Concept verslag raadsvergadering 7 oktober 2021 - openbaar.pdf

CONCEPT Verslag

van de besloten raadsvergadering van de gemeente Wijchen gehouden op 7 oktober 2021 om 19.00 uur in het Maas Waalcollege te Wijchen

Voorzitter

Burgemeester, mevr. M. van Beek

CDA

Wijchen Lokaal

Dhr. B.G.B. Derksen (fractievoorzitter) Mevr. C.E. Hoogteijling Mevr. M.P. Joosse-De Visser Dhr. J.G.F.M. Peters Sengers Dhr. C.K. van Galen (fractievoorzitters) Dhr. J.M. Demmers Dhr. J.P. de Kievit (fractievoorzitter) Dhr. A.A.A.M van Bronkhorst (fractievoorzitter) Dhr. R.L.A. Albersnagel Dhr. J.M.T. Evers Dhr. R.J.P. van Haren Dhr. T.R.D. Klinkhamer Dhr. J.J. Tap Dhr. P.P. Verbeeten Dhr. M.A.J. Verharen Mevr. J.C. Zijlstra Dhr. P.G.W. Gatzen (fractievoorzitter) Dhr. W.H.M. Roosenboom Mevr. A.C.M. Peters-Vroom (fractievoorzitter) Dhr. R.J.L. Boumans Dhr. W.T.M.J. Krale Dhr. A.J. van Kuppeveld (fractievoorzitter)

Raadsgriffier

Mevr. A.B. Berendsen

Wethouders

Dhr. T.T.M. Burgers, dhr. N.G. Derks, dhr. G.W.R. Gerrits, dhr. P.L.J. Loermans

Afwezig

Dhr. W.J. van den Boogaard, Dhr. L.J.P.G. Herms, Mevr. R. Loermans, Mevr. Z. Osman, Mevr. H.J. Janssen

D66 Groen Sociaal Wijchen Kernachtig Wijchen

PvdA VVD

1. Opening De voorzitter, burgemeester mevrouw Van Beek, opent de vergadering met een moment van bezinning. Zij heet alle aanwezigen van harte welkom. Bericht van verhindering is ontvangen van de heer Van den Boogaard. Zij constateert dat mevrouw Osman, mevrouw Loermans, mevrouw Janssen en de heer Herms eveneens afwezig zijn. 2. Verzoek tot besloten vergadering Het college heeft een verzoek voor een extra besloten vergadering gedaan in verband met economische en financiële belangen. Door wethouder Burgers zal hier een nadere toelichting op gegeven worden. De raad stemt unaniem in met het verzoek voor een besloten vergadering.

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 7 oktober 2021

pagina 1 van 7

3.

Mededeling van het college

Mededeling van wethouder Burgers: De Vereniging Windpark Wijchen en coöperatie Energie Samen hebben vóór de zomer een verzoek tot een Provinciaal Inpassings Plan (PIP) gedaan voor het windpark Wijchen A50. Ondanks een verzoek tot overleg van onze kant heeft de provincie in de daaropvolgende maanden geen initiatief genomen tot overleg. Op 22 september deelde de gedeputeerde in een telefoongesprek met wethouder Burgers mee positief te willen besluiten en medewerking te willen geven aan een PIP. De wethouder was hierdoor onaangenaam verrast. Hierop heeft op 23 september een extra collegeoverleg plaatsgevonden. Op 29 september heeft op verzoek van wethouder Burgers een gesprek plaatsgevonden tussen gedeputeerden Jan van der Meer, Peter Kerris, de burgemeester en wethouder Burgers over dit verzoek. De inzet van het college in dit gesprek was duidelijk te maken dat een mogelijk besluit van de provincie tot inpassing een bom onder de RES betekent. Vanuit het college is aangegeven dat mocht GS overgaan tot het maken van een PIP dat het college dan komt in de situatie dat de gemeente Wijchen en andere gemeenten veel tijd en moeite hebben gestoken in de zoekgebieden en het maken van afspraken in een RES bod 1.0 en dat de provincie een plan van de eerste de beste initiatiefnemer inpast.

Wat is dan nog de waarde van een gezamenlijk RES-proces als de provincie er dwars doorheen knalt?! Dit schept een precedent. Nu is het Wijchen, morgen een buurgemeente. Voor gemeente Wijchen en vermoedelijk partnergemeenten in de regio Arnhem Nijmegen is dit onacceptabel. Maar niet alleen de RES speelt een rol. Het college heeft het plan van Windunie inhoudelijk beoordeeld en vastgesteld dat het niet de goede ruimtelijke ordening dient. De provincie kan en hoort dat ook te doen. Het is een kwestie van wil. Omdat Provinciale Staten voor de invulling van het criterium van een goede ruimtelijke ordening een ruime mate van beleidsruimte hebben, kunnen zij na een weging van alle betrokken belangen besluiten dat een locatie niet of minder geschikt is en voor die locatie geen PIP vaststellen, óók als een windparklocatie voldoet aan alle van toepassing zijnde wettelijke normen, zoals voor geluid en slagschaduw. De bestuursrechter kan dan “slechts” beoordelen of Provinciale Staten dat besluit in redelijkheid hebben kunnen nemen. De vertegenwoordiging van het college heeft ook uitgelegd dat er 0,0 draagvlak is voor het plan noch bij onze inwoners in de nabij gelegen kernen noch in de raad. Ook hebben de initiatiefnemers de Gedragscode windenergie naast zich neer gelegd en minimaal geïnvesteerd in het verwerven van draagvlak. Iets waar het gemeentebestuur zwaar aan tilt.

Het plan van de Windunie staat in schril contrast tot het windmolenplan Bijsterhuizen dat heel zorgvuldig overeenkomstig de Gedragscode is vormgegeven en veel draagvlak heeft. Op 6 oktober heeft de gedeputeerde laten weten het verzoek van Windunie toch met een positief advies in GS en PS voor te leggen. Hij blijft benadrukken dat hij geen keuze heeft. Vanuit het college is geantwoord zijn opstelling onbegrijpelijk te vinden en dat hij zich daarmee in de RES recht tegenover het college stelt en zo is de inschatting van het college van Wijchen, ook tegenover een groot aantal partnergemeenten in de regio. De wethouder heeft de gedeputeerde duidelijk gemaakt dat de gemeente Wijchen zich met alle middelen zal blijven verzetten tegen dit plan. In het licht van het voorgaande zal het college zich dan ook moeten beraden op zijn rol en invulling in de RES en de circulaire opgave in de Groene Metropoolregio waar de RES een onderdeel van is. Als de komende tijd meer bekend wordt zoals het besluitvormingsproces of de inzet in de RES dan zal de wethouder dat meteen delen met de raad. Ook zal de wethouder - als dit aan de orde is - in samenspraak met de raad scenario’s uitwerken om ons verzet tegen het plan van de Windunie vorm te geven. Uw raad moet per slot van rekening kaderstellend kunnen sturen. De voorzitter vraagt of er vragen zijn over de mededeling van wethouder Burgers.

De heer Derksen vraagt of de wethouder heeft ingesproken bij de provincie waar het gaat over Verslag besloten raadsvergadering d.d. 7 oktober 2021

pagina 2 van 7

discrepantie tussen de omgevingsverordening en het kader van de RES, zoals in de commissie is gevraagd. Daarnaast vraagt de heer Derksen zich af waarom de informatie niet openbaar kan zijn. Er kan nu niet over gesproken worden en ook kan als landelijke partij nu niet bij de provincie gelobbyd worden. Hij denkt dat hiermee een kans gemist wordt. Wethouder Burgers heeft gisteren inderdaad ingesproken in de hoorzitting voor Provinciale Staten over de omgevingsverordeing. Hier is op de zienswijze gereageerd. Ook is ingesproken door een leefbaarheidsgroep uit de buurt. De informatie is niet openbaar omdat er nog geen officieel besluit ligt van Gedeputeerde Staten. Het is een voornemen. Het college wil alle lijnen optimaal benutten om het inpassingsplan te voorkomen door bestuurlijk en politiek in actie te komen. De heer Derksen heeft aangegeven behoefte te hebben aan inzicht in de politieke doorlooptijd in Provinciale Staten. Wat gebeurt er wanneer, wanneer kan de raad in actie komen. Is deze informatie inmiddels beschikbaar? De voorzitter licht toe dat dit in het college besproken is. Er is nog geen officieel standpunt en de informatie is informeel met het college gedeeld. Het college kon direct actie ondernemen. Op het moment dat dit nu in de openbaarheid gebracht wordt, brengt dit de gedeputeerde wellicht in een lastige positie.

Dit is de reden waarom dit nu in beslotenheid met de raad wordt gedeeld. Zij denkt wel dat het goed is om gebruik te willen maken van de mogelijkheden voor de lobby. Mevrouw Peters-Vroom schrikt hiervan en verwacht veel problemen in Niftrik en Hernen. Aangegeven wordt dat Wijchen zich blijft verzetten. Wat zijn de juridische mogelijkheden en is het nodig de inwoners te mobiliseren? De provincie claimt geen keuze te hebben. Zij vraagt in hoeverre dit standpunt is onderbouwd. Met betrekking tot de zoekgebieden verwijst mevrouw Peters-Vroom naar het kaartje in de RES waar een aantal blauwe streepjes (op andere plekken) staan. Betekent dit dat die van de baan zijn? Wethouder Burgers licht toe dat in de RES gesproken is over de zoekgebieden/ verkenningsgebieden. De provincie heeft haar handtekening onder de RES gezet. Hieraan is een proces van jaren voorafgegaan. Er is nog geen provinciaal beleid, wel een omgevingsverordening. In de periode dat er nog geen officieel beleid is in de verordening, kunnen zij hier nog van afwijken. Er wordt nu gewerkt aan RES 2.0 waarbij verder gesproken wordt over het provinciaal beleid. Er is ruimte genoeg. In het Hekkelman-rapport wordt een heel scala van redenen gegeven waarom Wijchen dit plan niet wil, maar de provincie denkt dat zij het juridisch gezien toch moet doen. De heer Burgers is het hiermee niet eens en dit zal nader worden onderzocht.

Daarnaast wordt dit ingebracht in het portefeuillehoudersoverleg duurzaamheid van komende week. Aan de deelnemende gemeenten is een mail gestuurd en hierop is veel positieve respons gekomen. Het is niet alleen een Wijchens probleem en het is goed als regio samen op te trekken richting de provincie. Op politiek vlak is de hulp van de raad nodig. Daar wordt vooral ingezet om het standpunt naar buiten te brengen en op deze wijze de druk op te voeren. Gelukkig is tijdens de hoorzitting gisteren ook ingesproken door de Leefbaarheidsgroep Batenburg. Zij gaven aan dat zij samen met de raad en het college als één partij samen met de samenleving hiervoor stonden. De samenleving moet zichzelf mobiliseren. Schouder aan schouder om dit te voorkomen. Mevrouw Peters-Vroom informeert naar de zoekgebieden op de kaart. Wethouder Burgers licht toe dat bij de RES deze gebieden altijd van tafel zijn geweest. Daar is voor geknokt dat die verkenningsgebieden daar niet op kwamen. In de actualisatie van de omgevingsvisie stonden ze wel. De provincie heeft de handtekening onder de RES gezet maar geeft aan dat het nog geen beleid is. In de visie van de gemeente Wijchen zijn zij niet verplicht hier een inpassingsplan te starten. De voorzitter merkt op dat een RES is opgesteld op basis waarvan plannen kunnen worden ontwikkeld voor windmolens en zonneparken.

Dit wordt nu doorkruist doordat de provincie nog een eigen bevoegdheid heeft middels het inpassingsplan. Daarmee staat het proces van de RES op

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 7 oktober 2021

pagina 3 van 7

zijn kop en dit heeft naar mening van het college grote invloed op veel meer regio´s. Zij kunnen hier allemaal mee geconfronteerd worden. De heer Verharen begrijpt dat de wethouder bezig is met de regiogemeenten, maar is van mening dat er een standpunt moet komen van de RES zelf. Een ander punt is de lobby van landelijke partijen. Hij is benieuwd in hoeverre er al een lobby is geweest m.b.t. de omgevingsverordening. Wethouder Burgers heeft vandaag bestuurlijk overleg gehad van RES ter voorbereiding op het gesprek van aanstaande woensdag over de vraag of Wijchen officieel voor de 18 gemeenten van de RES zou kunnen praten. Dit ziet hij met vertrouwen tegemoet. Er wordt politiek al naar een aantal partijen gelobbyd. De nadrukkelijke vraag aan de raad is hierbij te helpen in de lobby naar de eigen partijen. De heer Van Galen kan zich niet voorstellen dat er geen contact is geweest met de Groene Metropoolregio. Wethouder Burgers geeft aan dat hij veel partijen heeft gesproken; tot nu toe was er geen enkele partij die niet achter het standpunt van Wijchen stond. De voorzitter vertelt dat de voorzitter van de Groene Metropoolregio heeft aangegeven dat de RES geen onderdeel is van de Groene Metropoolregio. Dit is ook het standpunt van het college. Bij de begrotingsvergadering moeten de opgaven gedaan worden voor de Groene Metropoolregio.

Het college wil hiermee doorgaan en de RES als aandachtpunt meenemen omdat dit nu nog niet officieel bekend gemaakt kan worden. Het college gaat in gesprek met de raad hoe nu verder te gaan. De heer Van Galen vraagt hoe dit zich verhoudt tot de circulaire regio, waar de wethouder bestuurlijk aanjager is. De voorzitter merkt op dat de Groene Metropoolregio meerdere opgaven heeft. Er is een aandachtspunt waar het gaat om de circulaire regio en de RES in het bijzonder. Het verloop hiervan dient afgewacht te worden. Wethouder Burgers merkt op dat de RES een van de speerpunten is bij de circulaire regio. Wanneer het officieel wordt, moet de gemeente zich beraden over haar rol hierin. Het is nu nog te vroeg. Het college hecht eraan de raad snel op de hoogte te brengen en wil nu niet overhaast reageren. Er moet nog veel werk worden verricht. De voorzitter vindt het niet raadzaam dat de gemeente zich nu terugtrekt nu er nog de mogelijkheid is om te mobiliseren en aan tafel te zitten. Wanneer standpunten onwrikbaar blijken, is het wellicht nodig stappen te nemen. De heer Derksen constateert dat de wethouder de regio mobiliseert en dit ook in het portefeuillehouders overleg duurzaamheid bespreekt. Hoe kan ervoor gezorgd worden dat dit via de achterkant niet alsnog uitlekt, openbaar wordt? Wethouder Burgers kan dit niet garanderen.

Belangrijk is dat in beslotenheid in de raad van Wijchen dingen zo transparant mogelijk gedeeld kunnen worden. De heer Van Bronkhorst merkt op dat de leefbaarheidsgroep Batenburg heeft ingesproken op het omgevingsplan. Dit ging niet over dit onderwerp. De Regionale Energie Strategie is destijds opgericht om draagvlak te creëren in de regio in opdracht van de rijksoverheid. Hij vraagt in hoeverre het mogelijk is om vanuit Den Haag een lobby te starten richting de provincie. Wethouder Burgers merkt op dat dit nog niet in beeld is. Er is ook overleg met de 6 regio’s in Gelderland. Op dit moment wordt gekeken vanuit de Wijchense situatie. Hij wil het allereerst het probleem van de regio maken en vervolgens van de zes regio’s in Gelderland. De heer Gatzen vraagt wat de argumentatie was van de gedeputeerde waarom hij vond dat hij er niet omheen kon. Hij begrijpt de argumentatie om de informatie besloten te houden, maar vraagt hoe de raad wordt geïnformeerd mocht het toch openbaar worden. Wethouder Burgers wijst erop dat indien een project wordt aangemeld, deze vanuit de Elektriciteitswet in behandeling genomen moet worden. Het gaat om de wijze waarop Gedeputeerde

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 7 oktober 2021

pagina 4 van 7

Staten het voorlegt aan Provinciale Staten. Zij zijn voornemens het plan met een positief advies voor te leggen. Wat Wijchen betreft zijn er genoeg mogelijkheden om het inpassingsplan negatief voor te leggen met voldoende argumenten. De heer Gatzen dringt erop aan dat indien de informatie openbaar wordt, de raad te informeren. Dit wordt zeker gedaan, aldus wethouder Burgers. Mevrouw Joosse begrijpt de argumentatie omdat het college de gedeputeerde niet in een onmogelijke positie te brengen. Toch ziet zij het gevaar dat dit in de openbaarheid komt als een groter minpunt voor de inwoners van Wijchen. Het gaat om vertrouwen dat inwoners stellen in de eigen gemeente en volksvertegenwoordigers. Mevrouw Joosse denkt dat het een illusie is te denken dat dit in de beslotenheid blijft. Zij pleit ervoor dit toch openbaar te maken. De gemeente heeft dan de regie en kan duidelijk maken welke krachten er spelen. Wethouder Burgers wijst erop dat sprake is van voornemens. In Gedeputeerde Staten is er nog niets officieel besloten. Het is nu lastig voor de gemeente om bekend te maken dat er mogelijk voornemens van een gedeputeerde om een plan met een positief advies voor te leggen aan Gedeputeerde Staten. Vanuit de omgevingsverordening waarop ingesproken is, hebben mensen ook goed in de gaten wat de mogelijkheden zijn. Daarom is er ook vanuit Batenburg ingesproken.

Mevrouw Hoogteijling vraagt wanneer besluitvorming wordt verwacht. Dit is niet bekend, aldus de voorzitter. Zij schorst de vergadering om te overleggen wat de risico’s zijn wanneer hetgeen vanavond is gedeeld wel of niet openbaar wordt gemaakt.

4.

Besluit tot het opleggen geheimhouding op het besprokene

Na heropening merkt de voorzitter op dat nog twee commissievergaderingen gepland zijn voor vanavond. Er dient een besluit genomen te worden m.b.t. de geheimhouding over het besprokene en over het verslag. Het college heeft gemeend de raad aan de voorkant te willen meenemen in het kader van de transparantie en vond dat het niet langer kon wachten. Dit is de reden waarom dit in beslotenheid wordt besproken. Het dilemma is dat het mogelijke besluit van Gedeputeerde Staten in vertrouwen is gegeven aan het college. Er is nog geen officiële aankondiging geweest. Zij vindt dat zij, als voorzitter van de raad, de verantwoordelijkheid heeft om de raad aan de voorkant te informeren. Het is aan de raad om te besluiten over de geheimhouding op het besprokene. Een mogelijkheid zou zijn te besluiten om deze vergadering geheimhouding op te leggen, waarna het college de raad vóór morgenavond, middels een memo, informeert over welke dingen openbaar kunnen zijn. Hierdoor kan gebruik gemaakt worden van de lijnen die de fracties hebben om de opwaartse druk uit te oefenen. Het geeft het college de mogelijkheid dit nog nader af te stemmen met de provincie. De heer Derksen merkt op dat het niet alleen om de opwaartse druk gaat. Het gaat ook om de mogelijkheid dat het via de 18 gemeenten uitlekt, waardoor het vertrouwen van de inwoners beschadigd zou worden.

Hij kan zich vinden in het voorstel dat door de voorzitter is gedaan. Mevrouw Peters-Vroom kan instemmen met het voorstel. Met betrekking tot de opwaartse druk, wijst zij erop dat dit niet alleen bij de landelijke partijen ligt. Ook lokale partijen kunnen lobbyen bij de kleine partijen of partijen die niet vertegenwoordigd zijn. De heer Gatzen is niet enthousiast over het laatste voorstel. Hij vindt het beter om de vergadering van a.s. woensdag af te wachten en stelt voor daarna nog als raad bij elkaar te komen. Hij Verslag besloten raadsvergadering d.d. 7 oktober 2021

pagina 5 van 7

is bang dat indien een memo wordt gestuurd, er misschien al schade wordt aangericht. Dit klinkt als paniekvoetbal. Hij vond het vorige voorstel helderder. Er is met de memo wel een haakje mogelijk. De heer Van Bronkhorst sluit hierbij aan. Voor Kernachtig Wijchen is het doel belangrijker dan het middel. Hij pleit ervoor eerst in gesprek te gaan met RES-gemeenten en met een gezamenlijk statement naar buiten te komen. De voorzitter constateert dat gevraagd wordt om de lobby te gebruiken, terwijl tegelijkertijd geheimhouding wordt opgelegd. De heer Van Bronkhorst geeft aan dat de lobby al in augustus is gestart omdat de omgevingsverordening op tafel lag. De leefbaarheidsgroep heeft al ingesproken. Dit gaat echter veel verder dan het omgevingsplan. De heer Gatzen vindt een heldere lijn noodzakelijk. Het klinkt nu als een tussenoplossing. Hij pleit ervoor tot volgende week de gekozen koers aan te houden. Wanneer er rumoer naar buiten ontstaat, kan prima uitgelegd worden waarom hiervoor is gekozen. De heer Van Bronkhorst wijst erop dat de meerderheid ervoor zal kiezen morgen niet met informatie naar buiten te komen. De voorzitter geeft aan dat dit dan beter vastgelegd kan worden middels een stemming. Wethouder Burgers begrijpt dat voorgesteld wordt morgenavond niet met informatie te komen, maar dit 3 dagen uit te stellen, tot woensdag.

De heer Gatzen kan zich voorstellen dat woensdag opnieuw beoordeeld wordt wat verstandig is. Mogelijk wordt ervoor gekozen dan nóg geen informatie openbaar te maken. De heer Van Galen sluit aan bij de heer Gatzen en de heer Van Bronkhorst. Hij wil zich niet tot paniekvoetbal laten verleiden. De voorzitter werpt het begrip paniekvoetbal verre van zich. Het college heeft geprobeerd naar de raad toe binnen de kaders een beweging te maken. Het belangrijkste is dat hetgeen vanavond besproken is, tot geheimhouding leidt. Indien het vervolgvoorstel niet nodig geacht wordt, kan dit worden afgestemd. Een ander voorstel is om woensdag opnieuw in beslotenheid als raad bij elkaar te komen om de vervolgstappen nader te verkennen. De heer Krale vindt dit een goed voorstel en dringt erop aan dat er dan vanuit het college een voorzet ligt van hetgeen openbaar gemaakt wordt. De voorzitter concludeert dat zij als voorzitter van de raad, aanstaande woensdag opnieuw een besloten vergadering uitroept. Tijdens deze vergadering zal bekeken worden welke stappen gezet worden en wordt gekeken hoe de lobby ingezet zou kunnen worden. Zij brengt het voorstel in stemming. De raad stemt in met geheimhouding op het besprokene van de besloten vergadering. Aanstaande woensdag wordt in een extra besloten vergadering een vervolg gegeven.

De voorzitter gaat ervanuit dat dat de raad akkoord gaat met geheimhouding, in ieder geval tot en met woensdag 13 oktober 2021 De heer Derksen merkt op dat de CDA-fractie bedenkingen heeft en vreest dat het uitlekt. Hij stemt in met het voorstel. Het voorstel is aangenomen!

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 7 oktober 2021

pagina 6 van 7

5.

Besluit tot het opleggen van geheimhouding op het verslag van de besloten vergadering

De raad stemt unaniem in met het voorstel tot geheimhouding op het verslag van de besloten vergadering. Het voorstel is aangenomen! 6. Sluiting De voorzitter sluit om 20.00 uur de vergadering.

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 7 oktober 2021

pagina 7 van 7