Jaarstukken 2021 definitief.pdf
Tekst van het document
Jaarstukken 2021
2
Inhoudsopgave Voorwoord ..................................................................................................................................................... 5 Leeswijzer ...................................................................................................................................................... 6 Jaarrekening op hoofdlijnen .......................................................................................................................... 7 Jaarrekening 2021 in één oogopslag .......................................................................................................... 13 Kerngegevens.............................................................................................................................................. 14 Programma 0 | Bestuur en Ondersteuning .................................................................................................. 15 Programma 1 | Veiligheid ............................................................................................................................ 26 Programma 2 | Verkeer, Vervoer en Waterstaat ......................................................................................... 32 Programma 3 | Economie ............................................................................................................................
36 Programma 4 | Onderwijs ............................................................................................................................ 40 Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie ................................................................................................ 46 Programma 6 | Sociaal domein ................................................................................................................... 50 Programma 7 | Volksgezondheid en Milieu ................................................................................................. 62 Programma 8 | Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing ................................... 70 Overzicht | algemene dekkingsmiddelen ..................................................................................................... 76 Overhead, Vennootschapsbelasting en Onvoorzien ................................................................................... 79 Overzicht kosten overhead ...................................................................................................................... 80 Vennootschapsbelasting .........................................................................................................................
81 Onvoorziene uitgaven .............................................................................................................................. 82 Paragrafen ................................................................................................................................................... 83 Paragraaf Lokale heffingen ..................................................................................................................... 84 Paragraaf Weerstandsvermogen en Risicobeheersing ........................................................................... 92 Paragraaf Onderhoud Kapitaalgoederen .............................................................................................. 100 Paragraaf Financiering .......................................................................................................................... 104 Paragraaf Bedrijfsvoering ...................................................................................................................... 109 Paragraaf OWO-samenwerking ............................................................................................................ 113 Paragraaf Verbonden Partijen ...............................................................................................................
118 Paragraaf Grondbeleid .......................................................................................................................... 126 Paragraaf Regiodeal Zuidoost Friesland ............................................................................................... 130 Paragraaf Dynamisch investeringsprogramma ..................................................................................... 132 Paragraaf Gevolgen corona .................................................................................................................. 134 Jaarrekening - Balans per 31 december 2021 .......................................................................................... 138 Grondslagen voor waardering en resultaat bepaling ............................................................................ 141 Toelichting op de activa ......................................................................................................................... 145 Toelichting op uitzettingen < 1 jaar ........................................................................................................ 151 Toelichting op de passiva ......................................................................................................................
153 Toelichting op reserves ......................................................................................................................... 154 3
Toelichting op vooruit ontvangen doeluitkeringen ................................................................................. 158 Toelichting op niet uit de balans blijkende verplichtingen ..................................................................... 160 Jaarrekening - Overzicht van baten en lasten ........................................................................................... 162 Overzicht baten en lasten ...................................................................................................................... 163 Programma 0 Bestuur en Ondersteuning .............................................................................................. 164 Programma 1 Veiligheid ........................................................................................................................ 166 Programma 2 Verkeer, Vervoer en Waterstaat ..................................................................................... 167 Programma 3 Economie ........................................................................................................................ 170 Programma 4 Onderwijs ........................................................................................................................
171 Programma 5 Sport, Cultuur en Recreatie ............................................................................................ 172 Programma 6 Sociaal domein ............................................................................................................... 175 Programma 7 Volksgezondheid en Milieu ............................................................................................. 180 Programma 8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing ............................... 183 Overzicht algemene dekkingsmiddelen ................................................................................................. 186 Overzicht kosten overhead .................................................................................................................... 188 Toelichting overhead kosten.................................................................................................................. 189 Vennootschapsbelasting ....................................................................................................................... 191 Onvoorziene uitgaven ............................................................................................................................ 192 Toelichting tabel onvoorziene uitgaven .................................................................................................
193 Begrotingsrechtmatigheid ...................................................................................................................... 194 Jaarrekening - overig ................................................................................................................................. 196 Overzicht incidentele budgetten ............................................................................................................ 197 Incidentele middelen van 2021 naar 2022 ............................................................................................ 201 Wet WNT ............................................................................................................................................... 204 Schatkistbankieren ................................................................................................................................ 206 Toelichting schatkistbankieren .............................................................................................................. 207 Verantwoordingsinformatie specifieke uitkeringen (SISA) .................................................................... 208 SISA overzichten ...................................................................................................................................
209 Taakvelden overzicht ............................................................................................................................. 223 Controle verklaring ................................................................................................................................ 226 Bijlagen ...................................................................................................................................................... 227 Bijlage I: Verstrekte subsidies ............................................................................................................... 228 Bijlage II: Lijst met afkortingen............................................................................................................... 230 Bijlage |||: Lijst met financiële begrippen ............................................................................................... 235
4
Voorwoord Voorwoord Beste leden van de gemeenteraad van Weststellingwerf Met trots presenteren wij u de jaarstukken 2021. Hierin verantwoorden wij het laatste volledige jaar van de bestuursperiode 2018 – 2022. 2021 sluit met een positief rekeningresultaat van € 5 miljoen. Dit saldo is voor het grootste deel het gevolg van de coronacrisis. Een deel van dit positieve saldo schuiven we door naar 2022. Hiermee kunnen we een aantal werkzaamheden met een grootte van € 1,8 miljoen alsnog uitvoeren. Het resultaat van Samen en Doen De jaarstukken 2021 zijn de laatste verantwoording van het college van B&W van 2018-2022 met het collegeprogramma ‘Weststellingwerf, de kracht van Samen en Doen!’ Aan het eind van deze bestuursperiode hebben we een end-term review opgesteld. Belangrijke resultaten van het afgelopen jaar zijn: -Aanpak van ondermijnende activiteiten -Vaststelling ontwerp herinrichting Steenwijkerweg De Blesse -Uitvoeringsprogramma centrumvisie Wolvega -De koloniën van Weldadigheid zijn Unesco Werelderfgoed geworden -Start Lindewijk II -Besluitvorming over project Driewegsluis -Ontwikkelen Monitor Sociaal domein -Besluiten ter voorbereiding op de Omgevingswet Recente ontwikkelingen 2021 verliep anders dan we ingeschat hadden bij het opstellen van de begroting. Dit komt vooral door de vele beperkingen tijdens de coronacrisis en de gevolgen daarvan.
Nu we de jaarstukken 2021 in het tweede kwartaal van 2022 presenteren, zijn er nog meer ontwikkelingen die ons raken: -de gevolgen van de oorlog in de Oekraïne -de stevige inflatie -de krapte op de arbeidsmarkt Gezonde gemeentefinanciën Natuurlijk zijn we blij met het positieve jaarrekeningresultaat. Maar door bovenstaande recente ontwikkelingen is het ingewikkeld om dit rekeningresultaat goed uit te leggen. Duidelijk is dat het resultaat een incidenteel karakter heeft. Dankzij het positieve resultaat versterken we wel de financiële positie van de gemeente. In 2021 zijn weer goede stappen gezet in het kostendekkend maken van de rioolheffing en de afvalstoffenheffing. Met de totale gemeentelijke lasten staan we nog steeds op een 6e plaats in de monitor lokale lasten provincie Fryslân. Tot slot Ondanks de vele beperkingen door de coronacrisis hebben we veel van onze doelen bereikt. We willen iedereen die hieraan bij gedragen heeft hartelijk bedanken. Wolvega, 28 april 2022 Burgemeester en wethouders van Weststellingwerf.
5
Leeswijzer Leeswijzer De leeswijzer vertelt hoe de jaarstukken 2021 zijn opgebouwd.
Jaarverslag Het jaarverslag bevat voornamelijk de programmaverantwoording en de voorgeschreven paragrafen. Het begint met het voorwoord en de jaarrekening op hoofdlijnen. Direct na de kerngegevens komen de programma’s en paragrafen. Elk programma en elke paragraaf is de verantwoording van het beleid van de programma’s en paragrafen zoals die in de begroting 2021 aan u zijn gepresenteerd. Per programma vindt u de cijfers op hoofdlijnen. In de paragrafen staat belangrijke informatie voor raadsleden waarmee zij inzicht krijgen in de financiële positie van de gemeente, de beheersmatige aspecten en de risico's. Ten opzichte van de begroting is er een extra paragraaf toegevoegd: Gevolgen corona.
Jaarrekening De jaarrekening begint met de balans en deze wordt vervolgens per balanspost toegelicht. Hierna volgt het overzicht van baten en lasten. Per programma wordt een financiële analyse gegeven op de cijfers van de jaarrekening 2021 ten opzichte van de actuele begroting 2021. Ook de stand van de investeringen wordt hier toegelicht. Met de in de tabellen genoemde kolom actuele begroting wordt bedoeld de begroting ná wijzigingen en met de kolom primitieve begroting wordt bedoeld de begroting zoals die oorspronkelijk is vastgesteld door de raad in november 2020. De incidentele baten en lasten 2021 staan apart in een overzicht. Er zijn ook incidentele budgetten die doorlopen naar 2022. In de nota financieel beleid staat dat deze budgetten via een begrotingswijziging naar het volgende jaar overgeboekt worden. Deze begrotingswijziging wordt tegelijk met de jaarrekening aangeboden aan de raad. Dan volgt nog informatie over de Wet Normering Topinkomens (WNT); het schatkistbankieren en de informatie over besteding van specifieke uitkeringen (SISA).
Controle verklaring Verklaring van de accountant met het oordeel bij de jaarstukken.
Bijlagen Lijst met afkortingen.
6
Jaarrekening op hoofdlijnen Inleiding In dit onderdeel treft u in het kort het financiële beeld over 2021 aan. De leidraad voor de af te leggen verantwoording is de door de raad vastgestelde programmabegroting 2021. In het jaarverslag leggen wij de inhoudelijke verantwoording af. In de jaarrekening geven we inzicht in de financiële positie en de besteding van de middelen over 2021.
Resultaat jaarrekening De jaarrekening 2021 sluit met een positief saldo van € 5 miljoen. Bij de najaarsnota gingen we nog uit van een nadeel van € 1,6 miljoen. Het verschil wordt verderop in dit hoofdstuk op onderdelen verklaard. In de tabel overzicht baten en lasten staat het totaalbeeld van 2021 en de afwijkingen ten opzichte van de actuele begroting.
Schuldpositie Een kengetal om de schuldpositie te bepalen, is de schuldratio. Het streven naar een lagere schuldratio (onder de 80%) wordt als zodanig ook genoemd in het coalitieakkoord. De schuldratio geeft aan welk deel van het gemeentelijk vermogen is gefinancierd door derden. De solvabiliteitsratio is een kengetal dat weergeeft welk deel van het gemeentelijk vermogen is gefinancierd met eigen vermogen. Beide ratio’s zijn met elkaar verbonden doordat ze samen altijd 100% zijn. In tegenstelling tot de schuldratio is de solvabiliteitsratio één van de verplichte kengetallen die wordt toegelicht in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. De schuldratio voldoet eind 2021 ruim aan de norm (60,82%). Eind 2021 hebben we een solvabiliteit gerealiseerd van 39,18%.
Weerstandsvermogen In onze nota financieel beleid, die de raad in 2021 heeft vastgesteld, hebben we een norm opgenomen ten aanzien van de minimale en maximale omvang van de financiële kengetallen, die met ingang van dat jaar verplicht worden opgenomen. We sluiten daarbij aan bij de signaleringswaarden uit de stresstest voor gemeenten. De kengetallen hebben een signalerende functie, geven inzicht in de financiële positie en in de weerbaarheid en wendbaarheid van een gemeente. Alle kengetallen voldoen eind 2021 aan onze streefnorm.
Woonlasten In onze gemeente is het mooi, goed en betaalbaar wonen. In 2021 is de gemiddelde woonlastendruk hoger geworden dan in 2020, maar als we kijken naar de andere Friese gemeenten dan behoren wij tot de 6 gemeenten met de laagste woonlasten. Zowel voor eenpersoons- als meerpersoonshuishoudens is de totale woonlastendruk ten opzichte van 2020 gestegen. Zo ging de totale woonlast voor meerpersoonshuishoudens in onze gemeente van € 701 in 2020 naar € 749 in 2021. Dit is een meer dan trendmatige stijging van de woonlasten, maar helaas onoverkomelijk gezien de landelijke ontwikkelingen en prijsinflaties. De gemeentelijke woonlasten in Weststellingwerf liggen echter nog wel ruim onder het landelijk gemiddelde van € 811 over 2021.
Corona virus Net zoals in 2020 heeft het coronavirus ook in 2021 een grote impact gehad op de gehele samenleving. We hebben daarom opnieuw een corona paragraaf opgenomen in deze jaarrekening.
7
Bestemmingsvoorstel Het resultaat van de jaarrekening 2021 is € 5 miljoen positief. Dit resultaat is mede ontstaan doordat we van het Rijk een vergoeding voor gemaakte coronakosten hebben gekregen. Een deel daarvan hebben we opgenomen bij de incidentele middelen die in 2022 opnieuw beschikbaar moeten worden gesteld. Gelijktijdig met de vaststelling van de jaarrekening krijgt u ook een begrotingswijziging 2022 om ter dekking van deze incidentele uitgaven in 2022 € 1,768 miljoen uit de algemene reserve te onttrekken. Het college stelt daarom voor om het resultaat van de jaarrekening geheel te storten in de Algemene reserve.
Overzicht Baten en Lasten x €1.000 Overzicht van baten en lasten
Rekening 2020
Rekening 2021
Actuele begroting
Primitieve begroting
Verschil begroot werkelijk
0 Bestuur en Ondersteuning
327
724
324
324
400 V
1 Veiligheid
40
14
51
51
-37 N
2 Verkeer, Vervoer en Waterstaat
141
197
100
100
96 V
3 Economie
434
379
448
448
-69 N
4 Onderwijs
884
983
1.416
959
-433 N
5 Sport, Cultuur en Recreatie
477
591
662
601
-71 N
6 Sociaal Domein
11.121
9.138
8.017
7.762
1.121 V
7 Volksgezondheid en Milieu
5.451
5.863
5.965
5.716
-102 N
8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing
2.309
3.133
3.415
3.014
-282 N
Overzicht algemene dekkingsmiddelen
55.402
58.767
57.029
54.773
1.738 V
Overzicht kosten overhead
5.792
6.484
6.093
5.825
391 V
Totaal Baten
82.380
86.272
83.521
79.573
2.751 V
0 Bestuur en Ondersteuning
-2.622
-2.803
-2.734
-2.559
-69 N
1 Veiligheid
-1.636
-1.774
-1.768
-1.758
-6 N
2 Verkeer, Vervoer en Waterstaat
-6.215
-6.553
-6.672
-6.442
120 V
Baten
Lasten
3 Economie
-728
-737
-779
-773
42 V
4 Onderwijs
-3.796
-3.743
-4.307
-3.859
564 V
5 Sport, Cultuur en Recreatie
-3.906
-3.900
-4.309
-3.729
409 V
6 Sociaal Domein
-35.377
-33.311
-34.595
-32.091
1.283 V
7 Volksgezondheid en Milieu
-7.381
-7.892
-8.322
-7.843
430 V
8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing
-3.313
-3.607
-5.235
-4.587
1.627 V
Overzicht algemene dekkingsmiddelen Overzicht kosten overhead Overzicht onvoorziene uitgaven Totaal Lasten Saldo van baten en lasten
-326
-704
-1.250
-558
546 V
-14.260
-14.724
-13.973
-15.175
-751 N
0
0
-280
-280
280 V
-79.559
-79.748
-84.224
-79.654
4.476 V
2.821
6.524
-703
-81
7.227 V
Mutaties reserves Onttrekkingen
845
7.977
8.435
214
-458 N
Toevoegingen
-2.325
-9.483
-9.375
-2.378
-108 N
Mutaties reserves
-1.480
-1.506
-940
-2.163
-565 N
Resultaat
1.341
5.018
-1.643
-2.245
6.662 V
8
Toelichting resultaat Van programmabegroting naar voorjaarsnota De programmabegroting 2021 sloot met een negatief resultaat van € 2.245.000 . Het resultaat van de voorjaarsnota 2021 inclusief de septembercirculaire 2020 was € 1.081.000 negatief. Hierdoor werd het verwachte saldo van de begroting € 3.326.000 negatief. Van voorjaarsnota naar najaarsnota Het resultaat van de najaarsnota was € 1.683.000 positief. Hierdoor werd het actuele begrotingssaldo € 1.643.000 negatief. Van najaarsnota naar jaarrekening De jaarrekening sluit met een positief exploitatieresultaat van € 5.018.000 ten opzichte van de actuele raming is dit een voordeel van € 6.662.000. In de tabel hieronder wordt aangegeven waar dit verschil uit bestaat. Op dit moment lijken de belangrijkste afwijkingen allemaal een incidenteel karakter te hebben.
9
x € 1.000 Belangrijkste afwijkingen
- = nadelig
Verschil ten opzichte van najaarsnota
Inc/struct Waarvan over te hevelen naar 2022/2023
0 Bestuur en ondersteuning Vrijval van de voorziening pensioenen wethouders in verband met een hogere rekenrente
183
i
Incidenteel budget voor het opstellen beleidsplan Dienstverlening was niet volledig nodig
30
i
-42
i
Projecten voor het openbaar groen zijn niet uitgevoerd
104
i
Degeneratievergoedingen
53
i
66
i
Vertraging wet inburgering
300
i
Minder extra budget nodig voor begeleide participatie
50
i
BUIG regelingen, minder uitgegeven en meer rijksbijdrage
380
i/s
Beschermd wonen, afrekening regionaal overschot
340
i
Maatschappelijke en Vrouwenopvang, afrekening voorgaande jaar
66
i
WMO dagbesteding
877
i/s
WMO schuldhulpverlening
69
1 Veiligheid Door corona zijn er minder inkomsten op de APV vergunningen 2 Verkeer, vervoer en Waterstaat 104
4 onderwijs Er is minder uitgegeven voor peuterspeelzalen. Het aantal kinderen fluctueert jaarlijks. 6 Sociaal Domein
Jeugd
-457
s
Jeugd afrekening uit vorige jaren
124
i
90
i
Vertraging invoeren omgevingswet
242
i
Vergoedingen wegens aanleg glasvezel
178
i
Meer verstrekte bouwvergunningen
533
i
Beheer gebouwen, uitgestelde werkzaamheden en verkoop van een perceel
170
i
7 Volksgezondheid en Milieu Activiteiten voor gezondheidsbeleid waren beperkt door corona 8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing 117
82
Overzicht algemene dekkingsmiddelen Hogere uitkering gemeentefonds, exclusief corona
947
i
Meeropbrengst belastingen
194
s
Onvoorziene uitgaven, deze hebben we niet ingezet in 2021
280
i
ICT
-57
s
Brandscheiding gemeentewerf is nog niet klaar
43
i
Huisvesting en communicatie
100
i
1.308
i
228
i
263
i
Overhead 43
Algemeen (door de hele begroting heen) Restant Coronabijdrage, zie coronaparagraaf Salarissen en inhuur Diverse overige afwijkingen Totaal afwijkingen ten opzichte van het saldo najaarsnota 2021
6.662
1.308 114 1.768
10
Gemeentefondsuitkering We ontvangen geld van het Rijk uit het gemeentefonds. In 2021 was dat € 50,9 miljoen. Dat is € 1,5 miljoen meer dan verwacht. Daarnaast hadden we nog ongeveer € 0,7 miljoen aan coronamiddelen beschikbaar vanuit 2020. Het gemeentefonds is onze grootste inkomstenpost. Het kent voor 2021 de volgende soorten uitkeringen: 1) de Algemene uitkering, 2) de Integratie-uitkering Sociaal domein en 3) de decentralisatie- en (overige) integratie-uitkeringen. 1. Algemene uitkering In 2021 hebben we € 45,4 miljoen aan algemene uitkering ontvangen, zo'n € 1,4 miljoen meer dan we hadden begroot. Belangrijke reden hiervoor is dat het Rijk de gemeenten via het gemeentefonds heeft gecompenseerd voor diverse genomen coronamaatregelen. Voor meer informatie over de corona compensatiepakketten en de financiële gevolgen verwijzen we u naar de paragraaf Gevolgen corona. Tevens hebben we afrekeningen van voorgaande jaren ontvangen. 2. Integratie-uitkering Sociaal domein In 2019 is de integratie-uitkering Sociaal domein (die samenhing met de decentralisatie van taken) voor het grootste deel overgeheveld naar de Algemene uitkering. Uitzondering hierop zijn de onderdelen "Voogdij/18+" en "participatie" (WSW) waar we nog wel een afzonderlijke integratie-uitkering voor ontvingen. Voor deze onderdelen kregen we in 2021 ruim € 5,3 miljoen.
Dat is € 120.000 meer dan we vooraf hadden begroot. 3) Decentralisatie- en (overige) integratie-uitkeringen Het Rijk onderscheidt naast de Algemene uitkering en Integratie-uitkering Sociaal domein ook de categorie "Decentralisatie- en (overige) integratie-uitkeringen. In deze categorie zijn middelen opgenomen voor verschillende (soms eenmalige) taken, die wij uit kunnen voeren, zoals een eenmalige bijdrage uit het Klimaatakkoord, middelen voor Gezond in de stad en sportcoaches. Omdat deze middelen naar hun aard vergelijkbaar zijn met de middelen uit de Algemene uitkering classificeren wij ze onder de noemer 'Algemene Uitkering / Gemeentefonds'. x € 1.000 Gemeentefondsuitkering
Werkelijk
Begroot
Verschil begroot - werkelijk
2021
45.448
44.134
-1.314
2020
80
0
-80
2019
17
0
-17
45.545
44.134
-1.411
2021
5.335
5.214
-121
2020
0
0
0
2019
0
0
0
Totaal Integratie-uitkering SD
5.335
5.214
-121
Totaal Gemeentefondsuitkering
50.880
49.348
-1.532
Algemene uitkering
Totaal Algemene uitkering Integratie-uitkering Sociaal domein
Investeringskredieten (exclusief grondexploitatie) In 2021 was er € 18,5 miljoen beschikbaar voor investeringen. Dit is inclusief de restant kredieten uit 2020. Er is in 2021 € 5,2 miljoen uitgegeven. De uitgaven betreffen voornamelijk ICT kosten, investeringen in de openbare ruimte, fietspad langs de Linde, Centrumontwikkeling Wolvega en riolering. Het restant van de investeringsbudgetten 2021 van € 13,3 miljoen wordt voor € 12,9 miljoen doorgeschoven naar 2022 zodat uitvoering van de geplande investeringen dan kan plaatsvinden.
11
Lokale heffingen De lokale heffingen (totaal € 14,3 miljoen) worden onderverdeeld in belastingen en rechten. Belastingen (€ 7,7 miljoen) De opbrengsten van belastingen vallen onder de algemene middelen en kunnen vrij besteed worden. In onze gemeente geldt dit voor de onroerende-zaakbelastingen (OZB), forensenbelasting, (water)toeristenbelasting, precariobelasting en reclamebelasting. De totale opbrengst van deze belastingen over 2021 bedraagt € 7,7 miljoen. De OZB (afgerond € 5,0 miljoen) en Precariobelasting (afgerond € 2,4 miljoen) zijn hierin veruit de omvangrijkste belastingopbrengsten. Voor de Precariobelasting geldt dat deze, na het intrekken van de bezwaar- en beroepsprocedures door de netbeheerder begin 2020, ook echt vrijelijk te besteden zijn. Deze middelen hebben we net als vorig jaar aan onze reserve investeringsambities toegevoegd. Rechten (€6,6 miljoen) Dit zijn vergoedingen voor concrete prestaties, die door de gemeente worden geleverd. Deze opbrengsten zijn niet vrij besteedbaar. In onze gemeente geldt dit voor de afvalstoffenheffing, rioolheffing en de leges voor burgerzaken en omgevingsvergunningen. De totale opbrengst van de heffingen en leges bedraagt € 6,6 miljoen. Hiervan heeft € 3,0 miljoen betrekking op de afvalstoffenheffing, € 2,1 miljoen op de rioolheffing en € 1,5 miljoen op de overige leges.
Reserves We zijn het jaar begonnen met een algemene reserve van € 18,9 miljoen en de eindstand over 2021 is € 19,2 miljoen. Dit is exclusief het resultaat van deze jaarrekening. Het jaarrekeningresultaat van vorig jaar (ongeveer € 1,3 miljoen) is in de algemene reserve gestort. De algemene reserve is wel aangesproken doordat enkele incidentele budgetten (€ 1,0 miljoen) uit voorgaande jaren meegenomen zijn. Naast onze algemene reserve hebben we zeven bestemmingsreserves. In de toelichting op de passiva wordt het verloop van deze reserves nader toegelicht.
12
Jaarrekening 2021 in één oogopslag Jaarrekening in één oogopslag.
13
Kerngegevens Kerngegevens Kerngegevens
Rekening 2021
Begroting 2021
Rekening 2020
Sociale structuur
31-12-2021
1-1-2021
31-12-2020
van 0-4 jaar
993
1.000
958
van 5-19 jaar
4.086
4.300
4.134
van 20-64 jaar
14.344
13.700
14.280
vanaf 65 jaar
6.849
6.900
6.747
Totaal inwoners
26.272
25.900
26.119
442
485
439
Inwoners
Uitkeringsgerechtigden Fysieke structuur Oppervlakte gemeente in km² binnenwater
7,72
7,73
8,15
overig
220,71
220,71
220,30
Totaal oppervlakte
228,43
228,44
228,45
Koopwoningen (exclusief recreatie)
7.916
7.931
7.857
Huurwoningen
3.333
3.327
3.288
Recreatiewoningen
156
158
148
Totaal woonruimten
11.405
11.416
11.293
Woonwagens
16
16
16
Woonschepen
1
1
1
Binnen de bebouwde kom
122.094
121.343
118.653
Buiten de bebouwde kom
284.740
284.600
284.600
Totaal lengte van de wegen
406.834
405.943
403.253
Woonruimten
Lengte van de wegen in meters
Lengte van de fietspaden in meters Aantal m2 openbaar groen
85.029
84.861
84.861
1.133.543
1.129.329
1.129.622
14
Programma 0 | Bestuur en Ondersteuning Programma 0 | Bestuur en Ondersteuning Portefeuillehouder(s)
Van de Nadort en Hoen
Organisatie
Dienstverlening Bestuur en Organisatie
Taakvelden
Bestuur
Burgerzaken
Beleidsnota's
Notitie Dorpenfonds gemeente Weststellingwerf 2019-2022
Notitie OWO-samenwerking
Verordening privacybeleid 2018
Verordening op de OWO rekenkamer 2018
OWO-iVisie 2021-2024
Kwaliteitshandvest Dienstverlening 2018
Communicatievisie 2017-2020
Actuele ontwikkelingen en gerealiseerd beleid In 2021 heeft het volgende onderzoek plaatsgevonden: Onderzoek Dienstverlening, Inzichten in de opvattingen betreffende gemeentelijke dienstverlening onder inwoners van de gemeente Weststellingwerf. Dit vormt één van de pijlers voor de visie op de dienstverlening voor de komende periode: Dienstverlening gemeente Weststellingwerf - Visie: leidende principes en thema's. Dit document is eind 2021 afgerond. Op basis hiervan wordt beleid rondom dienstverlening concreet gemaakt. De coronacrisis heeft in 2021 opnieuw veel communicatieve inzet gevraagd. We gingen van een lockdown met avondklok naar versoepelingen naar opnieuw een lockdown. Met alle gevolgen voor inwoners en ondernemers. De coronamoeheid nam toe en het draagvlak voor de maatregelen nam af. Team Communicatie ondersteunde de organisatie op diverse taakgebieden. We informeerden inwoners en ondernemers en gaven aandacht aan de invloed van de crisis op de samenleving.
Faciliteren werkwijze college en raad op bestuurlijke vernieuwing Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Meer inspraak van inwoners door de afstand tussen gemeenteraad en haar bestuurders en inwoners te verkleinen. • inwoners actief mee laten denken met de gemeentelijke politiek; betrokkenheid van de raad(sleden) bij initiatieven van inwoners; • een gemeenteraad die tussen de bevolking staat en actief in de omgeving aanwezig is; • investeren in het deskundig vermogen van bestuurder en medewerker om in te kunnen spelen op de aangedragen voorstellen die zich in onze gemeente voordoen. 15
Participeren Workshops, gastlessen en rondleidingen werden ingezet om inwoners meer te betrekken bij de gemeentelijke politiek. De leden van de werkgroep bestuurlijke vernieuwing hebben hun ideeën uitgewerkt en voor zover mogelijk digitaal uitgerold. Raadscommunicatie Het is belangrijk dat inwoners de raad en de raadsleden weten te vinden, zodat de raadsleden een goede invulling kunnen geven aan hun vertegenwoordigende rol. De inspraak- en inspreekmogelijkheden, waaronder het inloopspreekuur en de inspreekmogelijkheden in de vergaderingen van de algemene commissie en de raad worden actief gedeeld met inwoners. De afdeling communicatie heeft een adviserende rol in dit proces. Dit doel is deels behaald. Aan de ene kant hadden zowel de raadsvergaderingen als de algemene commissievergaderingen meer kijkers en luisteraars, aan de andere kant waren er minder persoonlijke contacten. Daarnaast is nog geen extra ruimte voor de raadscommunicatie beschikbaar in de Westwijzer.
Hebben we gedaan wat we wilden doen? Gast van de raad De gemeenteraad van Weststellingwerf heeft inwoners uitgenodigd als gast van de raad tijdens raadsvergaderingen op de maandagavond. Dit met als doel inwoners inzicht te geven in de werkzaamheden van de gemeentelijke overheid. Er is onder andere voorlichting gegeven over de bestuursorganen (burgemeester, college van burgemeester en wethouders, gemeenteraad) en de wijze waarop ze besluiten nemen. Voor meer verdiepende informatie is door de griffie in samenwerking met de werkgroep Bestuurlijke Vernieuwing een draaiboek opgesteld, hierin zijn de belangrijkste taken van de gemeentelijke politiek toegelicht. Deze informatie wordt door de leden van de werkgroep Bestuurlijke Vernieuwing gedeeld met inwoners tijdens de cursus Politiek Actief. Vernieuwing inloopspreekuur In 2019 is de procedure voor het inloopspreekuur gewijzigd. Inwoners kunnen sindsdien na afloop van het inspreekmoment de afzonderlijke fracties bezoeken in de fractiekamers. Helaas konden deze persoonlijke ontmoetingen door de Corona-pandemie nauwelijks doorgang vinden. Inwoners die zich in deze periode hebben gemeld voor het inloopspreekuur, werden door tussenkomst van de griffie in contact gebracht met de politieke partijen. Contacten met scholen Er zijn contacten gelegd met scholen.
Dit heeft geleid tot een leuke en interactieve manier van kennismaken tussen de raadsleden en jongeren. Door deze contacten hebben jongeren de gemeenteraad bezocht. Ze weten hierdoor meer over de lokale politiek en over democratie. Ze hebben kunnen ervaren wat het is om te overleggen, te overtuigen, samen te werken, keuzes te maken én deze te verwoorden. Gebruik van sociale media De werkgroep Bestuurlijke Vernieuwing heeft social media gebruikt om inwoners te interesseren voor de politiek. Via social media worden inwoners uitgenodigd voor vergaderingen, inspraak(bijeenkomsten) en de cursus Politiek Actief. Tijdens deze cursus wordt onder andere voorlichting gegeven over de bestuursorganen (burgemeester, college van burgemeester en wethouders, gemeenteraad) en de wijze waarop gemeentelijke bestuursorganen besluiten nemen.
16
Het faciliteren van initiatieven vanuit de samenleving (wijken en kernen) Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? We kijken met verwondering en bewondering terug op 2021. Verwondering, omdat steeds maar weer blijkt dat corona onze dorpen er niet onder krijgt. Steeds weer wisten de plaatselijk belangen, werkgroepen, commissies, dorpshuizen en al die andere verenigingen in te spelen op de voortdurende veranderingen rondom de coronamaatregelen en de flexibiliteit die werd gevraagd. En natuurlijk vooral met bewondering, want al deze vrijwilligers deden en doen dit niet voor zichzelf. Nee, ze hebben de jeugd actief gehouden, laten bewegen of een eigen plekje gegeven. Of ervoor gezorgd dat ouderen elkaar konden treffen in het dorpshuis, wisten waar ze terecht konden voor hulpvragen of gewoon, door zo nu en dan een attentie te geven of hart onder de riem te steken. En in sommige dorpen zijn hele activiteitenprogramma's opgezet waarmee alle bewoners werden gestimuleerd om actief te blijven. Als gemeente beseffen we heel goed dat dit niet zo gewoon is. Al die inzet bepaalt de kracht en vitaliteit van onze dorpen. Als gemeente hebben wij dat ondersteund, met menskracht, materiaal en soms een financiële bijdrage. Maar het begint bij onze inwoners en vaak bij de plaatselijke belangen.
We prijzen ons gelukkig dat we korte lijnen hebben met bijvoorbeeld ondernemers, sportverenigingen, jongeren en natuurlijk de dorpsbelangen en dorpshuizen. Ook omdat wij de steeds veranderende coronaregels moesten handhaven. Wat wij zagen was dat vrijwel overal actief werd meegedacht om binnen de mogelijkheden te doen wat goed is. Zo werden er coronaprotocollen voor dorpshuizen opgesteld en gedeeld met collega verenigingen en stichtingen. Het handhaven van de coronabeperkingen betekende in de praktijk dus veel meer “in goed overleg”. Ook de Vereniging Kleine Dorpen Weststellingwerf (VKD) heeft zich het afgelopen jaar weer gemanifesteerd en daar zijn wij blij mee. De VKD heeft nagedacht over de toekomstige rol die zij wil spelen, ingegeven door omstandigheden, die voor veel verenigingen herkenbaar zijn: de zoektocht naar nieuwe bestuursleden en het bepalen van de eigen identiteit. En gelukkig ook omdat wordt geconstateerd dat de lijnen met de gemeente kort zijn tussen de individuele dorpen en de gemeente. Ook diverse individuele verenigingen kampen met onderbezetting. Toch staan er nog steeds mensen op die zich voor de leefbaarheid van het eigen dorp in willen zetten. Een mooi voorbeeld daarvan is het nieuwe bestuur van PB Noordwolde-Zuid. Bijzondere zijn de projecten waaruit blijkt dat onze bewoners inspelen op nieuwe en actuele maatschappelijke ontwikkelingen.
Mooie voorbeelden zijn het community art project in Nijeholtwolde (cultuur en biodiversiteit), de buurtauto in Noordwolde (alternatieve vervoersvormen, mobiliteit , zorg voor elkaar) en Pure Passion for Youth (activeren en stimuleren jongeren, welzijn). Het dorpenfonds stimuleert initiatiefnemers om de gemeente vroeg te betrekken bij de goede ideeën. Deze en vele andere initiatieven vormden mooie aanknopingspunten voor verdere samenwerking tussen de initiatiefnemers en gemeente en hielpen ons om onze gezamenlijke doelen te bereiken en betere plannen te maken de kracht van Samen en Doen!
Hebben we gedaan wat we wilden doen? Dichtbij besturen De geplande collegebezoeken konden ook in 2021 geen doorgang vinden vanwege de beperkende coronamaatregelen. Door in te spelen op de mogelijkheden die zich voordeden, onderhielden de gebiedswethouders wel korte lijnen met “hun” dorpen. Dit deden wij door bijvoorbeeld ledenvergaderingen te bezoeken, aan te schuiven bij projectoverleggen en presentaties van dorpsvisies. Daarnaast hadden wij aan de hand van een diverse actuele thema’s digitaal regelmatig contact met bewoners en belangenverenigingen, konden wij beleid toelichten en nuttige informatie ophalen. Het proces rond de Woonvisie en Transitievisie Warmte zijn daar mooie voorbeelden van. We zagen dat onze bewoners c.q. vrijwilligers andere prioriteiten en zorgen hadden in coronatijd. Nabij besturen betekent ook dat je korte lijnen hebt met de bewoners en de diverse dorpsorganisaties. We hadden daar profijt van door voortdurend contact te onderhouden met de diverse doelgroepen, zicht te houden op de zorgen en uitdagingen die zij hadden vanwege corona en daar op in te spelen voor zover de gemeente daar de mogelijkheden en invloed op had. 17
Netwerk dorps- en wijkorganisaties vormt basis voor beleid Via de dorpencoördinator hadden wij in 2021 korte lijnen met onze plaatselijke belangen. Ondanks de terughoudendheid om nieuwe projecten op te starten, zochten de dorpen naar manieren om met elkaar en met de gemeente in contact blijven, fysiek en veel digitaal. We merkten dat corona steeds meer een negatief effect had op onze actieve bewoners. Zo zorgde de veranderende landelijke regelgeving voor bijvoorbeeld dorpshuizen voor veel onduidelijkheid en extra inspanningen en de nodige frustraties. Ook konden ledenvergaderingen en andere dorpsbijeenkomsten niet op reguliere wijze worden georganiseerd. Toch werd er ook binnen de wettelijke mogelijkheden geprobeerd om activiteiten te organiseren. In 2021 wisten vragen en initiatieven ons snel te bereiken. De dorpencoördinator was daarvoor een herkenbaar aanspreekpunt. Daar speelden wij op in door snel informatie te verstrekken, ideeën te verbinden aan geplande werkzaamheden of bestaand beleid, ons netwerk in te schakelen en door subsidie te verstrekken uit het dorpenfonds. De signalen met betrekking tot corona waren nuttig voor onze corona-aanpak en communicatie daarover. In 2021 heeft de Vereniging Kleine Dorpen Weststellingwerf de eerste stappen gezet naar een nieuwe en actieve organisatie, na een noodgedwongen pas op de plaats vanaf 2020.
Op de achtergrond hebben wij de bestaande en nieuwe bestuurders van de VKD ondersteund en bijgedragen aan de bijeenkomsten die in het teken stonden van de toekomst van de VKD. In een aantal dorpen zagen wij dat de bezetting van besturen een zorgpunt was. In Noordwolde-Zuid kon plaatselijk belang met ondersteuning van onze opbouwwerkers een doorstart maken met een nieuw bestuur dat zich richt op de leefbaarheid van het dorp. Ook in Oosterstreek kon het bestuur weer op sterkte worden gebracht. Ondersteuning initiatieven dorpen en wijken - De gemeenteraad wordt jaarlijks geïnformeerd over de resultaten van het dorpenfonds. Vanwege de nieuwe opzet van het dorpenfonds hebben we hebben wij de werking en inzet van het dorpenfonds van 2019 en 2020 geëvalueerd en u daar uitgebreid over geïnformeerd. De werkwijze en inzet van het dorpenfonds is daarop voortgezet tot en met 2022. - De 24 PB (VKD, plaatselijke belangen en wijkverenigingen) hebben een werkbudget ontvangen. De PB zijn zonder uitzondering tevreden met de mogelijkheid die dit hen biedt om snel, zonder omwegen te kunnen handelen en iets extra’s te kunnen doen voor dorp of wijk. Ook werd aangegeven dat de hoogte van het werkbudget voldoet. Een aantal dorpen heeft niet het gehele werkbudget besteed, maar juist gereserveerd om in 2022 met extra activiteiten een frisse, coronavrije start te maken.
Versterken betrokkenheid grote kernen Door de ervaringen met de kleinere dorpen en de initiatieven die daar van de grond komen, was de dorpencoördinator een laagdrempelig aanspreekpunt en klankbord voor de vakafdelingen en externe partners als het gaat om het betrekken van bewoners en verder brengen van plannen in Wolvega en Noordwolde. Door het dorpenfonds en aanspreekpunt voor het Iepen Mienskipsfûns konden ook initiatieven uit Noordwolde en Wolvega profiteren van financiële bijdragen. Stichting Buurtbelang Lindewijk kon als nieuwe wijkvertegenwoordiger gebruik maken van werkbudget uit het dorpenfonds. Werken met de omgevingsvisie De pilot Omgevingsvisie Nijeholtpade is eind 2021 afgerond en geëvalueerd in samenwerking met plaatselijk belang. Belangrijk onderdeel van de pilot was de Maatschappelijke overeenkomst 2020-2021. De evaluatie schetst een positief beeld van de samenwerking die het dorp graag voort wil zetten. De aanbevelingen uit de evaluatie worden gebruikt om nieuwe afspraken te maken met Nijeholtpade en andere dorpen die hiervoor openstaan. Oldeholtpade en Noordwolde gaven aan dat zij aan de hand van hun (toekomstige) dorpsvisie graag nadere afspraken willen maken. Ook Blesdijke presenteerde haar eigen dorpsvisie. Deze dorpsplannen zijn door de dorpen zelf opgesteld en zijn dus in de eerste plaats van en voor het dorp.
In De Groote Veenpolder is samen met de Plaatselijke Belangen Langelille, Nijetrijne, Scherpenzeel, Spanga en Munnekeburen toegewerkt naar een Dorpsontwikkelingsmaatschappij. Deze zogenaamde DOM leent zich bij uitstek voor het maken van goede samenwerkingsafspraken op basis van de ervaringen van de Maatschappelijke Overeenkomst Nijeholtpade.
18
Beleidsplan (digitale) dienstverlening Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Ja. We zien dat inwoners steeds meer gebruik maken van onze digitale dienstverlening, corona heeft hier ook invloed op gehad. We monitoren de contacten met onze inwoners. Indien nodig passen we processen en gedrag aan. Meer toelichting hierop vindt u bij de beleidsindicatoren. Ten gevolge van corona zijn wij ook in 2021 op afspraak blijven werken. Voor de meeste inwoners is deze manier van werken passend gebleken. Niet elke inwoner vond het fijn op afspraak werken, maar het heeft er wel voor gezorgd dat inwoners beter geholpen worden. Dit kwam vooral doordat bij het afspraak maken inwoners beter voorbereid bij de balie kwam. Eind 2021 is het volgende document "Dienstverlening gemeente Weststellingwerf - Visie: leidende principes en thema's gerealiseerd" opgeleverd. Het document is aan de raad aangeboden. Dit document is mede tot stand gekomen op basis van het Onderzoek Dienstverlening dat in 2021 is uitgevoerd onder 2.000 inwoners. Daarbij is onder andere gevraagd naar wat inwoners het belangrijkste vinden van onze dienstverlening, hoe inwoners geïnformeerd willen worden en waarover. In 2022 wordt dit verder concreet gemaakt en gebruikt voor verbetering van de dienstverlening en actualisatie van het kwaliteitshandvest.
Hebben we gedaan wat we wilden doen? Uitvoeren landelijk programma digitalisering De rijksoverheid stelt onder andere dat alle contacten en producten van een gemeente digitaal geregeld kunnen worden. Voor het overgrote deel van onze producten is dit zo. Wij zijn actief bezig met verder digitaliseren van ons aanbod. Zowel digitaal als persoonlijk contact is en blijft mogelijk. Zorgen voor een klantgerichte en begrijpelijke website Steeds meer gebruiken mensen de website als ingang voor het eerste contact met de gemeente. De website wordt voortdurend verbeterd, zoals aanbieden van nieuwe producten of het verbeteren van teksten. Dat doen we mede aan de hand van feedback die wij van onze websitebezoekers krijgen. Spelregels en maatwerk Binnen de wettelijke regels helpen wij onze inwoners. Daarbij houden wij rekening met de situatie van onze inwoners. Wij leveren maatwerk en kunnen op die manier onze inwoners zo goed mogelijk helpen. B1 taalgebruik is de norm aan de telefoon en in correspondentie Door B1 taalgebruik zorgen wij ervoor dat onze inwoners, bedrijven en instellingen ons kunnen begrijpen. Klanttevredenheid publiekszaken Mede door COVID-19 is het niet mogelijk geweest om de klanttevredenheid continu te monitoren. De resultaten van het uitgevoerde onderzoek over de dienstverlening van gemeente Weststellingwerf gelden ook voor Publiekszaken.
Waarbij thema's naar voren komen zoals: bereikbaarheid, inclusiviteit, inwoners geholpen worden op de manier dat zij dat willen en beloftes waarmaken. Kanaalsturing Onze inwoners, bedrijven en instellingen hebben de mogelijkheid tot het gebruiken van de kanalen die het beste bij hun passen. Denk daarbij aan: persoonlijk in het gemeentehuis, keukentafelgesprek, telefoon, brief, digitaal-loket en social media.
19
Een actief communicatiebeleid Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Communicatie en de coronacrisis Ook in 2021 betekende de coronacrisis extra inzet op het gebied van communicatie. Elke persconferentie bracht nieuwe boodschappen met zich mee. We informeerden inwoners, ondernemers en belangengroepen. Over onder meer de coronamaatregelen, steunmaatregelen voor ondernemers, coronacompensatie voor maatschappelijke organisaties en (booster)vaccinatie. Medewerkers informeerden we over de (on)mogelijkheden voor het organiseren van gemeentelijke bijeenkomsten en thuiswerken. De burgemeester, maar ook het college van burgemeester en wethouders hadden aandacht voor wat de coronamaatregelen betekenden voor inwoners en ondernemers. Op diverse manieren lieten zij zien dat zij meeleefden met inwoners en ondernemers. Voor alle corona communicatie zetten we diverse middelen in: website, sociale media, digitale nieuwsbrieven en de Westwijzer. U bent als raad regelmatig via de memo’s Update Coronavirus Weststellingwerf op de hoogte gehouden van actuele ontwikkelingen en de inzet daarop van de organisatie. Een actief communicatiebeleid Ook in 2021 was de Communicatievisie 2017-2020 de basis voor de gemeentelijke communicatie. We hebben de volgende lijnen doorgezet:
De communicatie van Weststellingwerf heeft een goede kwaliteit. Inwoners vinden dat wij klantgericht, open en betrouwbaar zijn. We gebruiken begrijpelijke taal en herkenbare middelen. Verder is onze informatie snel en gemakkelijk te vinden.
Een professionele inzet van online en offline communicatiemiddelen. De website is het belangrijkste communicatiemiddel.
Een zichtbaar college en een helder proces voor het nemen van besluiten.
Een goede relatie met de pers.
We helpen de organisatie om planmatig en doelgericht te communiceren. Hiervoor onderhouden wij goed en regelmatig contact met de interne organisatie.
Meedenken en meepraten voor medewerkers en inwoners leuker en gemakkelijker maken.
Het intranet helpt medewerkers om elkaar te vinden en samen te werken.
Hebben we gedaan wat we wilden doen? Aandacht voor participatie van inwoners Weststellingwerf wil dat inwoners kunnen meedenken en meepraten. In 2021 zijn meerdere projecten samen met inwoners opgepakt. Hierbij zijn (mede vanwege corona) ook digitale middelen ingezet. Er is een interne werkgroep participatie gestart die de mogelijkheden van (digitale) participatie onderzoekt. Een begrijpelijke en toegankelijke website Halverwege 2021 kreeg Weststellingwerf een nieuwe website. Bij het totstandkomingsproces is input en feedback gevraagd aan inwoners en medewerkers. Met de nieuwe website zijn we weer up-to-date qua toegankelijkheideisen, beheer en beveiliging. Door de nieuwe vormgeving en veel nieuwe content in heldere taal kunnen inwoners en ondernemers informatie snel en makkelijk vinden en zaken online regelen. Het gebruik van de website is in 2021 iets gedaald. De website kreeg 154.562 (2020: 164.287) unieke bezoekers, dat is 6% minder dan in 2020. De bezoekers: • zorgden voor 263.395 (2020: 281.261) bezoeken aan de website; • bekeken samen 830.768 (2020: 842.023) pagina’s; • bezochten de website vooral via de mobiele telefoon (2021: 50,5%, 2020: 49,7%) en de computer (2021: 45,4%, 2020: 44,7%). Het gebruik van de tablet daalde naar 4,1% (2020: 5,5%).
20
Inwoners en ondernemers maakten volop gebruik van de digitale mogelijkheden. In totaal zijn, naast de dienstverlening van iBurgerzaken, 4.745 digitale formulieren naar ons verstuurd (dit zijn ongeveer 300 digitale formulieren meer dan in 2020; we gaan dit vanaf nu monitoren). Inwoners zochten veel op de zoekwoorden subsidie, Wmo, rijbewijs en vergunning. Er kwamen 603 meldingen openbare ruimte binnen, waarvan 66% is gemeld met DigiD. Naast de homepage bezocht men vooral de pagina van zwembad De Steense, de pagina met actuele cijfers en informatie over het coronavirus en de pagina over het afvalbrengstation. We plaatsten 215 nieuwsberichten op de website. We verstuurden digitale nieuwsbrieven die naar het gemeentenieuws verwezen. De digitale nieuwsbrief met algemeen gemeentenieuws kwam 23 keer uit, de nieuwsbrief voor ondernemers kwam 11 keer uit (veel corona) en de nieuwsbrief van de dorpencoördinator kwam 9 keer uit. Een professionele en actieve inzet van sociale media Sociale media zijn een volwaardig communicatiekanaal. Door onder meer ‘What’s in it for me’ berichten, persoonlijke verhalen en beeldcontent zorgden we voor meer interactie, meer volgers en bereik.
Ondanks dat Facebook al jaren terugloopt qua volgers en bezoekers, groeiden we afgelopen jaar hard: we kregen er 412 volgers bij. Op 1 februari 2022 hadden we 2.900 volgers. We plaatsten in totaal 314 berichten. We hebben 20 stories geplaatst. Op Facebook plaatsten we vooral nieuws, informerende berichten en corona gerelateerde content.
Op 1 februari 2022 hadden we op Instagram 1.136 volgers: 177 meer dan vorig jaar. We plaatsten 22 berichten op de tijdlijn. We hebben 95 stories gepost (hierbij zijn stories over één onderwerp gespreid over meerdere stories geteld als 1). De geplaatste content was een combinatie van nieuws, campagne-achtige berichten en user-generated content.
Op LinkedIn groeiden we ook hard. Op 1 februari 2022 hadden we 3.549 volgers, 367 meer dan vorig jaar. Het is niet bekend hoeveel berichten we hierop plaatsten. We plaatsten vooral berichten gericht op ondernemers/ZZP'ers en vacatures voor de gemeente Weststellingwerf.
Twitter blijft een stabiel kanaal. Net zoals de afgelopen jaren stegen we nauwelijks in het aantal volgers: het kanaal heeft op 1 februari 2022 2.148 volgers (42 meer dan vorig jaar). We plaatsten in totaal 94 tweets. We plaatsten vooral nieuws en informerende berichten. Berichten waren vaak gericht op ondernemers/ZZP’ers.
Het gebruik van heldere taal door medewerkers In Weststellingwerf schrijven we teksten zoveel mogelijk in heldere taal. In 2021 zijn taaltrainingen gegeven aan nieuwe medewerkers in de organisatie. Ook was er een OWO-webinar waar medewerkers inspiratie, tips en voorbeelden kregen om teksten duidelijker te maken. De OWO-directie onderstreepte het belang van heldere taal door de Direct Duidelijk Deal te ondertekenen. Direct Duidelijk Deal is onderdeel van de overheidscampagne om onduidelijke overheidstaal om te zetten naar begrijpelijke teksten. Wij kiezen bewust voor een crossmediale aanpak Ook in 2021 hebben wij steeds meerdere middelen ingezet voor een groter bereik. Waar mogelijk zijn online en offline communicatiemiddelen gecombineerd. Vanaf september kregen we meer offline mogelijkheden door de overstap van een maandelijkse naar een wekelijkse Westwijzer. Ook de wekelijkse samenvatting van de bekendmakingen en de raadsinformatie kregen een plekje in deze vernieuwde Westwijzer. Hierdoor is alle gemeentelijke informatie elke week op dezelfde plek in de huis-aan-huis Stellingwerf te vinden. Communicatie als drager bij belangrijke projecten Bij bepaalde projecten is communicatie een belangrijke succesfactor.
In 2021 vroegen de volgende projecten in het bijzonder aandacht: Steenwijkerweg De Blesse, afval (app en diftar), Driewegsluis, uitwerking klimaatbrief/duurzaamheid, Omgevingswet, centrumgebied Wolvega, Regio Deal, Bestemming Noordwolde, ondersteuning gebiedsteams, marketing bedrijfskavels en de communicatie gericht op ondernemers. 21
Indicatoren Onderzoek Dienstverlening, Inzichten in de opvattingen betreffende gemeentelijke dienstverlening onder inwoners van de gemeente Weststellingwerf In het collegeprogramma is de volgende beleidsindicator benoemd: Klanttevredenheidsscore van (gemiddeld) minimaal 8. In het Onderzoek Dienstverlening is er ook een rapportcijfer geformuleerd. Dit cijfer is een 6,4 en lager dan de scores die wij in het verleden hadden. Die scores waren op basis van een andere meetmethode. Deze cijfers kunnen niet met elkaar vergeleken worden. In eerdere onderzoeken werden alleen mensen na direct contact met de gemeente gevraagd deel te nemen. Het Onderzoek Dienstverlening, is ook gedaan onder inwoners die de afgelopen jaren geen contact met de gemeente hadden. Er zijn willekeurig inwoners benaderd. Het is namelijk belangrijk dat iedere inwoner betrokken wordt, ook als je even niet de gemeente nodig hebt. Daarnaast heeft corona impact gehad op onze inwoners maar ook op de organisatie en haar dienstverlening. Dienstverlening gemeente Weststellingwerf - Visie: leidende principes en thema's Het Onderzoek Dienstverlening onder inwoners heeft geleid naar een nieuwe visie. Enkele belangrijke resultaten uit het onderzoek over de dienstverlening van gemeente Weststellingwerf worden hier getoond. Onze inwoners hebben aangegeven wat zij het belangrijkst vinden in de dienstverlening.
Daarbij kon gekozen worden uit diverse onderwerpen. De zaken die het belangrijkst gevonden worden, zijn snel antwoord, goed bereikbaar zijn en persoonlijk contact.
Ook is het belangrijk om te weten op welke manier de gemeente inwoners het beste haar inwoners moet informeren. Inwoners willen vooral via de e-mail (67%), digitale nieuwsbrief (62%) en de Westwijzer (67%) geïnformeerd worden over de gemeente.
22
Wanneer het over plannen, projecten en beleid van de gemeente gaat vinden inwoners het belangrijk om hier ook informatie te krijgen. Ook willen inwoners hier in veel gevallen hun mening over kunnen geven.
Aantal geregistreerde baliebezoekers: Totaal zijn dit in 2021 10.449, van dat aantal bezoekers waren er 10.420 voor burgerzaken. Wat valt op bij het aantal bezoekers. Burgerzaken heeft in 2021 iets meer baliebezoekers dan in 2020 geregistreerd. De dalende trend van voorgaande jaren lijkt te stoppen. Al is het aantal nog steeds een derde lager dan in de jaren voor corona. Dat er geen afname is in het aantal bezoekers komt met name doordat er 40% meer paspoorten en identiteitskaarten werden aangevraagd dan in het jaar daarvoor. De maatregelen rondom corona werden internationaal soepeler en mensen gingen in 2021 vaker buiten Nederland op vakantie dan in 2020. Doordat een groot deel van de producten digitaal geregeld en aangevraagd kan worden, blijven inwoners dat ook doen. Het beste voorbeeld hiervan is de verhuizing. Die kan volledig zonder tussenkomst van medewerkers digitaal geregeld worden. Bezoekers komen vooral nog voor zaken waarbij bijvoorbeeld iemand fysiek aanwezig moet zijn, een pasfoto ingeleverd moet worden en natuurlijk het afhalen van producten. Daarnaast is er een klein deel van de inwoners die het prettig vindt om naar het gemeentehuis te komen, in plaats van het digitaal te regelen. Dat is en blijft natuurlijk mogelijk. 2019 2020
2021
Bezoekers burgerzaken
13.468 9.929
10.420
Huwelijken
2019 2020
2021
Huwelijk
51
66
59
Geregistreerd partnerschap
53
59
64
Omzetting huwelijk/partnerschap
2
3
5
23
Totaal
106
128
128
Waarvan kosteloos
63
89
84
Geregistreerde meldingen openbare ruimte: In 2021 zijn er totaal 2.391 meldingen geregistreerd. In 2020 waren dat er in totaal 2.706. Dit is een daling van 11%. Net als in 2020 worden in de categorie afval de meeste meldingen gemaakt. Dit is bijna een derde van het aantal meldingen. Meestal gaat dit over het vervangen van kapotte vuilcontainers. Op de tweede plaats volgt meldingen over openbaar groen, 1 op de 5 meldingen gaan hierover. Digitale volwassenheid burgers en ondernemers: Aan de hand van de resultaten hebben we in het hele jaar aanpassingen gedaan. We hebben er voor gezorgd dat er meer producten digitaal aangevraagd en geraadpleegd kunnen worden. Naast het maken van nieuwe formulieren hebben we ook formulieren verbeterd. Ook hebben wij de persoonlijke internetpagina, voor onze inwoners: Mijn Weststellingwerf, verbeterd. Dienstverlening ondernemers: zie Programma 3. Serviceniveau: Telefonie: Het aantal ontvangen telefonische oproepen via het algemene nummer is in 2021: 29.929 , in 2020 was dit 29.211, en 2019 was dit 27.026. Als er geen bijzonderheden zijn ontvangen wij ongeveer 2.400 telefoontjes per maand. Een uitschieter was maart met 4.040 oproepen. Dit had vooral te maken met de WOZ-aanslagen. Het serviceniveau lag gemiddeld op 92 %.
Baliebezoek: De gemiddelde wachttijd is net geen 15 seconden, dit is de wachttijd tussen de begintijd afspraak en het oproepen van de bezoeker. 94,8 % van alle bezoekers wordt binnen 5 minuten geholpen, 64 % hoeft helemaal niet te wachten. Door op afspraak te werken is er vrijwel geen wachttijd voor inwoners. Er zijn dan ook geen klachten geweest over wachttijden die er voor COVID-19 regelmatig wel waren. Bronnen: Bezoekers: JCC-klantgeleiding; Telefonische contacten: Mitel; Meldingen openbare ruimte: iZaakafhandeling; Onderzoek Dienstverlening, Inzichten in de opvattingen betreffende gemeentelijke dienstverlening onder inwoners van de gemeente Weststellingwerf, geraadpleegd op 2 maart 2022.
Beleidsindicatoren De effecten van beleid worden toegelicht aan de hand van een vaste set beleidsindicatoren. Beleidsindicatoren vanuit het rijk
Eenheid
2018
2019 2020
2021
Formatie
Fte per 1.000 inwoners
10,6
10,9
11,8
11,9
Bezetting
Fte per 1.000 inwoners
10,3
10,3
11,3
11,2
Apparaatskosten
Kosten per inwoner
688,2 744,6 786,6
Externe inhuur
Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen
14,2% 13,6% 15,2% 26,0%
Overhead
% van totale lasten
9,6% 8,3% 10,7%
994,9
9,2%
Bron: eigen gegevens De berekening van deze indicatoren is gebaseerd op het document van de VNG ´Definities beleidsindicatoren ‘bestuur en organisatie´.
24
Hoeveel heeft het gekost? Bedragen x €1.000 Exploitatie
Rekening 2021
Actuele begroting 2021
Primitieve begroting 2021
Verschil begroot werkelijk
Lasten
2.803
2.734
2.559
-69
Baten
724
324
324
-400
-2.079
-2.410
-2.235
-331
20
50
0
30
-2.059
-2.360
-2.235
-301
Saldo van lasten en baten Onttrekkingen Resultaat
Toelichting hoeveel heeft het gekost? De toelichting op deze cijfers staat bij het onderdeel jaarrekening, overzicht van baten en lasten, programma 0.
25
Programma 1 | Veiligheid Programma 1 Veiligheid Portefeuillehouder(s)
Van de Nadort
Organisatie
Dienstverlening, Bestuur en Organisatie
Taakvelden
Crisisbeheersing en brandweer
Openbare orde en veiligheid
Beleidsnota's
Regionaal risicoprofiel 2018-2021
Regionaal beleidsplan crisisbeheersing 2019-2022
Beleidsplan Brandweerzorg 2019-2022
Integraal veiligheidsbeleid 2020-2023
Actuele ontwikkelingen en gerealiseerd beleid In samenwerking met politie en Regionaal Informatie- en Expertise Centrum (RIEC) is eind 2020 een ondermijnende criminele organisatie opgerold. Deze organisatie hield zich onder andere bezig met drugshandel en witwassen. In 2021 is door middel van een persoonsgerichte aanpak (PGA) de groep rondom de criminele organisatie uit het circuit gehaald. Vanwege de coronapandemie is een crisisteam samengesteld. Cluster Veiligheid had een belangrijke rol hierin. De pandemie zorgde voor een vermindering van woninginbraken en verkeersoverlast. Jeugdoverlast en overlast van verwarde personen namen juist toe.