verslag cie IZM 03 29

Verslag van de extra digitale openbare vergadering van de commissie IZ & Middelen, gehouden op maandag 29 maart 2021 om 20.00 uur. Aanwezig Mede aanwezig

: mevrouw R.M. Roggeveen, mevrouw M. Hamstra, mevrouw M. van der Gaag en de heren E.G. Mulder, P. Kraaijenbrink, D.D. van Orselen, J.A.M. Merkx, C.B. Mentink, T.I. Fransman en H. Heijndijk. : wethouder mevrouw J.D. de Jongh, wethouders de heren W.A.J. Borgonjen en H. de Graad, mevrouw B. Vermaas, mevrouw C. Alblas en de heren E. Blanken en M. Oufkir.

Voorzitter

: de heer N.A.M. Groenewegen.

Griffier

: de heer R. de Vries.

Notuliste

: mevrouw M. van Eijsden-Briggeman.

1.

Opening.

De voorzitter opent de vergadering en heet de aanwezigen welkom. Hij zegt dat deze extra commissievergadering is belegd in het kader van de uitvoering van de motie gezonde begroting. Er zal vanavond voor ieder deelproject een presentatie worden gehouden. Met betrekking tot deelscenario 1 zegt de voorzitter dat dit nog geen besluitvormend karakter heeft. De opzet van deze avond zal volgens de normale commissiestructuur verlopen. 2.

Vaststelling agenda.

De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld. 3.

Mededelingen.

De heer Merkx (PvdA) deelt mee niet deel te zullen nemen aan het laatste onderdeel van de avond vanwege het besloten karakter. De mededeling wordt voor kennisgeving aangenomen. 4.

Project ‘De Gezonde Begroting’.

Wethouder Borgonjen schetst de voorgeschiedenis. Hij zegt dat in november 2020 de motie ‘gezonde begroting’ door de raad is aangenomen. Vervolgens is het proces verder uitgewerkt in een startnotitie, die in de commissie is besproken. In de startnotitie is aangekondigd dat er 3 projecten zullen worden uitgewerkt voor de kadernota. De wethouder zegt dat in tussenliggende periode de commissie wordt meegenomen in dit proces, en dat vanavond de eerste tussenstap wordt gezet. De uitvoering van de motie is opgepakt door het college en er is een interne projectorganisatie ingesteld met projectleiders. De stukken die reeds aan de commissie zijn toegestuurd dienen ter informatie en ter ondersteuning van de presentatie.

1

De wethouder zegt dat er vanavond nog geen besluit wordt gevraagd, maar wanneer er fracties zijn die al een mening of standpunt hebben kunnen zij dit kenbaar maken, zodat hiermee rekening kan worden gehouden in de verdere uitwerking. Vervolgens benadrukt de heer Blanken (ambtelijk procesbegeleider) dat, wanneer de commissie na vanavond behoefte heeft om op een ander moment dieper in te gaan op de verschillende projecten, deze mogelijkheid aanwezig is. Hij zegt vervolgens dat vanavond per deelproject een toelichting wordt gegeven. Deelproject 2 is ter informatie en bij de deelprojecten 1 en 3 wordt een richtinggevende uitspraak gevraagd. Tenslotte zegt de heer Blanken dat er vanavond alle gelegenheid is tot het stellen van vragen. Wethouder De Graad geeft vervolgens een korte inleiding met betrekking tot het deelproject ambitieus woonbedrijf. Hij zegt dat er vanavond een presentatie wordt gegeven door mevrouw Vermaas (hoofd woonbedrijf) over wat er de komende jaren verwacht mag worden aan middelen om de ambities die er zijn waar te kunnen maken. Vervolgens wordt er door mevrouw Vermaas (hoofd woonbedrijf) een presentatie gegeven over de stand van zaken van het deelproject ambitieus woonbedrijf.

Aan de orde komen de volgende punten: - Deelproject 2-doorrekenen Portefeuilleplan; - Deelproject 2-het Investeringsstatuut; - Niet alleen financiële toetsing; - Het proces en de vorm; De heer Mulder (D66) bedankt voor de presentatie en heeft een vraag over de differentiatie van het aanbod, omdat er ook goedkopere en oudere woningen worden aangeboden. De heer Mulder merkt op dat, wanneer er een benchmark van het woonbedrijf met een woningcorporatie wordt gemaakt, ook de waardering van de woningen op dezelfde wijze plaats moet vinden als bij de woningcorporatie. De heer Kraaijenbrink (GBW) zegt het belangrijk te vinden dat in het totale pakket genoeg woningen voor starters zitten, zodat ook de jongeren hier kunnen blijven wonen. De heer Van Orselen (PW) bedankt voor de presentatie en sluit zich aan bij de woorden van de heer Mulder. Hij zegt dat het mooi is als je inzicht hebt in de bedrijfsvoering van het woonbedrijf. Hij vraagt vervolgens naar de marktvraag en op welke manier het woonbedrijf hierop in kan spelen. Hij zegt vervolgens niet goed te weten hoe hij deze presentatie moet zien, en zijn grootste vraag is hoe dit moet worden gefinancierd. De heer Merkx (PvdA) bedankt voor de presentatie en concludeert dat er nog veel ingevuld moet worden. De PvdA mist de afstemming met de andere gemeenten en vraagt hier aandacht voor.

De heer Mentink (VVD) bedankt eveneens voor de presentatie en zegt een duidelijk inzicht te willen krijgen voor welke doelgroepen er in Westvoorne gaat worden gebouwd. De heer Fransman (CDA) bedankt voor de presentatie en vraagt hoelang het woonbedrijf nog zelfstandig kan zijn, dit gezien de woonopgave en de beperkingen die door de Provincie wordt opgelegd. De heer Heijndijk (IBW) bedankt eveneens voor de presentatie en vraagt naar het aantal sociale woningen waarover wordt gesproken.

2

Vervolgens vraagt hij of er ook met Brielle wordt gesproken over de opgave van de woningbouw. De heer Heijndijk benadrukt vervolgens het belang om te bouwen voor de doelgroepen starters en jongeren. Hij zegt dat er veel jongeren zijn die nu geen woning kunnen huren of kopen in Westvoorne. Mevrouw Vermaas zegt dat er reeds een portefeuilleplan is met daarin de woonbehoeften en trends in de komende jaren en dat er nu al rekening wordt gehouden met de doelgroepen. Het is de bedoeling dat er voor alle doelgroepen betaalbare woningen komen. Bij het doorrekenen van het portefeuilleplan gaat het met name om een berekening van de initiatieven. Ten aanzien van de benchmark met de woningcorporatie zegt zij, dat de gemeente te maken heeft met de waarderingsgrondslag zoals de BBV dit voorschrijft. Zij zegt dat er echter gekeken zal worden of zoveel mogelijk aangesloten kan worden bij de rekenexercitie van de woningcorporatie, zodat het vergelijk op de juiste wijze plaatsvindt. Op de vraag hoeveel sociale huurwoningen er zullen worden gebouwd en in welke categorieën zegt mevrouw Vermaas, dat er wordt gestreefd om voor alle doelgroepen die sociaal gehuisvest moeten worden betaalbare woningen te bouwen. Er wordt ook rekening gehouden met jongeren en starters en bij de uitwerking van het portefeuilleplan zal enige differentiatie van de doelgroepen plaatsvinden.

Er ligt een opgave te bouwen sociale woningen tussen de 250 en 300 en het zal nog spannend worden hoe in deze regio de opgave kan worden gerealiseerd. Mevrouw Vermaas zegt het wel jammer te vinden dat de koopgarantwoningen niet meegeteld worden voor de sociale portefeuille. Ten aanzien van de financiering zegt zij, dat niet alleen wordt gewaardeerd op financiële grondslagen, maar dat er met name wordt gekeken of er wordt voldaan aan de woonbehoeften. Vervolgens zegt zij nog niet gesproken te hebben met de fusiepartners, maar na de uitwerking van de 7 bouwstenen, dit onderdeel zeker aan de orde zal zijn. Wethouder De Graad zegt vervolgens ten aanzien van de afstemming op portefeuilleniveau, dat er een 2-wekelijks overleg is met de portefeuillehouders van de fusiegemeenten en dat er onder andere wordt gesproken over het Vestiabezit in Brielle. Een aantal regionale corporaties zullen waarschijnlijk een deel van het Vestiabezit over gaan nemen. Er blijven daarna nog plm. 600 tot 700 woningen over waar een plek voor gevonden moet worden. Ten aanzien van de woningopgave heeft corporatie Maasdelta aangegeven financiële obstakels te zien om in het kerngebied Voorne-Putten te investeren in verduurzaming. Maasdelta kan niet voorzien in de opgave van 710 woningen. Reden hiervan is de grote opgave binnen hun eigen bestand en het te verwerven Vestiabestand.

Het verzoek aan het woonbedrijf Westvoorne en straks aan Voorne aan Zee is, om zowel de woningopgave als de verduurzaming zelf te realiseren. Het is daarom van belang dat het woonbedrijf een goed inzicht geeft in de financiële consequenties, die hiervan het gevolg zullen zijn. Door Westvoorne is er een bod gedaan aan de Provincie om 710 woningen te realiseren, waarvan 35% sociaal. De Provincie is echter van mening, dat Westvoorne er 910 moet bouwen, waarvan 67% sociaal. De wethouder zegt dat dit een onmogelijke zaak is en hierover nog gesprekken met de gedeputeerde plaatsvinden. De heer Mulder (D66) vraagt aandacht voor het deel van de Vestiawoningen waar nog geen plek voor is gevonden. Hij zegt dat wellicht het woonbedrijf hierin een rol zou kunnen spelen. De heer Van Orselen (PW) vraagt naar de financiering en vraagt in de verdere uitwerking aandacht voor het betrekken van de markt, en hoe deze kan deelnemen in de woningopgave en wat de risico’s dan op langere termijn zijn voor het woonbedrijf. Partij Westvoorne denkt dat het een lastige opgave voor het woonbedrijf zal worden om de woningopgave te realiseren.

3

De heer Mentink (VVD) hoopt dat de wethouder richting de Provincie aangeeft ook oog te willen houden voor Westvoorne als groene gemeente en te vragen ook eens te kijken naar de mogelijkheden die er zijn om buiten de rode zone te bouwen. De heer Heijndijk (IBW) sluit zich aan bij de woorden van de heer Mentink. Vervolgens benadrukt hij nogmaals het belang om te bouwen voor jongeren en starters, omdat deze doelgroep op dit moment geen woning kan kopen of huren. Mevrouw Vermaas zegt ten aanzien van de financiering dat na de doorrekening van het portefeuilleplan deze vraag zal worden beantwoord. Er zal eerst inzichtelijk worden gemaakt wat de verhouding lenen ten opzichte van de waarde van het bezit is. Vervolgens zegt mevrouw Vermaas dat er gesprekken worden gevoerd met de regio over de sociale huisvesting, koopgarantwoningen, bouwen buiten de rode zone etc. en dat hier veel aandacht aan wordt besteed. Wethouder De Graad zegt ten aanzien van de financiering dat er verschillende mogelijkheden zijn. Hij noemt als voorbeeld om als woonbedrijf in de verschillende complexen een aantal financiële dragers te gaan gebruiken om de onrendabele top op de sociale woningbouw af te dekken.

Op de vraag hoe de markt kan ondersteunen zegt de wethouder, dat er wordt gezocht naar een aantal marktpartijen die het woonbedrijf met standaardprocessen kan ondersteunen, zodat op een redelijk korte termijn de ambities waar kunnen worden gemaakt, en dat er zo snel mogelijk perspectieven kunnen worden geboden aan starters, jongeren en ouderen. De wethouder zegt dat deze ondersteuning nodig is, omdat dit met de huidige formatie niet wordt gered. c.

Toelichting op deelproject Scenario’s maatschappelijk fonds door mevrouw Alleblas.

Aan de orde komen de volgende punten: - Deelproject 3 – maatschappelijk fonds; - Totstandkoming scenario’s; - Scenario 1: eigen taken; - Scenario 2: uitvoeringsprogramma dorpsvisies; - Scenario 3: nazorg corona - Scenario 4: verenigingsleven - Voorkeursscenario ? Mevrouw Van der Gaag (IBW) bedankt mevrouw Alleblas voor de presentatie. Zij zegt het lastig te vinden om nu al een voorkeursscenario aan te geven, omdat het in alle scenario’s gaat om zaken die belangrijk zijn. IBW maakt vanavond nog geen keuze en zegt dit eerst nader met de fractie te willen bespreken. De heer Fransman (CDA) bedankt eveneens voor de presentatie en zegt eveneens vanavond nog geen keuze te kunnen maken. Hij neemt eveneens alle informatie mee naar de fractie om dit te bespreken en tot een weloverwogen keuze te kunnen komen. De heer Merkx (PvdA) bedankt voor de presentatie. De PvdA vindt dat er onvoldoende aandacht is gegeven aan het 3e aandachtsstreepje in de motie: ‘Aan te geven langs welke beleidsmatige- en juridische houdbare criteria “het fonds maatschappelijke projecten Westvoorne” aangewend kan worden om een optimaal rendement te bereiken voor Westvoorne en dientengevolge ook in het licht van de nieuw te vormen gemeente Voorne (lees: Voorne aan Zee). Hierin ook de maatschappelijke opgaves mee te nemen waar de gemeente Westvoorne voor staat in haar collegeprogramma’.

4

De heer Merkx constateert dat er zaken staan genoemd waar het maatschappelijk fonds niet voor is bestemd, zoals bijvoorbeeld het IKC (integraal kindcentrum). De heer Mentink (VVD) sluit zich aan bij de woorden van de heer Merkx. Tijdens de presentatie bekroop ook de heer Mentink het gevoel dat nu alles uit het maatschappelijk fonds moet worden bekostigd, terwijl er toch ook gewoon een algemene reserve is. De heer Van Orselen (PW) sluit eveneens aan bij de woorden van de heer Mentink. Hij zegt eveneens een ander beeld te hebben bij het maatschappelijk fonds. Hij vraagt voor welke segmenten er wel en geen nieuw beleid nodig is en wat onder de wettelijke taken van de gemeente valt. De heer Van Orselen vraagt welke kansen er zijn om aan te sluiten op het beschikbare beleid van Brielle en Hellevoetsluis en of daar een gelijkenis in is te vinden. De heer Kraaijenbrink (GBW) sluit zich aan bij de woorden van de heren Merkx en Mentink en zegt dat er zeker nog intern beraad nodig is. Hij vraagt vervolgens naar het tijdspad waarin het besluit moet plaatsvinden. De heer Mulder (D66) sluit zich eveneens aan bij de woorden van de heren Merkx en Mentink. Hij vindt dat aan het 3e aandachtsstreepje uit de motie onvoldoende vorm is gegeven en vindt dat verplichte taken niet thuishoren in het maatschappelijk fonds.

Wethouder Borgonjen concludeert dat de commissie zegt, dat het maatschappelijk fonds beschikbaar moet blijven voor maatschappelijke zaken buiten de gemeente, en dat de algemene middelen kunnen worden ingezet voor zaken binnen de gemeente. De wethouder zegt dat dit een logische insteek is, maar dat de commissie in de volgende presentatie zal zien dat de algemene reserve sterk afloopt, en er eigenlijk niet zoveel ruimte meer is om elders de projecten te dekken die onder scenario I vallen, zoals bijvoorbeeld het IKC. De wethouder hoopt dat hij richting de kadernota meer duidelijkheid kan geven en dat bij de behandeling van de kadernota de integrale besluitvorming kan plaatsvinden. Mevrouw van der Gaag (IBW) is eveneens van mening dat het IKC niet bekostigd moet worden uit het maatschappelijk fonds. De heer Merkx (PvdA) vraagt waarom dit niet uit de reguliere exploitatie kan worden gedekt. De heer Mentink (VVD) wil eerst inzicht krijgen waarom bepaalde zaken uit het maatschappelijk fonds moeten worden bekostigd. De heer Kraaijenbrink (GBW) wil regelmatig op de hoogte worden gehouden van dit proces. De heer Van Orselen (PW) wil eveneens meer inzicht in het totaalplaatje. Hij vraagt vervolgens waarom het laatste deel van de vergadering in beslotenheid plaatsvindt. De heer Mulder (D66) is eveneens van mening dat het totaalplaatje duidelijk moet worden.

Hij zegt verrast te zijn over het verloop van de reserve en wil meegenomen worden in het totale proces dat transparant moet worden. De heer Mulder vraagt vervolgens op welke wijze in de gemeenten Brielle en Hellevoetsluis de dekking van de scholen plaatsvindt. De heer Fransman (CDA) sluit zich aan bij de woorden van de heer Mulder. Wethouder Borgonjen zegt dat de bijeenkomst van vanavond is bedoeld om te bespreken wat er nog gedaan moet worden om tot een goede besluitvorming te komen.

5

Hij zegt vervolgens dat het goed is om een totaalplaatje te hebben om meer inzicht te krijgen. Naar aanleiding van de vraag of dit niet uit de reguliere exploitatie kan worden gedekt zegt de wethouder, dat dit alleen mogelijk is als er ruimte in de exploitatie zit, en er op dit moment niet veel ruimte te vinden is. De gemeente Brielle heeft in het verleden de scholen gedekt via de vorming van een reserve kapitaallasten, maar dit is nu niet meer toegestaan. Het is wel mogelijk om een reserve op de balans te zetten. In de gemeente Hellevoetsluis worden de scholen gedekt uit de reguliere exploitatie. De wethouder zegt dat de gemaakte opmerkingen door de diverse fracties worden meegenomen en inzichtelijk zal worden gemaakt welke keuzes er zijn voor Westvoorne. De voorzitter zegt naar aanleiding van de vraag van de heer Van Orselen over de beslotenheid van deel 3, dat het college van mening is, dat het in dit stadium beter is om in beslotenheid over de begroting te spreken. De vergadering wordt vervolgens geschorst om 21.30 uur voor een korte pauze en zal daarna in beslotenheid worden vervolgd met deelproject 1.

6