21 11 Annotatie bij agenda AC EV

Annotatie bij de agenda van AC EV 1 december 2021

Adviescommissie Economisch Vestigingsklimaat woensdag 1 december 2021, 18.00 – 20.00 uur (vergadering vindt plaats via Microsoft Teams) Hierbij ontvangt u de ambtelijke annotaties voor dit overleg. Deze annotaties zijn een gezamenlijk product van de adviseurs van Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne. De vergaderstukken zijn te vinden in iBabs en Notubiz. Voor vragen of opmerkingen over de stukken kunt u terecht bij Sertac Akay (MRDH). Verder merken we op dat de annotaties beknopte ambtelijke opmerkingen en adviezen bij de vergaderstukken zijn. Het zijn geen samenvattingen van de stukken.

1. Opening en mededelingen -Adviescommissie van april 2022 vervalt -Terugkoppeling Groeiagenda 2. Stand van zaken innovatieprogramma’s U wordt gevraagd: Kennis te nemen van de memo “Stand van zaken innovatieprogramma’s”. Toelichting: De afgelopen jaren zijn de verschillende innovatieprogramma’s aan bod geweest in de Adviescommissie EV. Er is toen besproken wat de opzet van de programma’s is en advies gevraagd over deze opzet. Inmiddels lopen de programma’s al enkele jaren, daarom is het tijd om te oogsten en stil te staan bij wat deze programma’s de regio hebben opgeleverd. In bijgaande memo wordt daarom de stand van zaken op de vier programma’s beschreven. Dit heeft als doel u te informeren over de voortgang. Het doel van deze innovatieprogramma’s is om een impuls te geven aan duurzame innovatie in ZuidHolland door het stimuleren van ondernemerschap voor maatschappelijke opgaves. Centraal bij deze innovatieprogramma’s zijn ‘fieldlabs’ of ‘innovatiecentra’: (praktijk)omgevingen waarin bedrijven en kennisinstellingen doelgericht oplossingen ontwikkelen, testen en implementeren. Een kort overzicht van de programma’s op hoofdlijnen met resultaten: De MRDH werkt in de volgende vier innovatieprogramma’s samen met Innovation Quarter, de Provincie Zuid-Holland en TNO: 1. Innovatieprogramma SMITZH (maakindustrie) 2. Innovatieprogramma Energie en Klimaat 3.

Innovatieprogramma Zorgtech 4. Innovatieprogramma Agritech Ad.1. De MRDH bijdrage in dit programma is vooral gericht op het ondersteunen van het programma (in kind) en het onder de aandacht brengen bij gemeenten. Daarnaast kunnen vanuit de ‘Sterker uit de crisis’ gelden projecten worden ondersteund die bijdragen aan het vergroten van de product- en productiesoevereiniteit.

Successen uit dit programma: - Implementatie van (las)robots in het productieproces (zowel technische ontwikkeling als ontwikkeling van opleiding worden binnen SMITZH aangepakt) - Digitalisering van productie door groep van aanbieders en een groeiend aantal afnemers rond het concept ‘Smart Connected Factory’. - 3D-printing (zowel kunststof- als metaalprinten) en de inzet om de technologie te ontsluiten voor het MKB (kosten drukken, meer gebruiksgemak). Ad.2. Betreft ontwikkelingen op het gebied van energietransitie, klimaatadaptatie en industriële vergroening, welke grootschalige inspanning en verduurzaming vergen. De MRDH heeft de eerste ronde van dit innovatieprogramma gefinancierd met € 850.000. Met deze financiering zijn in twee jaar tijd 16 innovatieprojecten met 35 MKB’ers op 6 fieldlabs ondersteunt. Deze innovaties konden zonder dit programma niet van de grond komen. Denk aan: - Grootschalige zon op daken: een lichtgewicht constructie om bedrijfspanden geschikt te maken voor zonnepanelen. - Hitteplein: oplossingen voor steden om hittestress en wateroverlast tegen te gaan. Na evaluatie en geconstateerd succes is besloten dit programma op te schalen. Deze tweede ronde wordt gefinancierd door de Provincie Zuid-Holland en is wederom een samenwerking tussen bovengenoemde partijen.

Er is gekozen om bij de opschaling in te zetten op de volgende thema’s: - Gebouwde omgeving, bijvoorbeeld: bestrating maken van bagger. - Grootschalige opwerking en opslag, bijvoorbeeld: zonnewarmte gebruiken voor het verwarmen van tuinbouwkassen. - Industrie: elektrische lucht voorverwarming voor industriële branders. - Industrie: circulaire grondstoffen, bijvoorbeeld: produceren van leer uit tomatenafval. Ad.3. Het programma kent drie sporen waarbij drie doelen worden nagestreefd: 1. Uitvoeren van innovatieprojecten waarmee technologische oplossingen verder worden ontwikkeld en/of de implementatie van technologische oplossingen in de gezondheidszorg verhoogd wordt. 2. Versterken van het zorgtechnologie ecosysteem in Zuid-Holland. 3. Opstellen van een regionale visie en roadmap voor zorgtechnologie. Deze visie en roadmap geeft de basis voor een gezamenlijke meerjaren aanpak in Zuid-Holland. Het vervolg van dit programma wordt mede hierop gebaseerd. Na afronding van deze drie sporen is de volgende stap in het programma erop gericht hoe we: - Het opgezette ecosysteem kunnen bestendigen voor de toekomst. - Het programma verder kunnen opschalen. - Structurele financiering kunnen borgen. De bijdrage van de MRDH is in totaal € 900.000 voor het gehele programma.

In de Bestuurscommissie EV van 14 oktober 2020 is besloten een extra impuls te geven aan dit programma door € 250.000 beschikbaar te stellen voor het ondersteunen van technologische innovaties die specifiek gericht zijn op het gemeentelijk sociaal domein. In september 2021 heeft de provincie Zuid-Holland € 750.000,- beschikbaar gesteld voor vervolg van het innovatieprogramma ZorgTech. Leerpunt: Er gebeurt veel in het zorgtech ecosysteem. Door dit inzichtelijk te maken en krachten te bundelen, wordt het makkelijker te agenderen en te financieren. Na de eerste twee rondes bleek dat werken vanuit een specifieke gezamenlijke uitdaging uit de zorg, meer oplevert dan enkel technologieontwikkeling stimuleren. Barrières zitten vaak in de cultuur en kennisborging. Ad.4. Het nieuwste programma. In de bestuurscommissie van 2 december 2020 is besloten tot een bijdrage van € 1 miljoen voor dit programma. Dit programma is een samenwerking tussen de provincie ZuidHolland, MRDH, InnovationQuarter, TNO en Greenport West Holland. Dit programma richt zich op het behouden en versterken van de internationale koploperpositie van Zuid-Holland op het gebied van tuinbouw en het creëren van een positie op het gebied van de eiwittransitie.

Vanuit het programma wordt de toepassing van technologische oplossingen om op duurzame en concurrerende wijze, veilige en gezonde tuinbouwproducten te produceren voor Nederland en (West-) Europa gestimuleerd. Er wordt daarmee geïnvesteerd in validatie van technologische oplossingen, zodat deze wereldwijd vermarkt kunnen worden. De kwantiteit én kwaliteit van de aanvragen viel wat tegen. De verkenning Eiwittransitie wordt eind november 2021 afgerond. Voorlopige uitkomst laat veel economische potentie zien. De MRDH heeft een aanjaagfunctie gehad bij alle programma’s tot nu toe: we staan als regio aan de start en financieren de eerste ronde, daarna neemt (tot nu toe) een regiopartner deze rol over om het programma verder uit te bouwen. Mooie bijkomstigheid is, dat sommige ondernemers uit de programma’s als opbrengst niet alleen de doorontwikkeling van hun innovatie meenemen, maar ook de financiering van het vervolg door investeerders. Opmerkingen: Het blijven zoeken naar mogelijkheden om te verbinden is een niet te onderschatten onderdeel van de diverse innovatieprogramma’s. Verbinden draagt uiteraard direct bij aan het bereiken van de beoogde resultaten. Maar mogelijk even belangrijk zorgt een ander soort verbinden voor het herkennen en duiden van gezamenlijke belangen en mogelijkheden.

En daaraan gekoppeld het definiëren van richtinggevende kansen voor de inzet van schaarse middelen. Voor het bepalen en fijn slijpen van echte vragen en behoeften die maatschappelijk en bij ondernemers leven. Uiteindelijk dus voor het verbeteren van de kwaliteit van onze woon-, werk- en leefomgeving. In dat kader willen wij een lans breken voor het binnen de diverse innovatieprogramma’s blijvend zoeken naar de verbinding tussen arbeidsmarkt en onderwijs. Leg daar nadruk op! Uiteraard denken wij in Voorne aan Zee i.o dan in ieder geval aan de Campus Groene Chemie Voorne-Putten in Brielle. De regionale energietransitie vraagt de komende jaren om een innovatief en passend onderwijsaanbod en voor voldoende talent in de energiesector. Het ontwikkelen van een doorlopende leerlijn Groene Chemie zal bijdragen aan het realiseren en kunnen inzetten van dat talent daar, waar het nodig is. Daarbij is essentieel dat zoveel mogelijk vraaggericht kan worden opgeleid, wat wederom vraagt om nauwe banden tussen onderwijs en ondernemers. Een (extra?) deel van de inzet van de MRDH en haar leden zouden wij graag concreet terug zien in het (nog beter) verbinden van onderwijs en arbeidsmarkt. Advies: De memo “Stand van zaken innovatieprogramma’s” voor kennisgeving aannemen. De Voorne aan Zee gemeenten zitten op één lijn.

3. Digitalisering: Aanpak 2022 U wordt gevraagd om: 1. Wat adviseert de AC ten aanzien van het onderbrengen van het programma Digitale Connectiviteit onder de Digitaliseringsagenda Zuid-Holland? 2. Op welke sporen van de Digitaliseringsagenda Zuid-Holland zou de MRDH zich in 2022 moeten focussen? 3. Zien de AC-leden vanuit de eigen gemeente aandachtspunten bij deze sporen? Uw advies wordt meegenomen in het vervolgprogramma 2022 dat in december verder uitgewerkt wordt en in februari 2022 ter besluitvorming bij de Bestuurscommissie EV voorligt. Toelichting: MRDH Programma Digitale Connectiviteit 2019-2021 De MRDH heeft van 2019 t/m 2021 met haar gemeenten en regionale partners, zoals de provincie Zuid-Holland en InnovationQuarter, samengewerkt op zes actielijnen in dit programma. Samen is een sterk netwerk opgebouwd en op alle actielijnen zijn resultaten geboekt door verschillende gemeenten. Ook gemeenten met beperkt beschikbare capaciteit hebben op het thema digitale connectiviteit de positie van ‘slimme volger’ kunnen pakken.

Vervolgaanpak en aansluiting bij Digitaliseringsagenda Zuid-Holland Er wordt momenteel gewerkt aan de vervolgaanpak van het programma Digitale Connectiviteit in 2022. Voorstel is om zo nauw mogelijk aan te sluiten bij de ambities en doelen van de Digitaliseringsagenda Zuid-Holland (zie bijlage). Deze agenda is door regionale partners, waaronder de provincie Zuid-Holland, de MRDH, gemeenten en InnovationQuarter, opgebouwd vanuit de lopende initiatieven en gedeelde doelen en ambities en in het najaar van 2021 door de Economic Board Zuid-Holland bekrachtigd. Het lijkt dus een logische stap om het programma Digitale Connectiviteit vanaf 2022 onder deze agenda te laten vallen. De Digitaliseringsagenda Zuid-Holland bevat vier sporen die voor een groot deel overeenkomen met de zes actielijnen van het programma Digitale Connectiviteit van de MRDH. Voorstel is om het MRDHprogramma voort te zetten volgens de vier sporen van de regionale digitaliseringsagenda: 1. Mens Centraal 2. Digitale Connectiviteit 3. Digitale Innovatie 4. Cybersecurity Op alle vier de sporen vinden al activiteiten vanuit de MRDH plaats die tijdens de vergadering kort toegelicht zullen worden. Binnen het programma Digitale Connectiviteit van de MRDH lag de focus op connectiviteit, maar ook digitale innovatie en cybersecurity werd al aandacht aan besteed.

Andere programma's van de MRDH (Digitalisering MKB onder “Sterker uit de Crisis” en de campusaanpak) hebben raakvlakken met het spoor Mens Centraal. Door de nieuwe aanpak onder de Digitaliseringsagenda te brengen, kan hier meer samenhang in gebracht worden. De MRDH zal op de betreffende thema’s (net zoals vorige jaren) voornamelijk een rol spelen in het delen van kennis met haar gemeenten. Belangrijk uitgangspunt hierbij is dat we gemeenten willen ontzien door het filteren van de enorme hoeveelheid informatie die op hen af komt over allerlei thema’s binnen digitalisering. Opmerkingen: Bij 1. Wat adviseert de AC ten aanzien van het onderbrengen van het programma Digitale Connectiviteit onder de Digitaliseringsagenda Zuid-Holland? Het lijkt inderdaad logisch om het Programma Connectiviteit verder te brengen onder de Digitaliseringsagenda Zuid-Holland. Dit zal bijdragen aan een sterkere, gerichte inzet van tijd en middelen en focus voor die doelen die breed binnen de regio worden gedragen. Daarnaast helpt dit ook om de communicatie rondom digitale connectiviteit te stroomlijnen en kan het bijdragen aan een betere toegankelijkheid voor niet direct betrokkenen van de diverse thema’s binnen digitale connectiviteit. Bij 2. Op welke sporen van de Digitaliseringsagenda Zuid-Holland zou de MRDH zich in 2022 moeten focussen? … en Bij 3.

Zien de AC-leden vanuit de eigen gemeente aandachtspunten bij deze sporen? De mens centraal is wat ons betreft hét centrale spoor. Daar komen, gelet op de wens om primair een goede woon-, werk- en leefomgeving na te streven, zaken zeer (het meest?) tastbaar bij elkaar voor een groot deel van de inwoners van onze regiogemeenten en voor het midden- en kleinbedrijf. Dit laatste maakt een aanzienlijk deel uit van de ondernemingen in de regio. En dat is een deel van de ondernemers wat niet altijd de tijd, kennis en middelen heeft om zich te verdiepen in de ontwikkeling en mogelijkheden van digitale connectiviteit. Verder achten wij het essentieel dat de verbinding arbeidsmarkt en onderwijs wordt verbeterd. Niet alleen om er voor te zorgen dat de actuele behoefte aan goed gekwalificeerde arbeidskrachten kan worden ingevuld met bijpassend personeel. Nee, zeker ook de uitgebreide maatschappelijke voordelen van het hebben van een zinvolle arbeidsbetrekking die voldoening, beloning en uitdaging oplevert schatten wij hoog in. Zeker tegen het licht van een zich steeds verder individualiserende en radicaliserende samenleving en toenemende verschillen tussen rijk en arm, tussen haves en have nots. Dat geld sterk voor het wel of niet hebben van perspectief. Het ontwikkelen van (nieuwe)

mogelijkheden voor het digitaal (beter) kunnen verbinden van onderwijs en arbeidsmarkt kan daar een belangrijke bijdrage aan leveren. De andere sporen zouden vanuit die optiek zelfs de voeding kunnen zijn voor dit spoor. Advies: Zie hierboven. De Voorne aan Zee gemeenten zitten op één lijn.

4. Vaststellen verslag adviescommissie EV 8 oktober 2021 U wordt gevraagd: Het beknopte verslag van de vergadering van 8 oktober 2021 vast te stellen.

5. Rondvraag en sluiting

De adviseurs economische zaken van de gemeenten Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne,