CConstaterende datWeststellingwerf
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1 - Jaarstukken 2024 (0098713225)

Algemene Raadscommissie 2 juni 2025, gemeente WeststellingwerfBij agendapunt: Jaarstukken gemeente Weststellingwerf 202433.647 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Jaarstukken 2024

2

3

Inhoudsopgave Inhoudsopgave .............................................................................................................................................. 4 Voorwoord ..................................................................................................................................................... 6 Leeswijzer ...................................................................................................................................................... 7 Jaarrekening op hoofdlijnen .......................................................................................................................... 8 Jaarrekening 2024 in één oogopslag .......................................................................................................... 13 Kerngegevens.............................................................................................................................................. 14 Programma 0 | Bestuur en Ondersteuning .................................................................................................. 15 Programma 1 | Veiligheid ............................................................................................................................ 26 Programma 2 | Verkeer, Vervoer en Waterstaat .........................................................................................

30 Programma 3 | Economie ............................................................................................................................ 33 Programma 4 | Onderwijs ............................................................................................................................ 36 Programma 5 | Sport, Cultuur en Recreatie ................................................................................................ 40 Programma 6 | Sociaal domein ................................................................................................................... 45 Programma 7 | Volksgezondheid en Milieu ................................................................................................. 58 Programma 8 | Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing ................................... 66 Overzicht | algemene dekkingsmiddelen ..................................................................................................... 70 Overhead, Vennootschapsbelasting en Overige baten en lasten ............................................................... 72 Overzicht kosten overhead ......................................................................................................................

73 Vennootschapsbelasting ......................................................................................................................... 74 Overige baten en lasten .......................................................................................................................... 75 Paragrafen ................................................................................................................................................... 76 Paragraaf Lokale heffingen ..................................................................................................................... 77 Paragraaf Weerstandsvermogen en Risicobeheersing ........................................................................... 84 Paragraaf Onderhoud Kapitaalgoederen ................................................................................................ 92 Paragraaf Financiering ............................................................................................................................ 96 Paragraaf Bedrijfsvoering ...................................................................................................................... 101 Paragraaf OWO-samenwerking ............................................................................................................

106 Paragraaf Verbonden Partijen ............................................................................................................... 109 Paragraaf Grondbeleid .......................................................................................................................... 119 Paragraaf Regiodeal Zuidoost Friesland ............................................................................................... 122 Paragraaf Dynamisch investeringsprogramma ..................................................................................... 126 Paragraaf Wet open overheid (Woo) ..................................................................................................... 130 Jaarrekening - Balans per 31 december 2024 .......................................................................................... 131 Grondslagen voor waardering en resultaat bepaling ............................................................................ 134 Toelichting op de activa ......................................................................................................................... 139 Toelichting op de passiva ......................................................................................................................

144 Toelichting op reserves ......................................................................................................................... 145 4

Toelichting op vooruit ontvangen doeluitkeringen ................................................................................. 150 Jaarrekening - Overzicht van baten en lasten ........................................................................................... 153 Overzicht baten en lasten ...................................................................................................................... 154 Programma 0 Bestuur en Ondersteuning .............................................................................................. 155 Programma 1 Veiligheid ........................................................................................................................ 156 Programma 2 Verkeer, Vervoer en Waterstaat ..................................................................................... 157 Programma 3 Economie ........................................................................................................................ 159 Programma 4 Onderwijs ........................................................................................................................ 160 Programma 5 Sport, Cultuur en Recreatie ............................................................................................

162 Programma 6 Sociaal domein ............................................................................................................... 164 Programma 7 Volksgezondheid en Milieu ............................................................................................. 167 Programma 8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing ............................... 170 Overzicht algemene dekkingsmiddelen ................................................................................................. 172 Overzicht kosten overhead .................................................................................................................... 174 Vennootschapsbelasting ....................................................................................................................... 177 Overige baten en lasten ........................................................................................................................ 178 Jaarrekening - overig ................................................................................................................................. 179 Rechtmatigheidsverantwoording ...........................................................................................................

180 Overzicht incidentele budgetten ............................................................................................................ 182 Incidentele middelen van 2024 naar 2025 ............................................................................................ 184 Wet WNT ............................................................................................................................................... 186 Schatkistbankieren ................................................................................................................................ 189 Verantwoordingsinformatie specifieke uitkeringen (SISA) .................................................................... 191 Taakvelden overzicht ............................................................................................................................. 213 Controle verklaring ................................................................................................................................ 216 Bijlagen ...................................................................................................................................................... 217 Bijlage 1: Beleidsindicatoren .................................................................................................................

218 Bijlage 2: Verstrekte subsidies .............................................................................................................. 221 Bijlage 3: Lijst met afkortingen............................................................................................................... 222 Bijlage 4: Lijst met financiële begrippen ................................................................................................ 226

5

Voorwoord Voorwoord Beste leden van de gemeenteraad van Weststellingwerf Met trots presenteren wij u de jaarstukken van het derde jaar van onze bestuursperiode 2022-2026. In het collegeprogramma 'Samen blijven bouwen aan een sterk Weststellingwerf' hebben we onze doelstellingen voor de komende jaren uiteengezet. Het afgelopen jaar hebben we met een positief resultaat kunnen afsluiten. Bij de najaarsnota werd een positief rekeningresultaat verwacht van € 0,74 miljoen. Daarna hebben we nog een aantal financiële meevallers gehad. Een belangrijke reden is dat er via de septembercirculaire en de decembercirculaire van het gemeentefonds nog middelen in 2024 beschikbaar werden gesteld door het Rijk. Daarnaast hebben we, na twee bijstellingen in het huidige jaar, een incidentele meevaller voor de jeugdzorg. Ook hebben we een restant op de middelen voor opvang ontheemden Oekraïne. Deze hebben we ontvangen en nog niet volledig uit kunnen geven aan het huisvesten van spoedzoekers. Verder zijn niet alle zaken uitgevoerd in 2024, hierdoor houden we in 2024 geld over. Van het positieve saldo hebben we daarom in 2025 een deel weer nodig om deze werkzaamheden verder uit te voeren. Het restant, € 2,2 miljoen, storten we in de algemene reserve. Organisatie breed zien we dat de nieuwe, extra taken zorgen voor capaciteitsvraagstukken die we niet binnen bestaande formatieruimte kunnen opvangen.

Deze capaciteitsvraag in combinatie met krapte op de arbeidsmarkt heeft ons voor extra (financiële) uitdagingen en keuzes gesteld. Desondanks zijn we erin geslaagd om veel van onze doelen te behalen. Een aantal van de ontwikkelingen en resultaten van 2024: - Was de open dag op 25 mei 2024 een groot succes; - Is Jachtseizoen georganiseerd en het lesprogramma Hackshield in het onderwijs beschikbaar gesteld; - Is samen met inwoners en ondernemers een definitief ontwerp centrumontwikkeling Noordwolde opgesteld; - Is er gewerkt aan de centrumontwikkeling van Wolvega: de herinrichting van de winkelstraat, het groene hart en de gebiedsontwikkeling achtpilarenplein; - Zijn er een aantal verkeerskundige knelpunten opgelost; - Is er 3,2 hectare grond verkocht op de bedrijventerreinen De Plantage en Uitbreiding Schipsloot; - Zijn er meer statushouders gehuisvest en is er een locatie voor Oekraïense ontheemden geopend; - Is bij de Driewegsluis fase 1 afgerond en gestart met de uitvoering van fase 2; - Heeft er een horeca pilot gedraaid in zwembad De Dobbe; - Is OWO Energiebureau light gerealiseerd, voeren we de witgoedwissel uit en voeren we met vrijwillige energiecoaches adviesgesprekken; - Is er uitvoering gegeven aan het (Friese) Integraal Zorg Akkoord en Opgroeien Kansrijke Omgeving; - Is de eerste mobiele ontmoetingsplek in Wolvega geopend; - Is er extra ingezet op Welzijn op Recept,

wat zorgt voor het hoogste aantal aanmeldingen in provincie Friesland; - Is de dienstverleningsovereenkomst met Sociale Werkvoorziening Caparis verlengd tot en met 2029; - Is beleidsplan Arbeidsdeelname en Participatie 'Iedereen kan meedoen in Weststellingwerf' vastgesteld; - Is begonnen met de bouw van betaalbare koop- en huurwoningen in de Lindewijk; - Is er subsidie beschikbaar gesteld voor verduurzamen dorpshuizen en sportaccommodaties en woningbouw in de dorpen. Tot slot willen wij iedereen bedanken voor hun inzet en betrokkenheid bij het realiseren van deze resultaten. Samen blijven we bouwen aan een sterk Weststellingwerf!

6

Leeswijzer Leeswijzer De leeswijzer vertelt hoe de jaarstukken 2024 zijn opgebouwd.

Jaarverslag Het jaarverslag bevat voornamelijk de programmaverantwoording en de voorgeschreven paragrafen. Het begint met de jaarrekening op hoofdlijnen en de jaarrekening in één oogopslag. Direct na de kerngegevens komen de programma’s en paragrafen. Elk programma en elke paragraaf is de verantwoording van het beleid van de programma’s en paragrafen zoals die in de begroting 2024 aan u zijn gepresenteerd. De cijfers worden per programma toegelicht bij het onderdeel jaarrekening. De paragrafen bieden een dwarsdoorsnede van onderwerpen die van belang zijn voor het inzicht van de raad. Daarnaast geven de paragrafen extra informatie ter beoordeling van de financiële positie en risico’s.

Jaarrekening De jaarrekening begint met de balans en deze wordt vervolgens per balanspost toegelicht. Hierna volgt het overzicht van baten en lasten. Per programma wordt een financiële analyse gegeven op de cijfers van de jaarrekening 2024 ten opzichte van de actuele begroting 2024. Ook de stand van de investeringen wordt hier toegelicht. Met de in de tabellen genoemde kolom actuele begroting wordt bedoeld de begroting ná wijzigingen en met de kolom primitieve begroting wordt bedoeld de begroting zoals die oorspronkelijk is vastgesteld door de raad in november 2023. De incidentele baten en lasten 2024 staan apart in een overzicht. Er zijn ook incidentele budgetten die doorlopen naar 2025 en 2026. In de nota financieel beleid staat dat deze budgetten via een begrotingswijziging naar het volgende jaar overgeboekt worden. Deze begrotingswijziging wordt tegelijk met de jaarrekening aangeboden aan de raad. Dan volgt het onderdeel Rechtmatigheidsverantwoording en de informatie over de Wet Normering Topinkomens (WNT); het schatkistbankieren en de informatie over besteding van specifieke uitkeringen (SISA).

Controle verklaring Verklaring van de accountant met het oordeel bij de jaarstukken.

Bijlagen Er zijn 4 bijlagen: Beleidsindicatoren Verstrekte subsidies Lijst met afkortingen Lijst met financiële begrippen

7

Jaarrekening op hoofdlijnen Inleiding In dit onderdeel treft u in het kort het financiële beeld over 2024 aan. De leidraad voor de af te leggen verantwoording is de door de raad vastgestelde programmabegroting 2024. In het jaarverslag leggen wij de inhoudelijke verantwoording af. In de jaarrekening geven we inzicht in de financiële positie en de besteding van de middelen over 2024.

Resultaat jaarrekening De jaarrekening 2024 sluit met een positief saldo van € 4,7 miljoen. Bij de najaarsnota gingen we nog uit van een voordeel van € 0,7 miljoen. Het verschil wordt verderop in dit hoofdstuk op onderdelen verklaard. In de tabel overzicht baten en lasten staat het totaalbeeld van 2024 en de afwijkingen ten opzichte van de actuele begroting.

Schuldpositie Een kengetal om de schuldpositie te bepalen, is de schuldratio. De schuldratio geeft aan welk deel van het gemeentelijk vermogen is gefinancierd door derden. De solvabiliteitsratio is een kengetal dat weergeeft welk deel van het gemeentelijk vermogen is gefinancierd met eigen vermogen. Beide ratio’s zijn met elkaar verbonden doordat ze samen altijd 100% zijn. In tegenstelling tot de schuldratio is de solvabiliteitsratio één van de verplichte kengetallen die wordt toegelicht in de paragraaf weerstandsvermogen en risicobeheersing. Het college streeft naar een minimale solvabiliteitsratio van 20%. Eind 2024 hebben we een solvabiliteit gerealiseerd van 48,54%. Daarmee voldoen we ruim aan de norm.

Weerstandsvermogen en financiële kengetallen In onze nota financieel beleid, die de raad in 2024 heeft vastgesteld, hebben we een norm opgenomen ten aanzien van de minimale en maximale omvang van de financiële kengetallen. We sluiten daarbij aan bij de signaleringswaarden uit de stresstest voor gemeenten. De kengetallen hebben een signalerende functie, geven inzicht in de financiële positie en in de weerbaarheid en wendbaarheid van een gemeente. Alle kengetallen voldoen eind 2024 aan onze streefnorm. In het financieel beleid staat dat we een minimale weerstandsratio van 1,0 nastreven. Dat houdt in dat onze beschikbare weerstandscapaciteit minimaal gelijk moet zijn aan de benodigde weerstandscapaciteit. In ons collegeprogramma gaven we aan dat we een weerstandsratio van 2,0 hanteren. Op dit moment is onze weerstandsratio 1,70. Daarmee voldoen we aan ons financieel beleid. Het uitgangspunt van ons collegeprogramma halen we niet. We blijven dit uiteraard monitoren en nastreven.

Woonlasten In 2024 is de gemiddelde woonlastendruk iets hoger geworden dan in 2023, maar als we kijken naar de andere Friese gemeenten dan behoren wij tot de 3 gemeenten met de laagste woonlasten. Zowel voor eenpersoons- als meerpersoonshuishoudens is de totale woonlastendruk ten opzichte van 2023 gestegen. Zo ging de totale woonlast voor meerpersoonshuishoudens in onze gemeente van € 807 in 2023 naar € 819 in 2024. De gemeentelijke woonlasten in Weststellingwerf liggen echter nog wel ruim onder het landelijk gemiddelde van € 994 over 2024.

8

Bestemmingsvoorstel Het resultaat van de jaarrekening 2024 is € 4,7 miljoen positief. Wij stellen voor, conform werkwijze van voorgaand jaar, om hiervan € 1,12 miljoen te storten in de reserve voor spoedzoekers. Dit betreft het restant van de werkelijke ontvangen middelen voor opvang ontheemden uit Oekraïne. Hiermee reserveren we middelen voor het huisvesten van spoedzoekers. Het overige deel van het resultaat, te weten € 3,6 miljoen, voegen we toe aan de Algemene reserve. Een deel van het saldo betreft incidentele middelen die in 2025 opnieuw beschikbaar moeten worden gesteld. Gelijktijdig met de vaststelling van de jaarrekening krijgt u dan ook een begrotingswijziging 2025 om ter dekking van deze incidentele uitgaven in 2025 € 1,38 miljoen uit de Algemene reserve te onttrekken. Na de resultaatbestemming is de Algemene reserve met € 2,2 miljoen toegenomen.

Overzicht Baten en Lasten x €1.000 Overzicht van baten en lasten

Rekening 2023

Rekening 2024

Actuele begroting

Primitieve begroting

Verschil begroot werkelijk

Baten 0 Bestuur en Ondersteuning

2.124

833

625

454

1 Veiligheid

19

11

16

51

208 V -6 N

2 Verkeer, Vervoer en Waterstaat

355

310

260

140

50 V

3 Economie

313

647

358

358

289 V

4 Onderwijs

1.239

2.332

2.037

993

295 V

5 Sport, Cultuur en Recreatie

1.317

837

871

843

-33 N

6 Sociaal Domein

12.278

13.348

12.824

12.289

524 V

7 Volksgezondheid en Milieu

6.375

7.338

9.514

6.872

-2.176 N

8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening

1.840

2.529

4.836

4.726

-2.307 N

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

67.133

72.820

71.481

69.348

1.339 V

Overzicht kosten overhead

8.387

9.362

8.610

8.455

752 V

101.380

110.367

111.431

104.529

-1.065 N

0 Bestuur en Ondersteuning

-4.992

-4.787

-3.907

-3.897

-880 N

1 Veiligheid

-1.924

-2.135

-2.216

-2.126

80 V

2 Verkeer, Vervoer en Waterstaat

-8.203

-8.423

-8.686

-8.251

263 V

Totaal Baten

3 Economie

-561

-615

-689

-664

74 V

4 Onderwijs

-4.624

-4.291

-4.073

-3.870

-218 N

5 Sport, Cultuur en Recreatie

-4.185

-5.066

-4.977

-4.273

-88 N

6 Sociaal Domein

-38.505

-40.691

-43.468

-40.178

2.777 V

7 Volksgezondheid en Milieu

-8.337

-10.258

-12.864

-9.607

2.606 V

8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening

-3.199

-4.092

-7.510

-6.814

3.418 V

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

-752

-828

-857

-862

29 V

-20.550

-23.970

-21.672

-21.181

-2.298 N

Overzicht kosten overhead Overzicht onvoorziene uitgaven

0

0

-70

-1.495

70 V

-95.830

-105.157

-110.990

-103.218

5.833 V

Saldo van baten en lasten

5.550

5.210

442

1.311

4.768 V

Onttrekkingen

18.872

5.579

6.414

208

-834 N

Toevoegingen

-17.909

-6.066

-6.112

-25

46 V

963

487

301

183

788

6.513

4.723

743

1.494

3.980 V

Totaal Lasten

Mutaties reserves Resultaat

9

Structureel en incidenteel saldo Onderstaande tabel laat het resultaat zien in relatie tot de incidentele baten en lasten. We gebruiken daarbij de definitie van incidentele baten en lasten volgens het BBV. Dat betekent bijvoorbeeld dat alle personeelslasten als structureel worden gezien, maar ook de middelen van de algemene uitkering. De reservemutaties zijn bijna allemaal incidenteel. Deze definitie van incidentele baten en lasten is geen beoordeling of het resultaat éénmalig afwijkt of dat er sprake is van een structurele afwijking. Het structureel resultaat in deze tabel wil dus niet zeggen dat we dit rekeningsaldo de komende jaren ook mogen verwachten. Voor die beoordeling verwijzen we naar het kopje 'toelichting op het resultaat'.

x €1.000 Saldo jaarrekening

Rekening 2023 Rekening 2024

Actuele begroting

Primitieve begroting

Verschil begroot werkelijk

Saldo van baten en lasten Lasten

-95.830

-105.157

-110.990

-103.218

5.833 V

Baten

101.380

110.367

111.431

104.529

-1.065 N

5.550

5.210

442

1.311

4.768 V -834 N

Saldo van baten en lasten Mutaties reserves Onttrekkingen

18.872

5.579

6.414

208

Toevoegingen

-17.909

-6.066

-6.112

-25

46 V

963

-487

301

183

-788 N

Resultaat

6.513

4.723

743

1.494

3.980 V

Waarvan incidentele baten en lasten (saldo)

1.226

813

2.713

485

-1.900 N

Structureel resultaat

7.739

5.536

3.456

1.979

2.080 V

Mutaties reserves

Toelichting resultaat Resultaat jaarrekening vergeleken met de actuele begroting De programmabegroting 2024 is in november 2023 door de raad vastgesteld met een positief saldo € 1.494.000. Gedurende het jaar 2024 zijn er begrotingswijzigingen geweest die invloed hadden op dit saldo. Hierdoor komt het actuele saldo van de begroting nu uit op € 742.850. De uitkomst van de jaarrekening 2024 is € 4.722.935. Het verschil tussen de actuele begroting en de jaarrekening wordt hieronder op hoofdlijnen toegelicht. Meer details staan in de financiële toelichtingen per programma. Hieronder benoemen we verschillende afwijkingen die tot het resultaat hebben geleid. Op dit moment zien we de aard van deze afwijkingen als incidenteel. We zijn ons er van bewust dat hier mogelijk ook structurele componenten in kunnen zitten. Daarom nemen we deze mee in het traject van de ombuigingen waar we momenteel mee bezig zijn. Daarin beoordelen we of er structurele ruimte in de begroting zit die kan worden aangepast.

10

x € 1.000 Grootste afwijkingen

- = nadelig

Eindstand najaarsnota 2024

Verschil met actuele begroting

Inc/struct Waarvan over te hevelen 743

0 Bestuur en ondersteuning Voorzieningen wethouders

-695

inc.

Verkeerskundige knelpunten

175

inc.

175

Brug Steenwijkerland

105

inc.

105

352

inc.

127

inc.

-158

inc.

Oekraïne

1.118

inc.

Participatie

441

inc.

Jeugdzorg

1.167

inc.

225

inc.

Riolering

-152

inc.

Ondersteunend afvalbeleid

100

inc.

FUMO

144

inc.

Klimaat & Duurzaamheid

145

inc.

Uitvoering energietransitie

70

inc.

70

Uitvoeren OWO-Transitieviesie Warmte

153

inc.

153

Implementatie Omgevingswet

567

inc.

567

Grondexploitatie

73

inc.

Meer leges vergunningen

104

inc.

Ontvangen rente

195

inc.

Algemene uitkering

1.174

inc.

2 Verkeer, vervoer en waterstaat

3 Economie Grondexploitatie 4 Onderwijs Peuterspeelzalen 5 Sport, Cultuur en recreatie Terugbetaling energiecompensatie 6 Sociaal Domein

WMO 7 Volksgezondheid en Milieu

100

8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing

Overzicht algemene dekkingsmiddelen

Algemeen Overhead facilitair

-149

inc.

Overhead personeelskosten

-1.267

inc.

Diverse kleine afwijkingen

-34

inc.

Overige overhevelingen

inc.

Totaal afwijkingen ten opzichte van het saldo najaarsnota 2024

3.980

Eindstand Jaarrekening 2024

4.723

211 1.381

Investeringskredieten (exclusief grondexploitatie) Er is in 2024 € 40,6 miljoen beschikbaar voor investeringen. Er is hierop tot en met 2024 € 15,7 miljoen uitgegeven. De uitgaven betreffen voornamelijk ICT kosten, investeringen in de openbare ruimte, Centrumontwikkeling Wolvega en riolering. Het restant van de investeringsbudgetten wordt voor € 25,2 miljoen doorgeschoven naar 2025 zodat uitvoering van de geplande investeringen dan kan plaatsvinden.

11

Gemeentefondsuitkering Het gemeentefonds is onze grootste inkomstenpost. In 2024 hebben we € 66,4 miljoen aan algemene uitkering ontvangen, zo'n € 1,2 miljoen meer dan we hadden begroot bij de najaarsnota. Belangrijke reden hiervoor is dat er via de septembercirculaire en de decembercirculaire van het gemeentefonds nog middelen in 2024 beschikbaar werden gesteld door het Rijk. De gemeenteraad is over de financiële gevolgen van de septembercirculaire en de decembercirculaire geïnformeerd. Ook hebben we afrekeningen van voorgaande jaren ontvangen.

x € 1.000 Gemeentefonds - Algemene uitkering

Werkelijk

Begroot

Verschil begroot - werkelijk

2024

66.187

65.062

1.125

2023

138

150

-12

2022

33

0

33

2021

28

0

28

66.386

65.212

1.174

Algemene uitkering

Totaal Algemene uitkering

Lokale heffingen De lokale heffingen (totaal € 12,5 miljoen) worden onderverdeeld in belastingen en rechten. Belastingen (€ 5,5 miljoen) De opbrengsten van belastingen vallen onder de algemene middelen en kunnen vrij besteed worden. In onze gemeente geldt dit voor de onroerendezaakbelastingen (OZB), forensenbelasting, (water-)toeristenbelasting en reclamebelasting. De totale opbrengst van deze belastingen over 2024 bedraagt € 5,5 miljoen. De OZB (afgerond € 5,2 miljoen) is hierin veruit de omvangrijkste belastingopbrengst. Rechten (€ 7,0 miljoen) Dit zijn vergoedingen voor concrete prestaties die door de gemeente worden geleverd. Deze opbrengsten zijn niet vrij besteedbaar. In onze gemeente geldt dit voor de afvalstoffenheffing, rioolheffing en de leges voor burgerzaken en omgevingsvergunningen. De totale opbrengst van de heffingen en leges bedraagt € 7,0 miljoen. Hiervan heeft € 3,1 miljoen betrekking op de afvalstoffenheffing, € 2,3 miljoen op de rioolheffing en € 1,6 miljoen op de overige leges.

Reserves We zijn het jaar begonnen met een algemene reserve van € 13,8 miljoen (incl. resultaatbestemming 2023) en de eindstand over 2024 is € 14,3 miljoen. Dit is exclusief het resultaat van deze jaarrekening. Bij de voorjaarsnota 2024 is een storting in de algemene reserve gedaan van € 1,5 miljoen. De algemene reserve is in 2024 voor € 1,0 miljoen aangesproken voor de overheveling van de eenmalige budgetten van 2023 naar 2024. Naast onze algemene reserve hebben we zeven bestemmingsreserves. In de toelichting op de passiva wordt het verloop van deze reserves nader toegelicht.

12

Jaarrekening 2024 in één oogopslag

13

Kerngegevens Kerngegevens Kerngegevens

Rekening 2024

Begroting 2024

Rekening 2023

Sociale structuur

31-12-2024

1-1-2024

31-12-2023

van 0-4 jaar

1.221

1.170

990

van 5-19 jaar

4.088

4.106

4.091

van 20-64 jaar

14.394

14.429

14.267

vanaf 65 jaar

6.904

6.802

7.142

Totaal inwoners

26.607

26.507

26.490

455

435

419

Inwoners

Uitkeringsgerechtigden Fysieke structuur Oppervlakte gemeente in km² binnenwater

8,15

8,15

8,15

overig

220,30

220,30

220,30

Totaal oppervlakte

228,45

228,45

228,45

Koopwoningen (exclusief recreatie)

8.186

8.074

8.074

Huurwoningen

3.294

3.329

3.329

Recreatiewoningen

209

186

186

Totaal woonruimten

11.689

11.589

11.589

Woonwagens

16

16

16

Woonschepen

1

1

1

Binnen de bebouwde kom

123.995

123.995

123.995

Buiten de bebouwde kom

284.815

284.415

284.815

Totaal lengte van de wegen

408.810

408.410

408.810

Woonruimten

Lengte van de wegen in meters

Lengte van de fietspaden in meters Aantal m2 openbaar groen

87.490

87.490

87.490

1.135.331

1.133.901

1.136.968

14

Programma 0 | Bestuur en Ondersteuning Programma 0 | Bestuur en Ondersteuning Portefeuillehouder(s)

Van de Nadort & Hartog

Organisatie

Advies & Ondersteuning en Publiek & Communicatie

Taakvelden •

Bestuur

•

Burgerzaken

Beleidsnota's •

2017 Communicatievisie 2017-2020

•

2018 Verordening privacybeleid

•

2020 Notitie OWO-visie

•

2021 OWO-iVisie 2021-2024

•

2021 Dienstverlening Gemeente Weststellingwerf

•

2023 Verordening op de rekenkamer Weststellingwerf

•

2024 Subsidieregeling Dorpenfonds gemeente Weststellingwerf

Actuele ontwikkelingen en gerealiseerd beleid Dienstverlening In 2021 is de dienstverleningsvisie met daarin leidende principes en thema’s vastgesteld. Om verschillende redenen, waaronder de coronapandemie, is de visie onvoldoende in het “DNA” van de organisatie terechtgekomen. Inmiddels ligt de pandemie achter ons en zijn de tijden veranderd. De behoefte is ontstaan om de huidige dienstverleningsvisie te vernieuwen. Daarom zijn we in 2024 gestart met de herijking op de visie op dienstverlening door onder andere onderzoek onder inwoners en ondernemers uit te voeren, en workshops te houden met management, directie, het college en een klankbordgroep van de gemeenteraad. Deze herijkte visie wordt in 2025 vastgesteld. Verschillende applicaties zijn in 2024 vernieuwd, zoals het kassasysteem en het afsprakenprogramma. Die gaan in 2025 live. Dit biedt meer mogelijkheden voor dienstverlening en is hierdoor toekomstbestendig qua wet- en regelgeving. De veranderingen zijn vooral 'achter de schermen' zichtbaar, maar essentieel voor de verdere professionalisering van onze dienstverlening. Open Dag Op zaterdag 25 mei openden we tijdens de Open Dag de deuren van het gemeentehuis voor alle inwoners. Van 13.00 tot 17.00 uur waren er in en voor het gemeentehuis allerlei activiteiten voor jong en oud. Van trouwen voor kinderen tot een rondleiding door het gemeentearchief.

Op een informatieve en interactieve manier konden inwoners zien wat de gemeente allemaal doet. Dit zorgde voor laagdrempelig contact tussen inwoners, gemeenteambtenaren en het gemeentebestuur. De open dag werd door ruim 2.000 inwoners en belangstellenden bezocht en was een groot succes. We hebben veel positieve reacties ontvangen en kijken terug op een zeer geslaagde dag, die we elke collegeperiode eenmaal gaan organiseren.

15

De bevordering van de participatie van inwoners binnen de besluitvorming van de gemeenteraad Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In 2024 is verdere vooruitgang geboekt in het verkleinen van de afstand tussen gemeenteraad, bestuurders en inwoners. Dit heeft geleid tot: •

Meer inspraak en participatie: Meer inwoners hebben actief deelgenomen aan raadsvergaderingen en initiatieven zoals Gast van de Raad.

•

Vergroten van betrokkenheid: Raadsleden zijn zichtbaar aanwezig geweest bij lokale initiatieven en bijeenkomsten van Plaatselijke Belangen. Vanuit de werkgroep bestuurlijke vernieuwing zijn er verschillende presentaties over het raadswerk georganiseerd voor plaatselijke belangen en verenigingen.

•

Verbeterde communicatie en toegankelijkheid: De animatievideo’s over hoe inwoners de raadsleden kunnen bereiken, is succesvol afgerond en ingezet. Daarnaast is de digitale toegankelijkheid van de raadswebsite verbeterd.

•

Investering in deskundigheid: Raadsleden en medewerkers hebben trainingen gevolgd om zodoende in te spelen op initiatieven vanuit de samenleving.

Hebben we gedaan wat we wilden doen? Actief promoten van inspraakmogelijkheden Inwoners zijn via diverse kanalen geïnformeerd en betrokken bij gemeentelijke besluitvorming. De animatievideo over inspraakmogelijkheden is afgerond en ingezet. Contacten met scholen Basisschoolleerlingen hebben deelgenomen aan een interactieve raadsvergadering. Het middelbare scholenprogramma is niet doorgegaan vanwege onvoldoende interesse. Gast van de raad Raadsleden hebben inwoners actief uitgenodigd voor het programma Gast van de Raad. In 2024 heeft de gemeenteraad 67 inwoners mogen verwelkomen tijdens voorgenoemd programma. Presentatie aan Plaatselijke Belangen Raadsleden hebben lokale belangenorganisaties en verenigingen bezocht en toegelicht hoe inwoners invloed kunnen uitoefenen. Gemeenteraad op pad Er zijn bijeenkomsten met verenigingen georganiseerd en geëvalueerd.

De verbetering van de kwaliteit van de democratische besluitvorming van de gemeenteraad Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? De kwaliteit van de democratische besluitvorming van de gemeenteraad is verbeterd. De zichtbaarheid en bekendheid van de gemeenteraad is vergroot en de drempel voor inwoners om raadsleden te benaderen is verlaagd. Voorgaande blijkt uit de feedbackformulieren die inwoners ingevuld hebben en het aantal contactmomenten tussen de gemeenteraad en inwoners.

16

Hebben we gedaan wat we wilden doen? Registreren en actualiseren De openbare vergaderingen van de gemeenteraad en de algemene commissie zijn live te volgen via de website van de gemeenteraad. De vergaderingen zijn ook achteraf terug te kijken en zijn (na het aanklikken van de cc-knop) voorzien van ondertiteling voor doven en slechthorenden. Het onderdeel ‘Vraagbaak’ op de website is verder ontwikkeld en aangevuld met actuele informatie. Het onderdeel ‘Overzichten’ is structureel geactualiseerd door de griffie. Publiceren via website De toegankelijkheid van de raadswebsite is verder verbeterd en Woo-regels zijn geïmplementeerd. De website van de gemeenteraad van Weststellingwerf is dagelijks bijgewerkt. Conform de Wet Open Overheid werden ook het afgelopen jaar ingekomen stukken aan de raad terstond gepubliceerd, mits deze stukken conform de AVG geanonimiseerd waren. Inwoners kunnen deze stukken via het dashboard op de website inzien. Opleidingen en thema-avonden Er zijn diverse opleidings- en informatiebijeenkomsten georganiseerd voor raadsleden en duo-commissieleden waaronder de bijeenkomst inzake inwonersparticipatie.

Professionalisering communicatie Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In 2024 zijn we aan de slag gegaan met het herijken van de visie op dienstverlening. Dienstverlening en communicatie hangen nauw met elkaar samen. We hebben er daarom voor gekozen eerst de dienstverleningsvisie te vernieuwen, waarna we aan de slag gaan met de communicatievisie. Hierdoor worden beide visies op dezelfde principes gebaseerd en kunnen ze elkaar versterken. Rond de zomer hebben we een grote enquête onder onze inwoners uitgezet. Deze bevatte naast dienstverleningsvragen ook gerichte vragen over communicatie en participatie. Ook hebben we workshops georganiseerd met MT, directie, college en een klankbordgroep van de raad. In 2025 werken we alle informatie uit tot een nieuwe visie op dienstverlening en daaropvolgend een nieuwe communicatievisie.

Hebben we gedaan wat we wilden doen? Actieve en crossmediale communicatie Een actief communicatiebeleid In 2024 hebben we de volgende communicatielijnen doorgezet: •

De communicatie van Weststellingwerf heeft een goede kwaliteit en is doelgroepgericht. We gebruiken begrijpelijke taal en herkenbare middelen. Verder is onze informatie snel en gemakkelijk te vinden.

•

Een professionele inzet van online en offline communicatiemiddelen.

•

Een zichtbaar college en een helder proces voor het nemen van besluiten.

•

Een goede relatie met de pers.

•

Meedenken en meepraten voor medewerkers en inwoners leuker en gemakkelijker maken.

•

Het intranet helpt medewerkers om elkaar te vinden en samen te werken.

17

Een crossmediale inzet van communicatiemiddelen Ook in 2024 hebben we steeds gekozen voor een crossmediale communicatieaanpak. Dit betekent dat we meerdere communicatiemiddelen inzetten en online en offline met elkaar combineren. De inzet van verschillende middelen zorgt voor een groter bereik. Daarnaast kunnen we de communicatie beter afstemmen op de doelgroep. We hebben vooral de volgende online en offline communicatiemiddelen ingezet: website, social media, Westwijzer (wekelijkse gemeentepagina in de huis-aan-huis Stellingwerf), persberichten, nieuwsbrieven, posters, folders en flyers, brieven en digitale ledborden in Wolvega. In 2024 hebben we ook veel gebruik gemaakt van betaalde advertenties op social media. Hiermee konden we nog gerichter de doelgroep aanspreken. Projectcommunicatie In 2024 zijn we voortvarend aan de slag gegaan met het project Diftar+. Het invoeren van een nieuw afvalinzamelsysteem vraagt goede, tijdige en uitgebreide communicatie. Ook het beter scheiden van het afval, om zo de hoeveelheid restafval te verminderen, is een belangrijk onderwerp in onze communicatie. In de gemeente zijn 7 opvanglocaties voor Oekraïense vluchtelingen gecreëerd en op een locatie noodhuisvesting voor statushouders gerealiseerd. Voor direct omwonenden heeft dit impact op hun leefomgeving. Maatwerk in de communicatie is van groot belang.

Een heldere boodschap en een juiste timing is hierin cruciaal. Daarom maken we al in de inventarisatiefase voor elke locatie een communicatieplan. Hierdoor zorgen we dat inwoners, plaatselijke belangen, ondernemers en andere belanghebbenden zo goed mogelijk geïnformeerd en betrokken worden als het besluit genomen wordt die locatie in te zetten. In 2024 hebben we ook uitgebreid ingezet op de communicatie rond het thema klimaat en duurzaamheid. Daarnaast lopen er een aantal grote projecten, waaronder de Centrumontwikkeling Wolvega en Noordwolde, waar communicatie een belangrijke rol heeft. Maar ook armoede, woningbouw, welzijn en veiligheid waren dit jaar belangrijke thema’s in onze communicatie. Zo hebben we dit jaar samen met de politie jachtseizoen georganiseerd voor de jongeren in onze gemeente en aandacht besteedt aan cyberveiligheid met het programma Hackshield. Begrijpelijk en toegankelijk Het gebruik van Heldere Taal We willen dat onze communicatie voor iedereen begrijpelijk is. Daarom schrijven we zoveel mogelijk in heldere taal, bij voorkeur op taalniveau b1. We stimuleren de medewerkers om dit doen door middel van trainingen, een schrijfwijzer op intranet en praktische hulpmiddelen. In 2025 geven we Heldere Taal een frisse boost. Daarvoor hebben we in 2024 Hannie Helder ontwikkeld en werkten we aan een plan van aanpak.

Een begrijpelijke en toegankelijke website Weststellingwerf.nl heeft in 2024 een A-status voor toegankelijkheid. Dat betekent dat de website toegankelijk is voor alle doelgroepen, ook voor mensen met een beperking. We werken er hard aan om deze status te behouden en uit te breiden naar de rest van de website en onze subsites. De website is een belangrijk middel om met onze inwoners en ondernemers te communiceren. In 2024 plaatsten we 174 nieuwsberichten. Het gebruik van de website is in 2024 gestegen ten opzichte van 2023: •

Er waren 276.929 bezoeken aan de website (in 2023: 259.808)

•

Hiervan waren er 197.361 unieke bezoekers (in 2023: 183.208)

•

Samen bekeken ze 1.009.808 pagina’s (in 2023: 919.567)

• 62,3% van de websitebezoeken was via de mobiele telefoon (in 2023: 59%). Het gebruik van de computer daalde naar 33,5% (in 2023: 35,4%). 4,2% bezocht de website via een ander device, waaronder de tablet.

18

Inwoners en ondernemers maakten dit jaar veel gebruik van de digitale mogelijkheden. In totaal zijn, naast de dienstverlening van iBurgerzaken, 6712 digitale formulieren ingevuld. Dit zijn 1080 meer ingevulde formulieren dan in 2023. Er kwamen 1001 digitale meldingen openbare ruimte binnen, waarvan 74% is gemeld met DigiD. Naast de homepagina bezocht men vooral de volgende webpagina’s: zwembad De Steense, contact en openingstijden, afvalbrengstation, zwembad De Dobbe en vacatures. De meest gebruikte zoekwoorden op de website waren: vacature(s), wmo, subsidie en gebiedsteam. Digitale nieuwsbrieven Via verschillende digitale nieuwsbrieven houden we onze inwoners, ondernemers en dorpen op de hoogte van nieuws en ontwikkelingen: •

Inwonersnieuwsbrief: 950 inwoners zijn lid van deze nieuwsbrief (83 meer dan in 2023). In 2024 hebben we 25 inwonersnieuwsbrieven verstuurd.

•

Ondernemersnieuwsbrief: we hebben 5 keer een ondernemersnieuwsbrief verstuurd. 182 ondernemers hebben zich aangemeld voor deze nieuwsbrief.

•

Dorpennieuwsbrief: de nieuwsbrief van de dorpencoördinator is 10 keer verstuurd. Deze nieuwsbrief is bedoeld voor bestuurders en leden van dorp- en wijkverenigingen.

•

Daarnaast hebben een aantal projecten een eigen digitale nieuwsbrief: herinrichting De Blesse, herinrichting Driewegsluis, centrumontwikkeling Wolvega, centrumonwikkeling Noordwolde en Bestemming Wolvega. Hiermee kunnen we de betrokkenen en geïnteresseerden snel en rechtstreeks informeren over ontwikkelingen.

Een professionele en actieve inzet van sociale media Social media zijn een belangrijk communicatiekanaal om onze doelgroepen op een laagdrempelige manier te bereiken. Met de komst van een contentspecialist in 2025 willen we de social media meer doelgericht en planmatig in gaan zetten, om zo het bereik en de effectiviteit verder te vergroten. Social media kanaal

Facebook

Aantal geplaatste berichten in 2024 243

Instagram

260

LinkedIn

63

X (voorheen Twitter)

-

Aantal volgers in 2024

Totaal bereik

Type content

3.891 (227 meer dan 2023) 1.514 (343 meer dan 2023) 4.861 (485 meer dan 2022)

111.380

Nieuws, informerende berichten en campagnes Nieuws, vooral ‘positief’

9.549 108.675

Vacatures, nieuws voor ondernemers en nieuws over de organisatie

Naast de gemeentelijke social media kanalen, zijn er aparte social media accounts voor: zwembaden Weststellingwerf, Vrijwilligerspunt, Lindewijk, JOGG Weststellingwerf en de jongerenwerkers. Omdat het gebruik en het bereik van X (twitter) steeds verder terug liep, hebben wij hier in 2024 geen gebruik meer van gemaakt.

19

Verbeteren dienstverlening Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? Een visie geeft de gemeente richting en een doel. Beleid en beslissingen worden genomen in lijn met de gewenste toekomst van de gemeente. De huidige visie is onvoldoende geland in de organisatie. Vooral de coronaperiode heeft hier veel invloed op gehad. De coronaperiode leidde tot veranderingen binnen en buiten de organisatie, zoals thuiswerken en meer digitale dienstverlening. Daarom is besloten om de visie te toetsen: voldoet deze nog? Dit is gedaan door een onderzoek onder inwoners en ondernemers te houden. Daarnaast zijn er interviews gehouden en workshops georganiseerd met management, directie, het college en een klankbordgroep van de gemeenteraad. Dit heeft geleid tot de herijking van de visie die in 2025 wordt vastgesteld.

Hebben we gedaan wat we wilden doen? Doorontwikkelen dienstverlening Applicaties In 2024 zijn er veel verbeteringen en veranderingen geweest. Inwoners merkten dit niet altijd meteen, maar het had veel invloed op de organisatie. De organisatie moest anders gaan werken. Vooral de invoering van Microsoft 365 had veel impact. Ook een nieuwe telefooncentrale en applicaties naar de cloud hadden invloed. Hierdoor kunnen we nu en in de toekomst beter en veiliger werken. Kunstmatige intelligentie AI werd in 2024 meer beschikbaar en toepasbaar. AI biedt kansen voor gemeentes, maar brengt ook risico's mee. Daarom hebben we richtlijnen gemaakt voor veiligheid en een werkgroep ingesteld. Dankzij ontwikkelingen in AI was het mogelijk een eerste versie van een kennisbank te maken. Hierin is informatie uit algemene bronnen makkelijker te vinden. Zo kunnen we inwoners beter helpen. Reisdocumenten De paspoortpiek heeft veel impact op de dienstverlening. Die loopt van 2024 tot 2029 en zorgt voor meer aanvragen dan in eerdere jaren. Het aantal aanvragen voor paspoorten en identiteitskaarten is in 2024 ten opzichte van 2023 bijna verdubbeld en stijgt in 2025 verder. Naast de paspoortpiek zorgt de nieuwe Paspoortuitvoeringsregeling Nederland ervoor dat het uitgeven voor reisdocumenten complexer werd. Deze wetgeving vereist strikte functiescheiding. Zo wordt identiteitsfraude voorkomen.

Een onderdeel hiervan is dat minimaal drie verschillende medewerkers controles uitvoeren. Dit gebeurt bij de aanvraag, het versturen naar de producent en tijdens de uitgifte. We hebben dit deels in 2024 toegepast en vanaf 1 januari 2025 volledig ingevoerd, toen het verplicht werd. Extra balies Door de toename van het aantal aanvragen hebben we extra balies geopend. Dit deden we zodra er geen ruimte meer was voor nieuwe afspraken. Zo konden inwoners binnen maximaal vijf werkdagen geholpen worden. Wanneer er veel mensen een document kwamen afhalen bij de receptie, openden we de flexibele balie. Zo voorkwamen we lange wachtrijen. Door de functiescheiding is het soms niet mogelijk om inwoners direct te helpen. In die gevallen biedt de backoffice ondersteuning. Extra balies waren in 2024 vooral nodig voor de vakantieperiodes. Balie Team Toegang In de publiekshal zit Team Toegang, het eerste aanspreekpunt voor inwoners die hulp nodig hebben. Inwoners kunnen nu voor hulpvragen naar de balie naast de receptie. Dit is logischer voor inwoners en geeft beter overzicht of de bezoekers geholpen worden.

20

Het faciliteren van initiatieven vanuit de samenleving (wijken en kernen) Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In 2024 hebben dorpsorganisaties en actieve inwoners van de gemeente Weststellingwerf zich opnieuw enorm ingezet om de leefbaarheid in hun dorpen te verbeteren. Vaak op eigen initiatief en zonder betrokkenheid van de gemeente. Onze inwoners pakten hun eigen verantwoordelijkheid. Daar waar nodig wisten zij ons ook te vinden voor advies en het verder brengen van hun goede ideeën door middel van een subsidie. Het dorpenfonds werd ingezet voor werk-, proces- en projectenbudget voor lokale initiatieven. We zagen dat het onderdeel “procesbudget” tegemoet kwam aan de vraag voor extra professionele ondersteuning van vrijwilligers. Wij zijn één van de weinige gemeenten die op deze wijze vrijwilligers helpt en daardoor ontlast. Gebiedswethouders fungeerden als aanspreekpunt voor plaatselijke belangen en waren aanwezig bij vergaderingen en activiteiten. De dorpencoördinator speelde een verbindende rol tussen de dorpsorganisaties, gemeente en andere belanghebbenden en ondersteunde dorpsorganisaties door te adviseren over de (gemeentelijke) mogelijkheden en het maken van samenwerkingsafspraken.

Vanwege de actualiteit hebben wij extra ingezet op het stimuleren van en ondersteuning bij woningbouwinitiatieven en de dorpsontwikkelingsmaatschappij De Groote Veenpolder, Samen Vooruit”. Communicatie met de dorpen verliep via nieuwsbrieven, mail en tijdens keukentafelgesprekken. Omdat het betrekken van inwoners bij activiteiten een uitdaging blijft voor plaatselijke belangen, is het gebruik van een dorpsapp gestimuleerd. De Vereniging Kleine Dorpen Weststellingwerf (VKD) was een belangrijke samenwerkingspartner en vierde tevens haar 40-jarig jubileum. Met de VKD was er nauw contact over de sociale impact van de wolf in de dorpen en is gezamenlijk opgetrokken om dit onderwerp onder de aandacht te brengen.

Hebben we gedaan wat we wilden doen? Ondersteunen van initiatieven De inzet van het budget Voeding Dorpenfonds in de vorm van projectenbudget, werkbudget en procesbudget, hielp onze dorpsorganisaties en actieve inwoners om de volgende stap te zetten in zowel de planvorming als bij de realisatie van ideeën. Daarnaast konden wij het werkbudget van de dorpencoördinator inzetten als "Haarlemmer-olie" Inzet dorpenfonds en werkbudget dorpencoördinator 2024

Verstrekte subsidie per onderdeel

Totale investering initiatiefnemers (incl. subsidie)

Onderdelen

Doel

Werkbudget PB

Subsidie ter versterking eigen vereniging en/of aanjagen kleinschalige initiatieven

€ 43.750

€ 43.750

Projectenbudget

Subsidie voor incidentele projecten van verenigingen en stichtingen

€ 60.016

€ 246.120

Procesbudget PB

Opstellen en uitwerken dorpsvisies door plaatselijke belangen

€ 22.000

€ 29.652

Procesbudget

Subsidie voor PB voor de uitvoering van een haalbaarheidsonderzoek naar woningbouw

€ 30.000

€ 30.000

21

Niet-geoormerkt Werkbudget dorpencoördinator (€22.000)

Budget t.b.v. actuele leefbaarheidsvraagstukken

€ 17.726

€ 17.726

"Haarlemmer-olie": oplossen knelpunten voorbereidingskosten, onvoorziene plannen, organisatiekosten

€ 18.007

€ 25.507

Resultaat

€191.500

€ 392.755

Beschikbaar

€ 222.000

Restant

€ 30.500

•

25 plaatselijke belangen, wijkverenigingen en de Vereniging Kleine Dorpen ontvingen een werkbudget;

•

Het procesbudget is ingezet voor o.a. het proces rond de dorpsvisies van Boijl en Noordwolde. Ook konden wij woningbehoefte onderzoeken in De Groote Veenpolder en Noordwolde ondersteunen. Met het procesbudget konden de dorpshuizen van Ter Idzard, Nijeholtpade en Oosterstreek onderzoek doen naar de verbreding van hun mogelijkheden;

•

We ondersteunden 9 initiatieven met een subsidie uit het projectenbudget: aansprekend is het project kerkheuvel in Blesdijke, maar ook het opnieuw leven in blazen van Polderfeest in de Westhoek. Daarnaast ontvingen wij o.a. aanvragen voor de realisatie van speeltuinen in Noordwolde-Zuid en Sonnega-Oldetrijne;

•

De subsidie voor woningbouwinitiatieven stelden wij beschikbaar aan De Groote Veenpolder (samenwerkende Plaatselijke belangen) en Sonnega-Oldetrijne voor een haalbaarheidsonderzoek naar woningbouw in hun dorpen;

•

Een deel van het budget Voeding Dorpenfonds hadden wij gereserveerd voor actuele leefbaarheidsvraagstukken. In 2024 financierden we hiermee het onderzoek naar een toekomstbestendig dorpshuis-sportaccommodatie in de Groote Veenpolder. Het gezamenlijk onderzoek van gemeente en lokale organisaties is een belangrijk vervolg op het afgeronde project Dorpsontwikkelingsmaatschappij “De Groote Veenpolder, Samen Vooruit";

•

Het werkbudget van de dorpencoördinator is ingezet als “Haarlemmer-olie”: hiermee konden we snel en zonder omwegen kleine en grotere knelpunten oplossen, onderzoek doen en op andere manieren de samenwerking tussen dorpen en gemeente op koers houden of versnellen.

Netwerk dorps- en wijkorganisaties vormt basis voor beleid Belangrijke samenwerkingspartners Ook in 2024 waren de Plaatselijke belangen (PB), wijkverenigingen en de Vereniging Kleine Dorpen Weststellingwerf belangrijke samenwerkingspartners. Zij vormden een waardevolle bron van informatie, hadden de voelsprieten uit in de eigen gemeenschap en voorzagen ons van gevraagd en ongevraagd advies. Dit samenspel en de rol van de PB daarin, hebben wij ondersteund met een werkbudget waarover zij zelf konden beslissen. Zo konden zij goede kleinschalige ideeën belonen zonder tussenkomst van de gemeente. In Slijkenburg werd een nieuw Plaatselijk Belang opgericht.

22

Vereniging Kleine Dorpen Weststellingwerf De Vereniging Kleine Dorpen Weststellingwerf was erg actief. Op het thema woningbouw is de samenwerking voortgezet. Daarnaast was en is er nauw contact over de sociale impact van de aanwezigheid van de wolf in de dorpen. In het najaar is gesproken met diverse dorpsorganisaties over dit onderwerp. De informatie van die bijeenkomst en de contacten die daaruit voortkwamen, vormden belangrijke input voor onze actie met betrekking tot de wolf. We zagen dat de aandacht die wij voor dit aspect vroegen, aankwam en het thema steeds meer ging leven bij zowel de buurgemeenten als de provincie. Daarnaast feliciteerden wij de VKD met het 40-jarig jubileum en benadrukten wij de waardevolle samenwerking. Communicatie binnen en met de dorpen Het tijdig informeren en betrekken van inwoners bij activiteiten in het dorp kwam ook in 2024 meerdere keren terug als uitdaging voor de plaatselijke belangen en andere lokale verenigingen. Dorpen oriënteerden zich op nieuwe digitale oplossingen hiervoor. De gemeente zag en ziet het belang van een herkenbaar en eenvoudig communicatiemiddel in de dorpen en heeft de ingebruikname van een dorpsapp gestimuleerd met behulp van een subsidie. Op de jubileumbijeenkomst van de VKD kondigden wij dit financiële duwtje in de rug aan.

Dichtbij besturen Gebiedswethouders Ook in 2024 hadden wij gebiedswethouders als bestuurlijk aanspreekpunt voor plaatselijke belangen. Zij schoven op verzoek aan bij bestuursvergaderingen en waren zij mogelijk aanwezig bij ledenvergaderingen en bijzondere activiteiten van deze dorpsorganisaties. Die aanwezigheid en zichtbaarheid werd gewaardeerd. Nieuwsbrief Via de 10 nieuwsbrieven, email en vele overleggen informeerde de dorpencoördinator de plaatselijke belangen over actuele ontwikkelingen en mogelijkheden van de gemeente. We konden daarmee ook regionale en provinciale subsidiemogelijkheden onder de aandacht brengen, zoals het Iepen Mienskipsfûns, de subsidieregeling Verduurzaming Maatschappelijk Vastgoed en Leader. Ook bijeenkomsten, cursussen en interessante initiatieven in de buurdorpen kregen regelmatig aandacht. Verbindende rol dorpencoördinator Voor de honderden vragen en ideeën van de plaatselijke belangen, werkgroepen en commissies, hadden wij een duidelijk aanspreekpunt in de vorm van de dorpencoördinator. Niet alle vragen en ideeën lagen binnen de verantwoordelijkheid van de gemeente, vaak had de dorpencoördinator de rol als verbinder tussen initiatiefnemer en het netwerk van overheden, belangenorganisaties, fondsen of deskundige mede inwoners. Inzet deskundigheid Bij veel leefbaarheidsprojecten namen onze inwoners het voortouw.

Onze medewerkers ondersteunden het daar waar mogelijk door op locatie af te spreken en deel te nemen aan avondvergaderingen. Digitaal overleg bleek minder populair; inwoners gaven de voorkeur aan persoonlijke gesprekken rond de bestuurstafel. Vaak konden wij hier aan tegemoet komen, wat zeer werd gewaardeerd.

Indicatoren Bezoekers Aantal geregistreerde baliebezoeken in 2024: 11.913 bezoeken. Bezoeken burgerzaken Aantal

2022

2023

2024

10.479

8.089

11.913

23

Wat opvalt is de toename van het aantal bezoekers afgelopen jaar. Dit komt door de zogenaamde paspoortpiek die in 2024 is gestart. Het aantal aangevraagde paspoorten en identiteitskaarten is met bijna 2700 aanvragen toegenomen. Dat is bijna een verdubbeling ten opzichte van 2023. Deze piek duurt tot in 2029. De gemiddelde wachttijd in 2024 was 37 seconden per afspraak. Deze wachttijd is van de begintijd van de geplande afspraak tot aan het oproepen van de bezoeker. Meer dan 60% van de bezoekers hoeft niet te wachten en bijna 90% van de bezoekers wordt binnen 5 minuten geholpen. In sommige gevallen was er ruimte om mensen te helpen die geen afspraak hadden. Bijna driekwart van de bezoekers zonder afspraak kon binnen 5 minuten geholpen worden. Er zijn geen klachten over wachttijden geweest. Telefonie Er zijn 24.098 telefoongesprekken direct bij het KCC aangeboden. Ontvangen telefoongesprekken Aantal

2022

2023

2024

27.120

24.374

24.098

De daling in telefoongesprekken liep tot 2023 en is in 2024 gestopt. Het aantal telefoontjes is nu bijna gelijk aan 2023. Dit is opvallend omdat meer bezoekers in andere jaren leidde tot meer telefoontjes, bijvoorbeeld voor het maken van een afspraak. Inwoners vinden nu beter antwoorden op hun vragen via de website en digitale kanalen. Dit is ook te zien in de cijfers van de website. Eind februari en begin maart, als de aanslagen van de gemeentelijke belastingen worden verstuurd, is het de drukste periode voor het KCC. December is traditioneel de rustigste maand. Huwelijken en geregistreerd partnerschappen In 2024 zijn 107 stellen gehuwd of een geregistreerd partnerschap aangegaan door een (bijzonder) ambtenaar van de burgerlijke stand. Huwelijken en partnerschappen

2022

2023

2024

Huwelijk

64

51

50

Geregistreerd partnerschap

50

50

57

Omzetting huwelijk/partnerschap

3

4

4

Totaal

117

105

111

Waarvan kosteloos

66

51

66

Er zijn geen bijzonderheden ten opzichte van voorgaande jaren. Ook in dit proces zie je dat digitalisering zijn intrede heeft gedaan. Meer dan 85% van de huwelijken en partnerschappen regelt de inwoner digitaal met de gemeente.

24

Meldingen openbare ruimte In 2024 zijn er in totaal 2.663 meldingen openbare ruimte geregistreerd. Dit is een lichte toename ten opzichte van 2023. Inwoners lijken meer bereid om melding te maken of weten beter hoe ze dit kunnen doen. Meldingen openbare ruimte

2022

2023

2024

Aantal

2.512

2.524

2.663

De top drie soorten meldingen in 2024 zijn hetzelfde als de afgelopen jaren: 1. Net als in voorgaande jaren worden in de categorie afval de meeste meldingen gemaakt. Dit gaat om 31% van de meldingen. Meestal gaat het over het vervangen van kapotte vuilcontainers. 2. Openbaar groen en sportvelden zorgen voor 16% van de meldingen. Denk daarbij aan vragen of meldingen over snoeien of onkruid. 3. Meldingen over wegen vormen bijna 16% van de meldingen. Bijvoorbeeld over gaten in wegen of voetpaden of onveilige situaties. Bronnen: Bezoekers: JCC-klantgeleiding; Telefonische contacten: Mitel; Meldingen openbare ruimte: iZaakafhandeling, geraadpleegd op 11 februari 2025

Beleidsindicatoren De effecten van beleid worden toegelicht aan de hand van een vaste set beleidsindicatoren. Beleidsindicatoren vanuit het rijk

Eenheid

2021

2022

2023

2024

Formatie

Fte per 1.000 inwoners

11,9

12,0

12,2

12,5

Bezetting

Fte per 1.000 inwoners

11,2

11,3

11,7

12,7

Apparaatskosten

Kosten per inwoner

Externe inhuur

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen

26,0%

23,8%

21,3%

19,5%

Overhead

% van totale lasten

9,2%

10,5%

10,6%

13,1%

€ 994,90 € 828,54 € 969,66 € 1.003,71

Bron: eigen gegevens De berekening van deze indicatoren is gebaseerd op het document van de VNG ´Definities beleidsindicatoren ‘bestuur en organisatie´.

Hoeveel heeft het gekost? De toelichting op deze cijfers staat bij het onderdeel jaarrekening, overzicht van baten en lasten, programma 0. Bedragen x €1.000 Exploitatie

Rekening 2024

Begroting 2024

Primitieve begroting 2024

Verschil begroot werkelijk

Lasten

4.787

3.907

3.897

Baten

-833

-625

-454

208

Saldo van lasten en baten

3.954

3.282

3.444

-672

Onttrekkingen Resultaat

-880

0

0

0

0

3.954

3.282

3.444

-672

25

Programma 1 | Veiligheid Programma 1 Veiligheid Portefeuillehouder(s)

Van de Nadort

Organisatie

Advies & Ondersteuning

Taakvelden •

Crisisbeheersing en brandweer

•

Openbare orde en veiligheid

Beleidsnota's •

2022 Regionaal risicoprofiel 2022-2025 Veiligheidsregio Fryslân

•

2023 Meerjarenkoers 2023-2026

•

2023 Convenant Natuurbrandbeheersing 2023

•

2024 Integraal veiligheidsbeleid 2024 - 2027

•

2024 Regionaal beleidsplan veiligheid Noord Nederland 2024-2027

Actuele ontwikkelingen en gerealiseerd beleid In 2024 is het Integraal Veiligheidsbeleid 2024 - 2027 van start gegaan. Het nieuwe veiligheidsbeleid bevat, naast nieuwe fenomenen, vervolgacties vanuit het vorig veiligheidsbeleid. In 2024 werd gewerkt aan de doorontwikkeling van de Friese Norm. Eén van de behaalde doelstelling uit de Friese Norm is dat alle bestuurlijke overheidsinstanties in Friesland dezelfde beleidsregels en -doelen op elkaar hebben afgestemd en geïmplementeerd. Ook stond 2024 in het teken van het vervolg op de Friese Norm. In 2024 is het onderzoek naar de 'smart solutions' voortgezet. Dit heeft geleidt tot een pilot die een positief resultaat heeft opgeleverd, daarover meer in 2025. Net als voorgaande jaren hebben we ook in 2024 te maken gehad met onvoorziene incidenten waar werkzaamheden uit voortvloeiden, denk aan de crisisbeheersing (branden, zware ongevallen) en overlast van een jeugdgroep in Wolvega. Om kinderen bewuster te laten worden op het gebied van digitale gevaren, hebben we in 2024 de cybersecurity game Hackshield gelanceerd.

Uitvoeren van beleidsplan integrale veiligheid Hebben we bereikt wat we wilden bereiken? In 2024 hebben we onze inspanningen op de geprioriteerde thema's uit het Integraal Veiligheidsbeleid 2024 - 2027 voortgezet. Aan de hand van uitvoeringsplannen worden concrete doelen en ambities beschreven.

Hebben we gedaan wat we wilden doen? De aanpak van ondermijnende criminaliteit Gedurende het jaar 2024 hebben er meer dan 20 integrale controles plaatsgevonden om ondermijnende criminaliteit tegen te gaan. De aandachtsgebieden zijn risicobranches en variëren van de bedrijventerreinen tot het buitengebied. De controles waren zowel preventief als repressief van aard. Een goed voorbeeld hiervan zijn de bezoeken aan de agrariërs waarbij we letterlijk en figuurlijk 'De Boer Op' gaan. 26

De weerbaarheid tegen digitale criminaliteit vergroten Met verschillende initiatieven is gewerkt aan de bewustwording van ondernemers en inwoners in onze gemeente. Daarbij is ingezet op gerichte communicatie op specifiek gekozen doelgroepen, locaties of jaargetijden. In 2024 zijn we onder andere gestart met het lesprogramma HackShield in het primair onderwijs, waarin kinderen bewust worden gemaakt van de digitale gevaren. Het verbinden van zorg en veiligheid voor een veilige woon- en leefomgeving. In nauwe samenwerking met interne en externe ketenpartners (Stichting Scala Welzijn, Woningstichting, onderwijs) werken we aan het voorkomen van sociale problematiek in de wijk. Ook in 2024 is doorlopend geprobeerd een balans te vinden in het tegengaan van (ernstige) overlast en onveiligheid enerzijds, en het tijdig bieden van goede, passende hulp anderzijds. Daarvoor zetten we preventieve middelen in die hiervoor geschikt werden geacht, zoals buurtbemiddeling. Verder wordt de aanpak om escalaties te voorkomen geborgd met het AVE-model. Op bestuurlijk niveau is de samenwerking op het gebied van zorg & veiligheid versterkt. In 2024 is de taak van procesregie bij (gewelds)incidenten met (kans op) maatschappelijke onrust bij het Zorg- & Veiligheidshuis verder ingericht en geborgd. In overleg met alle gemeenten worden de beleidsgebieden prostitutie en mensenhandel integraal vastgelegd.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Weststellingwerf&id=bdbab01e-61f7-4372-b26b-4625541c5e42