326265 informatienota Inventarisatie voormalige stortplaatsen Wijchen

Openbaar

Zaaknummer: Z/25/326265

Informatienota voor de Gemeenteraad Onderwerp: Inventarisatie voormalige stortplaatsen Wijchen Collegedatum: 3 februari 2026 Kernboodschap Sinds 1 januari 2024 geldt de Omgevingswet en is de gemeente Wijchen bevoegd gezag voor de bodemtaken. Daarvoor was de provincie dat onder de Wet bodembescherming. In het kader van de “Warme Overdracht bodemtaken” is in Gelderland bijzondere aandacht besteed aan de situatie van oude stortplaatsen. De provincie heeft in 2019 gegevens hierover op een rij gezet en gedeeld met gemeenten. De gemeente heeft op 3 juni 2020 aan de Omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN) – inmiddels Omgevingsdienst Groene Metropool (ODGM) – gevraagd om deze gegevens voor de 13 oude stortplaatsen binnen de gemeente te controleren op volledigheid en te inventariseren of onaanvaardbare risico’s nog steeds voldoende kunnen worden uitgesloten. Geconcludeerd is onder meer dat voor een aantal locaties aanvullend onderzoek gewenst is om onaanvaardbare risico’s voldoende te kunnen uitsluiten. Één van deze locaties is de Wijchense Berg. De gemeente is al bezig met onderzoek naar de Wijchense Berg (deklaag). De gemeente Wijchen zal bij de provincie aandringen op het leveren van ontbrekende gegevens en nadrukkelijk verzoeken om aanvullend onderzoek. Eerdere besluiten Datum

Korte omschrijving eerder genomen besluit (vermeld zo mogelijk het zaaknummer/documentnummer)

12-11-2024

Beantwoording schriftelijke vragen GroenLinks: ‘Beheer voormalige stortplaatsen Wijchen’ (Zaaknummer: Z/24/265843).

Toelichting In de gemeente Wijchen liggen 13 oude stortplaatsen. Dat zijn stortplaatsen waar tot uiterlijk 1996 bouwafval, huishoudelijk afval, bedrijfsafval of een mix daarvan is gestort. De stortplaatsen zijn uiteindelijk afgedekt met een laag grond. Onderzoek naar oude stortplaatsen is eind jaren ’90 gestart. In fases is gekeken naar de kwaliteit van het grondwater en de kwaliteit en dikte van de deklaag die boven op de stortplaatsen is aangebracht.

Pagina 1 van 3

Openbaar

Zaaknummer: Z/25/326265

In 2005 en 2006 zijn de stortplaatsen door de provincie beoordeeld en zijn de resultaten met conclusies naar de toenmalige eigenaar verstuurd. Bij de meeste stortplaatsen blijkt de deklaag niet optimaal (dunner dan een meter en/of verontreinigd) en/of het grondwater in meer of mindere mate beïnvloed te zijn door verontreinigende en overige stoffen. Voor de oude stortplaatsen in Wijchen bleken er géén onaanvaardbare risico’s die op korte termijn een sanering noodzakelijk maakten. Voor de aanpak en verbetering van de deklaag kon de eigenaar wachten op een “natuurlijk moment”, bijvoorbeeld herontwikkeling of functieverandering. Sinds 1 januari 2024 is de Wet bodembescherming vervallen en geldt de Omgevingswet. Voor nieuwe initiatieven zoals graven in de bodem of saneren van de bodem voor bijvoorbeeld het bouwen van woningen op locaties van een oude stortplaats, is de gemeente het bevoegd gezag geworden. De eigenaar van het perceel waarop een voormalige stortplaats ligt was en blijft verantwoordelijk voor het veilig gebruik van de locatie en voor het omgaan met eventueel vrijkomend materiaal bij werkzaamheden. Bij een functieverandering van het terrein is een beoordeling van de kwaliteit van de bodem nodig om te weten of er geen blootstelling aan bodemverontreiniging plaatsvindt bij het nieuwe beoogde gebruik.

Bij het onttrekken van grondwater is het gebruik van dat water een eigen verantwoordelijkheid en voor het eventueel lozen van dat water moet de initiatiefnemer voldoen aan daarvoor gestelde regels van gemeente of waterschap. Bij ontgraven, hergebruik of afvoer van materiaal moet de kwaliteit worden bepaald. In het kader van de overdracht van het bevoegd gezag van provincie naar gemeente, heeft de gemeente Wijchen op 3 juni 2020 opdracht gegeven aan de Omgevingsdienst Regio Nijmegen (ODRN, inmiddels ODGM) voor een inventarisatie. Het doel daarvan was te controleren of er (bodem)informatie ontbreekt en of er risico’s zijn bij de oude stortplaatsen in de gemeente Wijchen. Dit zijn de belangrijkste uitkomsten van de inventarisatie: • Voor de meeste stortplaatsen kunnen risico’s niet voldoende worden uitgesloten op basis van de beschikbare informatie. Meestal is het de vraag of de deklaag nog dik genoeg is. Bij een paar stortplaatsen zijn er ook nog vraagtekens bij de kwaliteit van de deklaag of is het grondwater nog nooit onderzocht. • Voor een aantal locaties wordt daarom aanvullend onderzoek naar de deklaag of het grondwater geadviseerd. • De meeste oude stortplaatsen zijn in handen van particuliere eigenaren. Vijf locaties zijn eigendom van de gemeente. • De beschikbare informatie komt vooral uit onderzoeken van voor 2005/2006.

• Bij de overdracht van de provincie naar de gemeente ontbreekt nog informatie (onderzoeksgegevens en conclusiebrieven uit 2005/2006). • Geadviseerd wordt om aan de oude stortplaatsen de functie “voormalige stortplaats” toe te kennen en aan die functie regels te koppelen in het Omgevingsplan. • Geadviseerd wordt om oude stortplaatsen die openbaar toegankelijk zijn en in openbaar groen liggen te voorzien van een afdeklaag met een minimale dikte van 0,5 m of van verharding. Dit betreft binnen de gemeente Wijchen alleen de locatie Wijchense Berg (Hiervoor gaan enkele varianten worden onderzocht om de afdeklaag geschikt te maken voor vormen van recreatie. Als dat onderzoek bekend is, zal een afweging worden gemaakt).

Pagina 2 van 3

Openbaar

Zaaknummer: Z/25/326265

Vervolgstappen Naar aanleiding van de overdracht van het bevoegd gezag van provincie naar gemeente en de inventarisatie door de ODRN (inmiddels ODGM) worden deze vervolgstappen genomen: • •

•

•

De gemeente Wijchen zal bij de provincie aandringen op het leveren van ontbrekende gegevens en nadrukkelijk verzoeken om aanvullend onderzoek. Bekend is dat de provincie een aanvraag doet bij het Rijk voor financiële ondersteuning uit de Tijdelijke regeling uitkering Bodem (SPUK Bodem). Deze aanvraag wordt uiterlijk 2 maart 2026 ingediend en wordt in 13 weken beoordeeld (te verlengen tot 26 weken). Er wordt een voorstel ingediend voor een inventarisatieonderzoek en risicobeoordeling met mogelijkheid tot extra bodemonderzoek op geselecteerde locaties. Dit gaat over de hele provincie Gelderland. De gemeente Wijchen volgt dit kritisch en brengt hiervoor de uitgevoerde inventarisatie in, inclusief de vragen met betrekking tot ontbrekende gegevens en de wens tot aanvullend onderzoek op bepaalde locaties. De huidige eigenaren van een perceel waarop een oude stortplaats ligt, worden geïnformeerd over de uitkomsten van het nog uit te voeren aanvullend onderzoek. Daarbij wordt (opnieuw) informatie gegeven over de gebruiksbeperkingen. In het toekomstige Omgevingsplan van de gemeente worden (voormalige) stortplaatsen aangewezen als “locaties boven de interventiewaarde bodemkwaliteit”. Dat betekent dat hiervoor de regels gelden die ook voor locaties met een sterke bodemverontreiniging gelden.

Regels die tot doel hebben om verwantwoord met vrijkomend materiaal om te gaan en om de bodemkwaliteit geschikt te maken voor het beoogde gebruik bij functiewijziging.

Communicatie Niet van toepassing. Geheimhouding: Niet van toepassing.

Pagina 3 van 3