Concept verslag besloten raadsvergadering 13 oktober 2021 - openbaar.pdf

CONCEPT Verslag

van de besloten raadsvergadering van de gemeente Wijchen gehouden op 13 oktober 2021 om 19.00 uur in het Maas Waalcollege te Wijchen

Voorzitter

Burgemeester, mevr. M. van Beek

CDA

Dhr. B.G.B. Derksen (fractievoorzitter) Mevr. C.E. Hoogteijling Mevr. M.P. Joosse-De Visser Dhr. J.G.F.M. Peters Sengers Dhr. C.K. van Galen (fractievoorzitters) Dhr. J.M. Demmers Dhr. J.P. de Kievit (fractievoorzitter) Dhr. A.A.A.M van Bronkhorst (fractievoorzitter) Dhr. R.L.A. Albersnagel Dhr. W.J. van den Boogaard Dhr. J.M.T. Evers Dhr. T.R.D. Klinkhamer Dhr. P.P. Verbeeten Dhr. M.A.J. Verharen Mevr. J.C. Zijlstra Mevr. Z. Osman Dhr. W.H.M. Roosenboom Mevr. A.C.M. Peters-Vroom (fractievoorzitter) Dhr. R.J.L. Boumans Dhr. W.T.M.J. Krale Dhr. L.J.P.G. Herms Dhr. A.J. van Kuppeveld (fractievoorzitter)

D66 Groen Sociaal Wijchen Kernachtig Wijchen

PvdA VVD Wijchen Lokaal Raadsgriffier

Mevr. A.B. Berendsen

Wethouders

Dhr. T.T.M. Burgers, dhr. N.G. Derks, dhr. G.W.R. Gerrits, dhr. P.L.J. Loermans

Afwezig

Dhr. P.G.W. Gatzen, mevrouw H.J. Janssen, dhr. R.J.P. van Haren, Mevr. R. Loermans, dhr. J.J. Tap,

1. Opening De voorzitter, burgemeester mevrouw Van Beek, opent de besloten vergadering met een moment van bezinning. Zij heet alle aanwezigen van harte welkom. Bericht van verhindering is ontvangen van de heren Gatzen, Tap en Van Haren, mevrouw Loermans en mevrouw Janssen. 2. Verzoek tot besloten vergadering De raad heeft in vervolg op de besloten vergadering van 7 oktober jl. deze vergadering belegd. Aan het eind van de vergadering zal besloten worden over de geheimhouding op het besprokene en het verslag van deze bijeenkomst. 3. Mededeling van het college De voorzitter merkt op dat zoals vorige week besproken, vandaag wordt stilgestaan bij wat er gebeurd is, welke strategie gevolgd wordt en hoe na vanavond verder gegaan wordt. Zij geeft het woord aan wethouder Burgers.

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 13 oktober 2021

pagina 1 van 6

Wethouder Burgers licht de raad in over het vandaag gehouden portefeuillehoudersoverleg van de Circulaire Regio. Vandaag was er een portefeuillehoudersoverleg van de opgave circulaire regio waar gedeputeerde Van der Meer ook bij aanwezig was, omdat op de agenda de bespreking van het verzoek tot een Provinciaal Inpassingsplan (pip) voor windpark A50 en een regionale oplossing stond. De wethouder heeft duidelijk gemaakt dat een mogelijk besluit van de provincie tot inpassing veel los heeft gemaakt bij het college en de raad en dat het een bom onder de RES betekent. Wethouder Burgers kreeg veel bijval hierin. Men was het erover eens dat inpassing door de provincie de afspraken in RES 1.0 waardeloos maakt. Zoals al eerder is gemeld: nu is het Wijchen, morgen een buurgemeente. Voor iedereen aan tafel was duidelijk dat dit niet kan en dat dat moet worden voorkomen. Gedeputeerde voerde de Elektriciteitswet aan als stok achter de deur. De provincie kan alleen weigeren als een initiatief niet past in de ruimte of het beleid. En hij voerde aan dat tegelijkertijd er meer windmolens moeten komen gezien de verhouding zon-wind van 89-11% in RES 1.0. Daarom is afgesproken dat alle gemeenten in RES 2.0 gezamenlijk op zoek gaan naar locaties voor windmolens. Meer windmolens is niet een probleem van één gemeente maar van allen.

Vanuit de werkorganisatie RES, die onafhankelijk gemeenten en provincie ondersteunt, is een voorstel op tafel gelegd waarin het zoeken naar meer locaties voor windmolens volgens het principe van een PlanMER moet gebeuren. Dit houdt in dat door een onafhankelijk bureau voor het hele RES gebied aan de hand van zachte en harde belemmeringen mogelijke locaties voor windmolens in beeld worden gebracht en onderzocht op hun effect op landschap, milieu, natuur et cetera. Als een PlanMER eenmaal is vastgesteld kan volgens de gedeputeerde de provincie verzoeken tot inpassing van initiatieven/windmolenlocaties die in het PlanMER en in de gemeente zijn afgeschoten, ook met recht weigeren (omdat ze niet passen in beleid). Afgesproken is dat er eerst een plan van aanpak wordt opgesteld waarin de opdracht, looptijd en besluitvorming worden toegelicht. Pas als alle partijen in de RES dit plan van aanpak goedkeuren gaat het PlanMER onderzoek van start. De wethouder heeft daarbij aangevoerd dat ook van tevoren moet worden nagedacht over de rol en functie van zo’n PlanMER in de RES 2.0. Tot slot vonden alle gemeenten dat de provincie tot aan de bestuurlijke vaststelling van het PlanMER geen besluiten mag nemen ten aanzien van verzoeken tot inpassingsplannen die niet alleen in Wijchen spelen, maar straks ook in andere gemeenten.

Gedeputeerde gaf aan dat hij lopende de uitvoering van het PlanMER geen medewerking gaat verlenen aan inpassing. Met de regiogemeenten en provincie wordt straks ook bepaald wat de status is van het PlanMER binnen de RES 2.0 en hoe bestuurlijk en maatschappelijk draagvlak wordt verworven. 4. Vragen naar aanleiding van de mededeling door het college De heer Derksen vindt het goed dat de wethouder het standpunt vanuit Wijchen heeft verdedigd en is blij met het resultaat. Hij informeert naar de doorlooptijd van PlanMER. Hij vraagt zich af in hoeverre het onderzoeksbureau nu bepaalt waar windmolens in Gelderland geplaatst worden en wat dit betekent voor het draagvlak. De heer Van Bronkhorst merkt op dat dit traject niet parallel kan lopen naast RES 2.0. Er ligt een plan voor het vervolg en dit doorkruist de RES. Wat is dan nog de functie van de RES? Wethouder Burgers merkt op dat afgesproken is een plan van aanpak op te stellen rondom het PlanMER. De vraag met betrekking tot de doorlooptijd kan hij niet beantwoorden. Dit wordt nog verder uitgewerkt in samenspraak met de gemeenten in de RES. Hij vindt het belangrijk dat stilgestaan wordt bij de status van het PlanMER in relatie tot de in de RES gemaakte afspraken. Het PlanMER is deel van de werkelijkheid. Het bestuurlijk en maatschappelijk draagvlak geldt alleen voor RES 1.0.

Doordat de afspraken in RES 1.0 nu overruled worden, moeten de gemeenten zich afvragen in hoeverre zij het hiermee eens zijn. De heer Boumans merkt op dat - los van het PlanMER – het gaat om de vraag of wel of niet windmolens worden geplaatst in Niftrik. Wat de uitkomst ook is, het is niet hetgeen de raad voor zich ziet. Wethouder Burgers merkt op dat het breder getrokken wordt. Het is niet alleen een probleem

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 13 oktober 2021

pagina 2 van 6

van Niftrik, maar van de hele regio. In die zin was de teneur in de vergadering duidelijk. Wanneer de provincie met een inpassingsplan komt, dan heeft dit gevolgen voor de RES. Aan de andere kant heeft men ook te maken met de elektriciteitswet. Het is belangrijk dat de regio in het kader van RES 2.0 in gezamenlijkheid eruit komt waar het gaat om de hoeveelheid windenergie. Mevrouw Peters-Vroom is blij met het resultaat. Bij het PlanMER zal bekeken worden hoeveel windmolens er komen. Hoe verhoudt dit zich tot de eerdere locaties/ de blauwe streepjes op het oorspronkelijke kaartje? Wethouder Burgers merkt op dat deze locaties weg zijn, zoals afgesproken in RES 1.0 en niet vertaald zijn in de omgevingsverordening. De heer Derksen informeert in hoeverre de informatie van vandaag openbaar is. Hoe wordt dit communicatief verder opgepakt? Er ligt een aanvraag voor een inpassingsplan bij de provincie en die is aan termijnen gebonden. Gaat de provincie nu negatief beslissen en hoe wordt dit onderbouwd? Hij vraagt of juridisch bekeken kan worden dat niet opnieuw een dergelijk verzoek ingediend kan worden. Wethouder Burgers merkt op dat lopende de uitvoering van het PlanMER er geen medewerking wordt verleend aan het PIP. De heer Derksen merkt op dat het verzoek voor het PIP er ligt en hier een besluit over genomen zal moeten worden.

Wethouder Burgers kan niet aangegeven hoe het juridisch werkt richting de projectontwikkelaar. Het is aan de gedeputeerde dit in te vullen. De heer Verharen is van mening dat opnieuw gekeken moet worden naar de startnotitie RES. De heer Van Bronkhorst heeft de indruk dat vanuit de provincie een escape is gevonden om toch verder te kunnen gaan, buiten de RES om. Heeft wethouder Burgers in het portefeuillehoudersoverleg de indruk gekregen dat de gedeputeerde terugkwam op het voornemen voor het PIP? Hij begrijpt dat de andere gemeenten ook verbolgen waren over het inpassingsplan. Er wordt nu een plan B gelanceerd waarin iedereen zich kan schikken. In hoeverre is het dan misschien uitstel van executie? Wethouder Burgers licht toe dat de sfeer in de vergadering goed was. De gedeputeerde zit klem omdat hij gezien de elektriciteitswet het verzoek in behandeling moet nemen. Ook moet een balans gevonden worden tussen wind en zon in de regio. De provincie heeft zich daarnaast geconformeerd aan de uitgangspunten in RES 1.0 De voorzitter komt terug op de opmerking m.b.t. de startnotitie. Wethouder Burgers bevestigt dat de startnotitie uiteindelijk geleid heeft tot het aanbod dat de regio gedaan heeft. De heer Verharen constateert dat mogelijk anders richting RES 1.0 gekeken zou moeten worden.

De gemeenten worden hier nu mee geconfronteerd, terwijl de provincie dit bij de startnotitie had moeten melden. De voorzitter begrijpt dat de heer Verharen aangeeft dat de provincie haar handtekening onder RES 1.0 heeft gezet, wetende dat zij mogelijk gedwongen zou worden gebruik te maken van de mogelijkheid van een PIP. Dan had het aanbod van Wijchen in RES 1.0 mogelijk anders uitgezien, aldus de heer Verharen. De heer De Kievit begrijpt dat de elektriciteitswet zo uitgelegd wordt dat de provincie het initiatief moet goedkeuren. Nieuwe initiatieven worden nu aangehouden. Betekent dit dat het initiatief dat nu al in Wijchen speelt, ook wordt aangehouden? Wethouder Burgers bevestigt dit. Over een eventuele termijn is nu niets te zeggen omdat het plan van aanpak wordt afgewacht.

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 13 oktober 2021

pagina 3 van 6

De heer Van Galen vraagt in aansluiting op de vraag van het CDA of sprake is van een afwijzing, dan wel een opschorting. Wordt hierdoor wellicht de juridische basis gefrustreerd waarop de provincie straks meer aanwijzingen zal krijgen? Hij is van mening dat doorgegaan moet worden met RES omdat dit voortkomt uit het klimaatakkoord, ongeacht deze procedure. Wethouder Burgers licht toe dat de aanvraag bij de provincie is ingediend en deze in behandeling genomen moet worden. De provincie zal naar de projectontwikkelaar moeten motiveren waarom de aanvraag is aangehouden. De aanvraag wordt niet in behandeling genomen gedurende de looptijd van het PlanMER. De heer Van Bronkhorst vindt het vreemd dat de gedeputeerde zich verschuilt achter de elektriciteitswet. Deze wet was al van kracht voordat de afspraken in RES werden gemaakt. Ook vindt hij het vreemd dat gedeputeerde zich beroept op de verhouding zon/wind. De provincie is akkoord gegaan met het bod in RES. Indien de provincie nu van mening is dat de verhouding scheef is, dan gaat dit dwars door de besluitvorming heen. Elke gemeente heeft zijn eigen uitgangspunten. Indien het bod te mager was, had dit bij de startnotitie al meegenomen moeten worden. De heer Verbeeten begrijpt dat de provincie ook via onafhankelijk onderzoek wil kijken hoe het vervolgd moet worden. In het verleden is gesproken over Wijchen Energieneutraal.

Destijds is vanuit de provincie de locatie aan de A50 als meest ideale locatie omschreven. Is dit mogelijk een kapstok om binnen het onafhankelijk onderzoek stappen te zetten? Wethouder Burgers bevestigt dat in 2014/2015 het gebied aan de A50 in beeld is geweest. In het PlanMER zal goed onderzocht moeten worden wat de ruimtelijke mogelijkheden zijn. Om deze reden moet niet gestopt worden bij de ruimtelijke discussie, maar moet dit gekoppeld worden aan RES 2.0. Naar aanleiding van de heer Van Bronkhorst merkt hij op dat de provincie niet alleen staat m.b.t. de verhouding zon/wind. Door Liander moeten de aansluitingen worden gerealiseerd en het gaat om ontzettend veel geld. Het is de verantwoordelijkheid van gemeenten, provincie en waterschap om te kijken hoe dit probleem kan worden opgelost in vervolg op RES 1.0. De sfeer in de vergadering was goed. Duidelijk werd onderschreven dat de PIP niet gewenst was en dit samen opgelost zou moeten worden. De heer Herms vermeldt dat hij onlangs iemand van Liander heeft gesproken. Zij geven aan dat zeker tot en met 2026 er geen enkel uitzicht is dat windmolens worden aangesloten. De eerste 5 jaar kan hier niet op gerekend worden. De heer Derksen vraagt of het PlanMER wordt uitgevoerd voor de hele provincie en wie de kosten hiervoor voor zijn rekening neemt.

Wethouder Burgers antwoordt dat het PlanMER voor de 18 gemeenten (RES-regio) wordt uitgevoerd. In het plan van aanpak komt aan de orde hoe dit bekostigd wordt. De heer Klinkhamer is benieuwd of deze situatie uniek is in Nederland of zijn er vergelijkbare situaties? Wethouder Burgers antwoordt dat een inpassingsplan niet uniek is. Meestal wordt dit instrument gebruikt om de aanvraag voor elkaar te krijgen. Er is geen vergelijkbare situatie bekend. Het wordt gezien als een probleem dat regionaal is en eigenlijk in heel Nederland zou kunnen spelen. De heer Derksen verwijst naar de gemeente Geertruidenberg, waar een inpassingsplan is ingediend. De gemeenteraad wilde geen enkele windmolen. De provincie Noord-Brabant heeft dit meerdere malen afgewezen. De heer Van Galen wijst op het tijdpad dat in het klimaatakkoord is opgenomen. Het is niet mogelijk RES uit te stellen ondanks het feit dat het provinciale onderzoek loopt. Wethouder Burgers is het hiermee eens. Er moet bestuurlijk en maatschappelijk draagvlak zijn. Wat Liander betreft, vreest hij dat de heer Herms nog optimistisch is. Nieuwe projecten komen achteraan en tot 2030 zit het vol. De discussie moet parallel gevoerd worden. Het PlanMER heeft geen status in de zoektocht naar

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 13 oktober 2021

pagina 4 van 6

RES 2.0. Dit is nog een punt van discussie. 5.

Besluit tot het opleggen geheimhouding op het besprokene

De voorzitter stelt voor dat het college de tijd krijgt om zich te beraden op het plan van aanpak, in hoeverre hierin mee te gaan en wat het betekent voor RES 1.0 en 2.0 en wat eventuele juridische consequenties zijn. Zij is van mening dat voor vandaag de meningen gewisseld zijn en het goed is dat het college dinsdag bekijkt welke vervolgstappen genomen moeten worden. Tot die tijd vraagt zij de raad om geheimhouding op het besprokene en op het verslag van deze vergadering. De heer Verharen informeert of de bijeenkomst van het portefeuillehoudersoverleg besloten was. Wethouder Burgers bevestigt dit. De heer Van Bronkhorst vraagt op welke manier dit nog een week langer geheim gehouden zou kunnen worden. De voorzitter heeft voorgesteld tot dinsdag nog niet in openbaarheid hierover te spreken, zodat het college de gelegenheid heeft zich te beraden. Wanneer dit nu naar buiten komt, krijgen ook raadsleden veel vragen die nog niet beantwoord kunnen worden. Eerst dient bekeken te worden welke vervolgstappen genomen worden. De heer Van Galen informeert hoe dit zich verhoudt tot de openbare memo die bij de stukken van 2 november is gevoerd waarin staat dat de provincie van plan is dit in te passen. Wethouder Burgers geeft aan dat dit de omgevingswet betrof.

De heer Derksen vraagt of de mogelijkheid bestaat om een extra collegevergadering in te lassen, zodat eerder duidelijk wordt wat de strategie is. De voorzitter antwoordt dat het inlassen van een extra collegevergadering mogelijk is. Het gaat echter erom dat een goede voorbereiding plaatsvindt zodat een goed besluit genomen kan worden. De heer Boumans gaat in op de communicatie. Het gaat niet alleen om het moment waarop naar buiten gekomen wordt, maar ook om het vervolg. Heeft de wethouder een idee hoe hij met de communicatie wil omgaan ook richting de inwoners van Wijchen? Wethouder Burgers stelt dat om die reden de voorbereiding van belang is. Goed nagedacht moet worden wanneer, en op welke manier gecommuniceerd wordt. De heer Verharen merkt op dat het RIVM nog onderzoek verricht naar eventuele nadelige gevolgen van windmolens. Hij heeft begrepen dat dit voorlopig stopgezet is. Wethouder Burgers bevestigt dit en verwijst naar het arrest van Delfzijl. De landelijke overheid zal hier binnen nu en een halfjaar nog op terugkomen. Het gaat hier over een traject. De heer Herms refereerde er al aan dat het zeker nog tot 2030 duurt voordat er windmolens staan. Het gaat nu over het bod in RES 1.0 en dit is geldig tot 2030. Het zijn langlopende trajecten. De voorzitter vraagt de raad of hij instemt met geheimhouding op het besprokene in deze vergadering.

De raad stemt hier unaniem mee in. Het voorstel is aangenomen!

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 13 oktober 2021

pagina 5 van 6

6.

Besluit tot het opleggen van geheimhouding op het verslag van de besloten vergadering

De raad stemt unaniem in met het voorstel tot geheimhouding op het verslag van de besloten vergadering. Het voorstel is aangenomen! 7. Verslag van de besloten vergadering d.d. 7 oktober 2021 Het verslag van de besloten vergadering wordt zonder wijzigingen goedgekeurd en vastgesteld. De voorzitter heeft van de griffie de vraag gekregen of het college een voorstel kan voorleggen waarover de raad tijdens de openbare vergadering van 21 oktober aanstaande in gesprek kan gaan. Wethouder Burgers zegt dit toe. 8. Sluiting De voorzitter sluit om 19.45 uur de vergadering.

Verslag besloten raadsvergadering d.d. 13 oktober 2021

pagina 6 van 6