Bijlage 1 - Monitor Jeugd en Wmo Q1 2021.pdf
Tekst van het document
2021 Gemeente Wijchen
[MONITOR JEUGD EN WMO] Q1 2021
Inhoud
1. Inleiding ........................................................................................................... 2 2. Toegang tot zorg via het Sociaal Wijkteam ............................................................ 3 2.1 Afhandeling telefonische vragen ...................................................................... 3 2.2 Typen aanmeldingen vanuit telefonische vraag ................................................. 3 2.3 Wachtlijst voor keukentafelgesprek ................................................................. 4 2.4 Tevredenheid over de toegang ........................................................................ 4 2.5 Klachten en bezwaren .................................................................................... 5 3. Jeugd ............................................................................................................... 6 3.1 Verwijzers .................................................................................................... 6 3.2 Zorggebruik totaal ......................................................................................... 7 3.3 Zorggebruik per bouwsteen ............................................................................
8 3.4 Tevredenheid over de jeugdzorg ....................................................................11 3.5 Betaalbaarheid .............................................................................................12 4. Wmo Nieuw .....................................................................................................13 4.1 Zorggebruik totaal ........................................................................................13 4.2 Zorggebruik per bouwsteen ...........................................................................14 4.3 Tevredenheid over de Wmo ...........................................................................16 4.5 Betaalbaarheid .............................................................................................17 5.
Wmo klassiek ...................................................................................................18 5.1 Zorggebruik totaal ........................................................................................18 5.2 Zorggebruik per zorgtype ..............................................................................19 5.3 Tevredenheid over de Wmo ...........................................................................20 5.4 Betaalbaarheid .............................................................................................21 Begrippenlijst .......................................................................................................22 KPI’s in de rapportage ...........................................................................................24
1
1. Inleiding Met deze monitor maken we inzichtelijk wat de stand van zaken is van de Wmo en jeugdhulp in de gemeente Wijchen. Hiermee maken we inzichtelijk wat er goed gaat, en wat verbetering behoeft. Zo kunnen we bijsturen waar nodig. We proberen u met deze rapportage altijd zo goed mogelijk te informeren. Duidelijk en volledig, zonder in onnodig detail te treden. Als u opmerkingen ter verbetering of verheldering van de rapportage heeft dan horen wij dat graag.
Opbouw van de rapportage Deze monitorrapportage is opgebouwd uit een hoofdstuk over de toegang via het Sociaal Wijkteam, en vervolgens het zorggebruik uitgesplitst in de hoofdstukken Jeugdzorg, Wmo-nieuw, en Wmo-klassiek. Telkens presenteren we de data die relevante ontwikkelingen laten zien. Ook presenteren we bouwstenen waarop een bezuinigingsopgave zit. Zo kunt u deze ontwikkeling volgen. Over het algemeen proberen wij u een vergelijk met de voorgaande kalenderjaren te geven.
Opmerking bij de cijfers Cijfers in het sociaal domein zijn voortdurend aan verandering onderhevig. Zo kunnen declaraties door zorgaanbieders later worden ingediend, waardoor er verschil tussen rapportages kan zijn. Ook kunnen afgegeven beschikkingen nog niet verwerkt zijn door de backoffice op het moment van rapporteren. Dat is helaas niet te voorkomen. Aangezien het de eerste rapportage is zijn er nog veel onzekerheden in de prognoses. Desondanks hebben we de prognose opgenomen om u toch een beeld te geven. De basis voor deze monitorrapportage is de (jaarlijkse) Nulmeting 2021. Het resultaat van meerdere inhoudelijke duiding sessies op basis van de actuele zorgpopulatie, te verwachten trends in zorggebruik en ontwikkelingen. Financieel gezien vormt dit ook de basis voor de eerste bijstelling van de begroting 2021 op de betreffende onderdelen. Dit loopt via de reguliere P&C- cyclus.
2
2. Toegang tot zorg via het Sociaal Wijkteam
2.1 Afhandeling telefonische vragen Via de inlooplocaties, telefonisch en per e-mail kunnen mensen een vraag stellen aan het Sociaal Wijkteam. Soms is het een informatievraag die meteen beantwoord kan worden. Soms leidt de vraag tot een aanmelding. Bij een aanmelding krijgt de inwoner een keukentafelgesprek en wordt meestal hulp of zorg ingezet. In onderstaand staafdiagram leest u de ontwikkeling van het afgelopen half jaar. We zien een stabiel beeld van het aantal telefonische vragen gesteld aan het Sociaal Wijkteam. 800 700 600 500 400 300 200 100 0
150
141 118
116
119
147
553
527
587
536
552
516
oktober
november
december
januari
februari
maart
Vraag afgehandeld
Vraag aangemeld
2.2 Typen aanmeldingen vanuit telefonische vraag Er is sprake van een aanmelding bij het in behandeling nemen van een hulpvraag van een nieuwe of bekende cliënt, of bij een herindicatie. In alle gevallen doorloopt het Sociaal Wijkteam het werkproces om te bepalen of hulp wordt ingezet of voortgezet. Over het algemeen zien we een redelijk constante instroom voor jeugd en Wmo-nieuw. Wmo-klassiek, waar we verreweg de meeste aanmeldingen voor ontvangen, laat een wat wisselend beeld zien. 160 140 120
105
93
96 81
100
82
87
14
26
maart
80 60 40
33
20
26
18
0
11
19
15
20
16 16
oktober
november
december
januari
februari
Jeugd
Wmo-nieuw
Wmo-klassiek
3
16
2.3 Wachtlijst voor keukentafelgesprek Hieronder ziet u hoeveel inwoners elke maand op de wachtlijst stonden voor een keukentafelgesprek. Meetpunt is begin van de maand. Daarbij maken we onderscheid tussen Jeugd, Wmo-nieuw, en Wmo-klassiek. Bij aanmelding vindt altijd triage plaats om de ernst te beoordelen. Spoedmeldingen worden dan met voorrang opgepakt. We zien een sterke afname van de wachtlijst. We zien dat de verbetering van de processen en formatie van het Sociaal Wijkteam duidelijk effect heeft, waardoor inwoners minder lang hoeven te wachten. 250
152
161
137
200
100 78
150 100
54
50 52 0 oktober
77
71
84
69 48
28
februari
maart
40 47
28
23
37
november
december
januari
Jeugd
Wmo-nieuw
Wmo-klassiek
Spreekuur Het Sociaal Wijkteam ontwikkelt een spreekuur voor enkelvoudige hulpvragen van inwoners. Ze kunnen zij terwijl ze op de wachtlijst staan, wegwijs gemaakt worden in het beschikbare aanbod en de mogelijkheden. Op deze manier worden inwoners toch al geholpen terwijl ze wachten op de definitieve hulp.
2.4 Tevredenheid over de toegang In het cliëntervaringsonderzoek 2020 zien we een redelijk positief vergelijkbaar met 2019. Opvallend is alleen dat de tevredenheid van ouders iets is afgenomen.
Rapportcijfer voor de toegang tot hulp
Jeugdhulp volgens jeugdige
Jeugdhulp volgens ouders/verzorgers
Wmo (nieuw en klassiek)
7,4
7,1
7,6
was 6,7 in 2019
was 6,9 in 2019
was 7,9 in 2019
Tevreden over het keukentafelgesprek
niet gevraagd
Tevreden over contact met het Sociaal Wijkteam
niet gevraagd
4
78%
91%
was 83% in 2019
was 90% in 2019
56%
86%
was 76% in 2019
was 85% in 2019
2.5 Klachten en bezwaren We merken dat er meer klachten en bezwaren binnenkomen door zowel de coronacrisis (kortere lontjes) als het kritische indiceren door het Sociaal Wijkteam.
In het eerste kwartaal van 2021 ontvingen we 4 klachten over het Sociaal Wijkteam. Deze zijn allen na informeel contact opgelost. Het was niet nodig een formeel klachtbehandelingstraject in te zetten.
In het eerste kwartaal van 2021 ontvingen we 2 bezwaren op een besluit van het Sociaal Wijkteam. Deze bezwaren zijn nog in behandeling.
Aantal klachten 2019
10
2020
11
2021
4
Aantal bezwaren 2019
11
2020 2021
5
17 2
3. Jeugd
3.1 Verwijzers Niet alleen het Sociaal Wijkteam mag een inwoner verwijzen naar jeugdhulp. Ook bijvoorbeeld huisartsen mogen verwijzen naar jeugdhulp. In onderstaand overzicht is te zien wie er verwijzen naar jeugdhulp. Data over 2021 is nog niet beschikbaar. Deze paragraaf is daarom gelijk aan de jaarrapportage 2020.
2019
2020
37%
47%
33%
50%
Sociaal Wijkteam
Huisarts
Gecertificeerde Instelling en Rechtbank
Medisch specialist en jeugdarts
Wanneer we dit uitsplitsen naar bouwstenen zien we bij verblijf een groter aandeel verwijzingen door Gecertificeerde Instellingen (GI’s) en de rechtbank. Dit betreft meestal een gedwongen maatregel. Daarentegen de verwijzingen door het Sociaal Wijkteam nemen relatief af. We zien iets vergelijkbaars bij ambulante hulp en jeugd-ggz, maar dan met een groter aandeel verwijzingen door huisartsen. Dit betekent enerzijds dat er door het Sociaal Wijkteam sterk gestuurd is op minder verwijzingen, maar anderzijds dat de invloed op de resterende zorgkosten kleiner wordt. Met de huisartsen zijn we wel in gesprek over verwijzingen.
11%
5%
11%
6%
Verwijzingen naar verblijf 2019
72%
2020
24%
63%
36%
Ambulant 2019
75%
2020
15% 7%
56%
27%
12%
Jeugd GGZ 2019
10%
2020 5%
85% 89%
Maatregel: Sturen op verwijzingen Binnen het Sociaal Wijkteam gebruiken we het CTA-overleg (Consultatie, Toetsing en Afhandeling) om indicatiestelling te verbeteren en kritisch te kijken of de meest passende zorg wordt ingezet. Daarnaast proberen meer invloed op verwijsgedrag te krijgen met het OPH (Overleg Passende Hulp). Dit is een regionaal overleg waarin we alle verwijzingen naar zorg met verblijf bespreken. We proberen uit-huis plaatsingen te voorkomen of te verkorten. Ook hebben we een 3 maandelijks overleg met huisartsen waarin we ook over verwijzingen spreken. 6
3.2 Zorggebruik totaal Aantal jeugdigen dat hulp ontvangt We zagen in 2020 een daling van het aantal jeugdigen in hulp ten opzichte van 2019. In 2021 zien we nog steeds dezelfde lage aantallen. Hierbij moet wel de kanttekening gemaakt worden dat de data voor 2021 nog niet volledig beschikbaar is. In de volgende paragrafen ziet u dat er wel sprake is van een fluctuerend beeld per bouwsteen. Er is niet overal dezelfde trend te zien. De bezuinigingsmaatregelen hebben zeker effect, maar we hebben niet overal invloed op. Dit is ook afhankelijk van verwijsgedrag. We zien dit ook niet direct terug in de verwachte kosten. Dat betekent dat hulpvragen complexer (en duurder) worden. Bij dagbehandeling duurt een traject langer dan een jaar. Dat is terug te zien in de kosten. 900 880 860 840 820
831
818 817
800
2019 2020 2021
780 760
Verhouding zorg in natura – PGB De verhouding tussen zorg in natura en PGB geven we weer als percentages van de totale kosten. Daarmee zien we het volume van de zorg die in PGB of zorg in natura wordt geboden. Omdat we nog weinig informatie over 2021 hebben tonen we de gegevens over 2019 en 2020.
2019
86%
2020
88% Zorg in Natura
7
PGB
14%
12%
3.3 Zorggebruik per bouwsteen In deze paragraaf presenteren we u de meest belangrijke ontwikkelingen. Dit kan per categorie of per bouwsteen. Bij de selectie hiervan kijken we naar zorg waar een bezuinigingsmaatregel op is geformuleerd, of die een opvallende ontwikkeling laat zien. Voor 2021 zijn er nog vele onzekerheden om een goede prognose te kunnen maken. Voor het volledige beeld nemen we desondanks toch prognosecijfers op. Jeugdhulp met verblijf Ons uitgangspunt is dat jongeren zoveel mogelijk in een gezinsomgeving opgroeien. We streven daarom naar meer verblijf in pleegzorg of een gezinshuis, en minder in een jeugdzorginstelling.
Instelling 27%
In onderstaande cijfers zien we terug dat er inderdaad sprake is van groei in het aantal etmalen gezinsgericht verblijf (pleegzorg en gezinshuis) en iets minder verblijf in een instelling. De toename bij met name gezinshuizen is wel fors meer dan dat er een afname in instellingsverblijf is. In de meest recente CBS monitor jeugdhulp1 zien we echter dat verblijf landelijk redelijk stabiel blijft.
2019
7.673
2020 2021
8.861 1.865
7.460
Realisatie
Prognose
2019
5.550
2020 2021
7.521 2.386
9.632
Realisatie
Gezinshuis 41%
Verblijf in instelling
Gezinshuis
Pleegzorg
Pleegzorg 32%
Prognose
2019
7.239
2020
7.035
2021 1.483
Realisatie
6.492
Prognose
Wat we zien in verblijf is dat er in Wijchen minder gebruik wordt gemaakt van gesloten jeugdzorg. Echter zien we dat behandelgroepen juist weer meer worden gebruikt. Het is specialistische zorg die ergens behandeld moet worden. De gemeente is vaak niet de verwijzer waardoor we geen invloed hebben op die kosten. In totaal zijn er 103 jeugdigen in verblijf. Hiervan zijn er 25 in pleegzorg, 29 in een gezinshuis, en 49 in niet-gezinsgerichte verblijfsvormen. Van de 103 jeugdigen in verblijf ontvangen 17 kinderen een zware vorm van zorg met verblijf. Die zware zorg voor deze kleine groep omvat meer dan de helft van de kosten. We verwachten dat deze kinderen in heel 2021 zorg blijven ontvangen en deze kosten niet veranderen. Op deze kosten hebben we dus geen invloed.
1
https://www.cbs.nl/nl-nl/publicatie/2020/44/jeugdhulp-1e-halfjaar-2020
8
Voogdij Onder Jeugdreclassering en Jeugdbescherming valt het product Voogdij. Dit wordt altijd ingezet in combinatie met verblijf. We zien bij JBJR ook een flinke stijging in de nulmeting. Deze is gerelateerd aan het toenemende aantal voogdijkinderen. Van twee zorgaanbieders zijn er in Wijchen gezinshuizen gevestigd. Binnen gezinshuizen kunnen kinderen geplaatst worden met een voogdijmaatregel. Volgens het woonplaatsbeginsel wordt er bij voogdij gekeken naar de woonplaats van de waar het kind feitelijk verblijft. Verwijzing van een kind met voogdijmaatregel komt altijd via GI of rechtbank. Dit betekend dat Sociaal Wijkteam hier niet bij betrokken is en de beïnvloedbaarheid minimaal is. In de gezinshuizen zitten 19 kinderen met een voogdij maatregel in verblijf. Van deze 19 kinderen wonen de ouders van 11 kinderen in een andere gemeente. De vestiging van de gezinshuizen in Wijchen heeft in 2020 dus geleid voor een toename van 11 kinderen met verblijfskosten, en dit is vooralsnog in 2021 gelijk gebleven. Deze kinderen blijven meestal tot 18 jaar in het gezinshuis wonen. Vanwege het hoge aantal voogdij kinderen heeft Wijchen voor de uitzet in 2019 een extra compensatie ontvangen van het Rijk. Voor 2020 en 2021 moet er nog een compensatieregeling komen vanuit het Rijk. Dit fungeert als een overgangsregeling voor het woonplaatsbeginsel.
In 2022 wordt het nieuwe woonplaatsbeginsel ingevoerd waardoor het hoge aantal voogdij kinderen woonachtig op het grondgebied van Wijchen niet meer onder de bekostiging van Wijchen zal vallen.
Dagbehandeling jeugd Voor dagbehandeling zagen we in 2021 al een afname en dit lijkt in 2021 door te zetten.
2019
6.236
2020 2021
5.334 1.011
4.300 Realisatie
Prognose
Bezuinigingsmaatregel: Meer verwijzen naar Passend Onderwijs We sturen op meer verwijzing naar Passend Onderwijs door gebruik van het toeleidingskader dat is opgesteld door het samenwerkingsverband onderwijs. Ook beperkt het Sociaal Wijkteam toekenningen bij nieuwe aanvragen en herindicaties. We zien de eerste effecten van deze maatregel.
9
Dagbesteding We zagen bij de dagbesteding een afname in eenheden (dagdelen) in 2020 en dat lijkt zich ook in 2021 voort te zetten. We hebben de afspraak dat een kind alleen in dagbesteding komt na multidisciplinair overleg in het zogenaamde Komeetoverleg, bestaand uit het Sociaal Wijkteam, onderwijs, kinderopvang, en de jeugdgezondheidszorg van de GGD. Er is een lege stoel voor een betrokken zorgpartij.
2019
3.950
2020 2021
3.674 549
2.764 Realisatie
Prognose
Jeugdhulp ambulant Er waren in 2020 meer uren ambulante jeugdhulp dan in 2019, en we zien dat deze trend aanhoudt in 2021. De toename is te zien bij zowel reguliere als bij specialistische begeleiding. De beweging die we zouden willen zien is minder inzet van specialistische begeleiding en meer reguliere begeleiding.
2019
36.999
2020 2021
40.094 9.927
43.734 Realisatie
Prognose
Bezuinigingsmaatregel: Meer collectief aanbod in plaats van individueel maatwerk. Door meer in te zetten op vrij toegankelijke hulp en het eigen netwerk, daalt het aantal cliënten met een individuele voorziening. We zetten daarbij extra in op ontwikkelen van groepsaanbod. Door de coronacrisis is collectief aanbod in 2020 maar beperkt ingezet.
Jeugd GGZ In 2020 was in het begin van het jaar een daling te zien door de inzet van de maatregelen zoals SOH en SMW. Echter zien we dat eind 2020 de zorg gestegen is. Dit volgt het landelijk beeld van toenemende JGGZ-problematiek door de effecten van de
10
coronamaatregelen. Recentelijk werd dit beeld bevestigd door de Inspectie Jeugd en Gezondheid.2 Door de inzet van de maatregelen is de stijging echter getemporiseerd. Dit is te zien door het verschil met regiogemeenten waar de stijging vele malen groter is. In 2021 ontvangen gemeenten gelden vanuit het Rijk vanwege de toenemende JGGZproblematiek. In Wijchen zal dit ingezet worden om deze stijging verder te temporiseren.
Jeugd-GGZ 2019
23.050
2020 2021
22.609 4.644
23.991
Realisatie
Prognose
Bezuinigingsmaatregel: Sturen op verwijzingen bij huisarts We blijven in gesprek met huisartsen over verwijzingen naar jeugd ggz. We maken voor hen inzichtelijk hoe het verwijsgedrag eruit ziet en wat de effecten daarvan zijn. Inzet van de SOH bij huisartsen helpt ook bij deze sturing.
3.4 Tevredenheid over de jeugdzorg In het cliëntervaringsonderzoek zien we over het algemeen dat jeugdigen en ouders/verzorgers tevreden zijn over de jeugdhulp in Wijchen.
Rapportcijfer voor kwaliteit jeugdhulp Tevreden over zorgverlener
Volgens jeugdige
Volgens ouders/verzorgers
7,8
7,3
was 6,8 in 2019
was 7,6 in 2019
82%
niet gevraagd
was 80% in 2019
2
https://www.igj.nl/onderwerpen/coronavirus/nieuws/2021/03/15/onvoldoende-hulp-voor-jongeren-meternstige-psychische-problemen
11
3.5 Betaalbaarheid De overschrijding op het onderdeel Jeugd in 2020 (en toename in Q4) heeft een grotendeels structureel karakter en zien we terug in het lopende jaar 2021. Op onderdelen waar gestuurd kan worden, worden resultaten behaald. Corona heeft in 2020 en 2021 door toegenomen problematiek een stuwende werking op de kosten. Een relatief kleine groep jeugdigen zorgt voor een enorme kostenstijging. T.o.v. van de huidige begroting 2021 levert dit een nadeel op van afgerond € 1,8 miljoen (Nulmeting 2021). Deze is op hoofdlijn als volgt opgebouwd: EFFECT NULMETING 2021 Budget Jeugd Verblijf GGZ zorg Jeugdbescherming / Jeugdreclassering Dagbehandeling PGB Jeugd Landelijk budget Jeugd Persoonlijke verzorging Cap.financiering Jeugdwetzorg st. Maartenschool Jeugdhulp ambulant Jeugdhulp crisis bijstelling Jeugd
2021 -1.098 -443 -105 -56 -53 -51 -27 23 17 14 -1.780
Met name op de producten waar de beïnvloeding laag is, treden overschrijdingen op. Denk hierbij aan: de zware verblijfsproducten, gezinshuizen, de GGZ, de Jeugdbescherming en de landelijke zorg.
12
4. Wmo Nieuw 4.1 Zorggebruik totaal Aantal cliënten dat hulp ontvangt We zagen in 2020 dat minder cliënten hulp ontvingen dan in dezelfde periode in het jaar daarvoor. Die trend zet zich voor alsnog door in 2021. Over de gehele lijn zien we dat er minder toewijzingen zijn. Het Sociaal Wijkteam is kritischer gaan kijken welke ondersteuning het meest passend is, en dat leidt minder vaak tot een maatwerkvoorziening. Daarnaast wordt ook kritischer gekeken naar de juiste wettelijke grondslag voor een indicatie: hierdoor is sommige ondersteuning overgegaan naar de Wet langdurige zorg (WLZ) of Zorgverzekering. In de afname zit ook een effect van de coronacrisis, al verklaart dat maar een deel van de afname. Immers: na de eerste lockdown is de neergaande trend doorgezet. 600 558
550 500 450
463
450
2019 2020
400
2021 350 300
Verhouding zorg in natura – PGB De verhouding tussen zorg in natura en PGB geven we weer als percentages van de totale kosten. Daarmee zien we het volume van de zorg die in zorg in natura of PGB wordt geboden. Omdat we nog weinig informatie over 2021 hebben tonen we de gegevens over 2019 en 2020.
2019
90%
2020
88% Zorg in Natura
13
PGB
10%
12%
4.2 Zorggebruik per bouwsteen In deze paragraaf presenteren we u de meest belangrijke ontwikkelingen. Dit kan per categorie of per bouwsteen. Bij de selectie hiervan kijken we naar zorg waar een bezuinigingsmaatregel op is geformuleerd, of die een opvallende ontwikkeling laat zien. Voor 2021 zijn er nog vele onzekerheden om een goede prognose te kunnen maken. Voor het volledige beeld nemen we desondanks toch prognosecijfers op.
Dagbesteding volwassenen Hieronder staat het geleverde aantal dagdelen dagbesteding voor volwassenen. De daling die we in 2020 zagen lijkt zich door te zetten in 2021. In 2021 ligt de realisatie 63% lager dan in dezelfde periode in 2020. We zien ook een afname van het aantal cliënten. De afname aan toewijzingen is grotendeels te verklaren door een strenger toeleidingskader bij het Sociaal Wijkteam en een verschuiving van cliënten naar de Wet langdurige zorg (WLZ) (minder toewijzingen). Daarnaast zal er ook nog enig effect zijn door de coronacrisis.
2019
8.134
2020 2021
5.257 716
2.872 Realisatie
Prognose
Individuele begeleiding volwassenen Individuele begeleiding is uitgesplitst naar reguliere en specialistische begeleiding. Voor beiden is het aantal uren begeleiding te zien. De realisatie bij reguliere begeleiding ligt in 2021 32% lager dan in dezelfde periode in 2020. Bij specialistische begeleiding is dat 15% lager. We zien voor beiden ook een afname in het aantal klanten. Als we kijken naar de toewijzingen zien we ook een afname. Dat betekent dat het Sociaal Wijkteam kritischer kijkt welke ondersteuning echt passend is. Op de volgende pagina ziet u dat er bijvoorbeeld vaker praktische begeleiding wordt ingezet.
Reguliere begeleiding 2019
24.874
2020 2021
Specialistische begeleiding 2019 2020
18.305 3.786
2021
15.191
Realisatie
18.971 16.761 3.999
14.159
Realisatie
Prognose
14
Begeleiding volwassenen in groepsverband Begeleiding in groepsverband een voordeliger alternatief voor individuele begeleiding. Gebruik hiervan willen we stimuleren om individuele begeleiding terug te dringen. We zien helaas nog geen grote toename. Corona is een belangrijke belemmering bij het opstarten van begeleiding in groepsverband. De afname in individuele begeleiding wordt dus niet verklaard door inzet van dit alternatief. We hopen deze ontwikkeling te zien zodra de coronamaatregelen versoepeld worden.
2019
226
2020
233
2021
30
225 Realisatie
Prognose
Praktische begeleiding voor volwassenen Bij nieuwe indicaties is de insteek om waar mogelijk af te schalen naar lichtere vorm van ondersteuning. Een voorbeeld is praktische begeleiding in plaats van reguliere begeleiding. De realisatie van het aantal uur praktische begeleiding was in 2020 30% hoger dan in 2019, en deze toename lijkt in 2021 aan te houden. Dat is wenselijk binnen onze bezuinigingsopdracht.
2019
1.454
2020
1.892
2021
674
2.696
Realisatie
Prognose
Dagbesteding ouderen Ook bij dagbesteding voor ouderen zagen we een forse daling in 2020 t.o.v. 2019, die zich in 2021 voort lijkt te zetten. Ook hier geld dat we bij de toegang kritischer beoordelen wat de meest passende ondersteuning is, en soms vindt verschuiving plaats naar de Wet langdurige zorg (WLZ). Daarnaast komt de afname ook deels doordat er door corona minder gebruik gemaakt kon worden van dagbesteding.
2019
8.008
2020 2021
5.512 705
Realisatie
15
Dagbesteding wordt enerzijds gefinancierd via een subsidie aan MeerVoormekaar en LuciVer voor dagbesteding in ‘t Achterom en de Oase. Anderzijds is het een financiering van daadwerkelijk geleverde dagdelen aan een zestal andere aanbieders. De geleverde dagdelen bij het Achterom en de Oase zitten niet in bovenstaande cijfers. Laagdrempelige inloop en ontmoeting Door te investeren in laagdrempelige inloop en ontmoeting willen wij het beroep op de maatwerkvoorziening dagbesteding en vervoer naar de dagbesteding terugdringen. Door Corona is de inloop en ontmoeting in o.a. Villa Sterrebosch en het Kompas tijdelijk gestopt. We verwachten hier in 2021 effecten van te zien.
4.3 Tevredenheid over de Wmo Uit het cliëntervaringsonderzoek blijkt nog steeds een goede tevredenheid over hulp vanuit de Wmo. Er zijn enkele kleine verschillen tussen typen zorg, maar bij geen enkele vorm van zorg is men sterk ontevreden over de geleverde zorg.
Rapportcijfer voor kwaliteit van zorg Tevreden over zorgverlener
7,8 was 7,9 in 2019
89% was 81% in 2019
16
4.5 Betaalbaarheid De Nulmeting 2021 levert t.o.v. van de huidige begroting 2021 WMO nieuw een verwacht voordeel op van afgerond € 0,3 miljoen. Deze is op hoofdlijn als volgt opgebouwd: EFFECT NULMETING 2021 Budget WMO nieuw Begeleiding Dagbesteding Verblijf Eigen bijdrage PGB Wmo nieuw bijstelling WMO nieuw
2021 223 45 24 -20 -6 266
Het overgrote deel van de kosten Wmo nieuw (in 2021 88%) bestaan uit WMOdagbesteding en WMO- begeleiding. Met name op het onderdeel WMO- begeleiding zien we het effect van de ingevoerde beheersmaatregelen en de verschuiving naar de WLZ. Daarnaast verwachten we op diverse producten nog een (kosten- remmend) Coronaeffect in 2021. Bijvoorbeeld de verwachting is dat minder gebruik wordt gemaakt van de voorzieningen voor dagbesteding.
17
5. Wmo klassiek 5.1 Zorggebruik totaal Aantal cliënten dat hulp ontvangt Hier ziet u het totale aantal cliënten dat ondersteuning vanuit de klassieke Wmo ontvangt. U ziet dat dit aantal in 2020 is gestegen t.o.v. 2019 en dit in 2021 op hetzelfde niveau blijft, al verwachten we groei. De groei is passend bij de vergrijzing, die in Wijchen hoger ligt dan in de rest van Nederland.
1900 1850 1800 1750 1700 1650 1600 1550 1500
1834
1830 1756
2019 2020 2021
Gevolgen van de toenemende vergrijzing Het toenemende beroep op 31% naar Wmo-klassiek 29% voorzieningen past bij de 27% vergrijzingstrend. 25% Hier ziet u de prognose 23% van 65-plussers als aandeel 21% van de bevolking.
Wijchen Nederland
2040
2038
2036
2034
2032
2030
2028
2026
2024
2022
Bron: CBS, 2019.
2020
19%
Verhouding zorg in natura – PGB Hieronder staat de verhouding zorg in natura-PGB voor alleen hulp in de huishouding. Een PGB voor andere zorgtypen Wmo-klassiek komt vrijwel niet voor.
2019
93%
7%
2020
93%
7%
2021
94%
7%
Zorg in natura
18
PGB
5.2 Zorggebruik per zorgtype In deze paragraaf presenteren we u de meest belangrijke ontwikkelingen per zorgtype.
Hulp bij het huishouden Hier kijken we naar het aantal cliënten dat gebruik maakt van huishoudelijke hulp. We zagen in 2020 een toename t.o.v. 2019, maar nu weer afname naar niveau van 2019. Dec. 2019
1.210
Dec. 2020
1.232
Mrt. 2021
1210 Aantal cliënten
Wmo-vervoer Sommige cliënten hebben een vervoersvoorziening: een pas voor Avan-vervoer of een andere vervoersoplossing. Het aantal cliënten dat gebruik maakt van Wmo-vervoer is in 2020 afgenomen, en we zien in het eerste kwartaal een beperkte stijging. Dec. 2019
1173
Dec. 2020
1143
Mrt. 2021
1150 Aantal cliënten
Hulpmiddelen Onderstaand ziet u het aantal uitstaande hulpmiddelen aan het eind van de jaren 2019 en 2020, vergeleken met het aantal per 31 maart 2021. In het kader van de bezuinigingsopdracht beoordelen we kritischer of het toekennen van een vaste rolstoel echt nodig is. Mogelijk zien we hier al de eerste effecten van. Wanneer incidenteel een rolstoel nodig is kunnen inwoners gebruik maken van een rolstoel uit een rolstoelpoule.
Dec. 2019
1.039
Dec. 2020
1.122
Mrt. 2021
1086
Aantal uitstaande hulpmiddelen
19
Woningaanpassingen We zagen in 2020 een sterke stijging van het aantal woningaanpassingen. Dit kwam vooral door een forse toename van het aantal trapliften. Hier zien we het effect van de vergrijzing en het langer zelfstandig thuis wonen. Dit wordt versterkt doordat ouderen moeite hebben om een aangepaste woning te vinden gezien de krapte op de woningmarkt. Hierdoor blijven zij langer wonen in een woning die vraagt om meer aanpassingen. Het is lastig te zeggen hoe dat zich in 2021 ontwikkelt.
2019
389
2020 2021
481 67
Aantal woningaanpassingen
5.3 Tevredenheid over de Wmo Uit het cliëntervaringsonderzoek blijkt nog steeds een goede tevredenheid over hulp vanuit de Wmo. Er zijn enkele kleine verschillen tussen typen zorg, maar bij geen enkele vorm van zorg is men sterk ontevreden over de geleverde zorg.
Rapportcijfer voor kwaliteit van zorg Tevreden over zorgverlener
7,8 was 7,9 in 2019
89% was 81% in 2019
20
5.4 Betaalbaarheid In onderstaande tabel de totale begroting 2021 en jaareindeverwachting 2021 van de uitgaven WMO klassiek voor genoemde onderdelen: Uitgaven WMO KLASSIEK 2021 Begroting en jaarverwachting 2021 Hulpvorm
begroot 2021
Jaarverwachting 2021
Hulp bij het huishouden
€
3.277.689
€
3.378.689
€
Hulp bij het huishouden PGB
€
200.155
€
200.155
€
Rolstoelen - hulpmiddelen
€
644.371
€
644.371
€
-
Vervoersvoorzieningen
€
376.718
€
395.718
€
-19.000
Woonvoorzieningen
€
336.771
€
386.771
€
-50.000
Totaal €
4.835.704
€
5.005.704
€
-170.000
verschil -101.000 -
Op het onderdeel WMO Klassiek verwachten we nu voor 2021 in totaal een nadeel van € 170k. Dit verrekenen we met de egalisatiereserve WMO.
21
Begrippenlijst Begrip
Definitie
Aanmelding sociaal wijkteam
Wanneer er een nieuwe vraag of nieuw dossier wordt aangemaakt van een inwoner. Dit is een digitale map waarin de vraag, het ondersteuningsplan en (eventueel) de maatwerkvoorziening van de inwoner is opgeslagen.
Algemene voorzieningen
Aanbod van diensten of activiteiten dat, zonder voorafgaand onderzoek naar de behoeften, persoonskenmerken en mogelijkheden van de gebruikers, vrij toegankelijk is en dat is gericht op maatschappelijke ondersteuning of jeugdhulp. In de Jeugdwet wordt dit aangeduid als een overige voorziening.
Beroep
Een schriftelijk stuk aan de rechtbank waarmee de cliënt laat weten dat hij/zij het niet eens is met een door het college genomen beslissing op een bezwaar
Bezwaar
Een schriftelijk stuk (aan het college) waarmee de cliënt laat weten dat hij/zij het niet eens is met een besluit dat door of namens het college is genomen.
Cliënt
Een cliënt is een natuurlijk persoon, die ondersteuning ontvangt op grond van de Wmo en/of Jeugdwet.
Cliëntervaring
De wijze waarop de cliënt het regelen van de hulp en de kwaliteit van de gekregen hulp ervaart.
Doorlooptijd
De tijd tussen de start en het einde van het betreffende: Van aanmelding bij het sociaal wijkteam tot het afsluiten van het dossier door de professional; Van start maatwerk tot succesvolle beëindiging daarvan.
Hulpmiddelen
Een voorziening in de Wmo-klassiek, bijvoorbeeld een rolstoel of scootmobiel.
Indicatie
Een aanwijzing dat een bepaald gevolg moet/kan worden gegeven aan een hulpvraag van een inwoner in de vorm van een maatwerkvoorziening.
Inlooppunt
Een plek waar de inwoner zijn/haar hulpvraag kan stellen bij een inloopvrijwilliger van het sociaal wijkteam.
22
Jeugdhulp zonder verblijf
In deze vorm van ondersteuning verblijft de jeugdige thuis, in het eigen gezin. Of anders gezegd, de jeugdige slaapt (formeel) thuis. Het kan zijn dat de jeugdige bij opa en oma slaapt of bij iemand anders, echter dit is dan niet formeel zo geregeld.
Jeugdbescherming
Jeugdbescherming is een maatregel die de rechter dwingend oplegt.
Jeugdreclassering
Jeugdreclassering is een combinatie van begeleiding en controle voor jongeren vanaf 12 jaar, die voor hun 18 de met de politie in aanraking zijn geweest en een procesverbaal hebben gekregen. Indien de persoonlijkheid van de dader of de omstandigheden waaronder het misdrijf is begaan daartoe aanleiding geven, kan
23
KPI’s in de rapportage De gemeenteraad van Wijchen heeft 25 KPI’s vastgesteld. In onderstaande tabel ziet u waar deze KPI’s in deze rapportage terugkomen.
Doel
KPI
Vindplaats in de rapportage
Inwoners zo snel mogelijk helpen
1: wachtlijst SWT 2: wachtijd SWT 3: doorlooptijd SWT 4: wachttijd maatwerk
Hoofdstuk toegang
Juiste hulp, zo dicht mogelijk bij huis
5: aantal vragen toegang 6: effectiviteit toegang 7: oplossing hulpvraag 8: Individuele voorzieningen
Hoofdstuk toegang
Zoveel mogelijk inwoners helpen in het sociaal wijkteam
9: instroom SWT 10: uitstroom SWT 11: aantal vragen screeners 12: verwijsgedrag Jeugdhulp
Hoofdstuk toegang
Inzicht hebben in de vraag van Wmo en jeugdhulp
13: aantal maatwerkvoorzieningen 14: aantal unieke klanten 15: doorlooptijd maatwerk
Hoofdstukken Jeugd, Wmo-nieuw en Wmoklassiek
Keuzevrijheid voor inwoners bij zorgaanbieders
16: verhouding ZiN en PGB 17: cliënttevredenheid
Hoofdstukken Jeugd, Wmo-nieuw en Wmoklassiek
Tevredenheid van inwoners over de zorg
18: cliënttevredenheid
Hoofdstukken Jeugd, Wmo-nieuw en Wmoklassiek
Kwalitatief goede zorg bieden aan onze inwoners
19: recidieven 20: ervaren nut en kwaliteit 21: effectiviteit van maatwerkvoorziening
Hoofdstukken Jeugd, Wmo-nieuw en Wmoklassiek
Zo weinig mogelijk klachten
22: klachten, bezwaar en beroep
Hoofdstuk toegang
Betaalbare zorg bieden
23: uitnutting begroting 24: gemiddelde kosten per cliënt 25: gemiddelde kosten per inwoner
Hoofdstukken Jeugd, Wmo-nieuw en Wmoklassiek
24