in 2024. Tussentijds heeft op meerdere momenten in 2024 een bijstelling plaatsgevonden van verwachte resultaten over het begrotingsjaar 2024 en is de gemeenteraad daarmee (ten dele) geïnformeerd. Ontwikkeling eigen vermogen In 2024 neemt het eigen vermogen toe als gevolg van een positief resultaat over 2024 (€ 5.696.000). Onderstaande grafiek laat de ontwikkeling zien van het eigen vermogen inclusief een doorkijk vanuit de meerjarenbegroting 2025 – 2028. Daarin wordt een flinke daling van het eigen vermogen verwacht. Overigens is in de meerjarenbegroting 2025 – 2028 bij het opstellen van de cijfers nog uitgegaan van een geprognosticeerd eigen vermogen ultimo 2024 dat aanzienlijk lager uitkomt dan de realisatie per 31 december 2024.

Ondanks dat de gemeente Wijchen niet afhankelijk is van incidentele resultaten, blijft het een aandachtspunt om de balans te houden tussen structurele inkomsten en lasten ten opzichte van incidentele resultaten. In de meerjarenbegroting 2025 – 2028 wordt dit risico al onderkend door de gemeente en wij vragen u dit actief te blijven monitoren. Solvabiliteit De solvabiliteit wordt berekend door het eigen vermogen te delen door het balanstotaal. Conclusie is dat de solvabiliteit is toegenomen ten opzichte van vorig jaar en op dit moment ruim toereikend is.

Structurele vs. incidentele baten en lasten In de jaren 2021 tot en met 2024 wordt het positief resultaat gerealiseerd door structurele activiteiten. De impact van het incidenteel resultaat op het totale resultaat in deze periode is een negatief resultaat.

Netto schuldquote De netto schuldquote is een percentage dat aangeeft hoe groot de schuldenlast is ten opzichte van de omvang van de gemeentelijke inkomsten. Hoe hoger de quote, hoe zwaarder de schuldenlast drukt op de financiële draagkracht van de gemeente Wijchen. De netto schuldquote van de gemeente is minimaal en geeft aan dat de gemeente uitstekend in staat is om te kunnen voldoen aan haar verplichtingen. Wij constateren enerzijds een grillig patroon in de ontwikkeling van deze resultaten en anderzijds dat de gemeente Wijchen niet afhankelijk is van incidentele meevallers.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

9

Weerstandsvermogen en de ontwikkeling van de belangrijkste risico’s binnen Wijchen Een sterk weerstandsvermogen geeft de organisatie de ruimte om onverwachte tegenvallers op te vangen zonder direct in te grijpen in beleid. Het zorgt voor stabiliteit en continuïteit van de organisatie. Het weerstandsvermogen geeft inzicht in welke mate Wijchen in staat is om de belangrijkste financiële risico’s op te kunnen vangen. Dit wordt de weerstandsratio genoemd. Voor Wijchen is de weerstandscapaciteit als volgt bepaald en nader toegelicht in de paragraaf weerstandsvermogen:

De weerstandsratio, de mate waarin de gemeente in staat is om risico’s op te vangen komt uit op 2,4 en geeft aan dat de risico’s in voldoende mate kunnen worden opgevangen. Volgens de normen van de Provincie Gelderland krijgt een waarde hoger dan 2,0 de classificatie ‘uitstekend’. In onderstaande tabel hebben wij de ontwikkeling van de geïdentificeerde belangrijkste risico’s in de afgelopen vier jaar. In 2024 heeft Wijchen de belangrijkste risico’s opnieuw beoordeeld en de risico inschatting hierop aanscherpt. De organisatie houdt hierbij vooralsnog niet zichtbaar rekening met actuele ontwikkelingen zoals de impact van het ‘Ravijnjaar 2026’ wat in de basis de financiële huishouding van de gemeente flink kan raken. Wij zien dit als een belangrijke doorontwikkeling in de risicoparagraaf voor aankomende jaren ten aanzien van de informatievoorziening aan gebruikers. De gemeente Wijchen houdt overigens in de meerjarenbegroting en de daarin uitgewerkte ombuigingen wel rekening met de impact van het Ravijnjaar, waarbij overigens de verwachting is dat de impact hiervan in de jaren 2026 en 2027 (landelijk) beperkt zal blijven. De gemeente heeft de financiële ramingen hierop bijgesteld.

Ten opzichte van de eerder gepresenteerde risico-inventarisaties en de risico-inschatting voor de begroting 2025 door de gemeente Wijchen zien we vooral het risico in het kader van bouwgrondexploitatie toenemen. Echter ook met een toename van dit risico is de gemeente nog steeds goed in staat om deze risico’s op te kunnen vangen. Wel onderstreept dit nog maar eens het belang om hier aandacht voor te blijven houden in relatie tot de actuele ontwikkelingen.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

10

Interne beheersing inclusief automatisering en uw maatregelen ten aanzien van fraudebeheersing Samenvatting interne beheersing Als onderdeel van de jaarrekeningcontrole 2024 hebben wij in februari 2025 de interim-controle uitgevoerd voor uw gemeente en de Werkorganisatie Druten Wijchen (WDW). Deze interim-controle is primair gericht op de bedrijfsvoering binnen WDW en de gemeente Wijchen en betreft met name de opzet, het bestaan en de werking van maatregelen van administratieve organisatie en interne beheersing (AO/IB), voor zover van belang voor de betrouwbaarheid van de in de jaarrekening opgenomen gegevens. Onze bevindingen over de AO/IB zijn vastgelegd in onze managementletter aan het college van gemeente Wijchen d.d. 11 maart 2025. Uit onze interim-controle zijn geen significante tekortkomingen in de interne beheersing gebleken. Wij zijn van mening dat de administratieve organisatie en interne beheersing (de controles binnen de processen, gecombineerd met de verbijzonderde interne controles) van de gemeente Wijchen voldoet aan de daaraan te stellen minimale eisen. Bij de uitvoering van de interim-controle hebben wij enkele verbeterpunten geconstateerd ten aanzien van de kwaliteit van de interne beheersing. In de managementletter hebben wij deze verbeterpunten toegelicht.

Op grond van artikel 393 lid 4, Titel 9 Boek 2 BW rapporteren wij onze bevindingen met betrekking tot de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking in dit verslag. Hierbij dient opgemerkt te worden dat de controle van de jaarrekening niet specifiek is gericht op de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking. Wij zijn van mening dat voldoende maatregelen zijn getroffen om de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking en informatievoorziening te waarborgen. Onze conclusie ten aanzien van fraude Tijdens de uitvoering van onze controle van de jaarrekening 2024 hebben wij geen (materiële) fraudegevallen geconstateerd en zijn geen vermoedens of aanwijzingen verkregen dat er sprake is geweest van fraude. De verantwoordelijkheid voor het voorkomen en ontdekken van fraude ligt primair bij het college. Onze rol als accountant is om onze controle zodanig te plannen en uit te voeren om een redelijke mate van zekerheid te krijgen dat de jaarrekening als geheel vrij is van materiële afwijkingen door fouten of fraude. Wij hebben tijdens onze controle specifiek aandacht besteed aan de maatregelen die u heeft getroffen om frauderisico’s tijdig te signaleren. Over de uitgevoerde werkzaamheden en de uitkomsten hebben wij gerapporteerd in onze controleverklaring.

Onze werkzaamheden ten aanzien van fraude bestaan onder andere uit: • •

•

Betrouwbaarheid en continuïteit van de automatiseringsomgeving Onze jaarrekeningcontrole is gericht op het geven van een oordeel omtrent de jaarrekening zelf en is niet primair gericht op het doen van uitspraken omtrent de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking als geheel of van onderdelen daarvan. Onze bevindingen met betrekking tot de automatiseringsomgeving raken dan ook slechts die onderdelen, die wij onderzocht hebben in het kader van de jaarrekening. Wij kunnen daarmee geen volledigheid garanderen.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

•

• •

Uitvoeren van een gerichte frauderisicoanalyse op basis van de standaard NV COS 240 Wij hebben de frauderisicoanalyse van Wijchen beoordeeld. In de managementletter 2024 hebben wij een aanbeveling opgenomen waar deze kan worden aangescherpt Wij concluderen voor de gemeente het risico op ‘management override of controls’ als frauderisico benoemd. Overigens is dit een standaard frauderisico in de publieke sector en niet direct een hoger risico voor uw gemeente Wij hebben onze controlewerkzaamheden hierop zodanig ingericht dat wij dit risico tot een voor onze accountantscontrole acceptabel niveau hebben kunnen terugbrengen Wij zijn alert geweest op signalen en aanwijzingen van (potentiële) fraude tijdens de controle Het uitvoeren van diepgaande analyses op niet routinematige journaalposten, onder andere gericht op het uitsluiten van verslaggevingsfraude

11

Rechtmatigheidsverantwoording 2024 Algemeen In de jaarstukken 2024 is door het college verantwoording afgelegd over de rechtmatigheid van de baten en lasten en balansmutaties in relatie tot de Kadernota Rechtmatigheid 2024 van de Commissie BBV. Deze rechtmatigheidsverantwoording betreft: o o

De rechtmatigheidsverantwoording zoals opgenomen in de jaarrekening; en De toelichting op de rechtmatigheidsverantwoording in de paragraaf bedrijfsvoering

Verantwoordings- en rapporteringsgrens De gemeenteraad van gemeente Wijchen heeft de verantwoordingsgrens gesteld op 1% van de lasten (€ 1.458.000) voor de rechtmatigheidsverantwoording en de rapporteringsgrens op € 72.900 voor afwijkingen die in de paragraaf bedrijfsvoering toegelicht moeten worden. Uitkomsten De gemeenteraad heeft de verantwoordings- en rapportagegrens vastgesteld. De verantwoordingsgrens heeft het college toegepast bij de oordeelsvorming zoals opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording. Het college heeft voor 2024 geconstateerd dat de totale (niet acceptabele) fouten en onduidelijkheden van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties boven de verantwoordingsgrens uitkomen. Inmiddels zijn in 2025 herstelmaatregelen getroffen om geconstateerde afwijkingen in de toekomst te voorkomen en is dit toereikend toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. Accountantscontrole Onze rol als accountant betreft het vaststellen dat afwijkingen juist en volledig zijn opgenomen en toegelicht, rekening houdend met bovenstaande grenzen. Wij concluderen dat dit het geval is en de rechtmatigheidsverantwoording getrouw tot stand is gekomen.

Beleid binnen uw gemeente Een belangrijk element van de rechtmatigheidsverantwoording zijn de spelregels die de gemeenteraad meegeeft aan het college die de basis vormen voor de rechtmatigheidsverantwoording. Wij hebben deze documenten beoordeeld en komen tot de volgende conclusies: o o o

In de financiële verordening zijn duidelijke richtlijnen vastgelegd op welk niveau de gemeenteraad de begroting goedkeurt. In de financiële verordening zijn geen bepalingen opgenomen wanneer sprake is van tijdig melden van begrotingsafwijkingen In de financiële verordening zijn duidelijke richtlijnen vastgelegd onder welke voorwaarden overschrijdingen van lasten als acceptabel worden beoordeeld

In de laatste wijzigingen in de Kadernota Rechtmatigheid van de Commissie BBV heeft de Commissie een nadrukkelijker invulling gegeven aan het begrip ‘tijdig’ melden. Met name ten aanzien van onderschrijdingen van lasten en afwijkingen van baten. Wij adviseren u de financiële verordening hierop aan te passen.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

12

Een nadere analyse van de uitkomsten Voorwaardencriterium Het voorwaardencriterium gaat voornamelijk in op de naleving van de aanbestedingswetgeving. Wijchen heeft een uitgebreide SPEND-analyse opgesteld waarbij is getoetst of is voldaan aan de aanbestedingswetgeving. Uit deze analyse blijkt voor één leverancier een onrechtmatige besteding (inkopen die ten onrechte niet Europees zijn aanbesteed) voor een bedrag van in totaal € 56.000. De omvang van deze bevinding blijft onder de rapportagedrempel, echter de getroffen herstelmaatregelen worden toch beknopt toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering.

Begrotingscriterium Het college heeft, op basis van de financiële verordening, bepaald welke begrotingafwijkingen acceptabel zijn. In 2024 is een bedrag aan onrechtmatigheden vastgesteld van € 959.000 inzake afwijkende mutaties in het eigen vermogen. Op de investeringskredieten heeft een overschrijding van € 47.000 plaatsgevonden die meegenomen is in het oordeel ten aanzien van de rechtmatigheid. In 2024 is een bedrag van € 2.392.000 als overschrijding van de lasten als onrechtmatigheid aangemerkt. Binnen de bepalingen van de financiële verordening is van dit bedrag € 2.241.000 als onrechtmatig maar acceptabel geclassificeerd. De over- en onderschrijding van de baten (€ 6.435.000) en onderschrijding van de lasten (€ 8.338.000) zijn niet tijdig gemeld en worden eveneens meegenomen in de oordeelsvorming als onrechtmatig maar acceptabel.

Misbruik en Oneigenlijk gebruik criterium (M&O) Met de door gemeente Wijchen uitgevoerde (VIC) werkzaamheden zijn risico's in het kader van M&O in voldoende mate afgedekt en is geen sprake van rechtmatigheidsfouten als gevolg van M&O. Bij de uitvoering van onze controlewerkzaamheden hebben wij ook geen bevindingen geconstateerd die in het kader van M&O vermeld moeten worden in de rechtmatigheidsverantwoording.

Rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening Wij hebben vastgesteld dat het college gebruik maakt van de door de Commissie BBV voorgeschreven tekst en zijn het eens met de conclusie ten aanzien van de rechtmatigheid. In de jaarrekening is, onder andere in de waarderingsgrondslagen, een toereikende toelichting opgenomen over de wijze waarop de rechtmatigheidsverantwoording tot stand is gekomen.

Toelichting in de paragraaf bedrijfsvoering Wijchen heeft in de paragraaf bedrijfsvoering een uitgebreide toelichting opgenomen met daarin een analyse van onrechtmatigheden en in te zetten verbetermaatregelen. De toelichting voldoet aan de minimale vereisten in de Kadernota Rechtmatigheid 2024 en wij zijn het eens met de conclusie die door de directie wordt getrokken ten aanzien van de rechtmatigheid.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

13

Wet Normering Topinkomens (WNT) Onze conclusie ten aanzien van uw WNT verantwoording Wij hebben de WNT verantwoording in de jaarrekening 2024 getoetst en de uitkomsten van deze toetsing leest u hieronder. Samenvattend is onze conclusie: • • •

•

De WNT verantwoording en toelichtingen zoals opgenomen in de jaarrekening voldoet aan de daaraan te stellen eisen. De gepresenteerde WNT verantwoording is opgenomen conform het Verantwoordingsmodel WNT 2024. Uit de werkzaamheden blijkt dat in 2024 voor de topfunctionarissen geen sprake is van een overschrijding van het bezoldigingsmaximum in 2024. Uit onze werkzaamheden blijkt dat geen andere medewerkers een vergoeding krijgen in 2024 die boven de verantwoordingsgrens uitkomt.

Overige toelichtingen De in de jaarrekening 2024 opgenomen toelichting op de WNT bevat enkele aanvullende tekstuele toelichtingen. Wij hebben vastgesteld dat deze toelichtingen voldoen aan de eisen in de wet- en regelgeving. Naleving anticumulatiebepaling WNT niet gecontroleerd In overeenstemming met de Regeling Controleprotocol WNT 2024 hebben wij de anticumulatiebepaling, bedoeld in artikel 1.6a WNT en artikel 5, lid 1, sub n en o Uitvoeringsregeling WNT, niet gecontroleerd. Dit betekent dat wij niet hebben gecontroleerd of er wel of niet sprake is van een normoverschrijding door een leidinggevende topfunctionaris vanwege eventuele dienstbetrekkingen als leidinggevende topfunctionaris bij andere WNT-plichtige instellingen, alsmede of de in dit kader vereiste toelichting juist en volledig is. In onze controleverklaring hebben wij dit expliciet opgenomen.

Inhuur topfunctionarissen Wij hebben vastgesteld dat de gemeente in 2024 geen gebruik heeft gemaakt van de inhuur van topfunctionarissen en daarmee ook geen noodzakelijke toelichting in de WNT verantwoording 2024 vereist is. Bezoldigingsmaximum De WNT regelt niet alleen de openbaarmaking van topinkomens in de publieke en semipublieke sector, maar stelt ook maxima aan de hoogte van de bezoldiging van topfunctionarissen en tevens aan de ontslagvergoedingen. Voor de in de jaarrekening opgenomen topfunctionarissen is in de wet de maximale bezoldiging bepaalt op € 233.000 voor 2024. Ten slotte stelt de WNT een aantal overige eisen, zoals een maximale ontslagvergoeding voor topfunctionarissen van € 75.000. Voor 2025 is het bezoldigingsmaximum voor uw gemeente vastgesteld op maximaal € 246.000 bij een fulltime dienstverband.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

14

Overige bevindingen Opvolging bevindingen managementletter 2024 Wij hebben, als gevolg van onze late benoeming tot accountant van gemeente Wijchen, pas in januari (voor de WDW) en februari 2025 de interim controle voor het boekjaar 2024 uitgevoerd. De bevindingen die wij hebben geconstateerd en de aanbevelingen daarbij hebben door de late benoeming niet meer tot tussentijdse herstelmaatregelen kunnen leiden in 2024. Wij hebben onze bevindingen in een goed en constructief gesprek in februari 2025 met de portefeuillehouder en medewerkers van de ambtelijke organisatie besproken en daarin de bevindingen en aanbevelingen afgestemd. Wij constateren daarbij dat de bevindingen die wij hebben geen problemen hebben gegeven bij de uitvoering van onze jaarrekeningcontrole 2024 en verwachten dat de opvolging hiervan in 2025 op een juiste wijze wordt opgepakt.

Niet bestede SISA gelden Wij constateren dat de gemeente Wijchen op balansdatum een vooruitontvangen bedrag van € 11.569.000 (2023: € 8.324.000) aan nog te besteden Rijksbijdragen heeft opgenomen in de jaarrekening. Dit is, gezien het karakter van de toekenningen, een juiste verwerking in de jaarrekening. Waarbij voor een deel van de regelingen geldt dat deze nog meerdere jaren doorlopen en direct gerelateerd zijn aan de grondexploitaties voor circa € 5.000.000. Echter geldt voor de gemeente Wijchen ook dat, wanneer voor een aantal regelingen de gemeente de doelstellingen niet of gedeeltelijk kan realiseren, dit leidt tot een terugbetaling aan het Rijk van niet bestede SISA gelden. Wij adviseren u in 2025 een strakke monitoring hierop in te voeren om te waarborgen dat zoveel mogelijk activiteiten waarvoor specifieke middelen ter beschikking zijn gesteld te realiseren.

Bestedingen SISA regeling H4 Regeling specifieke uitkering stimulering sport 2024 2025 (SPUK Sport) De gemeente Wijchen heeft vanuit het Rijk een bijdrage gekregen voor uitgaven in het kader van de SISA regeling SPUK Sport. De Rijksbijdrage voor 2024 bedraagt afgerond € 552.000. De werkelijke gedeclareerde bestedingen op deze regeling over 2024, inzake een BTW compensatie voor investeringen in sportaccommodaties, komt uit op € 573.000 en is daarmee hoger dan de subsidietoekenning. Binnen de regelgeving vanuit het Rijk is het mogelijk dat in een herverdeling van middelen 2024 over gemeenten, na ontvangst van alle SISA verantwoordingen, de gemeente alsnog een (gedeeltelijke) aanvulling vanuit het Rijk krijgt. De gemeente heeft voor dit verschil voorzichtigheidshalve geen vordering opgenomen in afwachting van mogelijke besluitvorming in het najaar 2025 door het Rijk.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

15

Schattingsonzekerheden Grondexploitatie Wijchen West Gemeente Wijchen heeft in de uitgangspunten voor de bepaling van het uiteindelijke geprognosticeerde resultaat voor de grondexploitatie Wijchen West een stelpost opgenomen inzake te verwachten Provinciale bijdragen voor een bedrag van € 1,9 miljoen. Vooralsnog is dit een inschatting en is nog geen sprake van concrete onderbouwingen waaruit blijkt dat de Provincie voor dit gedeelte zal gaan bijdragen aan het project. Mocht deze bijdrage niet gerealiseerd worden dan blijft overigens sprake van een verwacht positief eindresultaat op deze grondexploitatie. Tegelijkertijd heeft dit ook geen effect op de huidige boekwaarde (inclusief tussentijdse winstneming) van deze grondexploitatie en leidt daarmee niet direct tot fouten of onzekerheden in de foutevaluatie.

Naleving subsidievoorwaarden Vanuit onze controle op de overige baten 2024, waaronder door de Provincie toegekende subsidiebijdragen, is gebleken dat voor een subsidietoekenning sprake is van een verplichting om tijdig een financiële eindverantwoording met controleverklaring van de accountant aan te leveren. Intern is dit niet direct gesignaleerd en hebben wij, in overleg met de ambtelijke organisatie, nadere afspraken gemaakt om deze controle uit te voeren. Daarmee kan de gemeente Wijchen tijdig verantwoorden richting subsidieverstrekker. Hiermee loopt de gemeente Wijchen derhalve geen risico dat deadlines niet worden gehaald, wij vragen wel uw aandacht om het naleven van deze subsidievoorwaarden op een gestructureerde wijze op te nemen in de bedrijfsvoering. Zodat de organisatie in staat is dit tijdig en zelfstandig te signaleren.

Omvang aantal bestemmingsreserves In de jaarrekening 2024 van gemeente Wijchen zijn circa 60 verschillende (bestemmings)reserves opgenomen, waarvan een aanzienlijk aantal een egaliserend karakter hebben. Van dit aantal zien we op meerdere reserves geen mutaties in 2024. Wij adviseren u kritisch te kijken naar de noodzaak om dit aantal reserves aan te houden en te overwegen of bepaalde reserves samengevoegd kunnen worden of dat het bestedingsdoel nog past bij de reserve. Met name voor de reserves waarop in 2024 (en voorgaande jaren) minimaal of geen mutaties plaatsvinden kan dit een overweging zijn voor het college.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

16

NADERE TOELICHTING

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

17

A. Grondexploitaties (GREX) Onze conclusie ten aanzien van uw GREX Wij hebben de grondexploitaties 2024 getoetst en de uitkomsten van deze toetsing leest u hieronder. Samenvattend is onze conclusie: •

•

• •

•

In 2024 is de totale waarde van de grondexploitatie afgenomen van € 662.000 naar -/- € 1.830.000 (negatief). Deze afname wordt voornamelijk veroorzaakt door de realisatie van opbrengsten in 2024 op de exploitatie Wijchen West. Ondanks een negatieve boekwaarde ultimo 2024 wordt deze op een juiste wijze gepresenteerd in de jaarrekening 2024 in overeenstemming met het BBV en de Notitie Grondbeleid van de Commissie BBV De gemeente heeft in 2024 een tweetal actieve grondexploitaties (Kleinschalig woningbouw Batenburg en Kraanvogelstraat) afgesloten. Gemeente Wijchen heeft op basis van de POC methodiek een tussentijdse winst genomen op het complex CPO Bergharen de Steenuil. Deze tussentijdse winstneming is op een juiste wijze berekend. Door het sluiten van de verliesgevende grondexploitatie CPO Batenburg en een herziening van de uitgangspunten voor Tussen Kasteel en Wijchens Meer (TKWM) in 2024 is niet langer sprake van een voorziening voor verwachte verliezen op de grondexploitaties.

Schattingen De gemeente heeft voor alle lopende grondexploitaties een nieuwe actualisatie gemaakt en de schattingen herzien ten aanzien van de grondexploitatie. Bij deze schattingen is een individuele analyse gemaakt van verwachte toekomstige kosten en opbrengsten. Daarnaast is als basis een percentage van 3,5% kostenstijging en een opbrengstenstijging van 1%. Die laatste is daarmee aan de voorzichtige kant. Voor de toerekening van rente aan de grondexploitatie hanteert de gemeente een percentage van 1%. Wij concluderen dat de schattingen op een juiste wijze zijn toegepast bij de totstandkoming van de prognoses voor de individuele grondexploitaties en acceptabel zijn. Tussentijdse winstneming Gemeente Wijchen heeft in 2024 een tussentijdse winst genomen van € 197.000 op het complex CPO Bergharen de Steenuil. De mutatie in de tussentijdse winstneming is op een juiste wijze (administratief) verwerkt en berekend in overeenstemming met de regelgeving in het BBV (POCmethodiek).

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

Verloop boekwaarde In 2024 daalt de boekwaarde van de grondexploitaties door het verwerken van een (subsidie)bate op het complex Wijchen West (€ 3.986.000). Daarmee heeft de gemeente op balansdatum meer opbrengsten gerealiseerd dan kosten tot dat moment. Onderstaande grafiek laat het verloop van de boekwaarde zien over de afgelopen vijf jaar.

Doorberekening bestaande stad In de grondexploitatie Wijchen West wordt naar verwachting een resultaat gerealiseerd van € 12,7 miljoen positief. Daarvan wordt naar verwachting een bedrag van € 9,0 ingezet om toekomstige kosten voor de aansluiting op de bestaande stad (bovenplanse infrastructuur en dotatie fonds bestaande wijken) af te dekken. Deze toekomstige uitgaven worden terecht niet aan de grondexploitatie toegerekend. Tussen Kasteel en Wijchens Meer (TKWM) Wij hebben kennis genomen van de herziening van uitgangspunten voor het complex TKWM en vastgesteld dat deze op een juiste wijze, binnen de formele besluitvorming, zijn verwerkt in de prognoses. Uitkomst is dat niet langer sprake is van een verliesgevende grondexploitatie en daarmee terecht de voorziening (2023: € 160.000) komt te vervallen. Vennootschapsbelasting De gemeente stelt zich op het standpunt dat het grondbedrijf niet belastingplichtig is voor de Wet op de vennootschapsbelasting (VPB). Dit standpunt moet jaarlijks opnieuw geëvalueerd worden en kan mogelijk in de toekomst, wanneer nieuwe grondexploitaties worden geopend, alsnog tot belastingplicht voor de VPB leiden.

18

B. VOORZIENINGEN Onze conclusie ten aanzien van uw voorzieningen Wij hebben de voorzieningen 2024 gecontroleerd en daarbij hebben we specifiek getoetst of de gevormde voorzieningen voldoen aan de eisen en voorwaarden in artikel 44 van het BBV. De uitkomsten van deze toetsing leest u hieronder. Samenvattend is onze conclusie: •

• • •

De voorzieningen worden op een juiste en volledige wijze verantwoord in de jaarrekening 2024 en de presentatie en toelichting is conform artikel 44 van het BBV. Voor de opgenomen voorzieningen in de jaarrekening 2024 hebben wij een toereikende onderbouwing ontvangen. Dotaties en onttrekkingen in de voorzieningen zijn rechtmatig tot stand gekomen. Wij hebben geen bevindingen die in onze foutevaluatie worden meegenomen als niet gecorrigeerd controleverschil.

Schattingen Wij hebben vastgesteld dat de schattingen en veronderstellingen die aan de voorzieningen ten grondslag liggen aanvaardbaar zijn en op een juiste wijze zijn toegepast bij de berekening van de minimaal noodzakelijke omvang van de voorzieningen. Voorzieningen in het kader van groot onderhoud Gemeente Wijchen heeft voorzieningen gevormd voor het groot onderhoud aan riolering en afvalinfrastructuur op basis van onderliggende beheerplannen. Het beheerplan mag volgens de Notitie Materiële vaste activa van de Commissie BBV (d.d. januari 2021) maximaal vijf jaar oud zijn en de gemeente voldoet aan deze eis. Bij de bepaling van de hoogte van de voorzieningen is hiermee voldoende rekening gehouden. Op basis van verwachte onderhoudsuitgaven is sprake van een jaarlijks toereikende dotatie aan de onderhoudsvoorzieningen. Voorziening van derden verkregen middelen met een specifiek bestedingsdoel Gemeente Wijchen heeft twee voorzieningen tariefegalisatie gevormd voor riolering en reinigingsheffing en opgenomen op basis van artikel 44 lid 2 van het BBV (van derden verkregen middelen die specifiek besteed moeten worden). De mutatie op deze voorziening betreft in 2024 ontvangen heffingen waarvan het overschot in het jaar wordt gedoteerd aan de voorziening. De aanwending betreft uitgaven voor onderhoud. Deze verwerkingswijze is conform het BBV.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

Voorziening pensioen wethouders De pensioenvoorziening voor (voormalig) wethouders is opgesteld op basis van actuariële berekeningen. Deze zijn gemaakt door VISMA | Idella. Bij het opstellen van de berekeningen gebruikt VISMA | Idella onder andere de volgende parameters: • • • •

Berekeningsdatum: 31 december 2024 Rekenrente: 2,325% Sterftetafel: GBV 2017-2022 Leeftijdsterugstelling: Begunstigde: 3-5 jaar, Partner: 1-3 jaar

In 2024 heeft de gemeente een dotatie verwerkt in de voorziening van circa € 1.381.000, als gevolg van de rentewijziging (daling rekenrente) ten opzichte van voorgaand jaar. Wij hebben vastgesteld dat de omvang van de voorziening op een nauwkeurige en volledige wijze is bepaald. Voorziening wachtgeld In 2024 is een aanvulling gedaan op de reeds bestaande voorziening wachtgeld in verband met het vertrek van een voormalig wethouder in 2025. Dit heeft geleid tot een dotatie in 2024 aan de voorziening ad. € 202.000 die nog niet in 2024 verantwoord had moeten worden. Wij hebben, los van de te vroege dotatie in 2024, vastgesteld dat de omvang van de voorziening op een nauwkeurige en volledige wijze is bepaald en toereikend is om de toekomstige wachtgeldverplichtingen te kunnen voldoen. Voorziening juridische claim Gemeente Wijchen heeft in voorgaande jaren een voorziening gevormd voor een juridische claim voor een langlopende procedure. In 2024 heeft de gehele financiële afwikkeling van deze claim met de wederpartij plaatsgevonden en is de voorziening geheel onttrokken. Wij hebben vastgesteld dat de mutatie in de voorziening op een nauwkeurige en volledige wijze is verwerkt en terecht geen voorziening resteert. Daarnaast is in de niet uit de balans blijkende verplichtingen een claim opgenomen voor € 1.033.000.

Wij hebben vastgesteld dat er geen nieuwe ontwikkelingen zijn in 2024 in deze zaak en derhalve, op basis van artikel 44 van het BBV, terecht geen voorziening is opgenomen. Overige voorzieningen Overige voorzieningen zijn op een juiste wijze bepaald en toereikend voor het doel waarvoor deze zijn bedoeld. Wij hebben vastgesteld dat dotaties en onttrekkingen in voldoende mate zijn onderbouwd en daarmee op nauwkeurige en volledige wijze is bepaald. wijze zijn verwerkt in de voorziening.

19

C. SOCIAAL DOMEIN Onze conclusie ten aanzien van uw sociaal domein Wij hebben het sociaal domein van uw gemeente gecontroleerd. De uitkomsten van deze toetsing leest u hieronder. Samenvattend is onze conclusie: • •

•

De gemeente heeft aanvullende werkzaamheden gedaan ten aanzien van prestatielevering voor de Wmo, Jeugd en PGB bestedingen. De totale onzekerheden vanwege het niet kunnen vaststellen van de prestatielevering in het sociaal domein bedraagt in totaal € 520.200 en heeft betrekking op twee grote zorgleveranciers voor de Jeugdzorg waar de gemeente nog wacht op een controleverklaring bij de productieverantwoording. Deze onzekerheden nemen wij mee in onze oordeelsvorming inzake de getrouwheid van de jaarrekening. De impact hiervan beïnvloedt niet de strekking van onze controleverklaring.

Afhankelijkheid van derden Voor het sociaal domein is de gemeente in bepaalde mate afhankelijk van diverse partijen, zoals de Sociale Verzekeringsbank (SVB) en de zorgaanbieders. Om verantwoording af te kunnen leggen over de lasten maakt de gemeente gebruik van verantwoordingsinformatie van deze partijen. Wij hebben deze informatie goed kunnen gebruiken voor onze controle en onze conclusies. Onzekerheden ten aanzien van prestatielevering De gemeente Wijchen heeft een verbijzonderde interne controle uitgevoerd om voor cliënten in de WMO en Jeugd, waar wij niet kunnen steunen op een goedkeurende controleverklaring, de prestatielevering alsnog vast te stellen. Daarmee heeft de gemeente voldoende, met uitzondering van een besteding van € 520.200, voldoende zekerheid verkregen ten aanzien van prestatielevering van de zorg. Mocht de ontbrekende informatie van 2 grote zorgaanbieders nog vóór afgifte van de controleverklaring worden ontvangen dan verwerken wij de uitkomsten hiervan in het definitieve accountantsverslag.

Besteding ten opzichte van begroting Op basis van de jaarrekening 2024 van de gemeente Wijchen constateren wij dat de bestedingen (gesaldeerd inclusief baten) € 4.200.000 lager uitkomen dan begroot. In de programmaverantwoording is in de toelichting op programma 6 sociaal domein een uitgebreide toelichting op de gerealiseerde doelstellingen opgenomen. In de toelichting op de exploitatie in de jaarrekening zijn de belangrijkste verschillen tussen (herziene) begroting en realisatie toereikend verklaard. Nog te betalen inzake Jeugd en Wmo De gemeente Wijchen heeft een toereikende inschatting gemaakt van de te verwachten nagekomen lasten over 2024 met betrekking tot de Jeugd en Wmo. In de jaarrekening is een totale verplichting opgenomen voor een bedrag van € 1.998.000 en wij concluderen dat deze verplichting toereikend is. Delegatie taken aan het Regionaal Ondersteuningsbureau Nijmegen Wij steunen bij de uitvoering van onze controle op het sociaal domein gebruik gemaakt van de overzichten van het Regionaal Ondersteuningsbureau Nijmegen (ROB). Deze organisatie heeft een centrale inkoopfunctie en coördineert regionaal de verantwoording van de zorgaanbieders en onderliggende controleverklaringen. Uit de verantwoording van het ROB blijken enkele onzekerheden voor aanbieders van zorg in de Wmo en Jeugd, waarvoor de gemeente aanvullende werkzaamheden heeft uitgevoerd.

PGB De Sociale Verzekeringsbank (SVB) voert voor de PGB’s het proces betaling aan cliënt uit. De totale besteding van € 532.000 (Jeugd € 146.000 en Wmo € 386.000). Daarbij heeft geen sluitende controle op de levering van de zorg plaatsgevonden door de SVB en ontstaat initieel een onzekerheid ten aanzien van de prestatielevering. Wij hebben vastgesteld dat deze onzekerheid in voldoende mate wordt ondervangen door aanvullende interne controles op de prestatielevering.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

20

D. SISA verantwoording 2024 Regeling

Naam regeling

Fin B2

Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp aan gedupeerden kinderopvangtoeslagproblematiek 2021

BZK C92

Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid

OCW D8

Onderwijsachterstandenbeleid 20232026 (OAB)

OCW D14

Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen

OCW D23

Regeling eenmalige specifieke uitkering en subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen

IenW E104

Specifieke uitkering woningbouw op korte termijn door bovenplanse infrastructuur

IenW E44B

Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021–2027 (SiSa tussen medeoverheden)

SZW G2

Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet _gemeentedeel 2024

SZW G3

Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend kapitaalverstrekking) _gemeentedeel 2024

SZW G4

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo) _gemeentedeel 2024

SZW G10

Wet inburgering 2021_ gemeentedeel 2024

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in Euro’s

Toelichting Fout/ onzekerheid

21

D. SISA verantwoording 2024 Regeling

Naam regeling

SZW G12

Kwijtschelden publieke schulden SZWdomein hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire _gemeentedeel 2024

SZW G13

Onderwijsroute _ deel gemeente 2024

VWS H4

Regeling specifieke uitkering stimulering sport

VWS H12

Regeling specifieke uitkering lokale preventieakkoorden of preventieaanpakken

VWS H21

Specifieke uitkering cliëntondersteuning

VWS H30

Specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026

VWS H35B

Specifieke uitkering SPUK IZA-doelen 2023-2026 (SiSa tussen medeoverheden)

VRO J9

Specifieke uitkering woningbouwimpuls

VRO J55

Aanpak energiearmoede

VRO J85

Stimuleringsregeling flex- en transformatiewoningen

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in Euro’s

Toelichting Fout/ onzekerheid

22

D. SISA verantwoording 2024 Regeling

Naam regeling

VRO J94

Regeling houdende regels verstrekking specifieke uitkering aan gemeenten verduurzaming [...] van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties

VRO J105

Regeling specifieke uitkering startbouwimpuls

KGG K28

Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid

AenM M16

Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in Euro’s

Toelichting Fout/ onzekerheid

Conclusie ten aanzien van de SISA bijlage Conclusie inzake getrouwheid SISA bijlage

Goedkeurend

Conclusie inzake rechtmatigheid SISA bijlage

Goedkeurend

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

23

E. Onafhankelijkheid Bevestiging onafhankelijkheid Als accountantsorganisatie hechten wij een groot belang aan onze onafhankelijkheid – zowel in de uitvoering als in de beeldvorming. Conform de Nederlandse Corporate Governance Code informeren wij het college en de gemeenteraad over mogelijke conflicten die onze onafhankelijkheid zouden kunnen beïnvloeden. Wij bevestigen dat onze positie ten opzichte van de gemeente Wijchen volledig voldoet aan de geldende wet- en regelgeving, evenals de beroepsnormen. Onze interne toetsingen wijzen uit dat onze objectiviteit en professionele oordeelsvorming het afgelopen jaar op geen enkel moment zijn aangetast. Onafhankelijkheid geborgd: Ons stelsel van maatregelen Bij MIJN Overheidsaccountants is onafhankelijkheid geen papieren verplichting, maar een geïntegreerd onderdeel van onze werkwijze. Wij hanteren een breed pakket aan maatregelen om te waarborgen dat onze controles objectief en onbevooroordeeld worden uitgevoerd. Deze maatregelen zijn verankerd in ons kwaliteitsmanagementsysteem en omvatten onder meer: o o o o o

Duidelijke en bindende onafhankelijkheidsrichtlijnen, waarin alle risico’s en vereiste waarborgen zijn vastgelegd. Actieve monitoring en training, waarbij alle medewerkers en gevolmachtigden regelmatig worden geïnformeerd over de nieuwste regelgeving en richtlijnen. Strikte nalevingsprocedures, zodat medewerkers in iedere situatie de juiste onafhankelijke afweging maken. Transparantie in dossiervorming, waarbij per controlecliënt wordt vastgelegd of er risico’s voor de onafhankelijkheid bestaan en welke maatregelen zijn getroffen om deze te elimineren. Escalatie- en consultatiemechanismen, zodat twijfelgevallen direct worden besproken met gespecialiseerde afdelingen binnen onze organisatie. Waar relevant betrekken wij ook de auditcommissie of de gemeenteraad van de controlecliënt.

Onze werkwijze wordt periodiek beoordeeld door externe toezichthouders, wat een extra waarborg biedt voor de effectiviteit en betrouwbaarheid van ons beleid. Interne Roulatie: vertrouwdheid voorkomen, onafhankelijkheid Bewaken Langdurige betrokkenheid bij dezelfde controlecliënt kan de objectiviteit beïnvloeden. Daarom hanteren wij een strikt roulatiebeleid binnen controleteams. Periodieke wisseling van sleutelfunctionarissen voorkomt te nauwe betrokkenheid en zorgt ervoor dat onze controles met een frisse, kritische blik worden uitgevoerd.

Onafhankelijkheidscheck: Geen risico’s geconstateerd Wij hebben een evaluatie uitgevoerd van mogelijke persoonlijke, zakelijke en financiële relaties tussen MIJN Overheidsaccountants, onze medewerkers en de gemeente Wijchen. Hieruit zijn geen omstandigheden naar voren gekomen die een risico vormen voor onze onafhankelijkheid.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

24

F. Speerpunten auditcommissie Verwerking grondexploitaties conform BBV De Auditcommissie ziet graag als specifiek aandachtspunt om te controleren of de verantwoording van de grondexploitaties plaatsvindt conform de interne afspraken die gemaakt zijn c.q. die er zijn en conform het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) Wij verwijzen hiervoor naar het onderdeel Grondexploitaties. Uit de controle van de grondexploitaties zijn geen bevindingen gekomen die aanleiding geven tot een fout of onzekerheid ten aanzien van de balanswaardering.

Prestatielevering bij subsidies groter dan € 100.000 De Auditcommissie heeft ons gevraagd een onderzoek te doen naar verstrekte en vastgestelde subsidies boven de € 100.000 en daarbij expliciet te controleren op de prestatielevering. Aanvullend heeft de Auditcommissie gevraagd een advies te geven of het wenselijk is om het bedrag dat nu als norm geldt voor de bevoegdheid van de gemeenteraad te verhogen, gelijk te houden, dan wel te verlagen. Wij hebben deze werkzaamheden uitgevoerd en onderstaand lichten wij de uitkomsten van deze gecontroleerde subsidieverstrekkingen toe. o o

o

o

o

Wij hebben op basis van een steekproef in totaal elf dossiers met een verstrekte subsidie groter dan € 100.000 onderzocht Voor deze dossiers hebben wij vastgesteld dat de aanvraag in voldoende mate is onderbouwd en door de ambtelijke organisatie zichtbaar getoetst, vooruitlopend op de beschikking Van deze elf dossiers constateren wij dat voor acht dossiers een onderbouwing is aangeleverd waaruit de prestatielevering blijkt (activiteitenverslag of jaarrekening) als basis voor de vaststelling van de subsidie over voorgaand jaar Voor de drie ontbrekende dossiers is intern reeds tijdig geconstateerd dat de oplevering vanuit de subsidieontvanger niet voldoet en is een vervolgtraject ingezet. Dit om alsnog de juiste informatie te krijgen om de subsidie over 2023 (mogelijk aangepast) vast te kunnen stellen in 2024 Tijdens de interim-controle 2025 toetsen wij opnieuw de interne beheersing rondom het proces van subsidieverstrekking en -vaststelling. Mochten daar bevindingen uit blijken ten aanzien van het proces, dan rapporteren wij hierover vanzelfsprekend in onze managementletter

Daarnaast heeft u ons gevraagd een advies te geven over de hoogte van de drempel voor het aanleveren van een controleverklaring bij het verzoek tot vaststellen van de subsidie. In de Algemene subsidieverordening Wijchen 2018 is deze in artikel 13 bepaald op € 75.000. Belangrijkste overweging daarbij moet zijn de balans tussen enerzijds lastendruk voor de subsidieontvanger en anderzijds beheersbaarheid vanuit de gemeente. Landelijk zien wij regelmatig een drempel van € 125.000 toegepast. Overigens heeft de gemeente altijd de ruimte om in de beschikking expliciet af te kunnen wijken van de bepalingen in de Algemene subsidieverordening, mocht dat wenselijk zijn.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

25

G. Actualiteiten De Nederlandse pensioen wet- en regelgeving gaat structureel veranderen. De nieuwe Wet Toekomst Pensioenen gaat voor een enorme verandering zorgen die uiterlijk op 1 januari 2028 moet zijn ingevoerd. Onderdeel van deze wijziging betreft onder andere een overgangsregeling naar de nieuwe pensioenregeling, met daarin een aantal maatregelen die (deels) verplicht zijn voor uw gemeente. Of keuzes die het ABP, als uitvoerende organisatie, voor haar aangesloten deelnemers heeft gemaakt. Denk daarbij bijvoorbeeld aan de financiële impact van de keuze van het ABP om al vanaf 1 januari 2024 de start leeftijd voor het deelnemen aan de pensioenregeling te verlagen van 21 jaar naar 18 jaar. Wij adviseren u om de ontwikkelingen actief te volgen en tijdig rekening te houden met de financiële gevolgen in uw (herziene) begroting.

Recent zijn de voorgestelde wijzigingen aangenomen in het Bado en het BBV, waarmee de rechtmatigheidsverantwoording nu formeel onderdeel wordt van de onderliggende wet- en regelgeving. Met deze invoering van de nieuwe wet- en regelgeving zijn direct een aantal wijzigingen doorgevoerd. Wij zetten hieronder de belangrijkste voor u op een rijtje: - Vanaf 2025 wordt in de foutevaluatie van de accountant niet langer een separaat oordeel gevormd over fouten en onzekerheden in het kader van de getrouwheid. Deze tellen bij elkaar op. - De drempel waar deze fouten en onzekerheden tegenover afgemeten worden gaat wel verhoogd worden naar 2% van de lasten (vanaf 2025 exclusief dotaties aan bestemmingsreserves). - De maximale hoogte van de verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheidsverantwoording daalt van 3% naar 2% van de lasten (vanaf 2025 exclusief dotaties aan bestemmingsreserves).

Als gevolg van de wijzigingen in het Bado en het BBV moeten ook diverse verordeningen binnen de gemeente Wijchen aangepast worden. Wij adviseren u dit tijdig te doen in 2025 en deze ook op tijd vast te laten stellen door de gemeenteraad. Gebruik dit moment om nog eens kritisch te kijken naar de overige inhoud van de bestaande verordeningen en deze waar nodig ook verder te actualiseren en vernieuwen.

De Europese NIS2-richtlijn, gericht op het versterken van de digitale weerbaarheid binnen de EU, is op 17 oktober 2024 formeel in werking getreden. Nederland heeft echter de deadline voor omzetting in nationale wetgeving niet gehaald. De implementatie vindt plaats via de Cyberbeveiligingswet, die naar verwachting medio 2025 van kracht wordt. De implementatie van de NIS2-richtlijn via de Cyberbeveiligingswet betekent een aanzienlijke versterking van de digitale weerbaarheid van gemeenten. Het is essentieel dat gemeente Wijchen proactief en op tijd stappen onderneemt om aan de komende verplichtingen te voldoen en zo de continuïteit en veiligheid van de dienstverlening te waarborgen. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en de Informatiebeveiligingsdienst (IBD) bieden ondersteuning en richtlijnen om gemeenten te helpen bij deze voorbereidingen. Wij adviseren u de actualiteiten te blijven volgen en gebruik te maken van de content van de VNG en IBD.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

26

Op 15 november 2024 heeft de Hoge Raad het Didam II-arrest gewezen, als vervolg op het oorspronkelijke Didam-arrest van 26 november 2021. In dit arrest is de lijn aangescherpt dat overheden bij de verkoop én bij de uitgifte van onroerend goed, waaronder huur, pacht en erfpacht, rekening moeten houden met de beginselen van gelijke kansen en transparantie. De aangescherpte norm heeft gevolgen voor zowel de rechtmatigheid van toekomstige transacties als transacties die vóór 26 november 2021 hebben plaatsgevonden. Daarbij geldt dat een overeenkomst die in strijd met de Didam-regels is gesloten niet om die reden nietig of vernietigbaar wordt verklaard maar wel degelijk geldig is. Dit kan tot gevolg hebben dat de gemeente Wijchen, wanneer zij onrechtmatig handelen, verplicht worden om schadevergoeding te betalen. Wij adviseren u om bij nieuwe (voorgenomen) vastgoedtransacties ook de uitkomsten van het Didam II arrest mee te wegen en de overwegingen duidelijk en ondubbelzinnig vast te leggen.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

27

H. Terugblik jaarrekeningcontrole 2024 Voor de jaarrekeningcontrole 2024 hebben wij onderstaande planning gehanteerd, die aansluit op de agenda van de gemeenteraad en is vooraf afgestemd met de ambtelijke organisatie. Wij hebben de vooraf met elkaar afgesproken uitdagende planning en bijbehorende deadlines gehaald.

Februari 2025: - Benoeming als accountant - Planning aanpak 2024

17 juni 2025: - Def. accountantsverslag - Controleverklaring - Gewaarmerkte jaarrekening

Februari 2025 - Uitvoeren interim controle

April - mei 2025:

April 2025:

- Uitvoeren Jaarrekeningcontrole - Concept accountantsverslag

- Bespreking managementletter met de audit commissie

De uitvoering van de eindejaarscontrole is soepel verlopen. Daarbij is het gelukt om de eindejaarscontrole overeenkomstig de planning af te ronden. Dit positieve resultaat kon bereikt worden door onder andere: o o o

Een uitstekende voorbereiding en aanlevering van informatie vanuit gemeente Wijchen. Goede samenwerking en communicatie tussen de betrokken medewerkers van gemeente Wijchen en MIJN Overheidsaccountants. Een positieve uitkomst van de externe kwaliteitstoetsing op ons dossier (OKB) voorafgaand aan het uitbrengen van de controleverklaring.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

28

I. Beperking in de verspreidingskring Dit accountantsverslag is opgesteld voor de gemeenteraad van de gemeente Wijchen. Het accountantsverslag is niet direct bestemd voor derden, en we accepteren dan ook geen verantwoordelijkheid of aansprakelijkheid richting andere partijen. Wij begrijpen dat dit verslag openbaar wordt gemaakt in de stukken van de raadsvergadering en hebben hier in de formulering rekening mee gehouden. De onderwerpen in dit verslag zijn geconstateerd tijdens onze controleopdracht en brengen we onder uw aandacht omdat we ze relevant vinden. Dit verslag gaat uitsluitend over de bevindingen die wij in de controle van de jaarrekening hebben geconstateerd. We kunnen bovendien niet garanderen dat alle risico’s of verbeterpunten in de interne beheersing hiermee zijn afgedekt. Onze conclusies en aanbevelingen moeten worden gezien in de bredere context van de controleverklaring bij de jaarrekening. Opmerkingen over de interne beheersing vormen geen afzonderlijk oordeel over het functioneren van uw organisatie en de interne beheersingsmaatregelen.

Accountantsverslag 2024 gemeente Wijchen

29