Bijlage 1 - beleidsplan Geldzorgen armoede en schulden - beleidsplan

Bijzondere bijstand voor kosten bewindvoering Voor noodzakelijke en bijzondere kosten kan men tot een inkomen van maximaal 110% van de bijstandsnorm ondersteuning aanvragen. Kosten voor beschermingsbewind zijn binnen de bijzondere bijstand de grootste kostenpost. 2020 2021 2022 2018 2019 Uitgegeven bewindv. 501.286 507.812 507.811 519.210 547.261 Uitgegeven totaal 1.807.959 1.705.943 1.702.419 1.698.639 1.840.605 Bewindv. % van tot. 27,7 29,8 29,8 30,6 29,7 Aantal verstrekkingen < 65 jaar 315 > 65 jaar 35 Totaal 350 342 352 340 357 waarvan niet PW 194

Bijzondere bijstand inrichtingskosten De op één na grootste kostenpost binnen de bijzondere bijstand zijn kosten voor de inrichting van een woning in geval men daarvoor niet heeft kunnen reserveren (o.a. bij scheidingen en statushouders). 2018 2019 2020 2021 2022 Uitgegeven inrichtingsk. 145.512 92.965 101.604 115.456 140.298 Uitgegeven totaal 1.807.959 1.705.943 1.702.419 1.698.639 1.840.605 Inrichtingsk. % van tot. 8,0 5,4 6,0 6,8 7,6 Aantal verstrekkingen < 65 jaar 84 > 65 jaar 6 Totaal 90 44 47 51 58 waarvan niet PW 38

26

Collectieve Zorgverzekering Minima Mensen met een inkomen tot 120% kunnen zorgverzekering afsluiten waarbij de gemeente, afhankelijk van de polis, € 15,- of € 37,50 per maand bijdraagt. 2018 2019 2020 2021 2022 Uitgegeven 242.309 256.227 246.018 243.229 244.198 Aantal verstrekkingen < 65 jaar 442 461 > 65 jaar 157 169 Totaal 599 630 613 607 598 waarvan niet PW 275 292

Geldterugregeling Een bijdrage van € 100,- per jaar in de kosten voor maatschappelijke participatie van volwassenen die 3 jaar of langer een inkomen hebben van maximaal 110% van de bijstandsnorm. Voor gepensioneerden geldt het criterium van “3 jaar of langer” niet. 2020 2021 2022 2018 2019 Uitgegeven 45.400 52.996 46.500 40.700 47.800 Aantal verstrekkingen < 65 jaar 228 368 > 65 jaar 39 63 Totaal 367 431 375 335 382 waarvan niet PW 104 108

Individuele studietoeslag Een bijdrage van jaarlijks € 1.184,- voor mensen met een arbeidsbeperking die studeren. 2018 2019 2020 2021 2022 Uitgegeven 16.729 6.924 11.810 16.828 18.712 Aantal 15 6 9 14 10

Kindregeling Wijchen Een tegemoetkoming in de kosten voor ontwikkeling en participatie van minderjarige kinderen in huishoudens met een inkomen tot 120% van de bijstandsnorm. De hoogte van de tegemoetkoming is afhankelijk van de leeftijd van de kinderen. 2020 2021 2022 Bedrag Kinderen Bedrag Kinderen Bedrag Kinderen Jaarlijkse bijdrage * tot 6 jaar 6.350 70 4.950 56 5.975 66 * 6 tot 13 jaar 38.925 138 36.000 132 39.345 141 * 13 tot 18 jaar 57.012 134 58.725 140 64.913 151 Subtotaal jaarlijkse bijdrage 102.288 342 99.675 328 110.233 358 Zwemles 5.900 11 17.830 32 19.196 33 Computer 29.038 61 23.978 51 32.873 68 Totaal (‘unieke’ kinderen) 137.225 358 141.483 339 162.302 374

27

Bijlage C - Vroegsignalering – evaluatie 2022 Wijchen Monitor Vroegsignalering Wijchen

2020

2021

2022

Signalen aangeleverd

650

953

840

Signalen opgepakt

80

784

673

Meldingen opgepakt

80

457

659

Meldingen afgerond Inwoner bereikt

0 62

437 102

565 87

Hulpaanbod aanvaard (incl. CAK)

25

54

48

Resultaten 2022 Wijchen 13 % van opgepakte signalen bereikt 87 personen: 39 contact n.a.v. de email, brief of sms en 48 via een telefonisch contact 7,1% van opgepakte signalen heeft hulp aanvaard 48 personen: 29 inwoners middels een Quick Fix en 19 inwoners hebben gebruik gemaakt van schuldhulpverlening Landelijke trend De resultaten uit Vroegsignalering van schulden over 2022 laten een beeld zien dat in lijn is met de landelijke trend. Hieronder staan de landelijke cijfers over 2022 (bron: Dashboard Monitoring Vroegsignalering, Divosa). De cijfers zijn gebaseerd op gemeenten met een omvang van 25.000 – 50.000 inwoners. Het gemiddeld aantal signalen per gemeente met een inwonertal tussen de 25.00 – 50.000 inwoners (d.i. 83 van de 218 deelnemende gemeenten) is 70 signalen per maand. Ter vergelijking: Wijchen 70 signalen

Deze meldingen leiden landelijk in 15,8% tot een succesvol contact, dat wil zeggen dat de boodschap van Vroegsignalering over is gebracht in een persoonlijk (fysiek, telefonisch of per mail) contact. Bij gemeenten met een kleinere omvang ligt dit percentage nagenoeg gelijk (15,6%). Ter vergelijking: In Wijchen ligt dit percentage iets lager: 13,2%.

28

Van de contacten die er met inwoners zijn accepteert (landelijk) uiteindelijk 33% het hulpaanbod. Bij de kleinere gemeenten (0 – 25.000) ligt dit percentage iets lager op 29,5%. Ter vergelijking: In Wijchen ligt dit percentage hoger: 55%. Conclusie Het contact dat we in Wijchen met de inwoners realiseren ligt lager dan het landelijk gemiddelde. Hier zou dus ook meer op ingezet kunnen worden. Als er een contact gerealiseerd wordt, dan bereiken we wel meer hulpacceptaties dan landelijk. Kennelijk doen we het in het gesprek met de inwoner goed. Algemene opmerkingen • •

•

Het laatste kwartaal laat zowel landelijk als lokaal een lager aantal signalen zien. Mogelijk dat de steunmaatregelen (rondom energie) hier een rol in spelen. Het aantal signalen blijft al lange tijd ver achter bij de verwachtingen. Hier wordt nog onderzoek naar gedaan. Vermoed wordt dat mensen deels gesteund werden door diverse overheidsmaatregelen zoals de energietoeslag, hun spaartegoeden opmaken en lenen bij familie of vrienden. Grotere gemeenten met meer schuldenproblematiek laten verhoudingsgewijs een hoger percentage signalen en meldingen zien. Dit hangt geheel af van het type gemeente.

Rendement De cijfers lijken nog weinig spectaculair. We zijn echter ‘pas’ een paar jaar op weg. Toch is het zinvol om door te gaan met vroegsignalering, vindt ook Nadja Jungmann, lector schulden en incasso. In Binnenlands Bestuur van 30 mei 2022 zegt zij hierover: 'Op dit moment hebben we vijf op de zes mensen met problematische schulden niet in beeld. Vroegsignalering kan eraan bijdragen dat het bereik van de schuldhulpverlening toeneemt. Bovendien werpt vroegsignalering ook vruchten af die niet direct zichtbaar zijn in de statistieken. De monitor biedt alleen zicht op het aantal mensen dat direct hulp aanneemt. Er zijn ook mensen waarbij vroegsignalering werkt als een wake up call. Ze slaan de hulp van de gemeente af, maar zoeken als gevolg van de aandacht van de gemeente alsnog de schuldeiser op. Ook dan is vroegsignalering van toegevoegde waarde. Daarnaast geldt nog steeds dat elke euro die aan preventie van schulden wordt uitgegeven een maatschappelijk rendement heeft van 2,69 euro.” Doorontwikkeling Vroegsignalering wordt in 99% van de gevallen door de inwoners positief ontvangen mits onze bedoeling goed wordt uitgelegd. De meeste acceptatie gebeurt als we telefonisch of persoonlijk contact hebben. Landelijke monitorcijfers laten zien dat huisbezoeken en bellen het vaakst leiden tot contact.

Het Rijk wil vanaf 2023 structurele financiering beschikbaar maken voor het intensiveren van deze werkwijzen. Net als landelijk, zit er een groot verschil tussen het aantal meldingen en de contacten die we succesvol kunnen leggen. Deels ligt dit in de beschikbaarheid van telefoonnummers, deels in de criteria die we hanteren om mensen te selecteren. Deze selectiecriteria (huisbezoek of telefoongesprek bij: 2 of meer signalen per huishouden met een totale achterstand > 750,-, jongeren (< 27 jaar) en recidivisten met meerdere signalen) zijn ingegeven door onder andere personele capaciteit. We gaan onderzoeken hoe we de Vroegsignalering in 2023 kunnen intensiveren. Denkrichtingen hierbij zijn: a. Groter aantal inwoners per telefoon benaderen. b. Intensivering inzet jongerenwerkers. De aandacht voor jongeren en preventie neemt toe. De resultaten van de jongerenwerkers die contact met de jongeren zoeken blijft 29

achter bij de verwachting. Zij geven als reden aan dat ze beperkte tijd hebben én dat een contact soms een langdurig, intensief vervolg heeft. De begeleiding loopt anders dan bij een reguliere inwoner. Dit is mede ingegeven door het feit dat deze jongeren vaak meerdere problemen hebben. c. Huisbezoeken uitbreiden naar meer inwoners die maanden achter elkaar met achterstanden, bij verschillende vaste lasten partners, worden aangemeld. De uitbreiding van deze capaciteit is al opgenomen in de afspraken met MeerVoormekaar. d. Inzet van Schuldhulpmaatje voor een huisbezoek. Schuldhulpmaatje is een fijne partner die voor de inwoners gezien wordt als ‘niet van de overheid’. Bovendien heeft Schuldhulpmaatje een langere adem en biedt deze meerdere contacten die vaak nodig zijn. De ervaringen zijn positief. Schuldhulpmaatje werkt op vrijwillige basis.

30