2024-09-26 Concept Verslag openbare raadsvergadering Wijchen

Wanneer wordt vastgehouden aan de huidige planning, dan kan het monument niet worden geplaatst in TKWM, omdat de eerste fase hiervan in 2027 wordt gerealiseerd. Een gemiste kans, want nu heeft Wijchen de kans na lange tijd weer een kunstwerk bij nieuwbouw te realiseren. Bovendien heeft kunst die specifiek voor een bepaalde plek is ontworpen vaak een sterkere impact dan kunst die achteraf wordt toegevoegd. Mevrouw Driessen-Slingerland gaat in op de kosten waarover sommigen twijfelen. Het bedrag is onderdeel van de begroting antidiscriminatiebeleid. Een investering in een monument in de openbare ruimte zorgt voor een duurzame en zichtbare impact in plaats van bijvoorbeeld een kortdurende antidiscriminatiecampagne. Ze heeft begrepen dat geen sprake zal zijn van een budgetoverschrijding en dat de kosten voor een monument mogelijk zelfs lager uitvallen, maar krijgt hierop graag een toezegging van de portefeuillehouder. Burgemeester Helmer is verheugd dat zowel de raad als het college ervoor staan dat eenieder met wat voor een geloof, uiterlijk of liefde dan ook welkom is in Wijchen. Het warme bad dat zij heeft ervaren gunt ze iedereen. Ze geeft aan dat de raad verantwoordelijk is voor het budget en dat het voorgestelde bedrag inclusief een redelijk salaris voor de kunstenaars is.

Als het goedkoper kan, dan kan het goedkoper en als het budget moet worden overschreden, dan komt het college bij de raad. Burgemeester Helmer vindt het mooi om het amendement te koppelen aan TKWM, omdat het een drukbezochte locatie met groot bereik is. De ingediende motie tot het uitstellen van de nota

Verslag openbare raadsvergadering d.d. 26 september 2024

pagina 16 van 21

laat de burgemeester aan de raad. Wel geeft ze mee dat het college graag aan de slag gaat met het monument. De voorzitter constateert dat er geen vragen zijn naar aanleiding van de eerste termijn. De teksten van het amendement en de motie blijven ongewijzigd. Mevrouw Driessen-Slingerland vraagt een schorsing aan, zodat kan worden overlegd over de volgorde waarin het beste over de drie stukken kan worden gestemd. De vergadering wordt kort geschorst. De voorzitter heropent de vergadering. Hij brengt het ordevoorstel ter stemming of na de tweede termijn eerst over de motie en over het amendement wordt gestemd en daarna over de beslisnota. Met 19 stemmen voor en 8 stemmen tegen is het ordevoorstel aangenomen. Besluit: De raad stemt in met het na de tweede termijn als eerste in stemming brengen van de motie, aangaande beslisnota 252358. Tweede termijn De heer Tiemessen vindt het jammer dat sommige partijen blijkbaar niet hebben begrepen dat de middelen voor het bekostigen van het monument er gewoon zijn. Hij vindt dat vandaag kan worden besloten tot het bouwen van het monument. Volgens GroenLinks is het goed als het monument er komt en het zou fantastisch zijn als het op een prominente locatie wordt geplaatst. De heer Lukkezen geeft aan dat D66 niet achter de motie staat, omdat het van belang is dat het monument er na drie jaar wachten zo snel mogelijk komt.

In reactie op de VVD haalt hij in herinnering dat recentelijk € 250.000 is toegezegd voor de parkeerplaatsen in de kasteeltuin. Omdat dit een hoger bedrag is dan de kosten voor het monument, vraag de heer Lukkezen zich af waarom de VVD dat dan wel heeft willen bekostigen. Het geld voor het monument is al geoormerkt en hiermee wordt niks gedaan als de nota wordt afgewezen. Hij is benieuwd wat de VVD dan wel met dit geld wil doen. De heer Krale geeft aan dat het geld inderdaad vrijvalt als het niet wordt uitgegeven aan het monument. Het besluit over de kasteeltuin is daarnaast al genomen. De heer Lukkezen vraagt of de heer Krale het dan niet meer eens is met de begroting, aangezien daarover ook al een besluit is genomen. De heer Krale antwoordt dat de VVD het uiteraard eens is met de begroting, maar niet met de manier waarop dit geld wordt uitgegeven. De VVD geeft het liever niet uit. De heer Lukkezen vraagt waaraan dit geld dan wel moet worden besteed. De heer Krale antwoordt dat het kan worden toegevoegd aan de gemeentelijke reserves. De heer Lukkezen geeft aan dat daarvoor een amendement moet worden ingediend, aangezien dit geld is gelabeld voor besteding aan antidiscriminatie. De heer Krale antwoordt dat de VVD hiertoe geen amendement indient. De heer Krale herhaalt dat de VVD het liever niet uitgeeft en daarom tegen de nota stemt.

Wel stemt de VVD in met het amendement over de locatie. De heer Burgers geeft aan dat als Wijchen Lokaal tegen symboolpolitiek is, het in feite tegen elk monument in Wijchen is. Hij vindt het daarom een vreemd argument. Met de motie is de heer Burgers het niet eens, omdat het nu het moment is voor het monument te kiezen. De PvdA ziet bij voorkeur dat het monument zo snel mogelijk op een mooie locatie komt. De heer D. Herms geeft aan dat hij in de eerste termijn vrij duidelijk is geweest en dat Wijchen Lokaal de motie, het amendement en de nota niet steunt. De heer Lukkezen vraagt wat Wijchen Lokaal dan zou willen met het vrijgekomen geld. De heer D. Herms antwoordt dit niet te weten en dat dit iets voor de begroting is. Mevrouw Joosse-de Visser geeft aan dat de motie van het CDA ervoor pleit de beslissing over

Verslag openbare raadsvergadering d.d. 26 september 2024

pagina 17 van 21

het monument op een ander moment te nemen. Dit betekent niet dat dit op de lange baan wordt geschoven, maar het CDA vindt dat dit moment, zo vlak voor de behandeling van de begroting, ongelukkig is. De heer Lukkezen vraagt naar aanleiding van de eerste termijn wat voor het CDA dan wel de juiste hoogte van het bedrag voor het monument is. Mevrouw Joosse-de Visser geeft aan dat zij bij haar weten geen uitspraken hierover heeft gedaan, maar dat iedere euro kan tellen op het moment dat moet worden bezuinigd. Zo benadert het CDA dit voorstel nu en daarom is dit beslismoment nu ongelukkig. Mevrouw Driessen-Slingerland is blij met het antwoord van de burgemeester dat binnen het budget wordt gebleven, alsook dat het amendement uitvoerbaar en gewenst wordt geacht. Ze geeft aan dat Kernachtig Wijchen de ingediende motie niet gaat steunen, omdat de inhoud ervan de gebruikelijke handelswijze schetst. De voorzitter constateert dat de teksten van de ingediende stukken ongewijzigd blijven en dat het college geen feitelijke onjuistheden heeft gehoord. Stemming De voorzitter brengt motie 1 ‘Besluit over gelijkheidsmonument artikel 1 kunstwerk op een later moment’, ter stemming. Niemand legt hierover een stemverklaring af. Met 5 stemmen voor en 22 stemmen tegen is deze motie verworpen.

De voorzitter brengt amendement 1 ‘Wijziging procesvoorstel Plaatsing Gelijkheidsmonument artikel 1 Kunstwerk Tussen Kasteel en Wijchens Meer’ ter stemming. Niemand legt hierover een stemverklaring af. Met 24 stemmen voor en 3 stemmen tegen is dit amendement aangenomen. Besluit: De raad stemt in met amendement 1 ‘Wijziging procesvoorstel Plaatsing Gelijkheidsmonument artikel 1 Kunstwerk Tussen Kasteel en Wijchens Meer’, aangaande beslisnota 252358. De voorzitter brengt de beslisnota ‘Gelijkheidsmonument/artikel 1-kunstwerk’, zaaknummer 252358, ter stemming. Niemand legt hierover een stemverklaring af. Met 16 stemmen voor en 11 stemmen tegen is deze nota aangenomen. Besluit: De raad stemt in met beslisnota 252358 en besluit: 1. de motie voor een gelijkheidsmonument inhoud te geven door het college de opdracht te verstrekken een artikel 1-kunstwerk te realiseren; 2. het procesvoorstel artikel 1-kunstwerk (bijlage 3) vast te stellen; 3. akkoord te gaan met de voorgestelde besteding van de in de perspectiefnota beschikbaar gestelde middelen; 4. bij de uitwerking van de opdracht aan de kunstenaars nadrukkelijk mee te geven dat het monument geplaatst gaat worden op een prominente plek in (de omgeving van) het gebied TKWM, zodat zij duidelijk de kaders weten waarbinnen ze kunnen werken en zich hierdoor kunnen laten inspireren. De vergadering wordt kort geschorst.

9.4 228375 Beslisnota Grip op bewindvoering Inleiding De voorzitter, nu weer burgemeester Helmer, geeft een inleiding op de voorliggende beslisnota. Dit raadsvoorstel is opgesteld naar aanleiding van het amendement ‘Meer grip op schuldenproblematiek’ van 20 april 2023. In dit amendement heeft de gemeenteraad het college opdracht gegeven om een businesscase op te stellen voor bewindvoering in gemeentelijke handen. Uit de bevindingen van diverse gemeenten concludeert het college dat bewindvoering in eigen beheer aanzienlijke juridische en financiële risico’s met zich meebrengt. Daarom adviseert het college af te zien van het opstellen van een nieuwe businesscase. In plaats daarvan stelt het college voor de gereserveerde middelen in te zetten voor een betere samenwerking tussen de gemeente en bewindvoerders.

Verslag openbare raadsvergadering d.d. 26 september 2024

pagina 18 van 21

Tijdens de commissievergadering kondigde de fractie van het CDA aan een motie in te dienen, te weten: - Motie 1, CDA PvdA Routekaart financiële zorgen Eerste termijn Mevrouw Joosse-De Visser geeft aan dat bewindvoering een ingrijpende ingreep is, zowel voor de betrokkene die leeft met niet op te lossen schulden, als voor de gemeente, omdat bewindvoering zo duur is. Het blijkt niet verstandig te zijn als de gemeente zelf de bewindvoering gaat uitvoeren. Het CDA deelt deze opvatting. Omdat het CDA graag wil onderstrepen dat het gereserveerde bedrag in plaats daarvan wordt besteed aan een betere in- en doorstroom naar de schuldhulpverlening, roept het CDA middels de motie op tot het in Wijchen gebruiken van de landelijke routekaart, die recent is ontwikkeld door de VNG. Deze routekaart helpt de gemeente vergelijkbare stappen als andere gemeenten te zetten in het schuldhulpverleningstraject, waardoor zoveel mogelijk wordt voorkomen dat er überhaupt van bewindvoering sprake zou moeten zijn. Dit levert meer op dan het kost. Daarnaast wordt in de motie opgeroepen jongeren beter te bereiken door zo mogelijk ervaringsdeskundigen in te zetten. Het CDA is het dus eens met de nota en wil via de motie graag een paar zaken onderstrepen.

Mevrouw Kuipers geeft aan dat de wethouder het een en ander in de afgelopen weken heeft verduidelijkt, bijvoorbeeld dat veel wordt gewerkt met dezelfde bewindvoerders. Ze vraagt de wethouder of hij mogelijkheden ziet de ingediende motie in de praktijk toe te passen en of deze motie een welkome aanvulling is binnen het beleidsplan ‘Geldzorgen, armoede en scholen’. Wijchen Lokaal vindt het goed dat de gemeente bezig is met het onder de aandacht brengen van schulden en het verbreken van het taboe daarop. De beslisnota heeft daarom de steun van haar fractie, al was het niet de insteek van het eerder ingediende amendement. De heer Krale geeft aan dat de VVD achter de nota staat en wacht graag de reactie van de wethouder op de motie af. De heer Albersnagel geeft aan dat de raad het advies heeft gekregen de businesscase niet verder uit te werken en in plaats daarvan een bedrag in te zetten voor betere sturing op in- en doorstroom naar betere schuldhulpverlening en uitstroom naar financiële zelfstandigheid. Kernachtig Wijchen wil deze uitwerking van het college volgen. Over de motie geeft de heer Albersnagel aan dat deze niet nodig is als het collegevoorstel wordt gevolgd, omdat het college het een en ander gaat uitwerken en de raad meeneemt in de daarna bereikte resultaten. Hij is benieuwd naar de reactie van de wethouder.

De heer Tiemessen geeft aan dat de wethouder tijdens de commissievergadering heeft aangegeven dat het convenant juridisch bindend is, maar zonder sancties. Daarbij is ook aangegeven dat de gemeente werkt met vaste bewindvoerders, die belang erbij hebben hun werkzaamheden zorgvuldig en bekwaam uit te voeren. GroenLinks is positief over de beslisnota en begrijpt de genoemde argumenten. Vanwege zorgen over het groeiend aantal jongeren met schulden is de fractie benieuwd hoe de wethouder denkt over punt 2 uit de motie en wat dit betekent voor het convenant. Voor zover bekend was de WDW namelijk niet bekend met de routekaart. Mevrouw Muller geeft aan dat D66 de nota nog steeds steunt en sluit zich aan bij de vragen van mevrouw Kuipers. Mevrouw Jamin geeft aan dat de PvdA het jammer vindt dat het volledig regelen van de bewindvoering vanuit de gemeente niet mogelijk blijkt. Met de landelijke routekaart van de VNG kan de gemeente desondanks grip houden op de bewindvoering. Zo zorgt de routekaart onder andere voor een integrale kijk op de situatie van de individuele inwoner, biedt de kaart een stapsgewijze aanpak, worden alle stappen gemonitord en kunnen gemeenten elkaars ervaringen delen en hiervan leren. Wat betreft het tweede punt van de motie geeft mevrouw Jamin aan dat

Verslag openbare raadsvergadering d.d. 26 september 2024

pagina 19 van 21

ervaringsdeskundigen hun nut in andere gemeenten al hebben bewezen. Wethouder Derks bedankt de raad voor de betrokkenheid op dit thema. Hij laat het amendement voor wat het is en gaat in op de gestelde vragen. Momenteel worden in Wijchen alle ontwikkelingen gevolgd, zo ook de routekaart Financiële zorgen. De gemeente zet alle mogelijke middelen in om schulden te verminderen. In het beleidsplan ‘Geldzorgen, armoede en schulden’ uit 2023 staat beschreven wat de gemeente doet. Ook neemt de gemeente deel aan DIVOZA, zodat Wijchen dus ook met CBS-cijfers kan zien hoe inwoners met schulden eraan toe zijn. Het college is zich bewust van de problematiek rondom schulden en mensen die er achter zitten. In 2021 heeft het team Schuldhulpverlening met betrokken partijen een lokale financiële routekaart ontwikkeld. Daarom kan worden gezegd dat Wijchen reeds voorliep op wat er nu landelijk gedaan wordt. Wethouder Derks gaat in op de twee punten uit de motie. Werken met de routekaart Financiële zorgen is, zoals Kernachtig Wijchen al aanstipte, uitvoering en hiernaar wordt al gekeken. Het college is bereid hier verder naar te kijken. Over het tweede punt geeft hij aan dat preventie van schulden bij jongeren een apart onderwerp is en losstaat van het eerder ingediende amendement.

Wel lopen er al verschillende campagnes, waaronder Betaal later kater, en doet de gemeente mee aan het zakgeldproject en de Week van het Geld. Binnenkort start op het Pro College een lesprogramma vanuit Money Start en het Maaswaal College heeft zich hiervoor ook al gemeld. De motie voelt daarom als steun in de rug voor het college, maar is dus momenteel niet noodzakelijk, omdat de inhoud ervan dus al gebeurt. De voorzitter constateert dat er geen vragen meer zijn naar aanleiding van de eerste termijn. De teksten van het amendement en de motie blijven ongewijzigd. Tweede termijn Mevrouw Kuipers dankt de wethouder voor de heldere toelichting. Op basis daarvan steunt Wijchen Lokaal de motie niet. De heer Krale geeft aan dat de VVD tot dezelfde conclusie komt en de motie niet steunt. De heer Albersnagel geeft aan dat Kernachtig Wijchen voor de nota stemt, omdat deze de mensen in de doelgroep een steun in de rug geeft. Hij bedankt de wethouder voor zijn antwoorden. Op basis daarvan ziet Kernachtig Wijchen geen noodzaak tot het steunen van de motie. De heer Tiemessen vindt het interessant om van de wethouder gehoord te hebben wat Wijchen allemaal op dit gebied al doet. Daarom vindt GroenLinks de motie overbodig. Mevrouw Muller is blij gehoord te hebben dat er al het een en ander loopt binnen de gemeente. D66 trekt daarom dezelfde conclusie als Wijchen Lokaal.

Mevrouw Jamin concludeert dat zich voor de motie geen meerderheid aftekent. Ze is blij met de antwoorden van de wethouder dat de gemeente al een heel eind op weg is, maar wat de PvdA betreft, kan hier altijd een stap bovenop worden gedaan. De motie blijft daarom staan. Mevrouw Joosse-De Visser vindt het fijn te horen dat de antwoorden van de wethouder voor een groot deel overeenkomen met de strekking van de motie en benadrukt dat de motie niet is bedoeld als kritiek op het college. Het CDA laat de motie, ondanks de minderheid ervoor, staan om extra aandacht te vestigen op de inhoud. De voorzitter constateert dat de teksten van de ingediende stukken ongewijzigd blijven en dat het college geen feitelijke onjuistheden heeft gehoord. Stemming De voorzitter brengt de beslisnota ‘Grip op bewindvoering’, zaaknummer 228375, ter stemming.

Verslag openbare raadsvergadering d.d. 26 september 2024

pagina 20 van 21

Niemand legt hierover een stemverklaring af. Met 27 stemmen voor en 0 stemmen tegen is deze nota aangenomen. Besluit: De raad stemt unaniem in met beslisnota 228375 en besluit: 1. de opdracht (amendement 20-04-2023) aan het college voor het opstellen van een businesscase naar bewindvoering in gemeentelijke handen in te trekken; 2. het voor de uitvoering van het amendement gereserveerde bedrag in te zetten voor een betere sturing op instroom en doorstroom naar schuldhulpverlening en uitstroom naar financiële zelfredzaamheid. Dit bedrag wordt gedekt uit in de algemene middelen vrijgevallen gelden, afkomstig van de bij het amendement gereserveerde middelen voor de businesscase. De voorzitter brengt motie 1 ‘Routekaart financiële zorgen’, ter stemming. Niemand legt hierover een stemverklaring af. Met 7 stemmen voor en 20 stemmen tegen is deze motie verworpen. 10. Stemmingen Er zijn geen verzoeken gedaan door raadsleden voor het agenderen van stemstukken. 11. Sluiting De voorzitter dankt de aanwezigen voor hun komst en sluit de vergadering rond 23.30 uur.

Verslag openbare raadsvergadering d.d. 26 september 2024

pagina 21 van 21