21 11 reactie op uitnodiging inbreng doorontwikkeling groeiagenda- concept 20211126

MRDH t.a.v. Algemeen Bestuur Westersingel 12 3001 AA Rotterdam

uw brief van 9 juli 2021

uw kenmerk

ons kenmerk

Westvoorne, 19 november 2021

Onderwerp: inbreng doorontwikkeling Groeiagenda Zuid-Holland Geachte leden van het algemeen bestuur, Op 9 juli j.l. heeft u ons uitgenodigd inbreng te leveren voor de doorontwikkeling van de Groeiagenda ZuidHolland. Graag stellen wij voor om “de groen-blauwe leefomgeving” op de agenda te zetten en gaan we graag in gesprek over de ambities voor Voorne aan Zee om deze te verbinden met de ambities voor de MRDH-regio. Groeiagenda Zuid-Holland: investeren in verdienvermogen, brede welvaart en werkgelegenheid Middels de Groeiagenda Zuid-Holland investeren we in verdienvermogen, brede welvaart en werkgelegenheid. Partners door heel Zuid-Holland zetten zich samen in om in 10 jaar tijd 24 miljard extra BBP te genereren, 120.000 extra banen te creëren, 200.000 woningen te realiseren en de uitstoot van CO2 met 72 megaton te reduceren. De Groeiagenda vormt hiermee het fundament voor een toekomstbestendige regio, die met frisse energie en een grote hoeveelheid kennis de handschoen oppakt om aan de slag te gaan met de grote opgaven van heel Nederland. We zijn er trots op hier deel van uit te maken. Groeiagenda verbreden met groen-blauwe leefomgeving Om de Groeiagenda nóg sterker te maken, is het ons inziens van belang om meer aandacht uit te laten gaan naar een thema dat vooralsnog vrij onderbelicht is gebleven: leefkwaliteit en de groen-blauwe leefomgeving.

Inmiddels heeft het AB van de MRDH op initiatief van een aantal gemeenten de Bestuurlijke tafel groen-blauwe leefomgeving ingesteld. De MRDH faciliteert dit initiatief vanuit de platformrol. Wij waarderen de wijze waarop de MRDH vanuit de kerntaken economisch vestigingsklimaat en vervoersautoriteit steeds nadrukkelijker de verbinding legt met leefkwaliteit. Uw uitnodiging om onderwerpen aan te melden voor de Groeiagenda biedt ook de mogelijkheid tot een verbreding van de agenda. We streven naar ‘brede welvaart’ bij de groeiagenda daar hoort de onderlinge weging van maatschappelijke doelen bij. Met de toevoeging van de groen-blauwe leefomgeving in de groeiagenda komt daarin meer balans. Zo werken we samen aan versteviging van de alliantie om de ontwikkeling van de regio integraal verder te brengen. Daarbij gaat het bovendien niet alleen om welvaart in het ‘hier en nu’, maar ook om de welvaart van anderen, bijvoorbeeld toekomstige generaties of mensen elders op de planeet. Brede welvaart betekent ook rekening houden met de gevolgen van het bevorderen van de situatie van de inwoners in de ene regio voor de inwoners in andere regio’s. Als dit soort gevolgen worden verwacht is bovenregionale afstemming noodzakelijk. Relatie leefkwaliteit met economisch vestigingsklimaat De groen-blauwe leefomgeving is een belangrijk fundament voor de pijlers van de MRDH.

Er bestaat immers een nauwe relatie tussen leefkwaliteit/leefbaarheid en de groei van het economisch vestigingsklimaat. Groene gebieden zijn schaars en waardevol in onze dichtbevolkte provincie, die ook nog

eens voor een grote verstedelijkingsopgave staat. Natuur en groen dragen bij aan de leefbaarheid van onze provincie en daarmee aan de aantrekkelijkheid voor zowel ondernemers als werknemers en inwoners. Het in balans op laten gaan van verstedelijking en leefbaarheid resulteert in het versterken van de agglomeratiekracht en concurrentiepositie. Door te investeren in leefbaarheid, investeren we in het verdienvermogen en de ontwikkeling van Zuid-Holland. Relatie leefkwaliteit met verstedelijking en gezondheid Leefbaarheid draagt daarnaast bij aan de gezondheid en het welzijn van de inwoners van een gebied. In onze ambitie om een grote hoeveelheid extra mensen te huisvesten en een baan te bieden, zijn natuur en groen een belangrijke succesfactor voor een gezonde leefomgeving en brede welvaart. Dit komt overeen met de strekking van de position paper ‘Binnenstedelijk bouwen, De stad van de toekomst staat al in de steigers’. Hierin wordt het belang benadrukt van het opvoeren van leefkwaliteit als uitgangspunt van verstedelijking, in plaats van kwantiteit. 1 Om te kunnen innoveren, ontwikkelen en groeien, is het van groot belang om ook te kunnen ont- én opladen. Voldoende groen en natuur in de buurt zijn hiervoor essentieel. Want als Zuid-Holland bloeit, plukt heel Nederland er de vruchten van.

In Voorne aan Zee versterken we het landschap, de ecologische hoofdstructuren en maken het aantrekkelijker met integratie van sport en spel. Ook keuzes voor deelmobiliteit dragen bij aan de leefkwaliteit. Uit het MKBA-onderzoek van Ecorys blijkt dat een integrale en duurzame stedelijke ontwikkeling kan leiden tot een positief resultaat van 4 miljard euro. 2 Met de plannen op het gebied van verstedelijking, spelen leefkwaliteit en leefbaarheid dus een belangrijke rol om tot een positief resultaat te komen. De raad voor de leefomgeving en infrastructuur vindt het noodzakelijk dat de overheid een samenhangende visie ontwikkelt op een duurzame samenleving en de route die moet worden afgelegd om daar te komen. Hierin dient de verbinding te worden gelegd tussen economische, sociaalmaatschappelijke en ecologische doelstellingen. Er is nu al aandacht voor leefkwaliteit bij de MRDH We staan graag stil bij concrete voorbeelden waarvoor middelen benodigd zijn. De MRDH is bij beide initiatieven al betrokken vanuit de netwerkrol. Vanuit onder andere de Bestuurlijke tafel groen-blauwe leefomgeving zullen deze initiatieven verder gebracht worden.  Het realiseren van werklandschappen van de toekomst, die bijdragen aan gezonde, groene werkomgevingen. Bedrijventerreinen vormen nu nog versteende barrières in het landschap waar het erg warm kan worden.

Door te investeren in de vergroening/verduurzaming van deze terreinen, worden ze getransformeerd tot groene, gezonde, biodiverse en klimaatadaptieve buitenruimtes waar mensen graag werken. Tegelijkertijd dienen zij als buffers tussen de stad en het buitengebied, met functies voor de stad voor recreatie, wateropvang en verkoeling.  Het integraal meenemen van groenontwikkeling en groenbeheer bij bouwopgaven. Gegeven de woningbouwopgaven en energietransitie moeten provincies en gemeenten in gezamenlijkheid hard aan de slag om groen te behouden en extra groen te realiseren. Van belang daarbij is om bij gesprekken over bouwen (binnen en buiten de BSD lijn) ook groen en groenbeheer mee te nemen. Het instellen van een groennorm kan daarbij helpen.  …. Samenwerking en instrumenten voor realisatie van ambities Leefbaarheid is geen onderwerp dat op zichzelf staat. Het is onderdeel van alle ruimtelijke ontwikkelingen in een gebied dient om die reden ook in samenhang te worden meegenomen in onze gezamenlijke Groeiagenda van Zuid-Holland. Het draagt bij aan het bereiken van de doelen die er nu al in staan. Daarom 1

Position paper:https://destadvandetoekomststaatalindesteigers.nl/ Artikel: https://www.gebiedsontwikkeling.nu/artikelen/ecorys-slimme-en-duurzame-verstedelijking-levertnederlandse-steden-miljarden-op/ + rapport website rijksoverheid: https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2021/08/20/maatschappelijk-impact-van-slimme-enduurzame-verstedelijking 2

is het zaak dat we gezamenlijk optrekken - provincie, regio en gemeenten – om zichtbaar te maken hoe we deze integrale ruimtelijke ontwikkeling kunnen faciliteren. Hierbij betrekken we samenwerkingspartners zoals waterschappen, landschapsbeheerders, ondernemers en andere private partijen. Inclusief instrumenten voor de ruimtelijke ontwikkeling vanuit klimaat en groen-blauwe gebieden met het omliggend landschap, financieringsopgaven en onderhoudskosten voor de groen-blauwe leefomgeving en landschappen. Zo doen we er samen alles aan om van onze gedeelde ambities werkelijkheid te maken. En om verstedelijking, economische groei, verduurzaming en leefkwaliteit elkaar in balans te laten versterken. Kortom: wij verzoeken u voor een groen-blauwe leefomgeving een belangrijke plaats in te ruimen in de doorontwikkeling van de Groeiagenda Zuid-Holland en leefkwaliteit in balans op te laten gaan met de andere thema’s uit de Groeiagenda. Voorne aan Zee i.o. Het afgelopen jaar hebben de raden, colleges en organisaties samen met de inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties van Hellevoetsluis, Westvoorne en Brielle een proces doorlopen voor een toekomstvisie voor Voorne aan Zee. Deze Toekomstvisie sluit nauw aan bij het verzoek de groen-blauwe leefomgeving een belangrijke plaats in de doorontwikkeling van de groeiagenda te geven.

Voorne aan Zee investeert graag in samenwerkingen die aansluiten bij de wens van haar inwoners en ondernemers om het karakter van Voorne aan Zee als gezonde en veilige plek om te wonen, werken en recreëren te behouden en te versterken. De belangrijkste thema’s (zijn dit de thema’s waar u in deze brief op wil focussen?) Wij zetten het landschap centraal, als belangrijke maatschappelijk waarde. Ons landschap is kenmerkend voor het gebied en van belang voor een duurzame, gezonde toekomst. De inwoners van Voorne aan Zee i.o. en bezoekers uit de regio waarderen ons landschap en de mogelijkheden ervan voor sport, educatie en recreatie. - Wij koesteren onze vitale en sociale dorpen en wijken en werken aan veiligheid en zorg. Passend bij de behoefte en het karakter van ons gebied vindt woningbouw plaats. - Bereikbaarheid, zowel digitaal als over land en water, is van groot belang voor de hulpdiensten, woon- en werkverkeer maar ook voor toerisme en recreatie. - We stimuleren de vrijetijdeconomie met o.a. citymarketing. Wij bieden natuur , kust, water, cultureel erfgoed, en vele (slecht weer) voorzieningen - Wij willen opgaven meer in samenhang bekijken, samen voor duurzaamheid blijven gaan en tegelijk de economie te vernieuwen.

We werken aan cross-overs en stimuleren combinaties van onderwijs en toepassingen met smart city-technieken en -diensten als slimme energienetten, mobiliteitshubs en de focus op deel- en microvervoer (zoals e-scooters, e-bikes en deelfietsen). - In Voorne aan Zee zijn meerdere bronnen waar geothermie kan zorgen voor verwarming van meerdere wijken. - We steunen en stimuleren werken en ondernemen in de arbeidsmarktsectoren in onze regio, zoals agri, recreatie, toerisme, dienstverlening. En werken aan het verbeteren van verdienmodellen met toekomstbestendige kringlooplandbouw. Human capital is belangrijk voor een veerkrachtige arbeidsmarkt, we leren en ontwikkelen ons hele leven. We begeleiden mensen van school naar werk, van werk naar werk en activeren onbenut potentieel. Dit doen we o.a. in samenwerking met de Economic Board Voorne-Putten, het werkbedrijf en in de regio ZH-Delta. - De ligging naast de haven is voor veel mensen van belang voor werk, de campus groene chemie laat zien dat het mogelijk is om onderwijs en arbeidsmarkt beter op elkaar af te stemmen. Maar de haven heeft ook impact op de leefomgeving. We voeren een duurzame dialoog. Verduurzaming van het havengebied is essentieel om als groot havengebied in de wereld mee te blijven doen en tegelijk urgent voor het klimaat en de kwaliteit van leven.

Relatie met de groeiagenda In de groeiagenda zijn projecten opgenomen die kunnen bijdragen aan de verduurzaming van de haven. De verduurzaming van de haven en het (scheepvaart) verkeer zou kunnen bijdragen aan het terugdringen van

CO2. Wellicht zijn er nog meer interventies mogelijk die bijdragen aan de gezamenlijke opgaven van een fijne, veilige en gezonde leefomgeving. We hopen door het schrijven van deze brief inzicht te geven in de ambities voor Voorne aan Zee en het gezamenlijk belang voor de regio waarmee versterking mogelijk is voor de doorontwikkeling van de groeiagenda en wellicht aanhaking bij het groeifonds. Ondertekening door de klankbord MRDH? (vertegenwoordigers adviescommissies, bestuurscommissies en AB-leden?)