CConstaterende datWeststellingwerf
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 3 - GoFlo - Versie 5 (D2026-00039957)

Raadsvergadering 19 oktober 2026, gemeente WeststellingwerfBij agendapunt: Advies recreatiepark Elsweg-Mauritsweg19.088 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 3

GoFlo Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde (Westerse Veld) Versie 1.5 12 augustus 2026

Inhoud 1. | Inleiding ..................................................................................................................................... 3 1.1 | AANLEIDING ................................................................................................................................ 3 1.2 | PROJECTGEBIED ............................................................................................................................ 3 1.3 | HET OMGEVINGSPLAN ................................................................................................................... 4 1.4 | PROCEDURE ................................................................................................................................ 4 1.5 | LEESWIJZER ................................................................................................................................. 5 2. | Planbeschrijving ......................................................................................................................... 6 2.1 | HUIDIGE SITUATIE ......................................................................................................................... 6 2.2 | VOORGENOMEN ONTWIKKELING ...................................................................................................... 7 3.

| Beleid en regelgeving ............................................................................................................... 14 3.1 | RIJK ......................................................................................................................................... 14 3.2 | PROVINCIE ................................................................................................................................ 16 3.3 | GEMEENTE ................................................................................................................................ 19 4. | Aspecten fysieke leefomgeving en milieu ................................................................................. 21 4.1 | M.E.R.-BEOORDELING .................................................................................................................. 21 4.2 | LADDER VOOR DUURZAME VERSTEDELIJKING .................................................................................... 22 4.3 | DUURZAAMHEID ........................................................................................................................ 23 4.4 | GEZONDHEID .............................................................................................................................

23 4.5 | VERKEER & PARKEREN ................................................................................................................. 25 4.6 | NATUUR ................................................................................................................................... 26 4.7 | LUCHTKWALITEIT ........................................................................................................................ 29 4.8 | GELUID ..................................................................................................................................... 30 4.9 | GEUR ....................................................................................................................................... 33 4.10 | OMGEVINGSVEILIGHEID ............................................................................................................... 33 4.11 | TRILLING ................................................................................................................................... 36 4.12 | WELSTAND ................................................................................................................................ 36 4.13 | ARCHEOLOGIE EN CULTUURHISTORIE ..............................................................................................

37 4.14 | BODEM .................................................................................................................................... 39 4.15 | WATER ..................................................................................................................................... 40 4.16 | LICHTHINDER ............................................................................................................................. 43 5. | Financieel-economische uitvoerbaarheid ................................................................................. 45 6. | Voorbereiding & Participatie .................................................................................................... 46 7. | Belangenafweging en conclusie ................................................................................................ 49 8. | Bijlagen .................................................................................................................................... 50 Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde | 2 Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 3 1. Inleiding 1.1 Aanleiding Vier ondernemers uit de omgeving van Noordwolde (hierna: ‘initiatiefnemer’) hebben het plan opgevat om op agrarische gronden aan de Elsweg en Mauritsweg in Noordwolde (hierna: ‘pro- jectgebied’) een kleinschalig recreatiepark te ontwikkelen.

Het gaat om 20 recreatiewoningen, een groepsaccommodatie, een berging en een beheerderswoning in een landschappelijke set- ting. Aan de totstandkoming van het plan is een langdurig traject voorafgegaan. In juli 2022 is het eerste contact gelegd met de direct omwonenden, Plaatselijk Belang Noordwolde-Zuid en Staatsbosbeheer. Op 11 november 2022 is een principeverzoek bij het college van burger- meester en wethouders ingediend. Het college heeft op 17 april 2023 besloten om in principe medewerking te verlenen aan het plan. Daarbij is aangegeven dat er een bestemmingsplan- procedure doorlopen moet worden. Tevens sprak het college de wens uit dat het uiteindelijke plan “zich beperkt tot een aanzienlijk lager aantal dan 42 recreatiewoningen”. Inmiddels is de Omgevingswet in werking getreden en is er geen sprake meer van bestemmingsplanprocedu- res. Er is een omgevingsplanwijziging nodig dan wel een omgevingsvergunning voor een bui- tenplanse omgevingsplanactiviteit (Bopa). De initiatiefnemers kiezen voor het laatste. Aan de wens om het aantal recreatiewoningen terug te brengen is gehoor gegeven. Het recreatiepark is meer dan gehalveerd. In de periode van juni tot en met augustus 2025 zijn de aangepaste plannen opnieuw besproken met de direct omwonenden.

Daarnaast is op 7 oktober 2025 het dorp geïnformeerd tijdens een avond die door Plaatselijk Belang Noordwolde-Zuid is georga- niseerd. Afbeelding 1.1 Ligging en begrenzing projectgebied (bron: perceelloep.nl) 1.2 Projectgebied In afbeelding 1.1 is de ligging en begrenzing van het projectgebied weergegeven. Het gaat om de percelen Noordwolde M 299, 965, 1114 en 1344 met een gezamenlijk oppervlak van 31.155 m2. Het projectgebied grenst direct aan de korfbalvelden van Leonidas (noorden). Verder wordt het plangebied begrenst door bosgebied (oostzijde), de Mauritsweg (zuidzijde) en de

Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 4 Elsweg (westzijde). Het projectgebied maakt deel uit van een groter gebied aan de zuidwest- zijde van Noordwolde met verschillende vormen van recreatie, zoals Bungalowpark Het Bos- meer, de Spokeplas en de sportvelden van Olyphia (voetbal) en LTC Noordwolde (tennis & padel). 1.3 Het omgevingsplan Voor het projectgebied geldt het Omgevingsplan gemeente Weststellingwerf (in werking d.d. 5 april 2024). In dit omgevingsplan zijn regels uit de zogeheten ‘Bruidsschat’ en uit verordenin- gen ondergebracht. Ook de onherroepelijke ruimtelijke plannen en verleende omgevingsver- gunningen zijn erin opgenomen. Voor het projectgebied is het bestemmingsplan ‘Buitengebied 2014’ (vastgesteld d.d. 22 september 2016) van belang. Op grond van dit bestemmingsplan geldt de bestemming ‘Agrarisch’ met de functieaanduiding ‘specifieke vorm van agrarisch - hoogveenontginningen’. Daarnaast geldt de dubbelbestemming ‘Waarde-Archeologie’ (zie pa- ragraaf 4.13). Afbeelding 1.2 geeft de verbeelding van het omgevingsplan weer. De aanleg van een recreatiepark is niet toegestaan binnen de bestemming Agrarisch. Voor dit planvoorne- men zal dus van het omgevingsplan afgeweken moeten worden en wordt een Bopa aange- vraagd.

Afbeelding 1.2 Het Omgevingsplan gemeente Weststellingwerf (bron: omgevingsloket.nl) 1.4 Procedure Gefaseerde aanvraag In de overgangsfase van het omgevingsplan (tot 2032) kan op grond van artikel 12.27a Besluit kwaliteit leefomgeving (BKl) een Bopa gefaseerd aangevraagd worden. Dit maakt het mogelijk om eerst een ‘planologisch basisbesluit’ te nemen. Voor het feitelijk verrichten van de bouw- activiteit (of andere activiteiten) wordt dan later een afzonderlijke aanvraag gedaan. Deze la- tere aanvraag - voor een opvolgende Bopa - wordt door het bevoegd gezag niet meer getoetst aan hetgeen al is afgewogen in de eerdere aanvraag cq. verleende Bopa. De initiatiefnemer kiest voor deze werkwijze en vraagt als eerste fase een Bopa aan voor het ruimtelijke deel van het planvoornemen. Na het onherroepelijk worden van deze Bopa zullen, als tweede fase, het feitelijk verrichten van de bouwactiviteit en eventueel andere activiteiten (los) worden aange- vraagd. Reguliere procedure Een Bopa doorloopt de reguliere procedure op grond van titel 4.1 Algemene wet bestuursrecht (Awb). Dit is een procedure van 8 weken, die eenmaal met 6 weken verlengd kan worden. Een

Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 5 uitgebreide procedure op grond van afdeling 3.4 Awb is in dit geval niet aan de orde. Deze procedure geldt voor uitzonderingen, waaronder activiteiten die aanzienlijke gevolgen (kun- nen) hebben voor de fysieke leefomgeving én waartegen naar verwachting verschillende be- langhebbenden bedenkingen zullen hebben (artikel 16.65 lid 4 Ow) . Uit deze GoFlo blijkt dat het planvoornemen in ieder geval geen aanzienlijke gevolgen voor de fysieke leefomgeving heeft. Bindend advies en verplichte participatie De gemeenteraad heeft op 30 mei 2022 een besluit genomen over bindend advies, verplichte participatie en delegatie. Eén van de categorieën waarvoor bindend advies en verplichte par- ticipatie geldt is: “Het vestigen van een voorziening voor recreatieve doeleinden, anders dan de onder 2.1. genoemde gevallen, tenzij de aanvraag in overeenstemming is met een door de gemeenteraad vastgestelde (structuur)visie of vastgesteld beleidskader.”1 Het planvoornemen kan niet terugvallen op een vastgestelde(structuur)visie of vastgesteld beleidskader (zie hoofd- stuk 3). Er is dan ook sprake van bindend advies en verplichte participatie. In hoofdstuk 6 wordt op de participatie ingegaan. Voor wat betreft het aspect ‘delegatie’ kan aangegeven worden dat het college bevoegd is het omgevingsplan zelfstandig aan te passen conform de verleende Bopa.

Advies en instemming GS In artikel 16.15a sub d Ow is bepaald dat Gedeputeerde Staten bij een aanvraag om een Bopa gevallen kan aanwijzen waarvoor formeel advies en instemming vereist is. Gedeputeerde Sta- ten van de provincie Fryslân (GS) hebben besloten dat voor Bopa’s waarover instructieregels zijn gesteld in hoofdstuk 2 en 6 van de Omgevingsverordening, verplicht advies moeten wor- den gevraagd. Hierop zijn enkele uitzonderingen geformuleerd, onder meer voor activiteiten ‘binnen bestaand stedelijk gebied’. Verder is het streven van de provincie dat het vooroverleg zodanig wordt afgerond, dat formeel advies uiteindelijk niet meer nodig is. In de adviesfase zal per geval worden aangegeven of een Bopa eveneens voor instemming moet worden aangebo- den. Dit planvoornemen heeft betrekking op activiteiten buiten het bestaand stedelijk gebied (zie hiervoor paragraaf 3.2). Hiervoor is derhalve advies en eventueel instemming van GS no- dig. 1.5 Leeswijzer Het volgende hoofdstuk beschrijft de huidige situatie en laat zien hoe het projectgebied in de toekomst wordt ingericht. Hoofdstuk 3 gaat in op het beleid en de regelgeving van het Rijk, de provincie en de gemeente. In hoofdstuk 4 is het planvoornemen getoetst aan diverse aspecten van de fysieke leefomgeving, onder meer op het gebied van duurzaamheid, gezondheid, na- tuur, geluid, omgevingsveiligheid, archeologie en landschap.

Hoofdstuk 5 en 6 hebben betrek- king op de economische en maatschappelijke uitvoerbaarheid van het planvoornemen . Het laatste hoofdstuk bevat de eindafweging en conclusie van deze GoFlo met betrekking tot ET- FAL. 1 2.1 betreft: “Kampeerterreinen voor meer dan 25 standplaatsen bij agrarische bedrijven en voormalige agrarische bedrijven.” Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 6 2. Planbeschrijving 2.1 Huidige situatie In paragraaf 1.2 is de ligging en begrenzing van het projectgebied beschreven. Het projectge- bied bestaat uit een akker waarop in de afgelopen jaren raaigras, maïs of bieten verbouwd zijn. Rondom de akker zijn (droogvallende) sloten aanwezig. Aan de noordwestzijde ligt het woon- perceel Elsweg 21 Noordwolde (zie afbeelding 2.1). Vier andere woonpercelen liggen aan de overzijde van de Elsweg en Mauritsweg. Een zesde woonperceel dat aan het projectgebied grenst, is Mauritsweg 62 Noordwolde. Voor alle omliggende woonpercelen geldt dat ze in meer- of mindere mate van het projectgebied zijn afgeschermd door opgaande beplanting, hetzij in de betreffende tuinen dan wel door groen in het tussenliggende gebied (zie afbeelding 2.2). Afbeelding 2.1 Het projectgebied vanuit het zuidoosten (bron: Google Street View, juni 2025) Afbeelding 2.2 Woonpercelen Elsweg 32 en 34 en Mauritsweg 15 en 62 (bron: Google Street View, juni 2025)

Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 7 2.2 Voorgenomen ontwikkeling Buitenplans Projectontwikkeling BV heeft een stedenbouwkundig ontwerp voor het project- gebied opgesteld. Dit plan is als bijlage 1 aan deze GoFLo toegevoegd. Hierna volgt een toe- lichting. Cultuurhistorische achtergronden Het projectgebied ligt in een heideontginningsgebied, een jong landschap dat vooral in de late negentiende en vroege twintigste eeuw is ontstaan. Dit gebiedstype komt voornamelijk voor langs de drogere randen van het Drents plateau en op de hogere gronden langs de midden - loop van de beekdalen. Heideontginningsgebieden hebben een afwisselende schaal, variërend van kleine tot middelgrote verkavelingen. Kenmerkend zijn de evenwijdige lijnen van wegen, die vaak de hoofdrichting van beeklopen volgen. In dit landschapstype komen heidedorpen, bebouwingsclusters en lintbebouwing voor. Vanwege de zandige ondergrond is het geschikt voor landbouw. Boerenerven liggen verspreid, meestal langs de wegen. De verkaveling vari- eert van opstrekkend tot blokvormig, wat de heideontginningen een herkenbaar patroon geeft. De beplanting in dit gebiedstype loopt uiteen. Er zijn open heidegebieden met weinig begroeiing, maar ook besloten bosachtige gebieden. Bijzonder zijn de pingoruïnes en dobben, die herinneren aan het oorspronkelijke reliëf. Water komt met name voor in de vorm van slo- ten.

Afbeelding 2.3 Het projectgebied omstreeks 1900, 1930, 1970 en 2024 (bron: topotijdreis.nl) De topografische kaarten uit afbeelding 2.3 geven een beeld van de ontwikkeling van het pro- jectgebied en zijn omgeving in de afgelopen 125 jaar. Op de oudste kaart is te zien dat het landschap nog grotendeels onontgonnen heidegebied is. Er komen verspreid liggende boerde- rijen met agrarische percele n voor. De kaart van 1930 laat een grotendeels ontgonnen land- schap zien. Deze is verdeeld is smalle, rechte kavels. Op de perceelscheidingen zijn sloten en

Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 8 soms houtwallen aanwezig. Er komen nog steeds heiderestanten voor. De bebouwing is toe- genomen, evenals het aantal wegen. De kaart van 1970 geeft een vergelijkbaar beeld. Op som- mige plekken zijn kavels samengevoegd. Een deel van de oorspronkelijke bebouwing is ver- dwenen. Er is ook nieuwe bebouwing toegevoegd, met name langs de opgewaardeerde of nieuw aangelegde wegen. De voorloper van de Elsweg is omgelegd, tot buiten het projectge- bied. Ook op deze kaart zijn nog verspreid liggende heidegebiedjes te zien. De grootste veran- deringen vinden vanaf de tweede helft van de jaren zeventig plaats. Door de ruilverkaveling wordt een groot deel van het opstrekkende verkavelingspatroon ingeruild voor een meer blok- vormige verkaveling. Veel houtwallen en sloten zijn daardoor verdwenen. Rondom het pro- jectgebied zijn in deze periode tevens de Spokeplas, de bossen op het Westersche veld en Recreatiepark Hanestede aangelegd. De recreatiefunctie is nadien uitgebreid in zuidelijke rich- ting met nieuwe recreatieparken, sportvelden en andere voorzieningen. De gebieden ten oos- ten van het projectgebied zijn pas vanaf de jaren tachtig bebost. Een vergelijking tussen de kaarten van 1970 en 2024 laat zien dat de bebouwing in de tussentijd sterk is toegenomen, met name ter plaatse van Noordwolde-Zuid.

De percelen binnen het projectgebied zijn uitein- delijk samengevoegd tot één kavel, die aan vier zijden wordt omgeven door bossen en/of hout- wallen. Stedenbouwkundig ontwerp De kenmerken van het heideontginningslandschap zijn binnen het projectgebied vrijwel verlo- ren gegaan. Zo zijn de meeste sloten en houtwallen verwijderd. Het oorspronkelijke opstrek- kende verkavelingspatroon is daardoor verdwenen. Door de bosaanplant in de jaren zeventig en tachtig is het projectgebied bovendien in een besloten groene ruimte komen te liggen. In de nieuwe situatie wordt een aantal kenmerken van het heideontginningslandschap terugge- bracht. Dit gebeurt door de aanleg van een nieuwe houtsingel en door de nieuwe bebouwing in twee langgerekte en smalle zones te projecteren. Beide zorgen voor het opdelen van de kavel in noord-zuidgerichte stroken, die het opstrekkende karakter van de verkaveling herstel- len. Afbeelding 2.4 Stedenbouwkundig ontwerp (bron: Buitenplans Projectontwikkeling BV)

Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 9 Het stedenbouwkundig ontwerp is opgenomen als afbeelding 2. 4 en bijlage 1 . Te zien is dat het projectgebied uit drie langgerekte stroken bestaat. De westelijke strook ligt parallel aan de Elsweg en wordt begrensd door de bestaande hout wal langs die weg en een aan te planten boomsingel (met greppel). Deze strook blijft open en kan worden benut als dierenweide en/of bloem- en kruidenrijk grasland. Het zorgt voor een buffer van minimaal 50 m tussen vijf van de zes aangrenzende woonpercelen en het terreindeel waarop de feitelijke verblijfsrecreatie aan- wezig is. De nieuwe boomsingel bestaat uit streekeigen bomen. Voor het sortiment en beheer van deze bomen en de overige beplanting kan het beeldkwaliteitsplan (bijlage 2) geraadpleegd worden. Aan de noordzijde van het projectgebied wordt langs de bestaande houtwal een circa 1,5 m brede dassenpassage aangelegd. Deze strook blijft vrij van recreatieve functies en wordt aan de zijde van het recreatiepark afgeschermd met een groenblijvende haag. Hi erdoor kunnen dassen niet alleen gebruik blijven maken van de bestaande houtwal, maar tevens van het pro- jectgebied zelf. De ligging van de dassenpassage is opgenomen in het stedenbouwkundig ont- werp. De middelste strook binnen het projectgebied bestaat uit tien ‘veldzichtwoningen’.

Dit zijn 4 persoons recreatiewoningen die gericht zijn op de nieuwe houtsingel en het daarachter gele- gen open veld van de westelijke strook. Aan de kant van de Mauritsweg wordt een transfor- matorhuisje van Liander gebouwd (vergunningvrij). Dit huisje wordt met struiken groen afge- schermd. Afbeelding 2.5 Sfeerbeeld recreatiewoningen (bron: Cuber Suites). De oostelijke strook binnen het projectgebied bestaat uit tien ‘boszichtwoningen’. Dit zijn 2 persoons recreatiewoningen die gericht zijn op het bos ten oosten van het projectgebied. Aan de kant van de Mauritsweg wordt een beheerderswoning toegevoegd. Deze ligt in lijn met de boszichtwoningen. De beheerderswoning sluit qua ligging en massa aan op de bestaande be- bouwing langs de Mauritsweg en vormt daarmee een woning in het lint. Er wordt in de rooilijn gebouwd en binnen het aanwezige ritme (de gangbare afstand tussen woningen). De omvang van de beheerderswoning is vergelijkbaar met de bouwmassa van de aangrenzende

Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 10 woonbebouwing. Ten oosten van de beheerderswoning worden struiken aangeplant om de privacy van de bewoners aan Mauritsweg 62 te beschermen. In de groenstrook ten noorden daarvan - tussen het bos en de recreatiewoningen - wordt wadi aangelegd om hemelwater te kunnen opvangen, bufferen en vertraagd af te voeren (zie paragraaf 4.15). Deze wadi heeft een oppervlak van 1.100 m2 en wordt met een overstort aangetakt op de bestaande sloot aan de oostkant. Aan de noordzijde van de oostelijke strook wordt een groepsaccommodatie voor maximaal 24 personen gebouwd. De voorzijde van de groepsaccommodatie ligt in de rooilijn van de bos- zichtwoningen. Dat geldt ook voor de aangrenzende fietsenstalling/berging. Zo ontstaat er vanaf de Mauritsweg een strakke rooilijn die het noordzuid-gerichte karakter van de verkave- ling ondersteunt. Oostelijk van de fietsenstalling/berging ligt een buitenruimte voor de groeps- accommodatie. Deze buitenruimte is aan twee zijden afgeschermd van de rest van het recre- atiepark om geluidsoverlast voor andere recreanten en omwonenden zoveel mogelijk in te perken. De fietsenstalling/berging wordt voorzien van zonnepanelen om het recreatiepark van zoveel mogelijk stroom te voorzien. In de berging worden onder meer de containers opgesla- gen.

Westelijk van de groepsaccommodatie en fietsenstalling/berging ligt het parkeerterrein (zie ook verderop). Zowel de 4 parkeerstroken als de weg naar het parkeerterrein zijn afgeschermd door een groenblijvende haag van minimaal 1,5 m hoog. Op deze manier blijven de auto’s uit beeld. Afbeelding 2.6 Dwarsprofiel (bron: Buitenplans Projectontwikkeling BV) Er is gekozen voor een lage bebouwingsdichtheid en een zo groen mogelijke invulling om de landschappelijke kwaliteiten van het projectgebied te behouden en te benutten voor het park- concept. Om deze reden wordt er ook uitsluitend halfverharding toepast en worden de recre- atiewoningen op palen en daarmee ‘zwevend’ boven het landschap gebouwd (zie verderop). Met deze specifieke bouwwijze wordt benadrukt dat de recreatiewoningen te gast zijn in het landschap. Tussen de recreatiewoningen worden daarnaast bomen en struiken aangeplant (zie bijlage 2). Dit zorgt ervoor dat de bebouwing niet te eentonig en te dominant wordt in het landschapsbeeld. Het dwarsprofiel in afbeelding 2.6 laat zien hoe dit uitwerkt (zie ook bijlage 4). Er zijn twee ontsluitingen. De eerste bevindt zich aan de Elsweg en geeft toegang tot het par- keerterrein. De tweede bevindt zich aan de Mauritsweg, ter plaatse van de beheerderswoning.

De recreanten kunnen bij eerste aankomst de tweede entree gebruiken, waar ze zich desge- wenst melden bij de beheerder, om vervolgens naar de recreatiewoning te rijden en uit te laden. Daarna wordt er geparkeerd op het parkeerterrein. Tussen de recreatiewoningen wordt niet (permanent) geparkeerd. Het pad tussen de beheerderswoning en het parkeerrein is een eenrichtingsweg. Dit pad wordt uitgevoerd als karrenspoor met halfverharding. Naar aanlei- ding van het advies van Brandweer Fryslân is de verhardingsbreedte van dit pad verbreed naar minimaal 3,25 m, zodat deze door een brandweervoertuig gebruikt kan worden in geval van een calamiteit. Het eenrichtingspad wordt - met uitzondering van laden en lossen - verder niet gebruikt door recreanten. Dit om het landschappelijke karakter van het park zoveel mogelijk

Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 11 te bewaren en de aanblik van auto’s te voorkomen. Het parkeerterrein aan de noordzijde van het projectgebied biedt ruimte aan 40 auto’s (zie paragraaf 4.5) en aan een fietsenstalling/ber- ging. Afbeelding 2.7 Sfeerbeeld recreatiewoningen (bron: Schipper Douwes Architectuur). Het parkconcept Binnen en rondom Noordwolde is reeds een substantieel aanbod aan verblijfsrecreatie aan- wezig. Het gaat hierbij vooral om traditionele recreatieve concepten, zoals bungalowparken, die zich grotendeels richten op vergelijkbare doelgroepen en een overeenkomstige ruimtelijke opzet hebben. De initiatiefnemer wil nadrukkelijk niet opnieuw een dergelijk traditioneel con- cept toevoegen, maar wil voorzien in een onderscheidend parkconcept dat aanvullend is op het bestaande aanbod en inspeelt op een andere marktvraag. De begrippen kleinschaligheid, innovatie, duurzaamheid en natuurbeleving staan daarbij centraal. Om te bepalen of en onder welke voorwaarden een dergelijk initiatief binnen het projectgebied kansrijk en passend is, heeft Ginder het “Behoefteonderzoek kleinschalig recreatiepark in Noordwolde ” (mei 2025) uitgevoerd. De uitkomsten van dit onderzoek zijn door de initiatiefnemer gebruikt bij de uit- werking van het planvoornemen. Het onderzoek is opgenomen als bijlage 3 (zie ook paragraaf 4.2).

Het recreatiepark richt zich uitsluitend op kortdurend verblijfsrecreatief gebruik. Alle accom- modaties zijn zelfstandig, beschikken over eigen voorzieningen en worden centraal en bedrijfs- matig geëxploiteerd. Deze exploitatievorm is een provinciale vereiste (zie paragraaf 3.2) en vormt tevens een belangrijk instrument om de recreatieve functie van het park op duurzame wijze te borgen en ongewenste situaties zoals permanente bewoning en andere vormen van oneigenlijk gebruik te voorkomen. In dit kader wordt tevens voorzien in een beheerderswo- ning. Het parkconcept positioneert zich, conform het behoefteonderzoek, in het hogere segment van de verblijfsrecreatie en richt zich op de doelgroepen Stijlzoekers en Inzichtzoekers. Dit zijn recreanten die waarde hechten aan kwaliteit, ontwerp, rust en een inhoudelijke verblijfserva- ring en die minder belang hechten aan grootschalige voorzieningen of vormen van massare- creatie.

Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 12 Afbeelding 2.8 Sfeerbeeld recreatiewoningen (bron: Joris Verhoeven Architectuur). Het recreatiepark is bedoeld als verblijfslocatie en uitvalsbasis voor de omgeving. Aanvullende voorzieningen en activiteiten worden niet op het park zelf gerealiseerd, maar gezocht in de directe omgeving en de regio. Het voornemen is om dit te ondersteune n door samenwerkin- gen met lokale en regionale ondernemers op het gebied van horeca, fietsverhuur, cultuur en dagrecreatie. Daarnaast kunnen digitale toepassingen (zoals apps) worden ingezet om recre- anten in contact te brengen met lokale ondernemers en zogenoemde ‘hosts’ in de omgeving. Hiermee wordt de relatie met de omgeving versterkt, zonder dat dit leidt tot extra functies of bebouwing binnen het projectgebied. Tevens zorgt dit ervoor dat bestedingen van recreanten in belangrijke mate plaatsvinden bij bestaande voorzieningen in de omgeving, waardoor lokale ondernemers worden ondersteund en regionale economische keteneffecten kunnen ontstaan. Het serviceniveau binnen he t recreatiepark is hoogwaardig, efficiënt en grotendeels digitaal georganiseerd, passend bij de beoogde doelgroep en en de kleinschalige opzet van het plan- voornemen. De beheerderswoning voorziet in toezicht, beheer en centrale aansturing van het park. Afbeelding 2.9 Sfeerbeeld recreatiewoningen (bron: Wikkelhouse).

Nieuwe bebouwing Voor de recreatiewoningen, de groepsaccommodatie en de overige bebouwing zijn nog geen bouwtekeningen opgesteld. Deze worden pas in de opvolgende fase door de exploitant uitge- werkt (zie paragraaf 1.4). Wel is op hoofdlijnen duidelijk binnen welke kaders de bebouwing zal worden gerealiseerd. Deze kaders worden in de eerste plaats bepaald door het steden- bouwkundig ontwerp. Dit plan vormt het ruimtelijke raamwerk voor de ontwikkeling en geeft richting aan de situering, oriëntatie en onderlinge samenhang van de bebouwing. De nieuwe bebouwing is daarbij nadrukkelijk ondergeschikt aan het landschap en wordt ingezet als mid- del om het oorspronkelijke verkavelingspatroon van het heideontginningslandschap weer leesbaar te maken. De positionering en groepering van de gebouwen volgen de in het steden- bouwkundig ontwerp vastgelegde langgerekte structuren en dragen bij aan de ruimtelijke sa- menhang en landschappelijke inpassing van het projectgebied. In de tweede plaats sluiten de bouwkaders aan bij het recreatieve concept, zoals onderbouwd in het behoefteonderzoek. Dit concept is primair gericht op kwaliteit, ontwerp, rust en een inhoudelijke verblijfservaring. Dit vertaalt zich in een beperkte bebouwingsdichtheid, een terughoudende vormgeving en een opzet waarbij de bebouwing ondersteunend is aan de verblijfskwaliteit en de landschappelijke beleving.

De nieuwe bebouwing wordt bewust laag gehouden. Alle volumes bestaan uit maximaal één bouwlaag, al dan niet met kap. De recreatiewoningen worden op palen gezet (0,5 m), zodat het landschap er als het ware onderdoor loopt. Hiermee wordt de ondergeschiktheid aan dat landschap benadrukt. Het zorgt er eveneens voor dat het water ter plaatse kan blijven infiltre- ren en dat zoogdieren zich gemakkelijk kunnen blijven verspreiden door het projectgebied. De groepsaccommodatie en fietsenstalling/berging worden wel direct op de grond gebouwd. Voor deze bebouwing gelden afwijkende maatvoeringen. Een en ander is uitgewerkt in tabel 2.1. De ligging van alle nieuwe bebouwing is vastgelegd op de kaart met zogeheten ‘bouwvlakken’. Deze kaart is opgenomen als bijlage 4. Alle bebouwing moet binnen deze bouwvlakken ge- bouwd worden. Zo wordt geborgd dat deze bebouwing bijdraagt aan de beoogde landschap- pelijke inpassing. De architectonische kwaliteit | is vastgelegd in | een beeldkwaliteitsplan. | Dit plan is opgenomen als bijlage | 2. Er is gekozen voor een | ingetogen en hedendaagse architec- tuur. Het kleur- en materiaalgebruik is passend bij het beoogde parkconcept en | bij het land- schap. Het beeldkwaliteitsplan bevat niet alleen regels voor de vormgeving van de | nieuwe be- bouwing, maar tevens voor de terreininrichting, waaronder de beplanting, verharding en ver- lichting.

Bouwwerken | Oppervlakte | Goothoogte | Bouwhoogte Veldzichtwoningen | 80 m2 | 3 m | 4,1 m Boszichtwoningen | 60 m2 | 3 m | 4,1 m Beheerderswoning | 130 m2 | 2,8 m | 7,4 m Groepsaccommodatie | 300 m2 | 2,4-4,4 m | 8,4 m Fietsenstalling/berging | 230 m2 | 2,4 m | 6,1 m Tabel 2.1 Maximale maatvoering nieuwe bouwwerken (exclusief verhoging door palen) Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde | 13 Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 14 3. Beleid en regelgeving 3.1 Rijk 3.1.1 Nationale Omgevingsvisie De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) geeft een langetermijnvisie op de toekomst en de ont- wikkeling van de leefomgeving in Nederland. De belangen van het Rijk komen samen in vier prioriteiten: 1. ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; 2. duurzaam economisch groeipotentieel; 3. sterke en gezonde steden en regio's; 4. toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. Naast deze prioriteiten zijn in de NOVI 21 nationale belangen geformuleerd, waaronder “ver- sterking van het stedelijk én landelijk recreatie- en toerisme-aanbod, met ruimte voor verblijf- stoerisme, dagrecreatie en beleving ”. Het Rijk streeft naar een hoogwaardig, divers en goed verspreid recreatieaanbod dat bijdraagt aan gezondheid, leefkwaliteit en de economie van het platteland. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen.

In die gevallen dienen belangen te worden afgewogen. Hiervoor gebruikt de NOVI drie afwegings- principes: 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: in het verleden is scheiding van functies te vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI zoekt het Rijk naar maximale com- binatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebru ik van de ruimte. 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere. 3. Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat de samenleving zoveel mogelijk voor- ziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van toekomstige generaties. Toetsing Dit plan heeft geen direct raakvlak met de vier prioriteiten uit de NOVI. Er wordt wel invulling gegeven aan nationaal belang “versterking van het stedelijk én landelijk recreatie- en toerisme- aanbod, met ruimte voor verblijfstoerisme, dagrecreatie en beleving ”. Het planvoornemen versterkt het verblijfsrecreatieve aanbod binnen het landelijk gebied. Ook de afwegingsprinci- pes worden in acht genomen. Zo gaan recreatie en natuur hand in hand (ad 1; zie paragraaf 4.6).

Het stedenbouwkundig ontwerp sluit daarnaast aan bij de kenmerken en identiteit van het gebied (ad 2; zie hoofdstuk 2). Verder wordt afwenteling van hemelwater voorkomen (ad 3; zie pararaaf 4.15). 3.1.2 AMvB’s Omgevingswet Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) In artikel 8.0a lid 2 Bkl is bepaald dat het bevoegd gezag een omgevingsvergunning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (Bopa) alleen mag verlenen met het oog op een even- wichtige toedeling van functies aan locaties. De beoordelingsregels voor een Bopa zijn te vin- den in artikel 8.0b, 8.0c, 8.0d en 8.0e Bkl. Op grond van artikel 8.0b Bkl moet er getoe tst Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 15 worden aan de instructieregels voor het omgevingsplan uit hoof dstuk 5 Bkl. Dit betekent dat in de GoFlo min of meer dezelfde onderdelen moeten terugkomen als in de motivering van een omgevingsplanwijziging. Dat was onder de Wro en Wabo in feite ook al het geval (vgl. de bestemmingsplantoelichting met de ruimtelijke onderbouwing).

Verder is relevant voor een Bopa: • de instructieregels van de provincie voor het omgevingsplan (zie paragraaf 3.2); • eventuele instructies van Rijk en provincie (niet aan de orde voor dit planvoornemen); • de voorbeschermingsregels in het omgevingsplan (idem); • de regels die gelden voor het stellen van maatwerkregels, als het gaat om een omgevings- vergunning die betrekking heeft op een maatwerkregel (idem).2 Besluit activiteiten leefomgeving (Bal) en Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) Het Bal bevat rijksregels over milieubelastende activiteiten. Er zijn vooral regels uit het voor- malige Activiteitenbesluit in opgenomen. Het Bbl bevat rijksregels over het bouwen, gebruiken en slopen van bouwwerken en kan gezien worden als de opvolger van het voormalige Bouw- besluit. Artikel 8.0e Bkl legt de link tussen maatwerkregels en een Bopa . Als de regel uit het omge- vingsplan waarvan met de Bopa wordt afgeweken een maatwerkregel is, moet rekening wor- den gehouden met de regels die gelden voor het stellen van die maatwerkregel. De zinsnede ‘rekening houden met’ betekent dat het bevoegd gezag gem otiveerd mag afwijken van die regels. Toetsing Voorliggende GoFlo voldoet aan de regels uit artikel 8.0a t/m 8.0e en hoofdstuk 5 Bkl. Aange- nomen mag worden dat daarmee sprake is van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.

Het planvoornemen is niet aan te merken als een milieubelastende activiteit. Hoewel in hoofd- stuk 3 van het Bal verschillende recreatieve activiteiten zijn aangewezen als milieubelastend - zoals jachthavens, zwembaden, skibanen, motor - en autosportterreinen of attractieparken - betreft dit activiteiten met een aanzienlijke milieubelasting, bijvoorbeeld door geluid, emis- sies, afvalwater of hoog energieverbruik. De in dit plan voorziene kleinschalige verblijfsrecrea- tie, bestaande uit maximaal 21 accommodaties, is van een andere aard en schaal. Er worden geen installaties toegepast die leiden tot emissies naar lucht, bodem of water, en het gebruik is hoofdzakelijk extensief van karakter (groepsvoorzieningen zijn niet aanwezig). Het planvoor- nemen valt daarmee niet onder de specifieke regels voor milieubelastende activiteiten, maar onder de algemene zorgplicht van artikel 2.11 Bal. De mogelijke milieueffecten, bijvoorbeeld met betrekking tot geluid , verkeer en ecologie, worden beoordeeld in hoofdstuk 4 van deze GoFlo. Op grond van artikel 5.1, eerste lid, onder a en b, van de Omgevingswet, in samenhang met hoofdstuk 2 van het Bbl, geldt een vergunningplicht voor alle nieuwe accommodaties binnen het projectgebied.

Deze omgevingsvergunning - betreffende de ruimtelijke en technische bouwactiviteit - zal in een opvolgende fase afzonderlijk worden aangevraagd (zie paragraaf 1.4). 2 Ook de aanvraagvereisten voor de Bopa op grond van artikel 7.207b, onder 2 Omgevingsregeling zijn relevant. Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 16 3.2 Provincie 3.2.1 Grutsk op 'e Romte In Grutsk op 'e Romte - Structuurvisie 2014 (vastgesteld d.d. 1 april 2014) worden de land- schappelijke en cultuurhistorische structuren van provinciaal belang in samenhang geanaly- seerd, gewaardeerd en van een richtinggevend advies voorzien. Het doel hiervan is: "behoud en verdere ontwikkeling van de ruimtelijke kwaliteit door middel van informeren, adviseren en inspireren." De provincie hanteert voor de doorwerking van Grutsk op 'e Romte een twee- sporenbeleid: bestuurlijke borging gebeurt via de Samenwerkingsagenda en juridische borging via de Omgevingsverordening provincie Fryslân (zie paragraaf 3.2.3). Gemeenten moeten in hun ruimtelijke plannen motiveren hoe ze met de provinciale belang en uit Grutsk zijn omge- gaan. Het projectgebied is onderdeel van de gebiedseenheid 'Zuidelijke Wouden'.

Van provinciaal belang binnen dit deelgebied is onder meer: "De samenhang tussen de hogere gronden (lang- gerekte ruggen) en de dalen, die wordt gevormd door de verkaveling, de rangschikking van de bebouwing (lineair) en de singels en houtwallen, tegenover de lager gelegen veelal redelijk open beekdalen (Lende, Tsjonger en Âlddjip )." Er is een visuele relatie tussen de bebouwing en het open landschap van het beekdal. Deze relatie wordt gedragen door de opstrekkende verkaveling en de veelal aanwezige singelbeplanting, houtwallen of bosstroken. De grotere kernen binnen de Zuidelijke Wouden worden gestimuleerd om organisch te groeien en daar- voor de landschaps- en verkavelingsstructuur als uitgangspunt te gebruiken. In hoofdstuk 2 is ingegaan op de huidige en beoogde ruimtelijke inrichting van het projectgebied. Daaruit blijkt dat de cultuurhistorische en landschappelijke waarden van dit deelgebied gerespecteerd wor- den. Op dit punt wordt eveneens verwezen naar paragraaf 4.13 waarin het planvoornemen getoetst is aan de Cultuurhistorische Kaart Fryslân en de Friese Archeologische Monumenten- kaart Extra. Beide provinciale kaarten geven geen belemmeringen voor het planvoornemen aan. 3.2.2 Omgevingsvisie De romte diele In de Omgevingsvisie De romte diele (vastgesteld d.d.

23 september 2020) wordt de inhoud van het beleid uit het Streekplan Fryslân 2007 en Grutsk op 'e Romte in grote lijnen voortgezet. De omgevingsvisie geeft richting aan het handelen van de provincie (en is voor andere overhe- den, burgers of bedrijven niet bindend). De hoofdambitie is: "brede welvaart in een vitaal, veerkrachtig, karakteristiek en gezond Fryslân". Er staan negen principes in voor de manier waarop de provincie te werk wil gaan en die richting geven bij het maken van keuzes. Het gaat om: inhoudelijke principes • Zuinig ruimtegebruik; • Omgevingskwaliteit als ontwerpbasis; • Koppelen van ambities; • Gezond en veilig; samenwerkingsprincipes • Rolbewust; • Decentraal wat kan; • Ja, mits; • Aansluiting zoeken; • Sturen op proces, ruimer op inhoud. Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 17 Met de Omgevingsvisie zet de provincie onder andere in op een slimme groei van de gastvrij- heidseconomie. Dit betekent: inzetten op (cultuur)toeristen die geïnteresseerd zijn in de kwa- liteit en identiteit van onze provincie, meer jaarrond bezoek in plaats van pieken, en meer bezoek in heel Fryslân. Het vergroenen en circulair maken van de economie is hierbij een be- langrijk uitgangspunt.” Door slimme groei kan toerisme in 2030 in Fryslân een bijdrage leveren aan het bevorderen van de leefbaarheid, het natuur- en cultuurerfgoed en de werkgelegen- heid.

Er is behoefte aan “ontwikkeling van toeristische bestemmingen in ruimtelijke en vooral in functionele clusters, waarbinnen recreatieve functies en voorzieningen complementair aan elkaar zijn: niet meer van hetzelfde, maar aanvullingen die het aanbod comp leteren en met elkaar verbinden.” In het kader van de opgave ‘versterken biodiversiteit’ attendeert de omge- vingsvisie op kansen om bij ontwikkelingen in de recreatie bij te dragen aan natuurontwikke- ling. “Naast de gebruikelijke voorwaarden voor landschappelijke inpassing, grondgebonden- heid en ruimtebeslag, vragen we in dit verband ook aandacht voor biodiversiteit, bodem en water.” Toetsing Het planvoornemen versterkt de gastvrijheidseconomie door jaarrond kwalitatief hoogwaar- dige verblijfsrecreatie aan te bieden. Dit gebeurt op een manier die recht doet aan de waarden van het heideontginningslandschap (zie hoofdstuk 2). Daarnaast wordt een parkconcept geïn- troduceerd dat uniek is en die zich onderscheid van het bestaande recreatieve aanbod binnen en rond Noordwolde. Bovendien wordt een verbinding gelegd met lokale ondernemers, zodat de bestaande voorzieningen versterkt worden (zie hoofdstuk 2 en paragraaf 4.2). Binnen het stedenbouwkundig ontwerp is verder aandacht voor biodiversiteit, bodem en water (zie hoofdstuk 4). Zo sluit het planvoornemen nadrukkelijk aan bij de Omgevingsvisie De romte diele.

3.2.3 Omgevingsverordening provincie Fryslân Op grond van artikel 2.6 Omgevingswet stellen provinciale staten één omgevingsverordening vast waarin regels over de fysieke leefomgeving worden opgenomen. Dat is de Omgevingsver- ordening provincie Fryslân (d.d. 9 oktober 2024). De regels in deze verordening zijn gebaseerd op: • de beleidsdoelen en provinciale belangen, die zijn geformuleerd in de omgevingsvisie en de daarin beschreven nieuwe wijze van werken. De regels in de omgevingsverordening werken met name door in de gemeentelijke omgevingsplannen; dit zijn de zogenaamde instructieregels. • instructieregels van het Rijk: een aantal regels in de omgevingsverordening dienen ver- plicht hierin te worden opgenomen. Dit heeft het Rijk zo bepaald in het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). Voorbeelden hiervan zijn de grondwaterbeschermingsregels en de re- gels ter bescherming van het natuurnetwerk Nederland (NNN). De ruimtelijke ordening van de fysieke leefomgeving kent twee kanten: bescherming (van waarden) enerzijds en ontwikkeling anderzijds. “Die twee moeten in een evenwichtige verhou- ding staan. Ook is het van belang te onderkennen dat er verschil in belangen kan bestaan ”, aldus de omgevingsvisie. De provincie wil ruimte bieden aan initiatiefnemers met inachtne- ming van kwalitatieve kaders en randvoorwaarden en met oog voor participatie van de omge- ving.

De regels in de Omgevingsverordening provincie Fryslân hebben de volgende algemene op- bouw: Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 18 • een basisregel die aangeeft in hoeverre en in welke mate een ontwikkeling zonder meer mogelijk is; • een afwijkingsregel, met kwalitatieve kaders waarbinnen afwijking van de basisregel mo- gelijk is; • een ontheffing voor bijzondere situaties, waarmee een ontwikkeling mogelijk kan worden gemaakt die verder strekt dan de basis- en afwijkingsregels voor dat geval, mits onder an- dere in voldoende mate inhoud kan worden gegeven aan de vier inhoudelijke principes. In artikel 2.1 t/m 2.5 zijn de inhoudelijke principes uit de Omgevingsvisie (zie paragraaf 3.2.2) en het instrument omgevingstafel opgenomen. Voor deze Bopa is hier als volgt mee omge- gaan: • Omgevingskwaliteiten als basis: zie paragraaf 4.1 3 voor de wijze waarop rekening wordt gehouden met archeologische (verwachtings)waarden; het behoud en de versterking van landschappelijke- en cultuurhistorische kernkwaliteiten is toegelicht in hoofdstuk 2; uit hoofdstuk 2 blijkt dat de kernkwaliteiten als ontwerpbasis zijn benut voor het planvoorne- men; met het stedenbouwkundig ontwerp wordt een zorgvuldige situering en inrichting geborgd.

• Omgevingstafel: gelet op de beperkte aard en schaal van het planvoornemen is er geen omgevingstafel georganiseerd; dit is ook niet noodzakelijk omdat er geen sprake is van een wijziging van het omgevingsplan dan wel aanzienlijke effecten op de omgevingskwalitei- ten. • Zuinig en meervoudig ruimtegebruik: zuinig ruimtegebruik komt in paragraaf 4.2 aan bod; daaruit blijkt het planvoornemen voorziet in een behoefte en het afwegen van alternatie- ven niet noodzakelijk is; in paragraaf 4.2 wordt tevens op meervoudig ruimtegebruik inge- gaan. • Koppelen en verbinden: recreatie en natuurversterking gaan hand in hand (zie paragraaf 4.6); • Gezond en veilig: In paragraaf 4.4 en 4.15 is aangegeven op welke wijze rekening is gehou- den met de aspecten ‘gezondheid’ en risico’s die samenhangen met de waterhuishouding. Afbeelding 3.1 Contour Buiten Bestaand Stedelijk Gebied (bron: omgevingsloket.nl) Artikel 2.1 5 lid 1 maakt het mogelijk om een nieuwe recreatieve voorziening (zoals een

Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 19 “complex van recreatiewoningen”3) toe te staan, mits: a. deze aansluit op het bestaand stede- lijk gebied van een kern, of aansluit op een bestaande recreatieve voorziening buiten het be- staand stedelijk gebied; b. de ontwikkeling wat betreft aard en schaal passend is bij de kern of de recreatieve voorziening; c. een positieve bijdrage wordt geleverd aan een ‘Gastvrij Fryslân’ door het bevorderen van een prettige en gezonde woon- en leefomgeving, het behoud en de ontwikkeling van natuur en cultuurerfgoed, of het creëren van toekomstbestendige banen. In artikel 2.15 lid 3 is als aanvullende eis gesteld dat bij nieuwe recreatiewoningen regels worden gesteld “ter waarborging van een bedrijfsmatige exploitatie”. Onder ‘bedrijfsmatige exploita- tie’ verstaat de omgevingsverordening: “het via een bedrijf, stichting of andere rechtspersoon voeren van een zodanig beheer of exploitatie, dat in de verblijfsrecreatieve functie daadwer- kelijk sprake is van kort verblijf met als focus toeristische overnachtingsmogelijkheden” (artikel 1.1). Uit de bijlagenkaarten van de omgevingsverordening blijkt dat het projectgebied buiten het Bestaand Stedelijk Gebied ligt, maar daar wel direct op aansluit (zie afbeelding 3.1) en verder dat de gebiedsaanwijzing en omgevingswaarde ‘overstromingskans grasland’ van toepassing is.

Toetsing Het projectgebied sluit, zoals gezegd, direct aan op het Bestaand Stedelijk Gebied van de Mau- ritsweg (artikel 2.25 lid 1a). Dat het nieuwe recreatiepark qua aard en schaal past binnen het landschap en de bebouwing rond Noordwolde, is aangetoond in hoofdstuk 2 (artikel 2.25 lid 1b). De positieve bijdrage aan ‘Gastvrij Fryslân’ wordt beargumenteerd in het behoefteonder- zoek van Ginder dat als bijlage 4 is opgenomen (artikel 2.25 lid 1c). Ginder wijst daarbij in de eerste plaats op het kwalitatieve en onderscheidende karakter van de verblijfsrecreatie en in de tweede plaats op het feit dat het initiatief bijdraagt aan versterking van bestaande toeristi- sche functies en ondernemers in de regio. Daarnaast wordt ingezet op een bedrijfsmatige ex- ploitatie. Hiervoor is een voorwaardelijke bepaling in de omgevingsvergunning opgenomen. In paragraaf 4.15 wordt ingegaan op de ‘overstromingskans grasland’. Dit vormt geen belemme- ring. 3.3 Gemeente 3.3.1 Omgevingsvisie Weststellingwerf De Omgevingsvisie Weststellingwerf 2019; Ruimte voor kwaliteit beschrijft de kaders voor ont- wikkelingen in de fysieke leefomgeving. Weststellingwerf is een rustige, landelijke woonge- meente met aantrekkelijke en afwisselende landschappen, gedragen door een sterke agrari- sche sector, unieke natuurgebieden en een robuuste recreatieve hoofdstructuur.

Rust, ruimte en het beleven van de verschillende landschappen en de overgangen ertussen zijn leidend. De Omgevingsvisie wijst fiets- en wandelroutes door de Lendevallei, rond de Rottige Meente en de bossen bij Noordwolde aan als belangrijke schakels in een aantrekkelijk netwerk door het buitengebied. Recreatie en toerisme moeten kleinschalig worden gehouden. Ontwikkelingen mogen niet ten koste gaan van de iden titeit en kwaliteit van het landschap. De kaart ‘Land- schap & natuur’ geeft aan dat het projectgebied is gelegen binnen een hoogveenheideontgin- ning. Heideontginningen bestaan uit “open gebieden en een rationele, rechthoekige verkave- ling, met een afwisseling tussen bouwlanden, weilanden en bospercelen.” Specifieke kenmer- ken van hoogveenheideontginingen zijn: beplante wegen, grote open ruimten omringd door beplanting en bebouwing aan de weg in ‘groene kamers’.” D e Omgevingsvisie bepaalt verder 3 Artikel 1.1 omgevingsverordening: “een terrein volgens de inrichting bestemd om meerdere recreatiewoningen in samenhang te plaatsen of geplaatst te houden, inclusief bijbehorende gemeenschappelijke faciliteiten.” Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 20 dat initiatieven worden getoetst op hun bijdrage aan de gemeentelijke duurzaamheidsambi- ties.

Toetsing Het planvoornemen betreft een recreatieve ontwikkeling die aansluit bij de koers van de Om- gevingsvisie, waarin ruimte wordt geboden aan initiatieven die bijdragen aan de kwaliteit van de leefomgeving. De nieuwe inrichting houdt rekening met de kenmerken van hoogveenheide- ontginningen, zoals de rationele, rechthoekige verkaveling en de afwisseling tussen openheid en geslotenheid. Dit is toegelicht in hoofdstuk 2. De aard en schaal van de activiteiten sluiten aan bij het uitgangspunt dat recreatie en toerisme kleinschalig moeten blijven en niet mogen leiden tot grootschalige toeristische druk. Het planvoornemen levert daarnaast een concrete bijdrage aan de duurzaamheidsambitie s uit de Omgevingsvisie. Er wordt niet meer verhard dan noodzakelijk. Verder wordt het landschap versterkt door opgaande beplanting toe te voe- gen, mede op plekken waar deze is verdwenen. Tenslotte wordt de biodiversiteit vergroot mid- dels de aanleg van bloem- en kruidenrijk grasland en door variatie in beplanting aan te bren- gen. Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 21 4. Aspecten fysieke leefomgeving en milieu 4.1 m.e.r.-beoordeling Beoordelingskader De wetgeving omtrent de milieueffectrapportage ( m.e.r.) is opgenomen in afdeling 16.4 van de Omgevingswet (Ow) en in hoofdstuk 11 en Bijlage V van het Omgevingsbesluit (Ob). Of een besluit over een project m.e.r.

-plichtig of m.e.r.-beoordelingsplichtig is, kan worden afgeleid uit Bijlage V, in samenhang met de artikelen 11.6 en 11.8 Ob. Bijlage V heeft als ingang (eerste kolom) de omschrijving van het project. In de vierde kolom staan de besluiten genoemd waar- voor m.e.r.-verplichtingen gelden. Het gaat om besluiten waarmee de toeste mming voor het project wordt verleend. In dit geval is dat de omgevingsvergunning (Bopa). Of er voor het be- sluit een m.e.r.-plicht of een m.e.r.-beoordelingsplicht geldt, volgt uit de tweede en derde ko- lom. Als het project voldoet aan de voorwaarden van de tweede kolom, geldt een m.e.r.-plicht. Anders is sprake van een m.e.r.-beoordelingsplicht, tenzij ook in de derde kolom voorwaarden staan. Toetsing Het planvoornemen heeft betrekking een park met 20 recreatiewoningen, een groepsaccom- modatie en een beheerderswoning (zie hoofdstuk 2) . In afbeelding 4.1 is opgenomen met welke categorieën uit bijlage V Ob er raakvlakken bestaan. Categorie J11 is van toepassing (zie paragraaf 4.2). Het planvoornemen valt niet binnen categorie M3. Er is weliswaar sprake is van een ‘vakantiedorp’ buiten een stedelijke zone, maar er worden geen bijbehorende voorzienin- gen gerealiseerd. Dat betekent dat alleen voor categorie J11 een m.e.r.-beoordelingsplicht geldt. Afbeelding 4.1 Bijlage V Omgevingsbesluit (bron: overheid.nl) Er is een m.e.r. -beoordeling opgesteld.

Deze is opgenomen als bijlage 5. De conclusie van de m.e.r.-beoordeling is dat het planvoornemen niet tot aanzienlijke milieueffecten leidt. Er is geen aanleiding om een m.e.r. -procedure te doorlopen of een milieueffectrapport op te stellen.

Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 22 4.2 Ladder voor duurzame verstedelijking Beoordelingskader De ladder voor duurzame verstedelijking (hierna: ‘ladder’) is een instructieregel voor zorgvul- dig ruimtegebruik en het tegengaan van leegstand. Artikel 5.129g van het Besluit kwaliteit leef- omgeving (Bkl) regelt dat het toepassen van de ladder bij een nieuwe stedelijke ontwikkeling vereist is. Een stedelijke ontwikkeling is door het Bkl gedefinieerd als: "de ontwikkeling of uit- breiding van een bedrijventerrein, een zeehaventerrein, een woningbouwlocatie, kantoren, een detailhandelvoorziening of een andere stedelijke voorziening en die voldoende substanti- eel is." Als een besluit een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, wordt rekening gehouden met: a. de behoefte aan die stedelijke ontwikkeling; en b. als die stedelijke ontwikkeling is voorzien buiten het stedelijk gebied of buiten het stede- lijk groen aan de rand van de bebouwing van stedelijk gebied: de mogelijkheden om bin- nen dat stedelijk gebied of binnen dat stedelijk groen in die behoefte te voorzien. Toetsing Het planvoornemen heeft betrekking op de aanleg en exploitatie van een verblijfsrecreatieve voorziening. Er worden 20 recreatiewoningen, 1 groepsaccommodatie (24 personen) en 1 be- heerderswoning gebouwd (zie hoofdstuk 2).

Volgens vaste jurisprudentie van de Afdeling be- stuursrechtspraak van de Raad van State is er bij de bouw van 12 of meer woningen sprake van een stedelijk ontwikkelingsproject (ECLI:NL:RVS:2017:1724). Hoewel het planvoornemen betrekking heeft op recreatiewoningen, mag worden aangenomen dat er - gelet op de aard, omvang en ruimtelijke uitstraling ervan - eveneens sprake is van een stedelijk ontwikkelings- project. Behoefte: Uit het Behoefteonderzoek kleinschalig recreatiepark Noordwolde ( Ginder, mei 2025) volgt dat het ruimtelijk verzorgingsgebied bestaat uit de COROP-gebieden Zuidoost-Frys- lân en Zuidwest-Drenthe, gelet op de overeenkomstige landschappelijke identiteit en bezoe- kersbeleving. Binnen dit marktgebied is sprake van een structurele groei van de vraag naar verblijfsrecreatie. In de periode 2014–2024 is het aantal overnachtingen in Fryslân gemiddeld met 4,4% per jaar toegenomen, terwijl de groei in het aanbod van slaapplaatsen in Zui doost- Fryslân en Zuidwest-Drenthe aanzienlijk lager lag (respectievelijk circa 1,6% en 1,4% per jaar). De vraag groeit daarmee substantieel sneller dan het aanbod, hetgeen resulteert in een toe- nemende bezettingsgraad en extra marktruimte.

Op basis van een conservatief rekenmodel wordt tot 2034 een marktruimte geraamd van 26 tot 321 recreatieobjecten, afhankelijk van het scenario, waarbij zelfs in het pessimistische scenario nog ruimte resteert. Uit de concur- rentieanalyse blijkt bovendien dat het bestaande aanbod in het marktgebied hoofdzakelijk be- staat uit reguliere bungalowparken met beperkte differentiatie en veelal gericht op de leefstij- len Harmoniezoekers, Rustzoekers en Verbindingszoekers. Er zijn geen vergelijkbare, klein- schalige en landschappelijk geïntegreerde concepten beschikbaar die zich specifiek richten op de leefstijlen Stijlzoekers en Inzichtzoekers en daarmee voorzien in dezelfde doelgroep en po- sitionering. Het planvoornemen sluit daarmee zowel kwantitatief als kwalitatief aan op de marktvraag. Voor de verdere details van het behoefteonderzoek wordt verwezen naar bijlage 3. Alternatieven: Reële alternatieven binnen bestaand stedelijk gebied ontbreken. Verblijfsrecre- atieve voorzieningen van deze aard vereisen een extensieve opzet, landschappelijke inpassing en een directe relatie met rust, natuur en beleving. Juist het buitengebied vormt de kernkwa- liteit van het product; situering binnen bestaand stedelijk gebied zou afbreu k doen aan het Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 23 concept en is functioneel ongeschikt.

De beoogde locatie sluit aan bij een reeds bestaande recreatieve zone en bestaande infrastructuur, waardoor clustering plaatsvindt en versnippe- ring van het landschap wordt voorkomen. Daarmee is functioneel en ruimtelijk voldoende ge- motiveerd dat er geen noodzaak is om te zoeken naar alternatieve locaties voor het planvoor- komen. Meervoudig ruimtegebruik: In artikel 2.3 van de Omgevingsverordening provincie Fryslân zijn regels opgenomen over zuinig en meervoudig ruimtegebruik. Daarbij gaat het om de behoefte (lid 1a), om reële locatie-alternatieven (artikel lid 1b en lid 2) en om meervoudig ruimtege- bruik. Op de behoefte en de reële locatie-alternatieven is reeds ingegaan (zie boven). Ten aan- zien van meervoudig ruimtegebruik kan opgemerkt worden dat het projectgebied voor recre- atie én voor natuur ontwikkeld wordt. Voor het gehele terrein is de doelstelling om de biodi- versiteit te verhogen en recreatie en natuurbeleving aan elkaar te koppelen (zie ook paragraaf 4.6). 4.3 Duurzaamheid Beoordelingskader In bijlage 1 van de Omgevingswet (Ow) is het begrip duurzame ontwikkeling gedefinieerd. Het gaat om "een ontwikkeling die voorziet in de behoeften van de huidige generatie zonder de mogelijkheden voor toekomstige generaties om in hun eigen behoeften te voorzien in gevaar te brengen." Artikel 1.3 en 2.1 Ow borgen het belang van duurzaamheid.

In artikel 1.3 zijn de maatschappelijke doelen van de wet verwoord, waaronder “duurzame ontwikkeling”. Dit arti- kel geeft ook richting aan de voor burgers en bedrijven opgenomen zorgplicht in artikel 1.6 Ow. Artikel 2.1 geeft aan dat een bestuursorgaan zijn taken en bevoegdheden op grond van de wet uitoefent met het oog op de doelen van de wet, tenzij daarover specifieke regels zijn gesteld. Duurzaamheid is daarmee een vast onderdeel van het afwegingskader van het be- stuur. Toetsing Het planvoornemen zet in op zorgvuldig en duurzaam ruimtegebruik door recreatieve functies te concentreren nabij de recreatieve zone aan de rand van Noordwolde (zie paragraaf 4.2). De bebouwing blijft beperkt in omvang en dichtheid en wordt landschappelijk ingepast volgens een specifiek stedenbouwkundig ontwerp, waarbij het oorspronkelijke verkavelingspatroon van het heideontginningslandschap opnieuw leesbaar wordt gemaakt (zie hoofdstuk 2). Door de aanleg van een nieuwe houtsingel met streekeigen beplanting wordt de biodiversiteit ver- sterkt. Verharding wordt tot een minimum beperkt en grotendeels uitgevoerd in halfverhar- ding. Hemelwater wordt op eigen terrein gebufferd via een wadi. De recreatiewoningen wor- den verhoogd gerealiseerd, zodat infiltratie en ecologische verbindingen behouden blijven. Met zonnepanelen wordt bijgedragen aan energie-efficiëntie.

De centrale, bedrijfsmatige ex- ploitatie waarborgt het duurzame karakter van de recreatieve functie. Daarmee levert het plan een positieve bijdrage aan een evenwichtige en duurzame ontwikkeling van de fysieke leefom- geving. 4.4 Gezondheid Beoordelingskader Een van de maatschappelijke doelen van de Omgevingswet (Ow) is een gezonde fysieke leef- omgeving (artikel 1:3 Ow). In artikel 2.1 lid 4 Ow is bepaald dat het bevoegd gezag bij de even- wichtige toedeling van functies in ieder geval rekening houdt met het belang van het bescher- men van de gezondheid. Voorzorg kan daarbij een rol spelen. Naast de gezondheids be- Recreatiepark Elsweg - Mauritsweg, Noordwolde 24 scherming kan het belang van gezondheidsbevordering worden meegewogen. Het Rijk stelt ondergrenzen voor de bescherming van de gezondheid , bijvoorbeeld via instructieregels of omgevingswaarden voor geluid, luchtkwaliteit, geur en waterkwaliteit. De gemeente vertaalt deze regels in het omgevingsplan en houdt er rekening mee bij het verlenen van omgevings- vergunningen. Toetsing In de directe omgeving zijn de korfbalvelden ten noorden van het projectgebied als relevante milieubelastende activiteit aan te merken.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://weststellingwerf.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/5113232b-5f87-4a22-9606-c4397948b3c5?agendaItemId=e16ba604-de85-4725-ab98-8f3c1a6c2d3a