21 11 regionaal Risicoprofiel 2022-2025 VRR voorstel

Raadsvoorstel 2021

Rockanje, 26 oktober 2021

Nr. 29831-2021 Raadsvergadering van 24 november 2021 Aan Agendanummer 9b Onderwerp Regionaal Risicoprofiel 2022-2025 Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond

de gemeenteraad

1. Gevraagd besluit 1. In te stemmen met het concept Regionaal Risicoprofiel Rotterdam-Rijnmond 2022-2025; 2. In te stemmen met de concept zienswijze aan het bestuur van de VRR. 2. Begrotingsprogramma, relatie met eerdere besluiten Niet van toepassing. 3. Aanleiding Het Regionaal Risicoprofiel (RRP) van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR) dient volgens art. 15 Wvr eenmaal in de vier jaar te worden herzien. Vanwege de coronacrisis is het in 2020 niet gelukt om hieraan te voldoen en daarom is toen besloten om het vorige risicoprofiel met één jaar te verlengen. Het RRP geeft inzicht in de risico’s die kunnen leiden tot rampen en crises. Artikel 15, lid 2 Wvr stelt dat een overzicht van situaties die tot een brand kunnen leiden en een overzicht van soorten branden die zich in de regio kunnen voordoen, ook onderdeel moeten zijn van het risicoprofiel. Voor dit RRP is er echter voor gekozen artikel 15, lid 2 onderdeel te laten zijn van het brandrisicoprofiel (BRP). Het BRP behandelt de incidenttypen waarbinnen de brandweer een taak heeft. Bepaalde typen branden en incidenten uit het brandrisicoprofiel kunnen wellicht ook leiden tot een ramp of een crisis. Deze worden (ook) meegenomen in dit RRP. Het verschil tussen het RRP en het BRP zit met name in de mate van waarschijnlijkheid en impact. Het BRP richt zich i.t.t.

het RRP meer op de incidenttypen die frequenter voorkomen en daarmee een geringere impact hebben. Het RRP, gezamenlijk met de nog op te stellen capaciteitenanalyse, is voorwerk voor het beleidsplan. Zowel het risicoprofiel als het beleidsplan zijn door de Wet veiligheidsregio’s voorgeschreven plannen. Aan de hand van het risicoprofiel geeft het bestuur van VRR antwoord op de vraag; wat bedreigt ons en hoe erg is dat? Met het opstellen van het beleidsplan stelt het bestuur van VRR het beleid voor de komende beleidsperiode vast. Oftewel: Wat willen we dan kunnen? Het gaat dan om de prioriteiten die gesteld worden n.a.v. het RRP. Het Dagelijks Bestuur (DB) van de Veiligheidsregio Rotterdam-Rijnmond (VRR) heeft het RRP behandeld en besloten deze middels de zienswijzeprocedure voor te leggen aan de gemeenteraden uit de regio. 1

4. Argumenten Een regionaal risicoprofiel bestaat uit een inventarisatie en een analyse van de in een veiligheidsregio aanwezige risico's, inclusief relevante risico's uit aangrenzende veiligheidsregio's. De risico-inventarisatie omvat een overzicht van de aanwezige risicovolle situaties en de soorten incidenten die zich daardoor kunnen voordoen. In de risicoanalyse worden de geïnventariseerde gegevens nader beoordeeld, vergeleken en geïnterpreteerd en gerelateerd aan de beschikbare repressieve capaciteiten van de VRR. VRR is het regionaal samenwerkingsverband zoals genoemd in de Wet veiligheidsregio’s van de 15 gemeenten die dit gebied rijk is. In dit gebied werken de verschillende partijen intensief samen met de veiligheidsregio, waaronder de 15 gemeenten, politie, waterschappen, Rijkswaterstaat, Divisie Havenmeester van het Havenbedrijf Rotterdam, de Milieudienst DCMR en het Openbaar Ministerie. Het verzorgingsgebied van VRR beslaat een oppervlakte van 865,6 km2 en telt 1,3 miljoen inwoners. Door dit grote oppervlak en inwonersaantal is er sprake van een grote spreiding. Van het dunbevolkte, landelijke gebied, zoals GoereeOverflakkee tot het verstedelijkte gebied van de stad Rotterdam en omstreken.

Deze variëteit zorgt voor verschillen in de regio, niet alleen op het gebied van bevolkingsspreiding, maar ook de samenstelling van de bevolking en diversiteit in economische activiteit in de regio. Rotterdam-Rijnmond heeft een wereldhaven met scheepvaart, transport- en overslagbedrijven en andere 'spin-off' en veel (petro-) chemische industrie. Ook uitgestrekte landbouwgebieden, visserij, financiële en zakelijke dienstverlening zijn binnen de regio te vinden. Aan de zuidkant (Zuid-Hollandse Eilanden) en de noord- en oostkant (Lansingerland) van de regio RotterdamRijnmond liggen agrarisch georiënteerde gebieden met kleinere gemeenten. In het centrum liggen Rotterdam en een aantal omliggende gemeenten die onafgebroken in elkaar overgaan. Het risico van de VRR is complex, divers en dynamisch. Dit is terug te vinden in de 29 scenario-beschrijvingen, die tezamen het risico van de VRR vormen. Deze diverse scenario’s hebben niet alleen betrekking op traditionele rampen als overstromingen, grote branden, grote ongelukken al dan niet met gevaarlijke stoffen, maar ook op moderne crises als uitval spraaken datacommunicatie, ziektegolven, ontwrichtingen van de vitale infrastructuur en maatschappelijke onrust. De VRR dient zich optimaal te prepareren op haar risico’s.

Alle scenario’s zijn dus relevant voor het beleid van de VRR, maar behoeven niet allemaal relevant te zijn voor alle gemeenten en behoeven dus ook niet allemaal dezelfde aandacht. Het RRP vormt de basis onder het Regionaal Beleidsplan VRR 2022-2025 en het RRP geeft inzicht in de risico’s die in de regio Rotterdam-Rijnmond kunnen leiden tot een ramp of een crisis. Het RRP geeft inzicht in de risico’s waar VRR rekening mee moet houden en het laat zien met welke geschatte impact en waarschijnlijkheid dit gepaard gaat. Op basis hiervan kan VRR t.b.v. haar nieuwe beleidscyclus (strategische) beleidskeuzes formuleren. Daarnaast geeft het risicoprofiel richting aan de samenwerking met in- en externe partners. De 29 risicocategorieën, die tezamen het risico van de VRR vormen:  Verontreiniging oppervlaktewater;  Extreem weer;  Overstroming binnendijk;  Overstroming buitendijks;  Natuurbrand;  Aardbeving;  Brand/rook in gebouwde omgeving;  Explosie;  Instorting;  Radiologisch/nucleair incident;  Chemische incidenten;  Cyber incidenten;  Brand/rook in de technologische omgeving;  Ongeval in de technologische omgeving;

              

Verstoring vitale infrastructuur; Uitval olievoorziening; Verstoring afvalverwerking; Bedreiging van knooppuntfunctie; Scheepvaart; Luchtvaart; Wegvervoer; Spoorvervoer; Incidenten buisleidingen; Infectieziekten humaan; Langdurige blootstelling gevaarlijke stoffen; Maatschappelijke onrust; Ondermijning; Terrorisme, extremisme en radicalisering; Criminaliteit.

De uitkomsten van de analyses hebben geleid tot inzicht en overzicht van de impact en waarschijnlijkheid per risicocategorie en hoe deze zich tot elkaar verhouden. De risicocategorieën met het grootste risico (impact x waarschijnlijkheid), zijn:  Extreem weer;  Verstoring vitale infrastructuur;  Brand/ rook in de gebouwde omgeving;  Infectieziekten humaan;  Overstroming binnendijks. De risicocategorieën met een hoogst ingeschatte impact, zijn:  Radiologisch/ nucleair incident;  Overstroming binnendijks. Daarnaast is de impact van de risicocategorieën infectieziekten humaan en verstoring vitale infrastructuur ook als ernstig ingeschat. De risicocategorieën met een vaak ingeschatte waarschijnlijkheid, zijn:  Brand/ rook in de gebouwde omgeving;  Wegvervoer;  Verontreiniging oppervlaktewater;  Extreem weer. Voor de duiding van de wegingsfactoren wordt u verwezen naar hoofdstuk 4.1 van het RRP. Trends en ontwikkelingen Er kunnen zich trends en ontwikkelingen voordoen die ertoe leiden dat er nieuwe, voor het regionaal risicoprofiel relevante, risicocategorieën kunnen ontstaan. Deze zijn op het moment van het opstellen van het RRP niet allemaal te duiden. Maatschappelijke ontwikkelingen (klimaat, energietransitie, digitalisering) leiden tot nieuwe risico’s. VRR is geen ‘eigenaar’ van dergelijke ontwikkelingen, maar krijgt te maken met de effecten zodra er iets mis gaat.

De trends en ontwikkelingen kunnen relevant zijn voor het risicoprofiel van de regio. Ontwikkelingen zoals klimaatverandering, energietransitie en de verbondenheid en verwevenheid van informatietechnologie zijn versterkend voor de risico’s die er al zijn, of brengen nieuwe risico’s met zich mee. Om te anticiperen op dergelijke nieuwe risico’s is een verkenning in het RRP van belang, zodat op het gebied van preventie, proactie, preparatie en incidentbestrijding de juiste maatregelen genomen kunnen worden. Een ander voorbeeld hiervan is de energietransitie. Deze trend leidt tot een toename van het

aantal buurtbatterijen, de toepassing van waterstof en de toename van elektrische auto’s. Deze ontwikkelingen brengen nieuwe risico’s met zich mee waar VRR zich op wil voorbereiden. De verkenning van risicoversterkende trends en ontwikkelingen is gebaseerd op de recent opgestelde horizonscan nationale veiligheid 2020 van het Analistennetwerk Nationale Veiligheid. Hierbinnen is de aanname gedaan dat de in dit document genoemde trends en ontwikkelingen voor de nationale veiligheid, ook regionaal van toepassing zijn. Voor een beschrijving van deze trends en ontwikkelingen verwijzen we dan ook naar de horizonscan. De trends en ontwikkelingen uit de horizonscan die mogelijk risicoversterkend kunnen zijn voor de regio Rotterdam-Rijnmond, zijn: Demografisch-maatschappelijk  Groeiende ongelijkheid en tegenstellingen tussen bevolkingsgroepen;  Gevolgen van toenemende diversiteit in de samenleving;  Fluctuering van vertrouwen in samenleving, politiek en autoriteiten. Ecologie  Klimaatverandering en energietransitie;  Biodiversiteit;  Milieudruk. Informatietechnologie  Autonomie van informatietechnologie;  Cognitie van informatietechnologie;  Verbondenheid en verwevenheid van informatietechnologie (vernetting);  Afhankelijkheid van informatietechnologie.

Uit de inventarisatie van de risicocategorieën wordt niet geheel duidelijk of alle benoemde risicocategorieën, in de voorbereiding, onder de verantwoordelijkheden van de VRR worden geschaard of dat de gemeenten hier ook nog een rol in hebben. Daarnaast is het goed dat wanneer de VRR constateert dat er in onze gemeente trends en/of maatschappelijke ontwikkelingen voordoen die de komende jaren risicoversterkend kunnen zijn wij als gemeente hierover nader worden geïnformeerd. Deze opmerkingen zullen in de concept zienswijze verder worden verwerkt. 5. Duurzaamheid Niet van toepassing. 6. Regionale afstemming Het risicoprofiel is een regionaal document. De multidisciplinair samengestelde werkgroep voor het herzien van het Regionaal Risicoprofiel bestond uit 23 werkgroepleden uit verschillende betrokken afdelingen van de VRR zelf, het havenbedrijf, waterschappen en politie. Daarnaast is via de kerngroep gemeenten, bevolkingszorg meegenomen in de totstandkoming van deze herziening. 7. Kosten, baten en dekking Het opstellen van het RRP en de nadere uitwerking binnen het op te stellen beleidsplan en het regionaal crisisplan behoort volgens het bepaalde in artikel 15 van de Wet op de veiligheidsregio's tot de reguliere taak van de veiligheidsregio's.

Aan het vaststellen van het Regionaal Risicoprofiel kunnen beleidsconsequenties vastzitten die verder worden uitgewerkt in het Regionaal Beleidsplan 2022-2025. De eventuele (financiële) consequenties hangen af van de beleidskeuzes in het Regionaal Beleidsplan 2022-2025. Voordat het Regionaal Beleidsplan 2022-2025 zal worden vastgesteld zal er eerst weer een consultatie ronde plaatsvinden langs de gemeenteraden van de gemeenten liggen binnen de VRR.

8. Communicatie Niet van toepassing. 9. Toelichting De zienswijzeprocedure neemt, conform de Wet gemeenschappelijke regelingen, 8 weken in beslag. Het Regionaal Risicoprofiel is op 24 september ter behandeling aangeboden. Zienswijzen kunnen uiterlijk tot 17 november 2021 kenbaar gemaakt worden aan het Dagelijks Bestuur. Het Dagelijks Bestuur zal de ingekomen zienswijzen op 24 november 2021 behandelen. Definitieve besluitvorming over het RRP vindt plaats tijdens de vergadering van het Algemeen Bestuur op 8 december 2021. Gelet op de data van de behandeling voor college, commissie en raad is deze procedure niet volledig haalbaar aangezien dit voorstel in de raad van 24 november 2021 wordt behandeld. Na uw commissievergadering zal de zienswijze daarom reeds in concept worden verstrekt. Na het definitieve besluit zal dit opnieuw worden gedeeld met de VRR. 10. Adviezen De commissie IZ/M heeft unaniem instemmend geadviseerd. Burgemeester en wethouders van Westvoorne, de wnd. secretaris, de burgemeester, P.A van der Wurff P.E. de Jong