21 11 Bijlage I - 210915 PvA Wachttijden GRJR definitief
Tekst van het document
Plan van aanpak Wachttijden
Inleiding Sinds 14 juni jl. is het projectteam Aanpak Wachttijden officieel van start gegaan. De eerste weken zijn gebruikt om de korte- en langere termijnplannen die er al lagen ineen te vlechten en te komen tot directe actie om de wachttijden in opdracht E per direct naar beneden te krijgen. De aanpak kenmerkt zich op hoofdlijnen als volgt. De aanpak richt zich voor de korte termijn gelijktijdig op zowel inzicht krijgen in de huidige wachtende jeugdigen als ook zorgen voor oplossingen voor de meest urgente wachtende jeugdigen en onderzoek naar structurele oplossingen. Het werken in lijn van uitgangspunt 1 ‘lokaal, tenzij…’ van onze regiovisie Passend en Nabij staat ook in het wegwerken van de wachttijden/-lijsten voorop. Dat betekent dat er gewerkt wordt met een helder afwegingskader voor de professionals om te bepalen welke hulp lokaal kan worden ingezet en zo niet, welke regionaal. Daarnaast ontwikkelen partijen een lange termijn-aanpak voor het tegengaan van de wachttijden. We lossen de problematiek op van de wachtende kinderen, binnen de huidige kaders en zoveel mogelijk passend bij wat er al is. Daarnaast zal de aanpak een belangrijke houvast zijn voor het inrichten van de nieuwe inkoop per 1 januari 2023. Uit deze lange termijn-aanpak volgt ook een advies over de meest optimale verdeling van de budgetten over de verschillende opdrachten.
Deze aanpak sluit aan bij de uitgangspunten zoals deze door het AB zijn vastgesteld: -
Zo veel mogelijk lokaal organiseren; Afschalen naar lokaal (wijkteams/ lokaal aanbod); Samenwerkingen wijkteams – specialistische aanbieders versterken; Prioriteit bij wachtenden waarbij de treeknorm (>14 weken) is overschreden Snelheid gewenst (aanpak korte termijn, kan afwijken van aanpak langere termijn); Bij decentrale triage de administratieve lasten voor aanbieders beperkt houden.
Opzet projectteam Aanpak Wachttijden In de projectstructuur is te zien dat voor het slagen van het project inzet nodig is van UO, gemeenten en aanbieders, gezamenlijk mét ondersteuning van het OZJ middels mens- en denkkracht. De projectleiders vanuit de GRJR en de aanbieders en de procesbegeleider van het OZJ trekken hierin nauw op als projectteam.
Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond p/a Gemeente Rotterdam Jeugd en Onderwijs Postbus 70014 3000 KS Rotterdam www.jeugdhulprijnmond.nl
1
Vanuit het OZJ is het volgende hulpaanbod ingezet: -
-
Ondersteuning bij kwalitatief onderzoek en (data-)analyse en de oplossingen. OZJ zorgt voor extra capaciteit van ca 5 fte hiervoor. Met dit ondersteuningsaanbod maakt Rijnmond samen met de jeugdhulpregio Hart van Brabant deel uit van de landelijke pilots om te onderzoeken welke aanpak van wachttijden/wachtlijsten resultaat sorteert. Analyse en advies op basis van eerdere onderzoeken die de afgelopen jaren binnen Rijnmond naar de werking van de inkoop c.q. het arrangementenmodel zijn gedaan. OZJ heeft hiervoor PwC ingezet ten behoeve van Rijnmond
Inmiddels is een concept van dit rapport opgeleverd door PwC (zie bijlage). De bevindingen en adviezen zullen nadat het rapport definitief is, bestudeerd en geprioriteerd worden door de projectgroep. Het globale proces ziet er daarmee als volgt uit.
2
Projectdoel Het project kent twee samenhangende hoofddoelstellingen: - Eind 2022 ontvangen alle jeugdigen die ambulante jeugdhulp nodig hebben, dit binnen drie maanden na aanmelding (of sneller waar nodig of mogelijk). - Eind 2022 is er een duurzame werkwijze geïmplementeerd die ervoor zorgt dat de wachttijden maximaal drie maanden blijven. Van plannen maken naar concrete acties! Bij alle partijen wordt de noodzaak om te komen tot actie sterk beleefd. In onderstaande paragraaf wordt uiteengezet wat de concrete acties op de korte termijn zullen zijn om de resultaten zoals aangegeven in het projectdoel (hierboven) te bereiken. Het projectplan zal zich iteratief ontwikkelen, al naar gelang nieuwe bevindingen en ervaringen, met als uiteindelijke doel de wachttijden terug te brengen naar maximaal drie maanden. Tegelijkertijd is het van belang niet alleen naar de korte termijn te kijken, maar juist ook naar wat onze regio op de langere termijn kan helpen om ervoor te zorgen dat alle jeugdigen tijdig passende hulp krijgen. Hierin worden bijvoorbeeld ook de opbrengsten uit de Transformatieprojecten betrokken. Acties op zeer korte termijn (juli 2021) 1. BSN’s van huidige wachtende jeugdigen worden door aanbieders gedeeld met de gemeenten ten behoeve van een check op dubbelingen en bekendheid in lokale veld. a. Projectteam maakt werkproces.
Gemeenten en aanbieders leveren contactgegevens van medewerkers t.b.v. ontvangst van deze lijsten. b. Projectteam maakt met gemeenten en aanbieders werkafspraken wat te doen bij dubbelingen/bekendheid in lokale veld. N.B. van hieruit wordt ook langere termijn-werkwijze uitwisseling gegevens wachtende jeugdigen ontwikkeld 2. Directe oplossingen voor wachtende jeugdigen; eerste stap: a. Voor jeugdigen die tijdens de wachttijd 18 jaar zijn geworden, wordt een alternatief gezocht wanneer mogelijk; dit in samenwerking met de gemeenten en verwijzer (actie aanbieders met ondersteuning OZJ) b. Voor het oplossen van de complexe casuïstiek is het team OLCC (Oppakken en leren van Complexe casuïstiek) van OZJ ingezet ter versterking van de Zorgbemiddelingstafel-E. N.B. De ZBT-E bestaat bijna een jaar ten behoeve van de meest urgente casuïstiek in E (veelal uitstroom uit spoedpoli’s). De inzet hiervan zal in de loop van het traject verder worden verbreed en geoptimaliseerd. 3. Versterking samenwerkingen gemeentelijk aanbod-specialistische aanbieders a. Afwegingskader lokale-specialistische jeugdhulp: Het projectteam rondt deze af en gaat starten met het implementeren hiervan bij gemeenten die hier al klaar voor zijn. b.
Inventarisatie bij alle gemeenten: huidig en toekomstig lokaal aanbod, mogelijkheden tot afschaling en contactpersonen hiervoor Acties op de iets langere termijn (augustus-begin september) 1. Inhoudelijke verrijking van de wachtlijst door aanbieders met aanvullende gegevens van de jeugdige, zoals aard van de hulpvraag en urgentie ten behoeve van toeleiding naar passende zorg. 3
2. Versteviging van de ZBT-E: Werkproces en menskracht wordt ingericht zodat alle jeugdigen die langer wachten of dreigen te wachten dan de Treeknorm worden besproken en verdeeld/toegeleid naar passende zorg. De jeugdigen die onder de huidige Doorbraakaanpak vallen (jeugdigen met een jeugdbeschermingsmaatregel die langer dan 12 weken wachten op passende hulp), worden hier nadrukkelijk ook in meegenomen. Gemeenten zal gevraagd worden actief te participeren (de wijze waarop zal uitgewerkt worden). 3. (Data-)analyse om inzicht in de succesverhalen/aanknopingspunten voor verdere transformatie en in de huidige problematiek te krijgen 4. Gesprekken met gemeenten/ toegangswerkers (om bottlenecks en mogelijkheden in kaart te brengen). 5. Verbinding zoeken met de lopende transformatieprojecten en het Programmateam 6. Inventariseren van lopende initiatieven bij de aanbieders: wat wordt er al gedaan/ ontwikkeld om de wachttijden aan te pakken? Langere termijn: Doorontwikkeling ZBT-E -
-
-
…naar een gecoördineerde werkwijze en centrale monitoring voor de instroom, toeleiding naar passende hulp en wachtlijstcoaching. Uitgangspunt van de ZBT-E is de netwerk gedachte van zorgaanbieders, gemeenten, GI/aanmelders en (toegang) tot lokale zorg. Concreet vraagt dit deelname aan ZBT-E door vertegenwoordiging van alle zorgaanbieders, GRJR (namens gemeenten) en JBRR (namens GI). Zorg, die door de betreffende aanbieder op basis van a. de inhoud (andere aanbieder biedt beter passende hulp) of b. daar waar de inschatting gemaakt wordt dat de treeknorm (14 weken) niet wordt behaald, wordt door de aanbieder aangemeld bij de ZBT-E. Op casusniveau (inhoud) wordt er inzicht geven over (te) lang wachtenden op gemeentelijk niveau.
Inzet team Wachttijden OZJ ten behoeve van een structurele oplossing Onderstaand beschrijft team Wachttijden de inzichten die zij landelijk hebben opgedaan. Zij zullen, parallel aan (en in samenhang met) eerdergenoemde acties, in de komende periode (tot en met september) onderzoeken wat de mogelijkheden en uitdagingen voor onze regio zijn, om te komen tot oplossingen en advies voor het heden en de toekomst, aansluitend bij de bestaande structuren. Er wordt en is breed onderzoek gedaan naar wachttijden en mogelijke oplossingen. Een belangrijk inzicht uit het bovengenoemde onderzoek is dat wachttijden een symptoom zijn; en dus niet (alleen) direct zijn aan te pakken daar waar ze optreden. Wachttijden aanpakken waar ze optreden is dus in zekere mate dweilen met de kraan open. Om wachttijden effectief te kunnen bestrijden moet er dus gezocht worden naar mogelijkheden om het systeem meer effectief te maken via het beheersen van de in-, door- en uitstroom.
4
Daar ziet het team Wachttijden van OZJ landelijk met name op drie plaatsen grote mogelijkheden voor: 1. Door sterker in te zetten op de analyse van de situatie, wat is er aan de hand en waar is het kind, de jongere en het gezin het best mee geholpen. In landelijke analyses ziet het OZJ dat in 80% van de gevallen retrospectief een andere conclusie wordt getrokken. Als we dus sterker inzetten op ‘first time right’ worden jeugdigen beter geholpen en kan (veel) niet bijdragende zorg geëlimineerd worden. Bovendien wordt de zorg die geleverd wordt effectiever, wat door- en uitstroom ten goede komt. 2. In regio’s waar sterk onderscheid is gemaakt in wat wel en niet jeugdzorg is ziet het OZJ dat er tot 60% minder jeugdzorg-volume is zonder dat de kwaliteit hierdoor minder is. Dit kan dus een sterke bijdrage hebben in het verminderen van de instroom. Maar dan moet het wel goed gebeuren – het inzetten als kostenbesparend middel blijkt vaak juist duur omdat er olifantenpaadjes ontstaan. 3. En het OZJ ziet dat door in te zetten op outcome monitoring en daarvan leren en verbeteren er verbeteringen van vaak 100% of meer mogelijk zijn op het effectiever maken van behandelingen (verdubbeling). Dit geldt ook voor processen als beschikkingen. Zo kan de door- en uitstroom dus enorm verbeteren – waardoor druk en wachttijdenproblematiek kan afnemen.
Maaike Roestenberg, 14-7-2021
5