I-20 Memo van het college inzake voortgang ontwikkeling Veiligheidsalliantie (0098859909)
Tekst van het document
Zaaknummer: 0098304290 Documentnummer: 0098859909 Memo Aan: Gemeenteraad Van: College van B&W Team: Advies en Ondersteuning Datum: 25 augustus 2026 Onderwerp: Voortgang veiligheidsalliantie Bijlage memo: - N.a.v. toezegging raad d.d.: 2 maart 2026 Geachte leden van gemeenteraad, Met deze memo informeren wij uw raad over de voortgang van de ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie. Sinds de eerste verkenningen eind 2025 hebben gemeente en politie gezamenlijk gewerkt aan het verkennen, uitwerken en verder vormgeven van deze samenwerking. In deze memo staan twee ontwikkelingen centraal: de gewijzigde uitgangspositie ten aanzien van de huisvestingsconstructie en de actuele stand van zaken van de inhoudelijke ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie. Met deze memo wordt tevens invulling gegeven aan de toezegging om uw raad periodiek mee te nemen in de stand van zaken rondom de Veiligheidsalliantie. Daarbij wordt ook ingegaan op de door uw raad gestelde vragen en de toezeggingen 316, 317 en 318. 1. De gewijzigde uitgangspositie m.b.t. de aankoopconstructie De gemeenteraad heeft tijdens de raadsvergadering van 2 maart 2026 ingestemd met de aankoop van het gebouw aan de Grote Weegbree 2 in Wolvega (raadsvoorstel nr. 0098185197). Met dit besluit werd beoogd de politie in Wolvega te behouden en gezamenlijk met de politie vanuit deze locatie een Veiligheidsalliantie te ontwikkelen.
Uitgangspunt was dat de gemeente het gebouw rechtstreeks van de politie zou aankopen. Een deel van het gebouw was bestemd voor de Veiligheidsalliantie; voor het overige deel, waaronder de eerste verdieping, was nog geen definitieve invulling bepaald. Na het raadsbesluit hebben gemeente en politie de voorgenomen aankoop verder uitgewerkt. In deze periode heeft zich tevens een andere geïnteresseerde partij voor het gebouw gemeld. De politie heeft daarop haar juridische mogelijkheden voor verkoop nader beoordeeld. Daaruit is gebleken dat rechtstreekse verkoop aan de gemeente, gelet op de voor overheidsorganisaties, waaronder de politie, geldende regels voor de verkoop van overheidsvastgoed en de Didam-jurisprudentie, niet mogelijk is. Volgens de politie dient het gebouw via een openbaar verkoopproces te worden aangeboden. Gedurende dit proces is ook de uitgangspositie ten aanzien van de huisvesting van de politie gewijzigd. Aanleiding voor het oorspronkelijke raadsbesluit was de eerdere mededeling van de politie dat de vestiging in Wolvega zou worden gesloten. Inmiddels heeft de politie aangegeven dat zij, ongeacht de realisatie van de Veiligheidsalliantie en ongeacht of de gemeente het gebouw verwerft, gevestigd blijft aan de Grote Weegbree 2. Het behoud van de politie op deze locatie is daarmee niet langer afhankelijk van gemeentelijke verwerving van het gebouw.
Tegen deze gewijzigde achtergrond zijn twee vervolgroutes onderzocht: deelname van de gemeente aan het openbare verkoopproces om het gebouw alsnog te verwerven, of openbare verkoop door de politie aan een derde, waarbij de politie een deel van het gebouw terughuurt. In deze tweede variant dienen gemeente en politie voorafgaand aan de verkoopprocedure overeenstemming te bereiken over de onderhuur van ruimte door de gemeente ten behoeve van de Veiligheidsalliantie. De bijbehorende huur- en gebruiksvoorwaarden worden opgenomen in de verkoopvoorwaarden, zodat potentiële kopers vooraf bekend zijn met het voorgenomen gebruik van het gebouw en de daaraan verbonden huur- en onderhuurverplichtingen. Bij de afweging tussen beide routes staat daarmee met name de resterende doelstelling centraal: de ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie. Deelname aan het openbare verkoopproces biedt de 2 mogelijkheid het gebouw alsnog te verwerven, maar geeft vooraf geen zekerheid dat de gemeente uiteindelijk eigenaar wordt. Nu het behoud van de politie op deze locatie niet langer afhankelijk is van gemeentelijke verwerving, is tevens de noodzaak om het eerder beschikbaar gestelde krediet voor aankoop in te zetten afgenomen. Tegen deze achtergrond is inzet van gemeentelijke middelen voor verwerving niet langer als de meest doelmatige en proportionele route beoordeeld.
Een huurconstructie maakt het mogelijk om zonder gemeentelijke verwerving van het gebouw vanuit deze locatie invulling te geven aan de Veiligheidsalliantie. Op basis van deze afweging is besloten niet langer in te zetten op verwerving van het gebouw, maar op huur van de voor de Veiligheidsalliantie benodigde ruimte. Het middel wijzigt van aankoop naar huur, terwijl de beoogde ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie vanuit de Grote Weegbree 2 kan worden gerealiseerd. 2. Het behoud van het politiebureau als opkomstlocatie Gedurende het proces dat volgde op het vervallen van de mogelijkheid tot rechtstreekse verkoop van het pand aan de gemeente, heeft het behoud van de operationele aanwezigheid van de politie in Wolvega niet ter discussie gestaan. Voor zowel gemeente als politie bleef dit een belangrijk uitgangspunt. Om die reden heeft op verschillende momenten bestuurlijke afstemming plaatsgevonden tussen gemeente en politie over de gevolgen van de gewijzigde situatie en de wijze waarop de aanwezigheid van de politie in Wolvega kon worden geborgd. In deze overleggen heeft de politie een nadere toelichting gegeven op haar besluit om niet over te gaan tot onderhandse verkoop van het pand aan de gemeente.
Daarbij is aangegeven dat, mede in het licht van de geldende juridische kaders, is gebleken dat sprake was van een derde partij, een potentiële gegadigde voor aankoop van het pand. Nadere juridisch onderzoek wees uit dat ene openbare verkoop juridisch de enig haalbare optie was. Tegelijkertijd heeft de politie steeds benadrukt dat haar intenties onverminderd gericht zijn op het behoud van een operationele aanwezigheid in Wolvega in de vorm van een opkomstlocatie. Ook heeft de politie aangegeven de ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie te blijven ondersteunen. Volgens de politie bieden verschillende juridische instrumenten, zoals huur-, gebruiks- en samenwerkingsovereenkomsten, voldoende mogelijkheden om zowel de operationele aanwezigheid van de politie als de ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie binnen de kaders van een openbare verkoopprocedure te borgen. Deze uitgangspunten zijn door de politie bestuurlijk bevestigd in correspondentie vanuit de landelijke korpsleiding. Voor het college vormde dit een belangrijke bevestiging dat zowel het behoud van de politie in Wolvega als de verdere ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie ook binnen de gewijzigde uitgangspositie realiseerbaar blijven. Dit heeft het college aanleiding gegeven om het vervolgproces, gericht op de uitwerking van de huurconstructie, met vertrouwen voort te zetten. 3.
Stand van zaken inhoudelijke ontwikkeling In december 2025 zijn gemeente en politie gestart met de ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie. Aanleiding was de wens om het behoud van de politievestiging in Wolvega te verbinden aan een versterking van de samenwerking op het gebied van leefbaarheid en veiligheid. Daarbij werd de meerwaarde gezien van het gezamenlijk huisvesten van politie en gemeentelijke veiligheidsdisciplines, waardoor signalen sneller kunnen worden gedeeld, beter kan worden afgestemd en effectiever kan worden gehandeld. Vanuit deze gedachte heeft de ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie verder vorm gekregen. Uw raad heeft hierover een eerste toelichting ontvangen via een raadsmemo van 6 januari 2026. In de uitwerking die hierop volgde staan twee uitgangspunten centraal. Allereerst wordt de Veiligheidsalliantie niet uitsluitend gezien als een gezamenlijke locatie. Daarnaast heeft zij nadrukkelijk geen baliefunctie. De Veiligheidsalliantie is een samenwerkingsvorm waarin professionals elkaar als vanzelfsprekend weten te vinden, signalen vroegtijdig kunnen delen, ontwikkelingen sneller herkennen en hun inzet beter op elkaar kunnen afstemmen. Uitgangspunten als nabijheid, vertrouwen, vakmanschap en een integrale benadering van vraagstukken vormen hierbij de basis. De Veiligheidsalliantie wordt ontwikkeld volgens een groeimodel.
De ambitie is om stap voor stap toe te werken naar een steeds verdergaande samenwerking tussen veiligheidspartners. Daarbij wordt bewust gekozen om te starten met een beperkt en overzichtelijk aantal functies en disciplines, zoals 3 politie, VHT, OOV en procesregie Zorg en Veiligheid. Op deze wijze kan ervaring worden opgedaan, kunnen werkwijzen worden ontwikkeld en kan de samenwerking zich in de praktijk bewijzen. Op basis van deze ervaringen kan de Veiligheidsalliantie vervolgens verder worden doorontwikkeld en kunnen eventueel aanvullende partners, functies en activiteiten worden toegevoegd. Hiermee wordt tevens invulling gegeven aan de vragen en toezeggingen van uw raad omtrent mogelijke toekomstige uitbreidingen van de Veiligheidsalliantie (toezegging 318). Gedurende de verkenning werd steeds duidelijker dat de meerwaarde van de Veiligheidsalliantie verder reikt dan gezamenlijke huisvesting alleen. Vanuit het perspectief van de politie biedt een sterke lokale aanwezigheid betere mogelijkheden om vroegtijdig signalen op te vangen, relaties met inwoners en netwerkpartners te versterken en een meer preventieve bijdrage te leveren aan leefbaarheid en veiligheid.
Vanuit gemeentelijk perspectief biedt de alliantie kansen om zorg- en veiligheidsvraagstukken meer integraal te benaderen en de verbinding te versterken tussen openbare orde en veiligheid, handhaving, het sociaal domein en andere maatschappelijke opgaven. Voor beide organisaties gezamenlijk ligt de meerwaarde vooral in het sneller delen van signalen, het ontwikkelen van een gedeeld beeld van wat er speelt binnen de gemeente en het beter op elkaar afstemmen van de beschikbare interventies en ondersteuning. Hierdoor kan eerder worden gesignaleerd, effectiever worden samengewerkt en meer samenhang worden aangebracht in de aanpak van leefbaarheids- en veiligheidsvraagstukken. Juist omdat deze meerwaarde niet vanzelf ontstaat, maar vraagt om een gezamenlijk beeld van de opgaven, wederzijds begrip van elkaars rol en werkwijze en duidelijke afspraken over samenwerking, is ervoor gekozen de ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie stap voor stap en gezamenlijk vorm te geven. Met deze gezamenlijke meerwaarde als vertrekpunt is een ontwikkelproces gestart, waarin gemeente en politie de mogelijkheden en meerwaarde van de Veiligheidsalliantie nader hebben verkend. Tegelijkertijd zijn binnen de betrokken organisaties de noodzakelijke processtappen gezet om de samenwerking organisatorisch en inhoudelijk verder vorm te geven.
Deze verkenningsfase heeft inmiddels geleid tot een ontwikkelplan op hoofdlijnen dat richting geeft aan de verdere ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie. Op basis hiervan wordt momenteel gewerkt aan de verdere uitwerking en concretisering van de samenwerking. 4. De komende periode Politie en gemeente werken momenteel aan de verdere uitwerking van de huisvestingsconstructie. Daarbij wordt onder andere aandacht besteed aan de afspraken tussen de toekomstige eigenaar en de politie, de voorwaarden waaronder de gemeente als onderhuurder gebruik kan maken van het pand en de praktische inrichting van de gezamenlijke werkomgeving. Parallel aan het huisvestingstraject werken gemeente en politie verder aan de inhoudelijke uitwerking van de Veiligheidsalliantie. De snelheid waarmee de Veiligheidsalliantie daadwerkelijk kan worden geëffectueerd hangt samen met het aankoop-, huur- en inrichtingstraject. De politie is binnen het aan- en verkoopproces de leidende partij. Met betrekking tot toezegging 317 geldt dat in aanloop naar de feitelijke ingebruikname van de Veiligheidsalliantie nadrukkelijk aandacht zal worden besteed aan de communicatie richting inwoners, maatschappelijke partners en andere betrokkenen.
Daarbij zal worden bezien op welke wijze de Veiligheidsalliantie het best onder de aandacht kan worden gebracht en hoe hierover op een toegankelijke manier kan worden gecommuniceerd. Uw raad wordt over de voortgang van de ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie geïnformeerd via de reguliere planning- en controlcyclus. Daarnaast zal uw raad over ongeveer een half jaar opnieuw worden geïnformeerd over de stand van zaken en de verdere ontwikkeling van de Veiligheidsalliantie. Indien ontwikkelingen daartoe aanleiding geven, wordt uw raad hierover tussentijds geïnformeerd.