CConstaterende datWeststellingwerf
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 4 - Bijlagen GoFlo (D2026-00040162)

Algemene Raadscommissie 28 september 2026, gemeente WeststellingwerfBij agendapunt: Advies recreatiepark Elsweg-Mauritsweg98.726 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 4 van 11

Volgens vaste jurisprudentie van de Afde- ling bestuursrechtspraak van de Raad van State is het uitgangspunt dat voor gevoelige functies, zoals verblijfsrecreatieve voorzieningen, een afstand van 50 m wordt aangehouden tot Bijlage 5 - m.e.r.-beoordeling 111 percelen waarop bestrijdingsmiddelen (kunnen) worden toegepast.4 Aan de zuidzijde van het projectgebied ligt een perceel met een agrarische bestemming, waar op grond van de gel- dende bestemming gewasbeschermingsmiddelen kunnen worden toegepast (zie afbeelding 3.6). Het gaat om het perceel kadastraal bekend als ‘Noordwolde M 1134’. Overige percelen liggen buiten de grens van 50 m van het gebied waarbinnen verblijfsrecreatie zal plaatsvinden (zie afbeelding 3.7). Met de grondeigenaar van het agrarische perceel is privaatrechtelijk over- eengekomen dat er een ‘spuitvrije zone’ van 50 meter wordt gehanteerd. In deze zone wordt de teelt voortgezet, maar het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen per direct uitgesloten. Er is ook toestemming voor de eventueel latere opname van de spuitvrije zone in het omge- vingsplan. Hiermee is het aspect ‘volksgezondheid’ voor het planvoornemen voldoende afge- wogen. Afbeelding 3.7 Afstanden spuitvrije zone (bron: perceelloep.nl) Conclusie Uit de beoordeling blijkt dat ter plaatse van het projectgebied sprake is van een aanvaardbaar woon- en verblijfsklimaat.

Ook vanuit het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen bestaan geen belemmeringen voor het planvoornemen. Vanuit het aspect gezondheid z ijn daarom geen aanzienlijke milieueffecten te verwachten. 3.12 Duurzaamheid Effecten Het planvoornemen zet in op zorgvuldig en duurzaam ruimtegebruik door recreatieve functies te concentreren nabij de recreatieve zone aan de rand van Noordwolde. De bebouwing blijft beperkt in omvang en dichtheid en wordt landschappelijk ingepast volgens een specifiek ste- denbouwkundig ontwerp, waarbij het oorspronkelijke verkavelingspatroon van het heideont- ginningslandschap opnieuw leesbaar wordt gemaakt (zie paragraaf 2.2). Door de aanleg van een nieuwe houtsingel met streekeigen beplanting wordt de biodiversiteit versterkt. Verhar- ding wordt tot een minimum beperkt en grotendeels uitgevoerd in halfverharding. Hemelwa- ter wordt op eigen terrein gebufferd via een wadi. De recreatiewoningen worden verhoogd gerealiseerd, zodat infiltratie en ecologische verbindingen behouden blijven. Met 4 Zie: ECLI:NL:RVS:2013:BY8000. Bijlage 5 - m.e.r.-beoordeling 112 zonnepanelen wordt bijgedragen aan energie-efficiëntie. De centrale, bedrijfsmatige exploita- tie waarborgt het duurzame karakter van de recreatieve functie. Daarmee levert het plan een positieve bijdrage aan een evenwichtige en duurzame ontwikkeling van de fysieke leefomge- ving.

Conclusie Het planvoornemen voorziet in zorgvuldig ruimtegebruik en bevat verschillende maatregelen op het gebied van biodiversiteit, waterhuishouding, klimaatadaptatie en energie. Daarmee le- vert het plan een positieve bijdrage aan een duurzame ontwikkeling van de fysieke leefomge- ving. Vanuit het aspect duurzaamheid zijn daarom geen aanzienlijke milieueffecten te ver- wachten. 3.13 Lichthinder Effecten Binnen het recreatiepark wordt uitsluitend de hoogst noodzakelijke terreinverlichting toege- past. Bij de verdere uitwerking van de verlichting wordt rekening gehouden met vleermuizen en met de dassenpassage. De verlichting wordt laag boven maaiveld aangebracht, naar bene- den gericht en zodanig uitgevoerd dat uitstraling naar de omliggende houtwallen, bosranden en de dassenpassage wordt voorkomen. Door deze wijze van verlichten blijven negatieve ef- fecten op fauna beperkt. Tevens wordt lichthinder voor omwonend en en recreanten voorko- men. De ligging van het recreatiepark binnen een besloten ‘boskamer’ en de aan te leggen terreinbeplanting beperken daarnaast de zichtbaarheid van de verlichting vanuit de omgeving. Er is in dit opzicht sprake van een ETFAL. Conclusie De terreinverlichting wordt op een natuurvriendelijke wijze uitgevoerd en is zodanig vormge- geven dat lichthinder voor flora, fauna, omwonenden en recreanten zoveel mogelijk wordt voorkomen.

De uitvoering en instandhouding van de terreinverlichting overeenkomstig deze uitgangspunten worden geborgd door middel van een voorwaardelijke verplichting. Vanuit het milieuaspect lichthinder zijn daarom geen aanzienlijke milieueffecten te verwachten. Bijlage 5 - m.e.r.-beoordeling 113 4. Conclusie Uit deze m.e.r.-beoordeling blijkt dat het planvoornemen, gelet op de aard, omvang en ligging van het project en de kenmerken van de potentiële effecten, niet leidt tot aanzienlijke milieu- effecten. Uit de beoordeling van de relevante milieuaspecten volgt dat sprake is van een aan- vaardbaar woon- en verblijfsklimaat en dat de voorgenomen ontwikkeling geen onevenredige gevolgen heeft voor de fysieke leefomgeving. De in deze m.e.r.-beoordeling beschreven maat- regelen, waaronder de landschappelijke inrichting, de waterhuishoudkundige voorzieningen, de dassenpassage, de natuurvriendelijke terreinverlichting, de bereikbaarheid voor de brand- weer, de bluswatervoorzieningen en het archeologisch vervolgonderzoek, worden waar nodig geborgd door middel van voorschriften dan wel voorwaardelijke verplichtingen bij de omge- vingsvergunning. Daarmee is verzekerd dat de uitgangspunten van deze m.e.r .-beoordeling ook bij de uitvoering van het project worden nageleefd. Het opstellen van een milieueffectrap- port is daarom niet noodzakelijk.

Bijlage 5 - m.e.r.-beoordeling 114 COLOFON Opdrachtgever Westerseveld BV Rapportage Gorissen Ruimtelijk Advies BV info@gorissenadvies.nl Datum 12 augustus 2026 Status DEFINITIEF Copyright @2026 Gorissen Ruimtelijk Advies. Niets uit dit document mag worden verveelvou- digd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm, elektronisch op ge- luidsband of op welke andere wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestem- ming. Bijlage 5 - m.e.r.-beoordeling 115 1 ++ Quickscan Ecologie Realisatie Eco-vakantiepark te Noordwolde 2025 Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 116 COLOFON BUREAU FAUNAX B.V. Tijnjedyk 89 8936 AC Leeuwarden 0683772548 info@faunax.nl www.faunax.nl Lid van Netwerk Groene Bureaus Quickscan Ecologie Realisatie Eco-vakantiepark te Noordwolde Leeuwarden, juni 2025 In opdracht van: Buitenplans Projectontwikkeling B.V. Uitvoering: Bureau FaunaX B.V. Veldwerk & rapportage: Dhr. R. Fokker Autorisatie: Dhr. E.P. de Boer Foto’s voorpagina: Impressie van het plangebied. © Bureau FaunaX B.V. Gebruik en overname van gegevens alleen toegestaan met volledige bronvermelding: Bureau FaunaX B.V. (2025). Quickscan Ecologie/ Realisatie Eco-vakantiepark te Noordwolde. Rapport 25110. Bureau FaunaX B.V., Leeuwarden.

Niets uit dit drukwerk mag door anderen dan de opdrachtgever worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook zonder voorafgaande toestemming van Bureau Faunax B.V., behoudens voor zover dit drukwerk wettelijk een openbaar karakter heeft gekregen. Dit drukwerk mag zonder genoemde toestemming niet worden gebruikt voor enig ander doel dan waarvoor het is vervaardigd. Disclaimer: In deze rapportage worden de resultaten van een onafhankelijk onderzoek behandeld. Bureau FaunaX B.V. heeft een adviserende rol en spreekt zich niet uit over de wenselijkheid van het plan waarop dit onderzoek betrekking heeft. Dit onderzoek is zo zorgvuldig en nauwkeurig mogelijk uitgevoerd. Het voorkomen van beschermde soorten is echter onvoorspelbaar. Aan dit rapport kunnen geen rechten worden ontleend. Wanneer deze rapportage, op wat voor manier dan ook, wordt aangepast en/of aangevuld door een partij anders dan Bureau FaunaX B.V., verliest deze rapportage zijn validiteit en geldigheid. Gegevens die afkomstig zijn uit de NDFF (Nationale Databank Flora en Fauna) mogen niet zonder toestemming van BIJ12 worden verstrekt aan derden of op enige andere wijze openbaar gemaakt worden. Op dit onderzoek zijn onze algemene voorwaarden van toepassing, zoals gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel te Leeuwarden.

Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 117 INHOUDSOPGAVE 1. INLEIDING ..................................................................................................................... 4 1.1 Aanleiding ................................ ................................ ................................ .................... 4 1.2 Doel ................................ ................................ ................................ ............................... 5 1.3 Onderzoeksopzet ................................ ................................ ................................ .......... 5 1.4 Karakteristiek plangebied en planvoornemen ................................ ............................ 6 2 RESULTATEN QUICKSCAN ........................................................................................... 8 2.1 Flora ................................ ................................ ................................ .............................. 8 2.2 Vogels ................................ ................................ ................................ ........................... 8 Jaarrond beschermde vogelnesten ................................ ................................ .............. 8 2.3 Zoogdieren ................................ ................................ ................................ ...................

9 Vleermuizen ................................ ................................ ................................ ................. 9 Overige zoogdieren ................................ ................................ ................................ ..... 10 2.4 Reptielen................................ ................................ ................................ ....................... 11 2.5 Amfibieën ................................ ................................ ................................ ..................... 11 2.6 Vissen ................................ ................................ ................................ .......................... 12 2.7 Ongewervelden ................................ ................................ ................................ ........... 12 2.8 Gebiedsbescherming ................................ ................................ ................................ ... 12 Stikstofgevoeligheid ................................ ................................ ................................ .... 13 2.9 Houtopstanden ................................ ................................ ................................ ........... 13 3 SAMENVATTING EN CONCLUSIES ............................................................................. 14 3.1 Overzicht beschermde soorten ................................

................................ .................. 14 3.2 Effectbespreking en aanbevelingen ................................ ................................ ............ 14 3.3 Overzicht vervolgstappen ................................ ................................ ........................... 15 4 LITERATUUR EN BRONNEN ....................................................................................... 16 BIJLAGE I WET- EN REGELGEVING ................................................................................. - 1 - Ow Soortbescherming ................................ ................................ ................................ ........ - 1 - Ow Gebiedsbescherming ................................ ................................ ................................ ... - 4 - Ow Houtopstanden ................................ ................................ ................................ ........... - 5 - Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 118 4 1. INLEIDING 1.1 Aanleiding De initiatiefnemer is voornemens een kleinschalig eco-vakantiepark te realiseren op een agrarisch perceel aan de Elsweg te Noordwolde. Ruimtelijke plannen zoals deze dienen te worden beoordeeld op uitvoerbaarheid, onder meer in relatie tot de natuurwetgeving.

Zo dient te worden onderzocht of als gevolg van de uitvoering van het plan sprake is van effecten op wettelijk beschermde soorten flora en fauna en/of natuurgebieden (Natura 2000, NatuurNetwerk Nederland, weidevogelgebieden en/of ganzenfoerageergebieden), alsook in het kader van houtopstanden. Om hierin inzicht te krijgen wordt in eerste instantie een ecologische Quickscan uitgevoerd. Bij dit onderzoek wordt een inschatting gemaakt van de (mogelijk) binnen de invloedssfeer van het project aanwezige beschermde natuurwaarden en de effecten van de voorgenomen plannen op deze waarden. Voor meer informatie over de Omgevingswet (hierna Ow) en de handelswijze wordt verwezen naar Bijlage I. Figuur 1.1. Het plangebied (rood omlijnd) te Noordwolde. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 119 5 1.2 Doel Deze ecologische beoordeling geeft, voor zover mogelijk, antwoord op de volgende vragen: 1. Komen binnen het plangebied (biotopen van) onder de Omgevingswet beschermde soorten voor? 2. Komen binnen de invloedssfeer van de werkzaamheden beschermde natuurgebieden en/of houtopstanden voor? 3. Wat zijn de mogelijke effecten van de werkzaamheden op deze beschermde natuurwaarden en -gebieden, zowel tijdens de realisatie als na afloop hiervan? 4. Voor welke soorten en hun leefgebied wordt de wet mogelijk overtreden en in hoeverre kunnen overtredingen vermeden, dan wel verzacht worden? 5.

Wat zijn de te ondernemen vervolgstappen met betrekking tot het voorkomen van schade aan beschermde soorten binnen de invloedssfeer van de werkzaamheden? Voor het beantwoorden van deze vragen zijn, naast de verzamelde gegevens tijdens het veldonderzoek, ook andere bronnen geraadpleegd. Zie hiervoor de bronnenlijst in hoofdstuk 4. 1.3 Onderzoeksopzet Soorten In opdracht van Buitenplans Projectontwikkeling B.V. heeft Bureau FaunaX B.V. het planvoornemen door middel van een ecologische Quickscan getoetst aan de natuurwetgeving. Deze Quickscan heeft bestaan uit een bureaustudie en een veldbezoek gebaseerd op ecologisch inzicht (expert judgement). Een ecologische Quickscan of beoordeling is meestal de eerste stap van ecologisch onderzoek en is bedoeld om een inschatting te maken van de mogelijke effecten op eventueel aanwezige beschermde flora en fauna en/of natuurgebieden binnen de invloedssfeer van de werkzaamheden. Het veldonderzoek voor deze Quickscan is uitgevoerd op 20 mei 2025 en vond plaats onder warme weersomstandigheden (18 °C, windkracht 2, helder). Dit onderzoek bestond uit een visuele inspectie van het plangebied, waarbij is gelet op de aanwezigheid van (of sporen van) beschermde soorten en op de eventuele aanwezigheid van geschikt leefgebied van deze soorten. De begrenzing van het plangebied is bepaald aan de hand van door de opdrachtgevers verstrekte gegevens.

Gebieden - Natura 2000 Behalve dat onderzocht wordt welke soorten binnen de invloedssfeer van de werkzaamheden kunnen voorkomen, wordt ook gecontroleerd of er sprake kan zijn van negatieve effecten op instandhoudingsdoelstellingen van Natura 2000-gebieden, al dan niet als gevolg van extra stikstofuitstoot. Dit gebeurt middels een grove analyse op basis van de geplande werkzaamheden en de relevante afstand tot de meest nabij gelegen Natura 2000-gebieden. Houtopstanden Onder de Omgevingswet worden ook houtopstanden beschermd. Er wordt gecontroleerd in welke mate er sprake is van kap en of hier een meld- en/of herplantingsplicht aan de orde kan zijn. Overige gebiedsbescherming Naast de Omgevingswet zijn er nog meer regelgevingen die ingaan op het beschermen van de natuur in Nederland. Dit zijn veelal provinciale stukken, al dan niet als uitvoeringsorgaan vanuit rijksbeleid. Het gaat hierbij om regelgeving omtrent het NatuurNetwerk Nederland, ganzenfoerageergebieden en weidevogelgebieden. Deze toetsing stipt kort aan of er sprake kan zijn van een conflict tussen de provinciale regelgevingen en het geplande initiatief. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 120 6 1.4 Karakteristiek plangebied en planvoornemen Het plangebied bestaat uit een perceel met, ten tijde van dit schrijven, een agrarische bestemming in de hoek van de Elsweg en de Mauritsweg, buiten de bebouwde kom van Noordwolde.

Rond het perceel lopen sloten, met daaromheen bomenrijen en bosschages binnen de bosrijke omgeving van Noordwolde. Het planvoornemen bestaat uit het realiseren van een kleinschalig eco-vakantiepark binnen het plangebied. Ten behoeve van de beoogde toekomstsituatie worden binnen het huidige plan 20 vakantiewoningen, een beheerderswoning en een groepsaccommodatie gerealiseerd. Daarnaast wordt een boomsingel aangeplant en worden de sloten langs de noord- en westzijde van het perceel verbreed. Binnen het planvoornemen worden geen gebouwen gesloopt. Wel worden in het westen van het plangebied enkele bomen verwijderd ten behoeve van een toegangsweg naar parkeerfaciliteiten. In figuur 1.2 wordt een schetsmatige weergave van de beoogde toekomstsituatie weergegeven. Figuur 1.2. Een impressie van het plangebied Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 121 7 Figuur 1.3. Een schetsmatige impressie van de beoogde toekomstsituatie. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 122 8 2 RESULTATEN QUICKSCAN 2.1 Flora Met het oog op het intensieve landbouwbeheer dat ten tijde van dit schrijven wordt toegepast binnen het plangebied is vegetatie relatief spaarzaam aanwezig. Naast enkele (raai)grassen werden binnen het plangebied soorten als paardenbloem, hondsdraf, grote brandnetel en ridderzuring aangetroffen.

Ten tijde van het veldbezoek werden geen beschermde vaatplanten aangetroffen, noch is hiervoor het geschikte biotoop aanwezig. Zo groeien bovengenoemde soorten op drogere gronden en stellen andere onder de Ow beschermde vaatplanten veelal kritische eisen aan hun standplaatsen. Aan deze eisen wordt binnen het plangebied niet voldaan. De omstandigheden zijn te voedselrijk. • De aanwezigheid van beschermde plantensoorten binnen het plangebied kan uitgesloten worden op basis van habitateigenschappen. 2.2 Vogels Jaarrond beschermde vogelnesten Roofvogels en uilen Nesten van vogelsoorten die jaarrond beschermd zijn bevinden zich over het algemeen in volgroeide bomen en/of bossen, zoals ooievaarsnesten en horsten van roofvogels. Vaak worden oude kraaien- of eksternesten gebruikt door roofvogels en uilen. Tevens kunnen spechtengaten jaarrond beschermde nesten herbergen, zoals van de soort zwarte specht. Tijdens het veldbezoek werd binnen een straal van ca. 75 meter gericht gezocht naar de aanwezigheid van dergelijke nesten en boomholten. Deze werden niet aangetroffen. De aanwezigheid van jaarrond beschermde boomnesten binnen de invloedsfeer van het planvoornemen kan derhalve op voorhand worden uitgesloten.

gebouw-broedende vogels Tijdens het veldbezoek werd tevens aandacht besteedt aan vogelsoorten die over het algemeen in bebouwing tot broeden komen, zoals de huismus, gierzwaluw, kerkuil en huiszwaluw. Op een aantal percelen rond het plangebied staat bebouwing, veelal in de vorm van boerderijen met daaromheen stallingen, schuren en overkappingen. Veel van deze bouwwerken zijn bedekt met gegolfde dakpannen en -platen. Ruimtes onder dergelijke pannen en platen zijn doorgaans geschikt als doorgang tot nestgelegenheid voor soorten als de huismus, ringmus en gierzwaluw. Deze soorten staan bekend als cultuurvolgers, met een verstoringsafstand van ca. 10 meter (Krijgsveld Et al., 2008). Met het oog hierop verwachten we niet dat het planvoornemen gepaard gaat met negatieve effecten op eventueel jaarrond beschermde nesten van bovengenoemde soorten vlak buiten het plangebied. • De aanwezigheid van jaarrond beschermde boomnesten binnen de invloedsfeer van het planvoornemen kan op voorhand worden uitgesloten. • Negatieve effecten op eventuele jaarrond beschermde nesten in omliggende bebouwing als gevolg van het planvoornemen kunnen op voorhand worden uitgesloten. Overige (broed)vogelsoorten Naast op de aanwezigheid van jaarrond beschermde nesten is het plangebied ook beoordeeld op waarden voor broedvogels waarvan de nesten niet jaarrond beschermd zijn.

Het plangebied biedt nestgelegenheid voor diverse vogelsoorten. Zo kunnen soorten als houtduif gebruik maken van bomen binnen en vlak buiten het plangebied voor het realiseren van een nest en Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 123 9 hier tot broeden komen. Hoewel de nesten van dergelijke soorten geen jaarronde bescherming genieten in de provincie Fryslân, zijn deze wel beschermd op het moment dat er sprake is van een actief broedgeval. Dit broedproces vindt over het algemeen plaats in de broedperiode. Hiervoor wordt over het algemeen de periode 15 maart – 15 juli aangehouden. Deze periode kan echter eerder beginnen of later eindigen, afhankelijk van de soort en klimatologische omstandigheden. Zo verdient het de opmerking dat de houtduif vanaf begin februari tot half september tot broeden kan komen (bron: SOVON). Wat van belang is, is of er sprake is van een actief broedgeval. Zo ja, dan is deze beschermd. Met deze soorten kan rekening gehouden worden door bijvoorbeeld de werkzaamheden buiten de bovengenoemde broedperiode uit te voeren. • Binnen en vlak buiten het plangebied kunnen andere vogelsoorten tot broeden komen waarvan de nesten geen jaarronde bescherming genieten, maar wel beschermd zijn tijdens het broedproces. 2.3 Zoogdieren Vleermuizen Verblijfplaatsen Vleermuizen verblijven in Nederland over het algemeen in bomen, in gebouwen of in andere kunstmatige bouwwerken.

In bomen verblijven vleermuizen vaak in oude spechtengaten of gaten die binnenin een boom zijn doorgerot als het gevolg van bijvoorbeeld het afbreken van takken. Tijdens het veldbezoek werden geen noemenswaardige boomholten aangetroffen. De aanwezigheid van verblijfplaatsen van vleermuizen in boomholten binnen de invloedsfeer van het planvoornemen kan op voorhand worden uitgesloten. Hoewel op omliggende percelen gebouwen aanwezig zijn die in potentie verblijfplaatsen van vleermuizen kunnen herbergen, bevinden deze gebouwen zich ons inziens buiten de invloedsfeer van het planvoornemen, onder andere doordat deze percelen van het plangebied worden gescheiden door bomenrijen, bosschages etc. Negatieve effecten op eventuele verblijfplaatsen van vleermuizen in gebouwen buiten het plangebied, bijvoorbeeld als gevolg van de uitstraling van kunstlicht kunnen ons inziens op voorhand worden uitgesloten. Foerageergebieden en vliegroutes Ook foerageergebieden en vliegroutes van vleermuizen zijn beschermd, indien deze van essentieel belang zijn voor de instandhouding van een populatie vleermuizen in de omgeving. Als vliegroutes worden doorgaans lijnvormige landschapselementen gebruikt, zoals bomenlanen, houtwallen, watergangen en gebouwenrijen. De bomenrijen en bosranden rond het plangebied zijn waarschijnlijk onderdeel van één of meer vliegroutes van vleermuizen.

Gezien de ligging van het plangebied in de bosrijke omgeving van Noordwolde, biedt de omgeving ons inziens ruim voldoende alternatieve vliegroutes, waaronder vergelijkbare bomenrijen en bosranden. Daarnaast blijft het overgrote deel van de bosranden en bomenrijen rond het plangebied behouden. Negatieve effecten op essentiële vliegroutes van vleermuizen als gevolg van het planvoornemen kunnen naar ons inzicht op voorhand worden uitgesloten. Het plangebied is waarschijnlijk tevens onderdeel van een groter foerageergebied van vleermuizen uit de omgeving hiervan. Ook in dit geval biedt de omgeving van het plangebied voldoende alternatieven, bijvoorbeeld in de vorm van vergelijkbare agrarische percelen in een bosrijke omgeving en de nabijgelegen Spokeplas. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 124 10 Negatieve effecten op essentieel foerageergebied van vleermuizen als gevolg van het planvoornemen kunnen derhalve op voorhand worden uitgesloten. • Negatieve effecten op eventuele verblijfplaatsen van vleermuizen binnen de invloedsfeer van het planvoornemen kunnen op voorhand worden uitgesloten. • Negatieve effecten op essentiële vliegroutes van vleermuizen als gevolg van het planvoornemen kunnen op voorhand worden uitgesloten. • Negatieve effecten op een essentieel foerageergebied van vleermuizen als gevolg van de voorgenomen werkzaamheden kunnen op voorhand worden uitgesloten.

Overige zoogdieren Het plangebied is tevens gecontroleerd op de aanwezigheid van (geschikt habitat van) overige beschermde soorten zoogdieren. De aanwezigheid en/of negatieve effecten op het leefgebied van veel overige beschermde zoogdiersoorten als gevolg van het planvoornemen kunnen op voorhand worden uitgesloten aan de hand van habitateigenschappen en verspreidingsgegevens (bron: NDFF). Zo werden tijdens het veldbezoek geen nesten van eekhoorns of voor boommarters geschikte boomholten aangetroffen. De sloten rond het plangebied zijn ondiep en stonden tijdens het veldbezoek reeds bijna geheel droog. De verwachting is dat deze sloten tijdens de zomer geheel droog komen te vallen en derhalve geen geschikt leefgebied bieden voor watergebonden zoogdiersoorten, zoals de waterspitsmuis. De enige uitzonderingen hierop worden gevormd door de drie kleine marterachtigen bunzing, wezel en hermelijn en door de soorten das en grote bosmuis. Kleine marterachtigen en grote bosmuis Leefgebied van de drie kleine marterachtigen en de grote bosmuis wordt doorgaans gevormd door gebieden met voldoende bodem-dekkende vegetatie, zoals braamstruweel of rietkragen. Voor de soort hermelijn is de aanwezigheid van water, waarin wordt gejaagd op woelratten van belang.

Binnen het planvoornemen wordt een klein deel van een bomenrij langs het westen van het plangebied verwijderd ten behoeve van een toegangsweg naar parkeerfaciliteiten. In deze bomenrij is veel ondergroei aanwezig waardoor deze in potentie onderdeel kan zijn van het leefgebied van kleine marterachtigen en de grote bosmuis. Gezien de zeer kleine schaal van de voorgenomen kapwerkzaamheden, die slechts enkele vierkante meters beslaan en het feit dat de directe omgeving van het plangebied ruimschoots uitwijkmogelijkheden biedt voor deze soorten, in de vorm van omliggende bomenrijen, bosschages en bosgebieden kan ons inziens op voorhand worden uitgesloten dat het planvoornemen gepaard gaan met negatieve effecten op de gunstige staat van instandhouding van deze soorten op lokaal niveau. Met het oog hierop kunnen negatieve effecten op het leefgebied van kleine marterachtigen en grote bosmuis ons inziens op voorhand worden uitgesloten. Das Het plangebied bevindt zich in een bosrijk gebied, waaruit diverse waarnemingen van dassen bekend zijn. In 2023 werd een das waargenomen binnen het plangebied zelf (bron: NDFF). Het kan niet op voorhand worden uitgesloten dat op korte afstand van het plangebied burchten van dassen aanwezig zijn. Het plangebied zelf kan door deze dassen worden gebruikt als foerageergebied.

Hoewel in de directe omgeving van het plangebied meer agrarische percelen aanwezig zijn die als foerageergebied kunnen worden benut door deze soort, kan gezien de grootte van het plangebied in vergelijking met nabijgelegen agrarische percelen ons inziens niet op voorhand worden uitgesloten dat het plangebied een essentiële functie als foerageergebied kan vervullen. Negatieve effecten op het leefgebied van dassen uit de omgeving van het plangebied kunnen derhalve niet op voorhand worden uitgesloten. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 125 11 In het plangebied kunnen wel zoogdiersoorten aanwezig zijn die binnen de provincie Fryslân ten tijde van dit schrijven zijn vrijgesteld voor ruimtelijke ingrepen. Zo werden tijdens het veldbezoek boksende hazen waargenomen binnen het plangebied. Voor dergelijke soorten dient men zich te houden aan de specifieke zorgplicht voor ruimtelijke ingrepen (Bijlage I). • Negatieve effecten op (essentieel foerageergebied van) de das als gevolg van het planvoornemen kunnen niet op voorhand worden uitgesloten. • Negatieve effecten op (het leefgebied van) overige beschermde zoogdiersoorten als gevolg van het planvoornemen kunnen op voorhand worden uitgesloten. • In het plangebied komen andere licht beschermde soorten voor.

Voor deze soorten geldt een provinciale vrijstelling in het geval van ruimtelijke ontwikkelingen, maar geldt wel de specifieke zorgplicht voor ruimtelijke ingrepen (zie Bijlage I). 2.4 Reptielen Het plangebied is tevens gecontroleerd op waarden voor beschermde reptielen. Uit de omgeving van het plangebied zijn recente (<10 jaar) waarnemingen bekend van de soorten adder, gladde slang, hazelworm, levendbarende hagedis, ringslang, muurhagedis en zandhagedis (bron: NDFF). Het plangebied biedt geen leefgebied voor dergelijke soorten. Zo ontbreekt het aan geschikt foerageergebied, ei-afzetplekken en overwinteringshabitat, grotendeels doordat het plangebied voornamelijk uit intensief beheerde agrarische grond bestaat. Negatieve effecten op het leefgebied van beschermde reptielen als gevolg van het planvoornemen kunnen ons inziens op voorhand worden uitgesloten. • De aanwezigheid van (leefgebied van) beschermde reptielen binnen het plangebied kan op voorhand worden uitgesloten. 2.5 Amfibieën Het plangebied is gecontroleerd op waarden voor beschermde amfibieën. Uit de omgeving van het plangebied zijn recente (<10 jaar) waarnemingen bekend van de soorten Alpenwatersalamander, boomkikker, geelbuikvuurpad, heikikker, kamsalamander, poelkikker, rugstreeppad en vinpootsalamander (bron: NDFF).

Een deel van deze soorten, zoals geelbuikvuurpad en vinpootsalamander zijn hier uitgezet en komen hier niet van nature voor. De sloten rond het plangebied vallen naar alle waarschijnlijkheid voor een groot deel van het jaar droog en bieden derhalve geen geschikt voortplantingswater voor beschermde amfibieën. Binnen het planvoornemen worden slechts enkele vierkante meters aan bomen met ondergroei verwijderd, ten behoeve van een toegangsweg naar parkeerfaciliteiten. Gezien deze zeer kleine oppervlakte, evenals de afstand van ca. 500 meter tussen het plangebied en bekend voortplantingswater van beschermde amfibieën in de omgeving daarvan, verwachten we niet dat de voorgenoemde werkzaamheden gepaard gaan met negatieve effecten op landhabitat van beschermde amfibieën en sluiten we dit op voorhand uit. In het plangebied kunnen wel andere amfibieënsoorten voorkomen die in de provincie Fryslân zijn vrijgesteld voor ruimtelijke ingrepen. Voor deze soorten dient men slechts rekening te houden met de specifieke zorgplicht voor ruimtelijke ingrepen (zie Bijlage I). • Negatieve effecten op (het leefgebied van) beschermde amfibieën als gevolg van het planvoornemen kunnen op voorhand worden uitgesloten. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 126 12 2.6 Vissen Het plangebied is gecontroleerd op waarden voor de in Nederland voorkomende groep beschermde zoetwatervissen, zoals de grote modderkruiper.

De sloten rond het plangebied vallen een deel van het jaar droog. De aanwezigheid van leefgebied van beschermde zoetwatervissen kan derhalve op voorhand worden uitgesloten. • Negatieve effecten op (het leefgebied van) beschermde zoetwatervissen als gevolg van het planvoornemen kunnen op voorhand worden uitgesloten. 2.7 Ongewervelden De meeste onder de Ow beschermde soorten ongewervelden, zoals dagvlinders, libellen, mollusken of (water)kevers hebben zeer specifieke habitateisen die in specifieke biotopen worden aangetroffen. Van deze habitateigenschappen is binnen het plangebied geen sprake. Zo werden tijdens het veldbezoek geen waardplanten van beschermde soorten dagvlinders aangetroffen en worden er geen wateren aangetast waarin beschermde libellen zich voort kunnen planten. Negatieve effecten op (het) leefgebied van beschermde ongewervelden als gevolg van het planvoornemen kunnen derhalve op voorhand worden uitgesloten. • Negatieve effecten op leefgebied van beschermde ongewervelden als gevolg van de voorgenomen werkzaamheden kunnen op voorhand worden uitgesloten. 2.8 Gebiedsbescherming Tijdens de bureaustudie is één vorm van gebiedsbescherming naar voren gekomen die betrekking heeft op het plangebied. Het plangebied is geen onderdeel van een weidevogelkansgebied, ganzenfoerageergebied of Natura2000-gebied (bron: Kaartenkijkdoos provincie Fryslân).

Negatieve effecten op deze gebieden als gevolg van het planvoornemen (anders dan als gevolg van stikstofuitstoot) kunnen op voorhand worden uitgesloten. Hoewel het plangebied zelf geen onderdeel is van het NatuurNetwerk Nederland (NNN), wordt het plangebied hier wel door begrenst (figuur 2.1). Het betreft in dit geval gebied dat is aangewezen als ‘Natuur buiten NNN’. Hoewel dit geen officieel onderdeel is van het NNN, zijn deze gebieden wel opgenomen in de Omgevingsverordening Fryslân. Hierin wordt omschreven dat ontwikkelingen in Natuur buiten NNN zijn toegestaan wanneer er sprake is van een noodzakelijke ruimtelijke ingreep van openbaar belang, wanneer de natuurwaarden worden afgewogen ten opzichte van de ruimtelijke ingreep en wanneer de mogelijkheden om met mitigerende maatregelen de schade te beperken of te compenseren zoveel mogelijk worden benut. Omdat het plangebied zelf buiten de begrenzingen valt zijn de eerste twee voorwaarden in dit geval niet van toepassing. Indien de werkzaamheden buiten de broedperiode (grofweg 15 maart – 15 juli) worden uitgevoerd, wordt ons inziens ook aan de laatste voorwaarde met betrekking tot het benutten van mitigerende maatregelen voldaan en kunnen negatieve effecten op de doelstellingen van dit gebied ons inziens op voorhand worden uitgesloten. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 127 13 Figuur 2.1.

Het plangebied (rood omlijnd) wordt begrensd door gebieden die zijn aangewezen als “Natuur buiten NNN” (oranje vlakken) (bron: kaartenkijkdoos provincie Fryslân). • Negatieve effecten op het NNN (Natuur buiten NNN) als gevolg van het planvoornemen kunnen op voorhand worden uitgesloten, mits de werkzaamheden buiten de broedperiode (grofweg 15 maart – 15 juli) wordt uitgevoerd. • Negatieve effecten op vormen van gebiedsbescherming (anders dan als gevolg van stikstofuitstoot) als gevolg van het planvoornemen kunnen op voorhand worden uitgesloten. Stikstofgevoeligheid Het plangebied bevindt zich op ca. 3,2 km afstand van het dichtstbijzijnde Natura2000-gebied, het Drents-Friese Wold & Leggelderveld (bron: AERIUS calculator). Binnen het planvoornemen wordt een kleinschalig eco-vakantiepark gerealiseerd. Bij de werkzaamheden die hier onderdeel van zijn kan extra stikstof worden uitgestoten, bijvoorbeeld als gevolg van de inzet van mobiele voertuigen. Een AERIUS-berekening kan derhalve benodigd zijn voor de voortgang van het project. De provincie Fryslân is bevoegd gezag hierin. • Mogelijk is een AERIUS-berekening benodigd voor de voortgang van het project.

2.9 Houtopstanden Als er een (deel van een) houtareaal wordt gekapt van meer dan 10 are (1000 m2) of een (deel van een) bomenrij van meer dan 20 bomen buiten de bebouwingscontour houtkap kan er sprake zijn van een meld- en/of herplantingsplicht. Binnen het planvoornemen wordt ten behoeve van het realiseren van een toegangsweg naar parkeergelegenheid een kleine hoeveelheid bomen verwijderd. Deze bomen zijn onderdeel van een bomenrij van meer dan 20 bomen buiten de bebouwde kom van Noordwolde. Er is derhalve mogelijk sprake van een meld- en/of herplantingsplicht. • Er is mogelijk sprake van een meld- en/of herplantingsplicht. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 128 14 3 SAMENVATTING EN CONCLUSIES 3.1 Overzicht beschermde soorten In onderstaand overzicht worden de aangetroffen en potentieel aanwezige beschermde soorten en hun beschermingsstatus binnen de invloedssfeer van de werkzaamheden samengevat. In de Omgevingswet, onder het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) zijn vooral vaste verblijfplaatsen (voortplantingslocaties zoals nesten, holen, kraamkolonies etc.) van belang, maar ook de functionele leefomgeving die vaste verblijfplaatsen in stand houdt. In dit overzicht zijn alleen die soorten opgenomen, waarvoor het plangebied onderdeel vormt van hun leefgebied en/of levenscyclus en waarop eventueel in de toekomst geplande werkzaamheden van negatieve invloed kunnen zijn.

Tabel 3.1 Overzicht van aangetroffen en potentieel voorkomende beschermde flora en fauna in en rond het plangebied. Soortgroep Soort Aanwezigheid Art 11.37 Bal Art. 11.46 Bal Art. 11.54 Bal Vrijgesteld Advies Vogels Algemene Broedvogels Ja X Werken buiten broedperiode of onder begeleiding van een ecoloog. Zoogdieren Das Mogelijk X Omgevingscheck Overige soortgroepen Overige soorten Ja Specifieke zorgplicht. Gebieds- bescherming NNN Ja Werken buiten broedperiode Gebieds- bescherming (extra) Stikstofuitstoot Ja AERIUS-berekening Houtopstanden Meld- en/of herplantingsplicht Mogelijk Informeren provincie Fryslân 3.2 Effectbespreking en aanbevelingen Algemene broedvogels Binnen en vlak buiten het plangebied kunnen vogelsoorten tot broeden komen waarvan de nesten geen jaarronde bescherming genieten, maar wel beschermd zijn tijdens het broedproces. We adviseren om de voorgenomen werkzaamheden buiten de broedperiode van deze soorten uit te voeren. Deze broedperiode loopt over het algemeen van 15 maart – 15 juli. Afhankelijk van de soort en klimatologische omstandigheden kunnen soorten echter eerder of later in het jaar tot broeden komen. Wat van belang is, is of er sprake is van een broedgeval. Zo ja, dan is deze altijd beschermd. Indien het niet mogelijk is om deze broedperiode te vermijden, adviseren we de werkzaamheden uit te voeren onder ecologische begeleiding.

In dit geval zal deze begeleiding grotendeels bestaan uit het uitvoeren van broedvogelchecks gedurende de bovengenoemde broedperiode. Het verdient de vermelding dat indien tijdens deze checks broedgevallen worden vastgesteld, (een deel van) de werkzaamheden mogelijk moeten worden uitgesteld totdat deze zijn uitgebroed. Das Het kan ons inziens niet op voorhand worden uitgesloten dat het plangebied essentieel leefgebied vormt voor de das. We adviseren derhalve de aanwezigheid van dassenburchten in de omgeving van het plangebied vast te stellen, dan wel uit te sluiten middels een omgevingscheck. Aan de hand van de uitkomsten hiervan kan worden bepaald of er in dit geval sprake is van essentieel leefgebied van deze soort. Specifieke zorgplicht Er kunnen soorten voorkomen in het plangebied waarvoor een vrijstelling geldt voor ruimtelijke ingrepen. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 129 15 Voor deze en andere soorten geldt een specifieke zorgplicht (art. 11.27 Bal). Deze specifieke zorgplicht schrijft voor dat men bijvoorbeeld verplicht is om alles wat redelijkerwijze mogelijk is, te doen of juist te laten om schade aan wilde planten en dieren zo veel mogelijk te voorkomen. Dit kan onder andere tot uiting worden gebracht door altijd zo te werken dat dieren kunnen ontsnappen. De specifieke zorgplicht geldt voor de fysieke leefomgeving, inclusief elke soort en elk individu in Nederland.

Voor de voorwaarden waaraan de vrijstellingen moeten voldoen in het kader van de soorten waarvoor een vrijstelling geldt, wordt verwezen naar Bijlage I. NNN Het plangebied wordt begrensd door gebieden die zijn aangewezen als “Natuur Buiten NNN”. We adviseren de werkzaamheden buiten de broedperiode uit te voeren. Deze periode loopt grofweg van 15 maart – 15 juli. Indien hieraan kan worden voldaan kunnen negatieve effecten op de doelstellingen van deze gebieden als gevolg van het planvoornemen naar ons inzicht op voorhand worden uitgesloten en zijn hiervoor geen aanvullende maatregelen benodigd. (extra)Stikstofuitstoot Tijdens en na de uitvoering van het planvoornemen komt waarschijnlijk een bepaalde hoeveelheid extra stikstof vrij. Mogelijk is een AERIUS-berekening benodigd voor de voortgang van het project. Bureau FaunaX B.V. kan u van dienst zijn voor de uitvoering van een AERIUS- berekening. Houtopstanden Binnen het planvoornemen worden enkele bomen gekapt die onderdeel zijn van een bomenrij van meer dan 20 bomen buiten de bebouwde kom. Er is derhalve mogelijk sprake van een meld- en/of herplantingsplicht. De provincie Fryslân is bevoegd gezag in deze. We adviseren derhalve hierover te informeren bij de provincie Fryslân.

3.3 Overzicht vervolgstappen Om het planvoornemen binnen de kaders van de vigerende natuurwetgeving doorgang te laten vinden, adviseren we de volgende vervolgstappen te ondernemen: • Algemene broedvogels: werken buiten de broedperiode (15 maart – 15 juli) of onder ecologische begeleiding. • Das: omgevingscheck. • Overige soorten: naleven van de specifieke zorgplicht (Bijlage I). • NNN: werken buiten broedperiode (15 maart – 15 juli). • (extra) Stikstofuitstoot: AERIUS berekening. • Houtopstanden: informeren bij provincie Fryslân over een eventuele meld- en/of herplantingsplicht. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 130 16 4 LITERATUUR EN BRONNEN Literatuur Krijgsveld, K., Smits, R., van der Winden, J. (2008). Verstoringsgevoeligheid van vogels. Rapport 08-173. Bureau Waardenburg bv, Culemborg.

Bronnen internet AERIUS-calculator https://calculator.aerius.nl/ DSO Kadaster https://viewer.dso.kadaster.nl/viewer?regelsandere=regels Google Maps https://www.google.com/maps Kaartenkijkdoos provincie Fryslân https://www.arcgis.com/apps/webappviewer/index.html?id=14fdb7eae5844c479140f89c88abdd d3 NDFF https://ndff-ecogrid.nl/uitvoerportaal/ Omgevingsverordening Fryslân https://lokaleregelgeving.overheid.nl/CVDR703647/1#chp_2 Ravon http://www.ravon.nl/Soorten/Soortinformatie Sovon https://www.sovon.nl/nl Verspreidingsatlas planten FLORON http://www.verspreidingsatlas.nl/planten Waarneming.nl https://waarneming.nl Zoogdiervereniging www.zoogdiervereniging.nl Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 131 - 1 - BIJLAGE I WET- EN REGELGEVING De wettelijke bescherming van natuurwaarden valt in grote lijnen uiteen in drie delen: soortbescherming, gebiedsbescherming en houtopstanden. Ow Soortbescherming De Omgevingswet draagt onder andere zorg voor de bescherming van in het wild voorkomende dier- en plantensoorten. De wet bevat een aantal verbodsbepalingen die ervoor moeten zorgen dat de gunstige staat van instandhouding van alle in het wild levende dier- en plantensoorten zal blijven gewaarborgd. De Omgevingswet verdeelt beschermde soorten in twee groepen, de Europees beschermde soorten en de nationaal beschermde soorten.

De eerste groep bestaat uit strikt beschermde soorten uit de Vogel- en Habitatrichtlijn (art. 11.37 en 11.46 in het Besluit activiteiten leefomgeving, hierna Bal). De Vogel- en Habitatrichtlijn zijn richtlijnen van de Europese Unie waarin wordt aangegeven welke diersoorten en welke typen natuurgebieden door de lidstaten dienen te worden beschermd. In de tweede categorie staan de overige (nationaal) beschermde soorten (art. 11.54 Bal). Binnen de Omgevingswet vullen Europese en nationale wetgeving elkaar aan. De Habitatrichtlijnsoorten (art. 11.46 Bal) genieten een iets zwaardere bescherming dan de nationaal beschermde soorten (art. 11.54 Bal). Zo geldt voor de nationale soorten geen verbod op het verstoren, iets wat wel het geval is bij de Habitatrichtlijnsoorten. Ook zijn de belangen waaronder ontheffing aangevraagd mag worden, voor de nationaal beschermde soorten uitgebreider dan voor de habitatrichtlijnsoorten. Vogels en verstoring Voor alle (op Europees grondgebied) inheemse vogelsoorten, zoals benoemd in artikel 1 van de Vogelrichtlijn geldt dat het verboden is om in het wild levende vogels te doden of te vangen, opzettelijk nesten, rustplaatsen en eieren van vogels te vernielen, opzettelijk te beschadigen, te rapen of nesten van vogels opzettelijk weg te nemen. Ook is het verboden om vogels opzettelijk te storen.

Dit is echter niet van toepassing indien de storing niet van wezenlijke invloed is op de staat van instandhouding van de desbetreffende vogelsoort of wanneer de activiteit uitvoering geeft aan een instandhoudingsmaatregel of passende maatregel. Dit kan dus ook tijdens het broedseizoen het geval zijn, als kan worden aangetoond of beargumenteerd dat de verstoring geen negatieve effecten heeft op (de kansen van) het broedsucces of wanneer een activiteit van belang is voor de instandhouding van een soort. Of dit van toepassing is hangt af van meerdere factoren, zoals de biologie van een soort, de fase van de broedtijd waarin het broedpaar zich op dat moment bevindt (zoals balts, nestbouw, eieren of jongen), de mate van verstoring en de effecten van het niet uitvoeren van een activiteit. Een ter zake kundige ecoloog kan in voorkomende gevallen bepalen wat wel of niet geldt als wezenlijke verstoring of noodzakelijke activiteit. In aanvulling op bovenstaande wordt er door de provincies een lijst met vogelsoorten gehanteerd, waarvan de nesten jaarrond bescherming genieten. Binnen deze categorie wordt onderscheid gemaakt in soorten met jaarrond beschermde nesten (categorie 1 tot en met 4) en vogels met mogelijk jaarrond beschermde nesten (categorie 5).

Habitatrichtlijn Voor alle soorten die zijn opgenomen onder bijlage IV van de habitatrichtlijn (onderdeel a), bijlage II van het verdrag van Bern en bijlage I van het verdrag van Bonn (excl. vogels benoemd onder artikel 1 van de vogelrichtlijn) geldt dat het verboden is om deze in hun natuurlijke verspreidingsgebied opzettelijk te doden, te vangen, te verstoren, hun eieren te vernielen of te rapen en voortplantingsplaatsen of rustplaatsen te beschadigen of te vernielen. Daarnaast geldt voor de soorten die worden genoemd in bijlage IV van de habitatrichtlijn (onderdeel b) en Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 132 - 2 - bijlage I van het verdrag van Bern dat het opzettelijk plukken, verzamelen, afsnijden, ontwortelen of vernielen verboden is. Dit verbod is niet van toepassing wanneer de activiteit uitvoering geeft aan een instandhoudingsmaatregel of passende maatregel. Of dit van toepassing is hangt ook in dit geval af van meerdere factoren, zoals de periode van het jaar waarin jongeren worden geworpen, de bloeiperiode, de mate van verstoring en de effecten van het niet uitvoeren van een activiteit. Een ter zake kundige ecoloog kan in voorkomende gevallen bepalen wat wel of niet geldt als noodzakelijke activiteit. Overige in Nederland beschermde soorten In bijlage IX, onderdeel a van het Bal worden nationaal beschermde soorten genoemd.

Het is verboden deze opzettelijk te doden of in het wild levende zoogdieren, amfibieën, reptielen, vissen, dagvlinders, libellen en kevers die zijn opgenomen in deze bijlage te vangen. Het is tevens verboden vaste voortplantingsplaatsen, rustplaatsen of eieren van deze soorten opzettelijk te beschadigen en te vernielen. Hiernaast is het verboden om soorten die zijn opgenomen onder onderdeel b van bijlage IX te plukken, verzamelen, af te snijden, te ontwortelen of te vernielen binnen hun natuurlijke verspreidingsgebied. Dit verbod geldt niet voor de soorten bosmuis, huisspitsmuis en veldmuis, voor zover deze dieren zich in of op gebouwen of daarbij behorende erven of roerende zaken bevinden. Ook geldt dit verbod niet als de activiteit uitvoering geeft aan een instandhoudingsmaatregel of passende maatregel. Vrijgestelde soorten Provincie Fryslân Hoewel de Omgevingswet een nationale wet is, kunnen de provincies (als de bevoegde gezagen) soorten aanwijzen die vrijgesteld kunnen worden van de beschermde status, als het gaat om ruimtelijke ontwikkelingen. Tabel 2.1 geeft een overzicht van de via de Omgevingsverordening 2022 door de Provincie Fryslân vrijgestelde soorten (zoogdieren en amfibieën). De verordening van de Provinciale Staten van Fryslân is te vinden op https://zoek.officielebekendmakingen.nl/prb-2023-13499.pdf Tabel 1.

Vrijgestelde Verordening Omgevingswet Provincie Fryslân. Zoogdieren Amfibieën Aardmuis Bastaard(middelste groene)kikker Bosmuis Bruine kikker Dwergmuis Gewone pad Dwergspitsmuis Kleine watersalamander Egel Meerkikker Gewone bosspitsmuis Haas Huisspitsmuis Konijn Ree Rosse woelmuis Steenmarter Tweekleurige bosspitsmuis Veldmuis Vos Woelrat Voorwaarden vrijstellingen Zoals gezegd zijn de vrijstellingen onder het bevoegd gezag van de Provincie Fryslân, en zijn hiermee geen onderdeel van de Omgevingswet zelf. De provincie heeft de soorten zoals die genoemd zijn in bovenstaande tabel niet zonder meer vrijgesteld, hier zijn voorwaarden aan verbonden. Ten eerste gelden de vrijstellingen niet in alle situaties. Deze zijn alleen van toepassing als de geplande werkzaamheden onder één van de volgende noemers vallen: Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 133 - 3 - a. In het kader van ruimtelijke inrichting, ontwikkeling van gebieden, daaronder begrepen het daaropvolgende gebruik van het ingerichte of ontwikkelde gebied; b. In het kader van bestendig beheer of onderhoud aan vaarwegen, watergangen, waterkeringen, waterstaatswerken, oevers, luchthavens, wegen, spoorwegen of bermen, of in het kader van natuurbeheer; c. In het kader van bestendig beheer of onderhoud in de landbouw of bosbouw; d.

In het kader van bestendig beheer en onderhoud van de landschappelijke kwaliteiten van een bepaald gebied. Ten tweede is het van belang dat er de vrijstelling alleen van toepassing als geen goedgekeurde gedragscode van toepassing is (artikel 11.59 Bal) en geen andere bevredigende oplossing voorhanden is (Artikel 8,74l, lid 1 Besluit kwaliteit leefomgeving, hierna Bkl). Ten derde geldt de aangewezen vergunningsvrije activiteit voor de in bijlage 5.1 van de Omgevingsverordening bij betreffende soort genoemde vergunning-vrije activiteiten, middelen en methoden, en indien wordt voldaan aan de aldaar gestelde aanvullende voorschriften. Ten vierde blijft de zorgplicht, zoals bepaald in artikel 11.27 (Bal) onverminderd van kracht met het toepassen van de hierboven benoemde aangewezen vergunning-vrije activiteit. Indien bovengenoemde voor ruimtelijke ingrepen vrijgestelde soorten voorkomen binnen een plangebied of buiten een plangebied, maar binnen de invloedsfeer van een planvoornemen, is een vergunning voor deze soort dus niet nodig. Zorgplicht art 11.27 Bal Onder de Ow zijn twee vormen van zorgplicht benoemd; een algemene zorgplicht en een specifieke zorgplicht. De algemene zorgplicht houdt in dat overheden, bedrijven en burgers allen verantwoordelijk zijn voor de leefomgeving.

Wanneer sprake is van specifieke rijksregels, bijvoorbeeld in het geval van ruimtelijke ingrepen wordt deze algemene zorgplicht vervangen door een specifieke zorgplicht (art. 11.27 Bal). In deze specifieke zorgplicht wordt benoemd dat een handeling onder deze specifieke zorgplicht valt als de persoon die de handeling uitvoert weet of redelijkerwijs kan vermoeden dat deze handeling nadelige gevolgen kan hebben voor de fysieke leefomgeving. Ook het nalaten van een handeling kan onder deze specifieke zorgplicht vallen. De specifieke zorgplicht voor het uitvoeren van ruimtelijke ingrepen kan worden opgedeeld in drie stappen voor de persoon die de handeling uitvoert. Deze persoon is verplicht; a. Alle maatregelen te nemen die redelijkerwijs van diegene kunnen worden gevraagd om die gevolgen te voorkomen. b. Voor zover die gevolgen niet kunnen worden voorkomen: die gevolgen zoveel mogelijk te beperken of ongedaan te maken. c. Als die gevolgen onvoldoende kunnen worden beperkt: die activiteit achterwege laten voor zover dat redelijkerwijs van diegene kan worden gevraagd. Wanneer ruimtelijke ingrepen betrekking hebben op een rijksmonument of werelderfgoed zijn opties b en c niet aan de orde. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 134 - 4 - Ow Gebiedsbescherming Gebiedsbescherming houdt in dat gebieden met belangrijke natuurwaarden wettelijk zijn beschermd.

Het gaat hierbij om het NatuurNetwerk Nederland (NNN, voorheen de Ecologische Hoofdstructuur of EHS), Natura 2000-gebieden en bijzondere natuurgebieden en landschappen. NatuurNetwerk Nederland Strikt genomen valt slechts een deel van het NNN onder de Omgevingswet aangezien dit deels bepaald wordt door de provincies en niet door het Rijk. In artikel 7.8 Bkl zijn instructieregels opgenomen voor de bescherming, instandhouding, verbetering en ontwikkeling van de wezenlijke kenmerken en waarden van het NNN. Deze wezenlijke kenmerken en waarden worden provinciaal vastgesteld conform artikel 7.7 van het Bkl. Ook het beschermingsregime voor het NNN is uitgewerkt in de Omgevingswet. In artikel 7.8 Bkl wordt beschreven dat de regels, die worden opgesteld door de provincies verzekeren dat in ieder geval de kwaliteit en oppervlakte van het NNN niet achteruitgaan, dat de samenhang tussen de gebieden van het NNN wordt behouden en dat, als binnen het NatuurNetwerk activiteiten worden toegelaten die nadelige gevolgen kunnen hebben voor de wezenlijke kenmerken of waarden van het NNN, deze gevolgen tijdig worden gecompenseerd, zodanig dat de kwaliteit, oppervlakte en samenhang van het NNN behouden blijft.

Natura 2000-gebieden Indien werkzaamheden worden uitgevoerd die invloed hebben op een Natura2000-gebied moet onderscheid worden gemaakt tussen een Natura2000-activiteit en een andere type activiteit. Een natura2000-activiteit wordt in artikel 1.1 van de omgevingswet gedefinieerd als een “activiteit, inhoudende het realiseren van een project dat niet direct verband houdt met of nodig is voor het beheer van een Natura2000-gebied, maar afzonderlijk of in combinatie met andere plannen of projecten significante gevolgen kan hebben voor een Natura2000-gebied.” Tenzij sprake is van een vergunningsvrij geval dient voor deze activiteiten een voortoets te worden uitgevoerd. Hoewel voor andere typen activiteiten of voor vergunningsvrije activiteit geen vergunningsplicht geldt, blijft de specifieke zorgplicht voor deze activiteiten van toepassing. Onder de Omgevingswet wordt het Programma stikstofreductie en natuurverbetering, welke tevens onderdeel was van de voormalige Wet natuurbescherming voortgezet. Beleidsregels met betrekking tot intern en extern salderen blijven voorlopig onveranderd. Zo vindt vergunningverlening voor natura2000-activiteiten met stikstofdepositie plaats aan de hand van stikstofdepositieruimte in AERIUS-register.

Bijzondere natuurgebieden en landschappen Zowel de staat als provincies kunnen op basis van artikel 2.44 van de Omgevingswet bijzondere natuurgebieden en in het geval van provincies bijzondere landschappen aanwijzen. In het geval van bijzondere nationale natuurgebieden kunnen deze worden aangewezen vooruitlopend op de aanwijzing of begrenzing als Natura2000-gebied. In het geval van bijzondere provinciale natuurgebieden en landschappen hanteert de betreffende provincie hierin eigen juridische bescherming. Zo is in sommige provincies een zogenaamde ‘nee, tenzij’- principe van kracht, waardoor sprake is van juridisch beschermingsregime naast het NNN en Natura2000. Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 135 - 5 - Ow Houtopstanden In Afdeling 11.3 Bal zijn de regels voor de bescherming van houtopstanden en bomenrijen opgenomen. Het vellen van (een deel van) houtopstanden is beschermd door een algemene meldplicht (art. 11.126 Bal) en een herplantplicht (art 11.129 Bal). Deze bescherming geldt alleen voor houtopstanden vanaf 10 are en bomenrijen met meer dan 20 bomen, buiten een zogenaamde ‘bebouwingscontour houtkap’. Deze moet worden aangewezen in een omgevingsplan en is hierin terug te vinden. Indien dit niet het geval is, kan een voorloper, zoals de bebouwde kom Wet natuurbescherming of Boswet worden geraadpleegd.

Als uitbreiding hierop is tevens een specifieke zorgplicht van kracht voor het vellen van houtopstanden, het herplanten van grond of nadat een houtopstand op een andere manier teniet is gedaan (art 11.116 Bal). Deze specifieke zorgplicht stelt dat degene die vellings- en herbeplantingsactiviteiten en handel in hout uitvoert of in het bezit is van hout verplicht is om nadelige gevolgen op natuurbescherming, instandhouding areaal houtopstanden in Nederland en de bescherming van landschappelijke waarden achterwege te laten, tenzij dit niet redelijkerwijs kan worden gevergd. Indien hier sprake van is, dienen negatieve effecten zoveel mogelijk te worden beperkt en/of ongedaan te worden gemaakt. Aan deze wetgeving zijn enkele uitzonderingen, naast de reeds genoemde uitzonderingen. Zo zijn houtopstanden op erven of in tuinen, windschermen om boomgaarden, kerstbomen niet ouder dan 20 jaar, kweekgoed, uit populieren of wilgen bestaande wegbeplanting, beplanting langs waterwegen of eenrijige beplantingen langs landbouwgronden, dunningen en beplantingen van populieren, wilgen, essen of elzen voor de productie van biomassa, die tenminste eens in de 10 jaar worden geoogst, bestaan uit minstens 10.0o0 stoven/ha/beplantingseenheid en die zijn aangelegd na 1 januari 2013 uitgezonderd.

Bijlage 6 - Ecologisch onderzoek 136 1 ++ Nader Onderzoek Omgevingswet Realisatie Eco-vakantiepark te Noordwolde 2025 Bijlage 7 - Nader ecologisch onderzoek 137 COLOFON BUREAU FAUNAX B.V. Tijnjedyk 89 8936 AC Leeuwarden 0683772548 info@faunax.nl www.faunax.nl Lid van Netwerk Groene Bureaus Nader Onderzoek Omgevingswet Realisatie Eco-vakantiepark te Noordwolde Leeuwarden, september 2025 In opdracht van: Buitenplans Projectontwikkeling B.V. Veldwerk: Bureau FaunaX B.V. Rapportage: Mevr. A. Reitsema Autorisatie: Dhr. R. Fokker © Bureau FaunaX B.V. Gebruik en overname van gegevens alleen toegestaan met volledige bronvermelding: Bureau FaunaX B.V. (2025). Nader Onderzoek Omgevingswet / Realisatie Eco-vakantiepark te Noordwolde. Rapport 2025- 0191. Bureau FaunaX B.V., Leeuwarden. Disclaimer: In deze rapportage worden de resultaten van een onafhankelijk onderzoek behandeld. Bureau FaunaX B.V. heeft een adviserende rol en spreekt zich niet uit over de wenselijkheid van het plan waarop dit onderzoek betrekking heeft. Dit onderzoek is zo zorgvuldig en nauwkeurig mogelijk uitgevoerd. Het voorkomen van beschermde soorten is echter onvoorspelba ar. Aan dit rapport kunnen geen rechten worden ontleend. Wanneer deze rapportage, op wat voor manier dan ook, wordt aangepast en/of aangevuld door een partij anders dan Bureau FaunaX B.V., verliest deze rapportage zijn validiteit en geldigheid.

Op dit onde rzoek zijn onze algemene voorwaarden van toepassing, zoals gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel te Leeuwarden. Bijlage 7 - Nader ecologisch onderzoek 138 INHOUDSOPGAVE 1 INLEIDING ................................ ................................ ................................ ................... 4 1.1 Aanleiding ........................................................................................................................ 4 1.2 Methodieken & Werkwijze ............................................................................................. 4 Das 4 2 RESULTATEN NADER ONDERZOEK ................................ ................................ .............. 5 2.1 Das ..................................................................................................................................... 5 3 CONCLUSIES NADER ONDERZOEK ................................ ................................ ............... 9 3.1 Das .....................................................................................................................................9 SAMENVATTING VERVOLGSTAPPEN ................................ ................................ .............. 9 LITERATUUR EN BRONNEN ................................ ................................ ............................ 10 BIJLAGE I WET- EN REGELGEVING ................................

................................ ...................... 11 Ow Soortbescherming .............................................................................................................. 11 Ow Gebiedsbescherming......................................................................................................... 14 Ow Houtopstanden .................................................................................................................. 15 Bijlage 7 - Nader ecologisch onderzoek 139 4 1 INLEIDING 1.1 Aanleiding In juni 2025 is een Quickscan uitgevoerd met betrekking tot het realiseren van een kleinschalig eco-vakantiepark op een agrarisch perceel aan de Elsweg te Noordwolde. In deze QuickScan werd geconcludeerd dat de aanwezigheid van dassenburchten binnen het plangebied op voorhand kan worden uitgesloten, maar dat het plangebied wel onderdeel kan zijn van een groter leefgebied van de das, en dat de directe omgeving van het plangebied wel burchten kan herbergen. Geadviseerd werd om derhalve nader onderzoek uit te voeren naar de aanwezigheid van (leefgebied van) das in het plangebied en de directe omgeving daarvan (Bureau FaunaX B.V., rapport 25110). In dit rapportage worden uitsluitend de resultaten van het nader onderzoek naar das behandeld.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://weststellingwerf.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/7cef6f45-25ef-48a6-88ef-092dfe11ea1d?agendaItemId=5dd94785-6d92-468d-8c34-37ad94199a80