CConstaterende datWeststellingwerf
Koppel je AI →
Document · PDF

E-06 Jaarstukken Recreatieschap Marrekrite 2025 met accountantsverklaring

Raadsvergadering 19 oktober 2026, gemeente WeststellingwerfBij agendapunt: Ingekomen stukken15.754 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Jaarstukken 2025

2 Jaarstukken 2025

Jaarstukken 2025 3 Jaarverslag 2025 4 Jaarstukken 2025

Jaarstukken 2025 5 Inhoud 1 Programmaverantwoording ................................ ................................ ................................ ....... 6 Beleidskader ........................................................................................................................... 7 1.1. Programma Bedrijfsvoering ............................................................................................. 9 1.2 Programma Waterrecreatie ............................................................................................ 11 1.3 Programma Landrecreatie .............................................................................................. 13 1.4 Programma Baggeren ..................................................................................................... 14 1.5 Programma Ontwikkelingen ........................................................................................... 15 1.6 Programma Wimpels, Donateurs & Vrijwilligers ............................................................ 17 2 Paragrafen ................................ ................................ ................................ ................................ 20 2.1 Lokale heffingen .............................................................................................................

21 2.2 Weerstandsvermogen .................................................................................................... 21 2.3 Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................ 25 2.4 Financiering .................................................................................................................... 28 2.5 Bedrijfsvoering ................................................................................................................ 30 2.6 Verbonden Partijen......................................................................................................... 34 2.7 Grondbeleid .................................................................................................................... 34 2.8 Openbaarheidsparagraaf Woo ....................................................................................... 35 3 Jaarrekening 2025 ................................ ................................ ................................ .....................37 3.1 Balans per 31 december 2025 ........................................................................................ 38 3.2 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling ......................................................

39 3.3 Toelichting op de balans per 31 december 2025 ........................................................... 43 3.4 Overzicht baten en lasten 2025 ...................................................................................... 51 3.5 Toelichting en verschillenanalyse op het overzicht baten en lasten 2025 ..................... 53 3.6 Overzicht incidentele baten en lasten ............................................................................ 56 3.7 Wet Normering Topinkomens (WNT) ............................................................................ 57 4 Rechtmatigheidsverantwoording Dagelijks Bestuur................................ ................................ ....59 Bijlagen bij de jaarstukken 2025 ................................ ................................ ................................ ...61 6 Jaarstukken 2025 1 Programma-verantwoording Jaarstukken 2025 7 Beleidskader Al vele decennia beheert Recreatieschap Marrekrite in de provincie Fryslân de toeristische basisinfrastructuur op water en land. Opgericht in 1957 was onze focus de eerste 55 jaar exclusief gericht op het realiseren van meer natuurligplaatsen voor de watersport. Inmiddels beheren we op ruim 300 locaties in de provincie ruim 700 voorzieningen (damwanden, steigers, MarBoeien). Aaneengeschakeld gaat het om een enorme aanlegcapaciteit, namelijk zo’n 33 km.

Voor de landrecreatie beheren we voor onze deelnemers de knooppuntnetwerken Fietsnetwerk Fryslân, Wandelnetwerk Fryslân en de Elfstedenfietsroute. Daarnaast realiseren en beheren we de TOP’s (Toeristische Overstappunten). Naast de verantwoordelijkheid voor het beheer van de fiets- en wandelknooppuntnetwerken (en overige routestructuren), kregen we per 2012 tevens de opdracht om te inventariseren welke recreatieve routes er in Fryslân allemaal zijn (beheer routedatabase). In 2024 heeft ons algemeen bestuur besloten om deze taak te verbreden, zodat Marrekrite het provinciale aanspreekpunt is geworden op het gebied van (thematische) routes. Routebureau Fryslân startte in het voorjaar van 2025 als nieuwe loot aan onze boom, voortkomend uit de provinciale opgave Dagrecreatieve Netwerken. Zij houdt zich bezig met het beheer van bestaande routes, de ontwikkeling van nieuwe routes en van routeproducten, alsmede een goede ontsluiting van route informatie. Los van de bovenstaande beheertaken, heeft Marrekrite ook de opdracht om haar deelnemers gevraagd en ongevraagd te adviseren over alle voorkomende zaken, die betrekking hebben op de toeristische infrastructuur op water en land en over de verbinding van die velden. Marrekrite verricht deze taken als GR (Gemeenschappelijke Regeling) namens haar deelnemers: de provincie Fryslân en de Friese gemeenten.

Alle Friese gemeenten zijn deelnemer in ons recreatieschap, op Ooststellingwerf en de Waddeneilanden na. Er wordt wel nauw samengewerkt. Dat geldt ook voor de Groninger gemeente Het Hogeland. Marrekrite beheert en onderhoudt voor deze gemeente de ligplaatsen aan de oostzijde van het Lauwersmeer. De westelijke zijde van het meer valt, via onze deelnemer gemeente Noardeast-Fryslân, binnen het reguliere beheer. Het werk van Marrekrite heeft tot doel een professionele, aantrekkelijke en uniforme recreatieve infrastructuur op water en land te realiseren. Dit alles in de eerste plaats in het belang van onze eigen inwoners (recreanten), maar ook als uniek aanbod richting inkomende gasten (toeristen). 8 Jaarstukken 2025 Wat heeft het per saldo gekost? * De verschillen tussen realisatie en begroting zijn opgenomen in de toelichting op de het overzicht baten en lasten Om inzichtelijk te maken welk deel van de baten en lasten structureel en incidenteel zijn, is in bovenstaand overzicht de aard van zowel de baten als de lasten opgenomen. Het bestuur kan hierdoor beter zien of er sprake is van structurele of incidentele effecten. Wat hebben we in 2025 per programma gedaan? 2025 was voor Marrekrite een goed jaar. We konden aan alles merken dat er in 2024 goede stappen zijn gezet.

Na een periode van discussie over onze precieze taakstelling, kon in het voorjaar van 2025 het lang verwachte Routebureau Fryslân van start, waarvan de gemeenten en de provincie hebben bepaald dat dit Marrekrite-taken betreft. Ten tweede merkten we dat de in 2024 aangetreden nieuwe collega’s – dat waren er meerdere – goed ingewerkt raakten. De trein ging steeds beter rijden, zonder vertraging en zonder uitval: er waren geen bevroren wissels en er lagen geen bladeren op de rails. We hadden de zaak in 2025 op alle fronten goed in de macht. Hieronder gaan we per programma in op de belangrijkste resultaten en ontwikkelingen.

TOTAAL MARREKRITE Begroting 2025 Begroting 2025 na wijziging Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 Baten 2.395.392 2.714.392 2.730.023 2.691.996 Lasten -2.682.572 -3.190.413 -2.851.552 -2.764.022 Saldo (voor bestemming) -287.180 -476.021 -121.528 -72.025 Onttrekking uit reserves 250.000 445.000 278.774 250.000 Toevoegingen aan reserves - - - -50.000 Saldo na bestemming -37.180 -31.021 157.245 127.975 TOTAAL MARREKRITE Begroting 2025 Begroting 2025 na wijziging Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 Structurele baten 2.355.392 2.649.392 2.586.155 2.543.996 Incidentele baten 290.000 510.000 422.642 398.000 Saldo baten 2.645.392 3.159.392 3.008.797 2.941.996 Structurele lasten -2.421.490 -2.669.413 -2.417.910 -2.470.022 Incidentele lasten -261.082 -521.000 -433.642 -344.000 Saldo lasten -2.682.572 -3.190.413 -2.851.552 -2.814.022 TOTAAL MARREKRITE Begroting 2025 Begroting 2025 na wijziging Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 Saldo structurele baten en lasten -66.098 -20.021 168.245 73.975 Saldo incidentele baten en lasten 28.918 -11.000 -11.000 54.000 -37.180 -31.021 157.245 127.975 Jaarstukken 2025 9 1.1. Programma Bedrijfsvoering Wat hebben we gedaan? In 2025 reed de Marrekrite-trein conform de dienstregeling. Dat is in belangrijke mate het gevolg van het feit dat we in 2024 op 4 posities nieuwe mensen konden aantrekken.

Op een bestand van 10 vaste medewerkers is dat een flink aantal en daarom was het spannend hoe dit zou uitpakken. Terugkijkend op 2025 kunnen we concluderen dat onze verwachtingen meer dan waar zijn gemaakt. We hebben qua bemensing een flinke kwaliteitsslag gemaakt. Bovendien is de sfeer in het team heel goed. Marrekrite is sterk horizontaal georganiseerd. Bij vragen of onduidelijkheden vinden de collega’s elkaar gemakkelijk. Gesprekken over de grenzen van taken en verantwoordelijkheden vinden open en pragmatisch plaats, vanuit de gedachte dat we samen voor de klus staan. We hadden nauwelijks met ziekteverzuim te maken, iedereen kwam met plezier naar het werk en er was ook de nodige aandacht voor gezamenlijke ontspanning. Doordat de nieuwe mensen hun posities goed invulden en ook over de gehoopte capaciteiten beschikten, kwam er voor de directeur en de senior beleidsadviseur ruimte om meer afstand van de operatie te nemen. Dit was jarenlang al de wens – en mede aanleiding voor het traject Marrekrite Toekomstbestendig - maar door allerlei kwesties op personeel vlak (ziekte, uitval) en tegelijk een hoop extra projecten die bij de organisatie werden belegd, moesten er voortdurend gaten worden dichtgelopen. Hierdoor was er jarenlang te weinig rust en ruimte om afstand te nemen van de operatie en aandacht te besteden aan de organisatie zelf.

Die ruimte ontstond het afgelopen jaar steeds meer, hetgeen waarschijnlijk ook heeft bijgedragen aan de relatieve stabiliteit die we in 2025 hebben ervaren. Marrekrite is vanouds een sterk organische en informele organisatie. De sfeer van daadkracht die daarbij hoort, willen we vasthouden. Bijzonder in het maaibeheer was dat we tijdelijk een oud-collega konden contracteren, wat op dat front een enorme rust en stabiliteit gaf. Vanouds is het maaibeheer voor Marrekrite een kwetsbaar punt. Het is - met financiën - het laatste domein waar we deels nog met structurele inhuur werken. Daarmee zijn we afhankelijk van derden en van het geluk dat op ons pad komt. Dat voelt niet erg zeker. Momenteel hebben we in het groenbeheer 2 personen vast in dienst. In het seizoen huren we hier 2 personen bij in. De grootste “gebeurtenis” binnen Marrekrite in het 2025 was zonder twijfel de geboorte van Routebureau Fryslân. De collega’s van het routebureau maakten per april een vliegende start en zijn sindsdien bezig om zich een positie te verwerven in de wereld van het routebeheer. Hier worden zij – als verwacht - met open armen ontvangen, want de hoeveelheid achterstallig werk is groter dan gedacht. Er blijkt bijna geen route in de database up to date te zijn. Informatie is verouderd of incompleet, of routebeschrijvingen kloppen niet (meer).

Kortom, een vergelijkbare situatie als we jaren geleden met de ligplaatsen en de fiets- en wandelnetwerken hebben gezien. Er is vooral een hoop “maak” energie geweest in het verleden, maar bijhouden wat er is, bepalen in welke staat het verkeert en het op het gewenste peil beheren, dat is een heel andere kwestie. Dit lange termijn beheer van zaken, dat vaak een ondergeschoven kindje is, is precies waar Marrekrite goed in is: het bestaande goed op orde brengen en houden. We hebben zoveel werk binnen het routebureau dat we de verwachtingen naar onze stakeholders inmiddels aan het temperen zijn. We kunnen niet alles tegelijk en we moeten eerst de basis op orde brengen. 10 Jaarstukken 2025 Met de komst van de 2 collega’s van het routebureau groeide de organisatie naar 12 mensen. Als de inhuurkrachten (onze financieel adviseur en de 2 assistent maaiers) worden meegeteld, bestaat het Marrekrite-team momenteel uit 15 medewerkers. Op 31 december 2025 ging het omgerekend om 10,19 fte in loondienst (begroting 2025: 11,79 fte). De verschillen ontstaan door het -nog- niet vervullen van een fte, inhuur op vacatureruimte en het later in dienst komen van de medewerkers van het Routebureau. Dankzij het aantrekken van een teamleider beheer & onderhoud, kon de structurele en substantiële inhuur van ingenieursdiensten sterk worden afgebouwd.

Dit heeft geleid tot lagere kosten, bij een directere controle en sturing. Dat betekent dat onze inhuur inmiddels is teruggebracht naar alleen nog de domeinen financiën en maaibeheer. Wat heeft het gekost? * De verschillen tussen realisatie en begroting zijn opgenomen in de toelichting op de het overzicht baten en lasten Bedrijfsvoering Begroting 2025 Begroting 2025 na wijziging Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 Baten 2.168.750 2.190.750 2.206.793 2.273.404 Lasten -1.177.863 -1.230.863 -1.109.164 -1.215.083 Saldo (voor bestemming) 990.887 959.887 1.097.629 1.058.321 Onttrekking uit reserves 250.000 360.000 250.000 250.000 Toevoegingen aan reserves - - Saldo (na bestemming) 1.240.887 1.319.887 1.347.629 1.308.321 Jaarstukken 2025 11 1.2 Programma Waterrecreatie Wat hebben we gedaan? Ondanks het feit dat de landrecreatie voor Fryslân belangrijker wordt, ligt de basis van ons schap in de watersport. Dat zien wij ook terug in de bestemming van middelen. Vrijwel al onze investeringen betreffen de herbouw van oude aanlegvoorzieningen (damwanden en steigers). Het vreemd vermogen dat wij aantrekken, is puur voor de realisatie van deze opgave bedoeld. Marrekrite onderhoudt ongeveer 700 vrije aanlegvoorzieningen op zo’n 400 plekken in Fryslân. Sinds een jaar of 10 gaat het daarbij ook om MarBoeien, waarvan we er momenteel 100 beheren.

Duizenden recreanten kunnen elke dag te kust en te keur kiezen uit talloze mooie plekken. Nog altijd ontwikkelen we – zij het tegenwoordig nog mondjesmaat - ook nieuwe ligplaatsen. Zowel bij her- als nieuwbouw ligt de focus op kwalitatief hoogstaande, duurzame voorzieningen. Dat we hier goed in slagen blijkt uit de positieve feedback die wij krijgen. De focus op kwaliteit leidt op termijn bovendien tot een flinke verlaging van onze onderhouds- en beheerkosten. Duurzaam werken is inmiddels een modebegrip geworden. Voor Marrekrite betekent het vooral dat we kijken naar de lange termijn en dus naar de kosten van de gehele levenscyclus. Het mes van “kiezen voor kwaliteit” snijdt daarmee aan vele kanten tegelijk. Steigers en damwanden Het jaar 2025 was wat de vervanging van oude aanlegvoorzieningen betreft, in navolging van 2024, opnieuw geen opvallend jaar. We hebben uitgevoerd wat we ons ten doel hadden gesteld en dat verliep zonder noemenswaardige problemen. Omdat de kosten meevielen ten opzichte van de begroting, konden we zelfs enkele extra werkzaamheden uitvoeren. De aannemers leverden de werken tijdig en volgens onze eisen op. Daarmee werkten we naar tevredenheid aan onze meerjarige vervangingsoperatie, zij het dat we de afgelopen jaren wel hebben gezien dat we steeds minder meters kunnen wegzetten voor hetzelfde geld.

Tien jaar geleden hadden we berekend dat we in 2026 met de vervangingsoperatie klaar zouden zijn. Door de significant gestegen prijzen is dat niet haalbaar gebleken. Onze vervangingsopgave loopt na 2025 nog een paar jaar door. Het tempo van vervangen gaat wel naar beneden. Door de hele provincie heen zijn de slechtste voorzieningen inmiddels vervangen. We blijven jaarlijks vervangen wat de hoogste prioriteit heeft en hebben de ruimte en het overzicht om daarin te schuiven, indien nodig. Gelukkig blijft het tegenwoordig bij uitdagingen op financieel vlak. MarBoeien In 2024 heeft een aannemer alle MarBoeien gecontroleerd en waar nodig van nieuwe onderdelen voorzien. Op dit moment houden we vast aan een inspectiecyclus van 2 jaar, met het oprekken van deze cyclus zijn we erg voorzichtig. Boven alles moeten onze voorzieningen veilig en betrouwbaar zijn, temeer daar de boeien zijn nog altijd heel populair zijn. Dit maakt de investeringen wel doelmatig. Tegelijk kan niet worden ontkend dat de boeien niet zo goedkoop zijn als we bij de introductie hadden gehoopt. Vanwege de tweejaarlijkse inspectiecyclus zijn er in 2025 zijn geen acties ondernomen met betrekking tot de MarBoeien. Een nieuwe controle en eventuele herstelwerkzaamheden staan weer gepland voor 2026.

12 Jaarstukken 2025 Húskes Nadat er in 2024 weinig beweging te zien was op het terrein van “vuilwater”, kwam de zaak in 2025 langzaam weer op gang. Binnen het PBOW is afgesproken om te bekijken of de Húskes opnieuw in gebruik kunnen worden genomen. In samenspraak met onder andere Wetterskip is besloten om eerst één Húske aan een grondige testfase te onderwerpen. In samenwerking met het CEW is hiervoor eind 2025 een plan van aanpak opgesteld. De uitvoering van deze test staat gepland voor begin 2026 en moet duidelijkheid geven over de werking (kwaliteit van zuivering) en eventuele noodzakelijke aanpassingen om de 3 Húskes weer in bedrijf te nemen. Na afronding van de testfase moet overigens nog wel worden bezien op welke wijze de daadwerkelijke ingebruikname en het onderhoud kan worden gefinancierd.

Wat heeft het gekost? * De verschillen tussen realisatie en begroting zijn opgenomen in de toelichting op de het overzicht baten en lasten Waterrecreatie Begroting 2025 Begroting 2025 na wijziging Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 Baten 16.643 58.643 57.765 16.158 Lasten -823.289 -1.025.130 -977.486 -801.260 Saldo (voor bestemming) -806.646 -966.487 -919.721 -785.102 Onttrekking uit reserves - 50.000 - - Toevoegingen aan reserves - - - - Saldo (na bestemming) -806.646 -916.487 -919.721 -785.102 Jaarstukken 2025 13 1.3 Programma Landrecreatie Wat hebben we gedaan? De hoofdtaak binnen het programma Landrecreatie betreft het beheer en onderhoud aan de fiets- en wandelknooppuntnetwerken. Daarnaast ontwikkelen en beheren we de toeristische overstappunten (TOP’s). Het onderhoud aan deze voorzieningen wordt uitbesteed aan een aannemer. Het onderhoudscontract is per 2025 gegund aan de aannemer waar we al jaren naar tevredenheid mee werken. Er is een contract afgesloten voor de periode 2025 tot en met 2027, waarbij we de optie hebben om maximaal twee maal met twee jaar te verlengen. Dit betekent dat we met vertrouwen naar de toekomst kijken als het gaat om het vasthouden van de huidige kwaliteit. Fryslân behoort al jaren tot de top in Nederland en dat houden we graag zo.

Zoals elk jaar zijn voor de fiets- en wandelnetwerken, voorafgaand aan de start van het nieuwe seizoen, onderhoudsrondes gedaan. Daarnaast werden (schade)meldingen jaarrond verholpen. Ook zijn er, ter verbetering van beide netwerken, diverse trajectwijzigingen doorgevoerd. Soms gebeurde dat in verband met infrastructurele werken, om TOP’s, ligplaatsen, of de netwerken van omliggende provincies beter te laten aansluiten, maar soms ook puur om de netwerken net weer iets aantrekkelijker of veiliger te laten lopen. Daarnaast hebben we in 2025 de beoogde “TOP-explosie” kunnen realiseren. We kregen er maar liefst 11 TOP’s bij, waarmee het TOP-netwerk Fryslân nu in totaal 30 TOP’s telt, verspreid over de hele provincie.

Wat heeft het gekost? * De verschillen tussen realisatie en begroting zijn opgenomen in de toelichting op de het overzicht baten en lasten Landrecreatie Begroting 2025 Begroting 2025 na wijziging Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 Baten - 15.000 27.095 73.044 Lasten -435.420 -498.420 -352.884 -476.765 Saldo (voor bestemming) -435.420 -483.420 -325.789 -403.721 Onttrekking uit reserves - - - - Toevoegingen aan reserves - - - - Saldo (na bestemming) -435.420 -483.420 -325.789 -403.721 14 Jaarstukken 2025 1.4 Programma Baggeren Wat hebben we gedaan? De ambitie om op het vlak van baggeren net zo projectmatig te opereren als op het domein van de vervanging van aanlegvoorzieningen, is in 2025 verder geconcretiseerd. De in 2024 gestarte baggerwerkzaamheden in het Lauwersmeer zijn begin 2025 afgerond. Daarnaast zijn in de loop van het jaar baggerwerkzaamheden uitgevoerd bij Brandemar, de Houkesloot en het Burgumer Mar. Hiermee zijn opnieuw belangrijke stappen gezet in het structureel aanpakken van de “verondieping” rondom onze ligplaatsen. In 2025 is besloten om in plaats van externen, onze buitendienst de jaarlijks peilingen te laten uitvoeren op de locaties waar ook gemaaid wordt.

Behalve het laten doen van peilingen, is ook de inhuur van externe ingenieursdiensten voor de voorbereiding en aanbesteding van baggerwerken niet langer nodig, aangezien we deze kennis inmiddels zelf in huis hebben. Door deze taken zelf te hand te nemen bouwen wij op efficiënte wijze een actueel, breed en actief bestand op, dat ons in staat stelt om een schatting te maken van onze structurele opgave. Zoals we in eerdere jaren hebben opgemerkt, is de onderwaterwereld nog altijd grotendeels “terra incognita”. Dat is overigens geen reden voor paniek, overal kan nog prima gevaren worden. Anderzijds merken we wel dat het op bepaalde plekken ondieper wordt. Door jaarlijks op een flink aantal ligplaatsen te peilen, kunnen we de voortgang van de “verondieping” nauwkeurig volgen. De peilingen stellen ons bovendien in staat om toekomstige baggerwerken gericht te programmeren en tijdig in te spelen op problemen. Voor de in 2025 uitgevoerde werken is gebruikgemaakt van eerder uitgevoerde milieu- hygiënische onderzoeken. Hierdoor zijn in dit verslagjaar geen kosten gemaakt voor aanvullend onderzoek. Het budget kon worden besteed aan het baggeren zelf. Baggeren blijft een prijzige bezigheid, maar dat gezegd hebbend, konden we met scherpe aanbiedingen werken.

De baggerwerken worden door ons bovendien inmiddels zelfstandig aanbesteed, vergelijkbaar met de aanpak die wordt gehanteerd bij projecten voor damwanden, steigers en overige werken. Deze werkwijze draagt bij aan meer voorspelbaarheid, een efficiëntere uitvoering en een structurele beheersing van de baggeropgave. Wat heeft het gekost? * De verschillen tussen realisatie en begroting zijn opgenomen in de toelichting op de het overzicht baten en lasten Baggeren Begroting 2025 Begroting 2025 na wijziging Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 Baten - - - - Lasten -200.000 -200.000 -206.184 -245.958 Saldo (voor bestemming) -200.000 -200.000 -206.184 -245.958 Onttrekking uit reserves - - - - Toevoegingen aan reserves - - - - Saldo (na bestemming) -200.000 -200.000 -206.184 -245.958 Jaarstukken 2025 15 1.5 Programma Ontwikkelingen Wat hebben we gedaan? De belangrijkste ontwikkeling binnen Marrekrite in 2025 is de start van het routebureau. In april is hiervoor een tweetal nieuwe medewerkers aangesteld. Routebureau Fryslân heeft dit jaar, na een periode van verkennen en leren kennen, de eerste stappen gezet in het opbouwen van een toekomstbestendig en samenhangend routeaanbod. Daarbij tekenden zich 2 grote domeinen af. Enerzijds moest er een begin worden gemaakt met de ontwikkeling van een duidelijk beleids- en uitvoeringskader, waarin kwaliteit, data en samenwerking centraal staan.

Met ruim 1.000 routes, een Routeboekje als kwaliteitsinstrument, een groeiend vrijwilligersnetwerk en samenwerking met partners zoals Merk Fryslân en de RMO’s, maar ook diverse route- ontwikkelaars, is een begin gemaakt met het organiseren van de wereld van het route-aanbod. 2025 stond daarmee in het teken van organisatieopbouw, het ontwikkelen van kwaliteitscriteria voor routes en het verkennen van kansen en knelpunten. Samenwerking met vrijwilligers, gemeenten en (landelijke) partners vormde de kern van de werkzaamheden. Het andere grote aandachtsveld voor het routebureau betrof de routes zelf (beheer). Er is gestart met het checken van de belangrijkste routes op kwaliteit, juistheid en actualiteit. Projecten als de Elfstedenfietsroute (ontwikkeling routekaart en de keten rond de bijbehorende stempelkaart) tonen de inzet op zowel beheer als verbetering, waarbij we extra aandacht hebben voor beleving, erfgoed en toegankelijkheid. Eenmaal aan de slag met het enorme route-aanbod (meer dan 100 routes), bleek meteen dat er veel achterstallig onderhoud is. Er is geen route waar niet iets mee aan de hand is. We denken dat het wel even duurt voor de basis (het bestaande) op orde is, zoals bij onze voorzieningen op water en land intussen het geval is. Dat betekent dat we realistisch moeten zijn naar onze stakeholders.

Nieuwe initiatieven zijn mooi en brengen een hoop vrolijkheid en energie met zich mee, maar we moeten de basis op orde krijgen om “in control” komen. Wat de financiële kant betreft: het budget voor 2025 voor het routebureau was door het adviesbureau in de verkenningsfase geraamd op € 330.000. Doordat de medewerkers pas in april in dienst konden treden, was al vroeg duidelijk dat dit budget niet volledig besteed zou worden. Via een begrotingswijziging is het budget voor 2025 verlaagd naar € 210.000. En ook die inschatting blijkt uiteindelijk iets te hoog zijn geweest. Overigens is het goed om te weten dat het programma Ontwikkelingen meer behelst dan alleen het routebureau: onder dit programma vallen diverse door externe partijen gefinancierde projecten, waarvan de lasten grotendeels via de balans lopen. In 2025 zijn diverse projecten, waarvoor Marrekrite incidentele bijdragen van vooral de provincie Fryslân heeft ontvangen, inhoudelijk en financieel afgerond. Het gaat dan om de projecten Vaarknooppunten, Vuilwater, Vaarklasse G, Camperen, Dagrecreatieve Netwerken 2024 en het Rondje Snitsermar. Een deel van de restbudgetten is terugbetaald aan de provincie, voor een ander deel is de projectperiode verlengd.

Dat betreft onder andere het project Vuilwater, waarvoor we in 2025 zijn gestart met een onderzoek naar een vervolg, maar ook het project Landpadenregeling, waarvoor we eind 2025 - naar aanleiding van een motie in provinciale staten - de opdracht hebben gekregen om het advies uit 2021 te actualiseren. 16 Jaarstukken 2025 De provincie heeft ons gevraagd het restbudget van het project Vaarklasse G in 2026 te gebruiken voor het ontwikkelen van een digitale vaarkaart. Binnen het Rondje Snitsermar zetten we, door de aanleg van een fietspad, in op ontsluiting van de ligplaatsen aan de Noarder Aldewei nabij Goïngaryp. Door de afronding van diverse lopende projecten en een geringe aanwas van nieuwe plannen, ontstond er in 2025 meer rust en ruimte in de organisatie om aan de bedrijfsvoering te werken.

Wat heeft het gekost? * De verschillen tussen realisatie en begroting zijn opgenomen in de toelichting op de het overzicht baten en lasten Ontwikkelingen Begroting 2025 Begroting 2025 na wijziging Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 Baten - 175.000 143.868 - Lasten -20.000 -210.000 -178.676 - Saldo (voor bestemming) -20.000 -35.000 -34.808 - Onttrekking uit reserves - 35.000 28.774 - Toevoegingen aan reserves - - - - Saldo na bestemming -20.000 - -6.034 - Jaarstukken 2025 17 1.6 Programma Wimpels, Donateurs & Vrijwilligers Wat hebben we gedaan? Zoals we in eerdere jaarverslagen ook opmerkten, is het weer al jaren een veel belangrijker factor in de recreatie was dan het vroeger was. In de hoogtedagen van de watersport in Fryslân ging je “gewoon varen” als je een boot had, weer of geen weer. Dat is al lang niet meer zo. Veel mensen hebben de luxe dat zij voor hun ontspanning uit vele activiteiten kunnen kiezen. Het weer telt sterk me in de uiteindelijke keuzes. Tegenwoordig boeken mensen een weekje naar de zon makkelijker, dan vroeger een dagje naar de Efteling. 2025 was qua weer een uitzonderlijk jaar (zie knmi.nl). In de afgelopen 100 jaar was het alleen in 2022 warmer dan in 2025. Hoewel de oorzaak hiervan te denken geeft, is het effect voor de recreatie positief. Het voorjaar begon vroeg en was zacht. Het regende bijna niet.

De zomer was warm en eveneens droog en leverde maar liefst tweemaal een hittegolf op. De herfst was zacht, maar juist erg nat. Al met al hadden we in 2025 een lang seizoen met veel mooie dagen, met veel droog en zonnig weer. Dat was daarom goed recreëren op het water, maar ook om te fietsen en te wandelen was 2025 een prachtig jaar. Ondanks het uitzonderlijk goede weer hadden onze mensen op het water (buitendienst) de indruk dat het qua drukte een vrij gemiddeld jaar was, of eerder wat aan de rustige kant. Rond de bouwvak was het tijdelijk erg druk, maar dat is elk jaar zo. Dit beeld staaft de stelling uit de verslagen van de afgelopen jaren: “we lijken te kunnen concluderen dat er sprake is van een trend, die vóór de corona-periode al zichtbaar werd: het wordt rustiger op het Friese water”. Als het rustiger wordt op het water is het logisch om te veronderstellen dat de wimpelverkoop ook terug zou lopen, maar dat lijkt niet aan de orde te zijn. Al jaren zien we een licht stijgende verkoop, waarbij alleen 2024 een uitzondering is. In dat jaar viel het aantal verkochte wimpels iets terug, maar in 2025 herstelde de trend zich die tot en met 2023 zichtbaar was: elk jaar iets meer verkochte wimpels. De conclusie lijkt te zijn dat het aantal gebruikers nog steeds toeneemt, maar dat het gebruik per gebruiker afneemt.

Dat strookt met de stelling hierboven: mensen hebben meer activiteiten dan varen alleen. Ondanks het feit dat zij minder (vaak) varen, blijven mensen de wimpel kopen. Waarom de verkopen in 2024 licht daalden, is gissen. Een verklaring zou kunnen zijn dat we in 2024, voor het eerst in jaren, de wimpelprijs met € 5 verhoogden. In het verleden werd de wimpel elk jaar een euro duurder. Per 2017 is besloten de prijzen voor een aantal jaren vast te zetten en ze na een nader te bepalen aantal jaren in een keer met € 5 te verhogen. Er zou dus sprake kunnen zijn geweest van een “schrikeffect”. Als dat zo was, was de schrik maar van korte duur, want in als gezegd verkochten we nog nooit zo goed als in 2025. Doordat we in 2025 niet alleen hogere aantallen verkochte wimpels zagen dan in 2023, maar ook elke verkochte wimpel € 5 meer opbracht, is de wimpelomzet in 2025 naar een recordhoogte gestegen. We zien eveneens positieve ontwikkelingen op het vlak van de donateurs. Nog steeds kiezen mensen ervoor om zich structureel aan ons te verbinden door donateur te worden. In lijn daarmee zien we de bedragen die we aan vrijwillige bedragen extra binnen krijgen ook nog altijd toenemen. Ook lijkt het erop dat we vaker worden gevonden in het kader van schenkingen en nalatenschappen.

18 Jaarstukken 2025 Al met al is het hele gebeuren rondom de wimpelverkoop hiermee binnen onze begroting inmiddels een factor van formaat geworden. Met recht zouden we kunnen spreken van de recreant en toerist als zijnde “de 15e deelnemer in onze GR”. Op het vlak van de vrijwilligers was 2025 opnieuw een rustig jaar. De vrijwilligers krijgen het qua werkzaamheden steeds rustiger. Dat geldt zowel voor degenen die voor ons wimpels verkopen, als voor degenen die onze voorzieningen controleren. Deze trend loopt mooi in de pas met het steeds ouder worden van deze groep. Aangezien we dit al jaren aan zien komen (er komen geen nieuwe jonge vrijwilligers meer bij), zijn we al geruime tijd bewust aan het sturen om de organisatie onafhankelijk te maken van de inzet van vrijwilligers. Dat doet natuurlijk niets af aan de enorme waardering die wij hebben voor hun inzet in de jaren die achter ons liggen, toen hun bijdrage enorm was, en ook cruciaal. Wat heeft het gekost? * De verschillen tussen realisatie en begroting zijn opgenomen in de toelichting op de het overzicht baten en lasten Wimpels e.d.

Begroting 2025 Begroting 2025 na wijziging Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 Baten - 275.000 294.502 329.390 Lasten -20.000 -26.000 -27.158 -24.955 Saldo (voor bestemming) -20.000 249.000 267.344 304.435 Onttrekking uit reserves - - - Toevoegingen aan reserves - - - -50.000 Saldo (na bestemming) -20.000 249.000 267.344 254.435 Jaarstukken 2025 19

20 Jaarstukken 2025 2 Paragrafen Jaarstukken 2025 21 2.1 Lokale heffingen Bij Recreatieschap Marrekrite kennen we geen lokale heffingen zoals bij een gemeente of provincie. 2.2 Weerstandsvermogen Bij het opstellen van de begroting en jaarrekening dienen de voorzienbare en kwantificeerbare risico’s zo goed mogelijk in beeld te worden gebracht. We ontwikkelen hiervoor beleid in overleg met een financiële werkgroep, bestaande uit een afvaardiging van de deelnemers. Dat hangt samen met het inzicht in onze resterende vervangingsopgaven en onze baggeropgave. Op het moment dat we deze duidelijk hebben en deze financieel meerjarig is vertaald, weten we de impact op ons huidige weerstandsvermogen en kunnen we kijken wat een adequaat niveau is voor de resterende opgaven binnen onze begroting. We hanteren in deze jaarstukken de uitgangspunten zoals die tot nu toe golden. We beschouwen de Bestemmingsreserve Baggeren (BB) als ware het een voorziening totdat we via jaarlijks peilen zicht hebben gekregen op de structurele baggeropgave, zoals gemeld in het Plan van Aanpak Baggeren 2020-2030, dat eind 2020 door het algemeen bestuur is vastgesteld.

Ten aanzien van weerstandsvermogen en risicobeheersing dient ten minste te worden opgenomen: o inventarisatie van de weerstandscapaciteit, o In de paragraaf inventarisatie van de risico’s, o beleid omtrent de weerstandscapaciteit en de risico’s, o een kengetal voor: a. netto schuldquote b. netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen c. solvabiliteitsratio d. grondexploitatie e. structurele exploitatieruimte en f. belastingcapaciteit (n.v.t.), o een beoordeling van de onderlinge verhouding tussen de kengetallen in relatie tot de financiële positie. Weerstandscapaciteit De weerstandscapaciteit bestaat uit de middelen en mogelijkheden waarover Marrekrite beschikt om niet-begrote kosten te dekken. Deze weerstandscapaciteit bestaat uit een tweetal elementen: • Weerstandscapaciteit in de exploitatiesfeer: a. onvoorzien incidenteel en structureel (n.v.t.), b. onbenutte belastingcapaciteit (n.v.t.). 22 Jaarstukken 2025 • Weerstandscapaciteit in de vermogenssfeer: a. algemene reserve, b. bestemmingsreserve Innovatie en Ontwikkeling Recreatie (BIOR). De weerstandscapaciteit van Marrekrite bedraagt, gelet op de stand van de algemene reserve, zonder het onverdeelde resultaat ultimo 2025 € 3,68 miljoen. Beoordeling omvang van de risico’s Hoe komen we tot de benodigde weerstandscapaciteit? Bij iedere begroting en jaarrekening actualiseren wij de risico’s.

We gaan na of er nieuwe risico’s zijn bijgekomen en/of risico’s vervallen. Van de risico’s die we lopen, vindt een inschatting plaats van de omvang en van de kans dat het zich voordoet. Bij het bepalen van de omvang is ook van belang of het om een structureel of een incidenteel risico gaat. Afhankelijk van de mogelijkheden om de risico’s te beheersen, vindt vervolgens een correctie naar beneden plaats. Alle risico’s, na correctie, tellen we bij elkaar op. Dat totaal is de benodigde weerstandscapaciteit. In 2024 hebben we een notitie Weerstandsvermogen in het Algemeen Bestuur vastgesteld. In deze notitie verlaten we de beoordeling van het weerstandsvermogen via de salariskosten. We leggen vanaf dan een relatie tussen de weerstandscapaciteit en de solvabiliteit: met name vanwege de bijzondere omstandigheden dat we als Marrekrite in tegenstelling tot vele andere GR’s in relatie tot onze begrotingsomvang veel vaste activa hebben. Dat leidt tot een reëlere ratio van het weerstandsvermogen. Dat levert een minimaal benodigde weerstandscapaciteit op: deze bedraagt in 2025 € 2,85 miljoen. De ratio van het weerstandsvermogen berekenen we voor 2025 op 125%. Daarmee valt deze binnen de afgesproken marges van de nota Weerstandsvermogen.

Risico’s Baggeren en de relatie met de Bestemmingsreserve Baggeren De acties volgend uit het Plan van Aanpak Baggeren 2020-2030 richten zich, behalve op een paar specifieke projecten, vooral op het projectmatig aanpakken van ondieptes bij de meest populaire locaties. In 2025 hebben we, net als in 2024, goede voortgang weten te boeken op de projecten die in de planning stonden. Daarmee lijken we de jaren van moeizaam vooruitkomen definitief achter ons te laten. Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 1-1-2025 Mutaties 31-12-2025 1-1-2024 Mutaties 31-12-2024 A Algemene Reserve (AR) 3.614.242 -150.799 3.463.443 3.773.720 -159.478 3.614.242 B Bestemmingsreserve Baggeren (BB) 300.000 - 300.000 300.000 - 300.000 C Bestemmingsreserve Innovatie en Ontwikkeling Recreatie (BIOR) 214.138 - 214.138 164.138 50.000 214.138 Subtotaal reserves 4.128.380 -150.799 3.977.581 4.237.858 -109.478 4.128.380 Gerealiseerd resultaat 157.245 127.975 TOTAAL EIGEN VERMOGEN 4.134.826 4.256.354 Jaarstukken 2025 23 Tot 2024 hadden we vaak te maken vertragingen, veelal vanwege technisch inhoudelijk kwesties zoals de problemen rondom PFAS. Maar ook de ambitie om zaken te combineren, de beperkte personele capaciteit, e.d. speelden ons parten. Om de oplopende rentelasten van de langlopende lening te kunnen opvangen, hebben we de jaarlijkse begrotingslast voor baggeren teruggebracht naar € 200.000.

Hiermee is de cyclus van onderhoud van 24 naar 30 jaar gebracht. Onze inschatting op dit moment is, dat we hierdoor geen extra risico’s lopen. Met de kwaliteitsslag die we het afgelopen jaar hebben gemaakt zien we onze inspanningen ook daadwerkelijk “uitbetaald” worden. Omvang weerstandsvermogen De omvang van het weerstandsvermogen drukken we uit in een ratio. Ratio’s beschouwen we als een indicatie. De ratio voor het weerstandsvermogen berekenen we aldus (x 1000): De ratio van het weerstandsvermogen moet minimaal 100% zijn om als “voldoende” te kwalificeren. In de nota Weerstandsvermogen houden we een bandbreedte tussen de 100% en 140% aan, waarbuiten aanvullende acties nodig zijn. De huidige waarde voor 2025 valt buiten deze bandbreedte. Dat komt doordat onttrekkingen niet (volledig) hebben plaatsgevonden. Bestemmingsreserves Naar aanleiding van de Notitie Reserves en Voorzieningen (december 2019) is het aantal bestemmingsreserves waarover Marrekrite kon beschikken, sterk teruggebracht. Ook de (structurele) verrekening met de programmasaldi behoort al enige jaren tot het verleden. Wat op dit moment resteert, is een bestemmingsreserve Baggeren, die we vanwege de reeds gememoreerde vervolgacties, behandelen als ware het een voorziening. De jaarlijkse sets nieuwe peildata leveren steeds betrouwbaardere prognoses.

Het onderhoud aan damwanden en steigers is met de grootschalige investeringen in de vervangingsopgave relatief beperkt geworden, waarmee de noodzaak voor een specifieke onderhoudsreserve afwezig is. Waar we vroeger spaarden voor “planmatig vervangingsonderhoud” worden onze (vervangings)investeringen nu geactiveerd. De daarmee samenhangende kapitaallasten bekostigen we via de exploitatie. Het dagelijks (klein) onderhoud aan onze voorzieningen, dat als gezegd tegenwoordig heel beperkt is, bekostigen we eveneens vanuit de exploitatie. Weerstandsvermogen Beschikbare weerstandscpaciteit 3.678 Ratio van het = = = 165% weerstandsvermogen Benodigde 2.223 weerstandscapaciteit 24 Jaarstukken 2025 Stille en geheime reserves Marrekrite heeft (meestal ten behoeve van de steigers en damwanden) meerdere kavels water, drassige oevers en landbouwgrond in bezit. Deze gronden zijn indertijd “om niet” verkregen en hebben daardoor geen waardering op de balans. Dergelijk bezit noemt men stille reserves. Op grond van BBV is het niet toegestaan deze bezittingen te herwaarderen. De (historische) verkrijgingsprijs is in dit geval de waarderingsgrondslag. Op de balansdatum is de omvang van de stille reserves derhalve niet bepaald. Marrekrite kan besluiten een deel van dit bezit in de toekomst te verkopen. Grondslag voor verkoop is altijd een taxatie van het betreffende bezit.

Verkoop-baten lichten wij, conform de Financiële Verordening (vanaf € 25.000) in de tussentijdse rapportage of de jaarrekening toe als een incidentele bate. In 2025 hebben er geen verkopen plaatsgevonden. Financiële kengetallen Zoals we bij de introductie in deze paragraaf hebben aangegeven, zijn niet alle kengetallen voor Marrekrite van toepassing. In onderstaande tabel zijn alleen de relevante kengetallen opgenomen. Netto schuldquote De netto schuldquote geeft aan in welke mate sprake is van een overschot of tekort aan liquide middelen. In de loop van 2025 voorzagen we een tekort aan liquide middelen. Eerste hebben we een kortlopende lening aangetrokken en in oktober een langlopende lening via de BNG van ¤ miljoen. Solvabiliteit De solvabiliteitspositie van een onderneming of instelling geeft een beeld van de mate waarin zij in staat is haar toekomstige verplichtingen te voldoen. Het geeft de verhouding tussen eigen vermogen en totaal vermogen aan. De solvabiliteitpositie van Marrekrite is en blijft uitstekend in 2025, maar is wel dalend als gevolg van de aangetrokken (lange) geldlening in 2022 en de nieuwe lening in 2025 gecombineerd met een daling van het eigen vermogen als gevolg van de afbouw van het vermogen.

Jaarstukken 2025 Jaarrekening Begroting Jaarrekening Kengetallen 2024 2025 2025 Netto schuldquote 207% 306% 252% Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen 207% 306% 252% Solvabiliteitsratio 38% 33% 33% Structurele exploitatieruimte 9% 8% 10% Grondexploitatie nvt nvt nvt Belastingcapaciteit nvt nvt nvt Jaarstukken 2025 25 Structurele exploitatieruimte Dit kengetal geeft aan hoe groot de structurele vrije ruimte van een onderneming of organisatie is binnen de jaarrekening. Hoe hoger het kengetal, hoe beter. Deze structurele vrije ruimte is met het nieuwe financiële beleid toegenomen, omdat het rekeningresultaat bestaat uit de resultaten van alle programma’s tezamen en er geen automatische storting of onttrekking meer plaatsvindt in relatie tot de bestemmingsreserves. De structurele exploitatieruimte is in verhouding tot voorgaand boekjaar gestegen. Het structurele resultaat ten opzichte van het voorgaande boekjaar is verbeterd, onder andere vanwege lagere uitgaven aan loonkosten. 2.3 Onderhoud kapitaalgoederen Aanlegvoorzieningen Als al onze ca. 700 aanlegplaatsen op ruim 300 locaties achter elkaar zouden worden gelegd, hebben we circa 33 km aanlegvoorziening in de vorm van steigers en damwanden in beheer op de mooiste plekken in het buitengebied van de provincie. Daarvan liggen sinds eind 2020 in totaal 100 MarBoeien op het water.

Containers Onze circa 120 containers (recreatie-afval) blijven ‘s winters in het veld staan, maar worden dan wel grotendeels afgesloten. Ze worden jaarlijks gecontroleerd en - indien nodig – door de schipper van de milieuboot gerepareerd. Daarmee wordt de kwaliteit bewaakt en de levensduur verlengd. Wanneer reparatie niet langer toereikend is, worden jaarlijks enkele containers vervangen door nieuwe exemplaren. Inspectievaartuig MK1 Onze eerste echte werkboot is halverwege 2013 aangeschaft en wordt in 15 jaar afgeschreven (tot 2028). Het schip ligt, sinds we in 2022 naar Uitwellingerga zijn verhuisd, “voor huis” in het water. Aanvankelijk besteedden we het technisch onderhoud aan onze schepen nog uit, maar sinds wij beschikken over een buitenploeg met meerdere technisch goed onderlegde collega’s, doen wij veel onderhoud aan onze schepen zelf. Ook kleine verbouwingen en aanpassingen doen we doorgaans in eigen beheer. TOTAAL MARREKRITE Begroting 2025 Begroting 2025 na wijziging Jaarrekening 2025 Jaarrekening 2024 Saldo structurele baten en lasten -66.098 -20.021 168.245 73.975 Saldo incidentele baten en lasten 28.918 -11.000 -11.000 54.000 -37.180 -31.021 157.245 127.975 26 Jaarstukken 2025 Groot onderhoud, zoals het inbouwen / reviseren van motoren of groot schilderwerk, besteden we uit, hoewel we ook daar de nodige hand- en spandiensten bij verlenen.

Dat alles maakt dat wij onze vier werkschepen tegen zeer scherpe lasten op het water kunnen houden. Milieuboot MK2 De milieuboot (“afvalcontainerboot”) MK2 is eind 2013 van Boarnsterhim overgenomen en wordt ingezet om er het recreatie-afval mee in te zamelen. De verwerking dit afval is een taak van Omrin. In 2014 is een bijboot met motor en trailer aangeschaft om op moeilijk bereikbare locaties afval op te kunnen halen. Zoals hierboven aangegeven, doen we zoveel mogelijk onderhoud aan het schip zelf. De laatste jaren heeft dit nogal wat om handen gehad. De boot is decennia lang intensief gebruikt en vlot achter elkaar moesten we het ene na het andere cruciale onderdeel vervangen, waaronder recent nog de hoofdmotor. Helaas zijn we er nog niet. Vanwege de strenge regelgeving in de binnenvaart is er opnieuw gekeken naar de stabiliteit van het vaartuig. Ook daar blijkt dat er stevige aanvullende maatregelen nodig zijn om aan de eisen te voldoen. Eind 2023 zijn er in overleg met de Inspectie afspraken gemaakt, zodat de inzet van het schip veilig kon worden gesteld. Er werden tijdelijk zogenaamde “zwembandjes” gemonteerd. In het najaar van 2025 werd een aanvang gemaakt met een structurele oplossing. In dat kader is een marktconsultatie uitgevoerd door gesprekken te voeren met drie scheepswerven. Dit om inzicht te krijgen in de beste aanpak en de bijbehorende kosten.

Op basis van deze gesprekken zijn de aangedragen opties en randvoorwaarden door ons uitgewerkt in een beslisboom. Hieruit kwam als beste oplossing naar voren om het bestaande voor- en middenschip te verbreden. In juli 2025 is deze aanpassing aanbesteed en in oktober zijn de werkzaamheden gestart. Verder is besloten om meteen de kraan vervangen, die tevens het einde van haar technische levensduur had bereikt. De oorspronkelijke begroting van € 200.000 is in de tussenrapportage bijgesteld tot € 265.000, niet als gevolg van tegenvallers, maar als gevolg van diverse aanvullende maatregelen ter verbetering van de stabiliteit, efficiëntie, veiligheid en duurzaamheid van het vaartuig. Door een deel van deze aanpassingen kunnen meer werkzaamheden in eigen beheer worden uitgevoerd, wat op termijn kostenbesparend werkt en de extra investering ruimschoots compenseert. Met de onderhanden ingrepen kan het schip naar verwachting weer jarenlang vooruit en blijven grote kosten de komende jaren naar verwachting achterwege, regulier onderhoud daargelaten. We hebben de restboekwaarde van de oude elementen van de MK2 in deze jaarrekening afgewaardeerd. Duwponton Het duwponton is 4 x 5 meter groot en is in 2010 aangekocht om (destijds) schapen te vervoeren en kleine onderhoudswerkzaamheden te doen. Dit ponton schrijven we in 20 jaar af en is dus eind 2030 afgeschreven.

Het ponton is in de afgelopen jaren slechts beperkt ingezet. Gezien de huidige goede staat is in 2025 besloten dat een aanpassing van het ponton het geschikt maakt voor het vervoeren van maaimaterieel, wat efficiencyvoordelen oplevert. Jaarstukken 2025 27 Installatie YOSS Onze mobiele Yoss-vuilwaterpomp is in 2014 tweedehands aangeschaft ten behoeve van het project “Vuilwaterboot”. De installatie staat niet op de balans en is opgeslagen in Uitwellingerga. Húskes Zoals hierboven reeds is gememoreerd, hebben onze drie Húskes het afgelopen seizoen niet op het water gelegen. Er is een doorstart van de dit initiatief nodig, waarbij rollen, taken en financiering eerst goed moeten worden afgestemd. Het is heel belangrijk voor de waterkwaliteit en voor ons imago als watersportgebied dat onze deelnemers en Wetterskip hierover goede afspraken maken. In 2025 is binnen het PBOW afgesproken om te inventariseren of de Húskes opnieuw in gebruik kunnen worden genomen. In samenspraak met onder andere het Wetterskip is besloten om eerst één Húske aan een grondige testfase te onderwerpen. In samenwerking met het CEW is hiervoor eind 2025 een plan van aanpak opgesteld. De uitvoering van deze test staat gepland voor begin 2026 en moet duidelijkheid geven over de werking en eventuele noodzakelijke aanpassingen om het Húske weer in bedrijf te nemen en de bekostiging ervan.

Borden netwerken De knooppuntborden, dragers en informatiepanelen van de knooppuntnetwerken en de TOP- zuilen blijven formeel in eigendom van de gemeenten. Ook de vervangingskosten worden doorberekend aan de gemeenten. Hetzelfde geldt voor de toeristische overstappunten. In totaal is ruim 2.800 km fietspad in ons werkgebied voorzien van knooppuntbebording (868 knooppunten). Op het gebied van wandelen geldt dat ruim 3.900 km wandelpad is voorzien van 2.106 knooppunten. Eind 2025 waren er in totaal 30 TOP’s gerealiseerd. Kantoorinventaris De kantoorinventaris is inmiddels volledig afgeschreven. Vanwege de activeringsgrens van € 25.000 zullen de meeste lasten voor inventaris in de toekomst via de exploitatie lopen. 2.4 Financiering We handelen conform onze Financiële Verordening 202 | 5. Langlopende schulden kenden we in 2022 voor het eerst in de geschiedenis van Marrekrite. De liquide middelen zijn bij banken ondergebracht als rekening courant tegoeden. We hebben inmiddels rentelasten uit vreemd vermogen als gevolg van een aangetrokken langlopende geldlening via de gemeente Súdwest | -Fryslân van € 4,0 miljoen, waarvan in 2023 het eerste deel is afgelost. Daarnaast hebben we | rentelasten vanwege een langlopende lening aangetrokken per oktober 2025 (30 jaar) en een kortlopende lening tot oktober 2025.

We hebben de langlopende lening die we in 2024 hebben aangetrokken (1 jaar en twee dagen) afgelost in 2025. Voor de volledigheid geven we de maxima voor zowel de renterisiconorm als de kasgeldlimiet: o | de renterisiconorm bedraagt 20% van de grondslag, zijnde het begrotingstotaal (lasten) van het betreffende boekjaar (€ 2,68 miljoen); de renterisiconorm bedraagt € 0, | 54 miljoen en heeft betrekking op de vaste schuld. o | de kasgeldlimiet bedraagt voor gemeenschappelijke regelingen 8,20% van het begrotingstotaal (lasten) van het betreffende boekjaar. De kasgeldlimiet bedraagt € 0, | 22 miljoen. In 2025 hebben we als Marrekrite de renterisiconorm | overschreden (vanwege de herfinanciering van de | in 2024 aangetrokken langlopende lening) en zijn we binnen de kasgeldlimiet gebleven. Rente-omslag De rente-omslag wordt bepaald door het totale rentesaldo te relateren aan de totale boekwaarde en geeft daarmee de gemiddelde rente over de investeringen weer. Omdat Marrekrite in het verleden grotendeels heeft gefinancierd met eigen vermogen is de rente | - omslag (veel) lager dan de rente op de aangetrokken langlopende geldlening. Inmiddels is de lange rente gestegen en de rentevergoeding over de tegoeden in de rijksschatkist daalt inmiddels. De markt verwacht nog een verdere | stijging van de lange rente. De r | ente-omslag bedraagt op rekeningbasis | 1,11% (begroting 1,46%).

De rentetoerekening is daarop aangepast bij de jaarstukken. 28 | Jaarstukken 2025 Jaarstukken 2025 29 Schatkistbankieren In 2013 is een rekening courant geopend in het kader van (het verplicht) Schatkistbankieren. De overheid stelt ook gemeenschappelijke regelingen verplicht hieraan deel te nemen. Een nadelig gevolg – in normale marktomstandigheden - is het verlies van rente-inkomsten. Ten aanzien van het Schatkistbankieren geldt per 1 juli 2021 een minimaal drempelbedrag van € 1.0 miljoen. De norm voor het bepalen van het drempelbedrag bij een lagere overheid bedraagt per 1 juli 2021 2,0% van het begrotingstotaal aan lasten, ergo € 54.000. Marrekrite dient daarom per 1 juli 2021 een (minimale) drempel aan te houden van €1.0 miljoen. In 2025 heeft Marrekrite de drempel niet overschreden. Renteschema Jaarrekening 2025 a. externe rentelasten over de korte en de lange financiering rente opgenomen langlopende leningen 133.525 rente kortlopende schulden - b. externe rentebaten: -18.057 geldleningen woningbouw - hypothecaire geldleningen - overige geldleningen - Totaal door te rekenen externe rente (1) 115.469 c. aan grondexploitatie door te belasten rente - rente van projectfinanciering door te belasten aan taakvelden Saldo door te rekenen rente (2) - d1. Rente over eigen vermogen (3) - d2.

Rente over voorzieningen (4) - Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente (1+2+3+4) 115.469 e. werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (=rente-omslag) 115.469 f. Renteresultaat op het taakveld treasury - boekwaarden per 01-01 totale boekwaarde staat C 10.386.551 Correctie boekwaarde (verstrekte leningen) - Boekwaarde excl. leningen derden 10.386.551 OMSLAGRENTE MARREKRITE 1,11% Berekening benutting drempelbedrag Schatkistbankieren 2025 Begrotingsbedrag verslagjaar 2.682.572 Drempelbedrag 2,0% van het begrotingsbedrag (per 01/07/2021) 53.651 Minimaal drempelbedrag per 01/07/2021 1.000.000 1e kwartaal 2e kwartaal 3e kwartaal 4e kwartaal Buiten schatkist 250.695 72.192 106.366 876.404 Ruimte onder drempel 749.305 927.808 893.634 123.596 Overschrijding van het drempelbedrag - - - - 30 Jaarstukken 2025 2.5 Bedrijfsvoering Het grootste deel van de kosten binnen het programma Bedrijfsvoering bestond tot nu toe uit de salariskosten van de vaste medewerkers. In 2025 hebben we, zoals eerder geschetst, 2 nieuwe collega’s kunnen aanstellen. Voor het overige waren er geen mutaties. Met ingang van de Jaarstukken 2019 rekenen we, voor zover mogelijk, de loonkosten als directe kosten toe aan de verschillende programma’s, inclusief een opslag voor overhead. De niet toe te rekenen loonkosten en de overige indirecte kosten blijven achter op het programma Bedrijfsvoering.

Voor speciale projecten en/of in het geval dat specifieke kennis noodzakelijk is dat niet binnen de organisatie aanwezig is, huren we tijdelijk externe medewerkers of adviseurs in. Digitalisering/ICT Voor het digitale beheer van onze voorzieningen maken we gebruik van het beheerprogramma C-TIP . Hierin staan alle data over onze voorzieningen opgenomen. Relevante data hieruit wordt gedeeld met derden. Twinfield, ons financiële pakket, is adequaat voor een relatief kleine organisatie als de onze. Het is niet specifiek ontwikkeld voor overheidsorganisaties, maar met behulp van een intermediair hebben we de afgelopen jaren een passende inrichting van onze administratie kunnen maken, die voldoet aan de wet- en regelgeving die zo specifiek is voor de overheid (BBV). ICT-ondersteuning, zowel hardware als infrastructuur, wordt extern ingehuurd. Sinds 2024 werken we met een clouddienst. Daarmee zijn we ook qua ICT goed toegerust op de toekomst.

directeur 0,89 officemanager 0,73 medewerker communicatie 1,00 senior beleidsadviseur 0,67 teamleider beheer en onderhoud 1,00 projectleider landrecreatie 0,89 technisch medewerker watersport 0,78 schipper milieuboot 0,89 medewerker groenonderhoud 1,00 medewerker groenonderhoud 1,00 coördinator Routebureau 0,63 medewerker Routebureau 0,71 TOTAAL 10,19 Personele bezetting 2025 Jaarstukken 2025 31 Rechtmatigheid Vanaf verslagjaar 2023 stelt niet de accountant, maar het dagelijks bestuur de verantwoording over de rechtmatigheid op. De commissie BBV heeft hiervoor een standaardtekst opgesteld. Deze rechtmatigheidsverantwoording is een verplicht onderdeel van onze Jaarrekening 2025. In deze opgestelde standaardtekst wordt gesproken over afwijkingen. Onder afwijkingen wordt verstaan: posten die niet rechtmatig tot stand zijn gekomen (fouten), en posten waarbij voor het dagelijks bestuur ten aanzien van de rechtmatigheid onduidelijkheid bestaat (onduidelijkheden). Hierbij is belangrijk om op merken dat deze “onduidelijkheden” niet gelijk zijn aan de formele onzekerheden in de controle van de externe accountant. Vanuit de interne controle kan er informatie worden verkregen over onduidelijkheden, die twijfel over de rechtmatigheid oproepen. Een voorbeeld hiervan is dat juristen van mening zouden kunnen verschillen over een aanbesteding.

Onduidelijkheid over interpretatie, uiteenlopende oordelen over de rechtmatigheid en de daarmee verband houdende lasten, kunnen aangemerkt worden als onduidelijkheden. Het kader van de (financiële) rechtmatigheidsverantwoording bestaat uit de volgende criteria: a. begrotingscriterium, b. voorwaardencriterium, c. misbruik en oneigenlijk gebruik (M&O). Bovenstaande criteria komen expliciet tot uitdrukking in de rechtmatigheidsverantwoording. Rechtmatigheidscriteria die ook de getrouwheid raken, zijn geen onderdeel van de rechtmatigheidsverantwoording. Bijvoorbeeld: de constatering van een verslaggevingsfout is geen onderdeel van de rechtmatigheidsverantwoording. Ook bijvoorbeeld de constatering dat een post in de jaarrekening niet voldoet aan de uitgangspunten van het BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) hoeft niet opgenomen te worden in de rechtmatigheidsverantwoording. Actualisatie controleverordening, financiële verordening en normenkader Het normenkader en de financiële verordening zijn in 2025 geactualiseerd en aangepast aan meest actuele wet- en regelgeving (BBV en Bado). Verantwoordingsgrens: we hanteren een bedrag van € 50.000 De goedkeuringstoleranties zijn vastgelegd in het Normenkader 2025. In het eerder genoemde Bado staan de minimumeisen voorgeschreven voor de, in de controle te hanteren, toleranties.

De goedkeuringstolerantie wordt berekend als een percentage van de totale lasten. Als wordt afgeweken van de goedkeuringstoleranties zoals opgenomen in dit besluit, licht de accountant dit toe in zijn controleverklaring. De in 2025 vastgestelde goedkeuringstoleranties zijn: De goedkeuringsgrenzen voor het bepalen van de rechtmatigheidsverantwoording zijn gewijzigd ten opzichte van 2024: Fouten en/of onduidelijkheden als omschreven in de notitie rechtmatigheidsverantwoording (de afwijkingen) worden alleen in de rechtmatigheidsverantwoording vermeld, indien de door het algemeen bestuur gestelde verantwoordingsgrens voor rechtmatigheid is overschreden. De totale lasten van de jaarrekening 2025 van Marrekrite zijn ca. € 2,68 miljoen. Voor het boekjaar 2025 is de verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheid dus een bedrag van € 50.000,- (naar beneden afgerond | op € 10.000). In de paragraaf Bedrijfsvoering in de jaarrekening dient, op basis van de Kadernota rechtmatigheid van de commissie BBV, aanvullende informatie opgenomen te zijn over de financiële rechtmatigheid. Het dagelijks bestuur beschrijft in deze paragraaf welke ac | ties ondernomen worden om vermelde afwijkingen in de toekomst te voorkomen. Rapporteringsgrens: we hanteren een bedrag van € 2 | 0.000 Naast de goedkeuringstolerantie is er tevens een zogenaamde rapporteringstolerantie.

Hierbij wordt gedoeld op het bedrag waarboven de accountant | , voor wat betreft geconstateerde fouten of onzekerheden in de jaarrekening | , heeft te rapporteren in het accountantsverslag. Analoog hieraan stelt het algemeen bestuur voor de rechtmatigheidsverantwoording een rapporteringsgrens vast, waarboven geconstateerde onrechtmatigheden in de paragraaf Bedrijfsvoering worden opgenomen. De voor het verslagjaar 202 | 5 gehanteerde rapporteringsgrens bedraagt € 20.000,- (naar beneden afgerond op € 10.000 | ). De overige geconstateerde -acceptabele- begrotingsonrechtmatigheden | zijn toegelicht in hoofdstuk 3.5. Verbijzonderde interne controle (VIC) Omdat Marrekrite als kleine organisatie niet in staat is om onafhankelijk een Verbijzonderde Interne Controle uit te voeren, hebben we de gemeente Súdwest | -Fryslân gecontracteerd om voor ons deze controle op de rechtmatigheid uit te voeren. De bevindingen van de VIC zijn afgestemd met de accountant en | zijn terug te vinden in | deze paragraaf, met in achtneming van de rapportagegrens. Tevens | staan hier de verbetervoorstellen en/of beheersmaatregelen | vermeld, die het dagelijks bestuur voorstelt voor de toekomst.

32 | Jaarstukken 2025 Jaarstukken 2025 33 Toelichting + verbetervoorstellen en/of beheersmaatregelen Begrotingscriterium Alle begrotingsonrechtmatigheden op de programma’s accepteren we op grond van de in de Financiële Verordening beschreven regels. Deze tellen daarom niet mee voor het rechtmatigheidsoordeel. Het betreffen zowel overschrijdingen als onderschrijdingen van de baten en de lasten. De begrotingsonrechtmatigheden aan de lastenkant bedragen € 7.342. Deze lichten we op grond van de Financiële verordening verder niet toe. De overige begrotingsonrechtmatigheden bedragen € 1.212.343 en zijn opgenomen in de tabel hieronder. Deze beschouwt het dagelijks bestuur als acceptabel op grond van de Financiële verordening. Deze begrotingsonrechtmatigheden worden tekstueel toegelicht onder 3.5. Ten aanzien van het begrotingscriterium zijn de investeringskredieten niet overschreden. De getroffen beheersmaatregelen zijn nog steeds effectief. De urenbesteding die achteraf wordt toegerekend aan de investeringen was weliswaar hoger dan begroot, maar valt binnen de beschikbaar gestelde investeringskredieten. Voorwaardencriterium De inkoop van leveringen ten behoeve van onze aanlegvoorzieningen is ten aanzien van een leverancier onrechtmatig. Deze conclusie komt voort uit de spend-analyse die vanuit de verbijzonderde interne controle is uitgevoerd.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://weststellingwerf.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/0c9cc3a2-aad3-4dd3-9bbb-c9dbb224bf1b?agendaItemId=680ca478-e59a-47f1-bd5b-ff15eb099378