Voorstel: Voorstel_57001.docx

Raadsvergadering 7 december 2021

BEHANDELD DOOR

afdeling/team RU/GO documentnr 21-0240723

VOORBLAD RAAD

ONDERWERP EN BEHANDE LING

o n d e r we r p

V o o r s t e l t o t i n s t e m m i n g m e t d e c o f i n a n c i e r i n g e n r e a l i s a t i e va n 3 6 0 w o n i n g e n i n d e c a t e g o r i e s o c i a l e h u u r e n k o o p e n b e t a a l b a r e h u u r e n / o f k o o p vo o r h e t p r o j e c t W a e l p o l d e r i n ' s - G r a ve n za n d e

ve r t r o u we l i j k

Nee

p o r t e f e u i l l e h o u d e r W et h o u d e r V a n d e r S t e e , B . P . M. bijlage(n)

Voorstel: Voorstel_57001.docx 4.A) Amendement GBW inzake invulling stimuleringsbudget Waelpolder (G21-002464) Amendement GBW inzake sociaal woningbouwprogramma in project Waelpolder (G21-002481)

agendapunt

24.

publiceren

Nee

BESLISPUNTEN (RAAD)

1. 2. 3.

Akkoord te gaan met cofinanciering van in totaal € 3.5 miljoen; De cofinanciering te dekken uit de reserve Volkshuisvesting voor € 2,5 miljoen en vanuit de voorziening Grondexploitatie € 1 miljoen; In te stemmen met de optie om 30 extra sociale huurwoningen te realiseren, hiervoor 30 sociale koopwoningen te laten vervallen en hiervoor budget ad. € 1 miljoen beschikbaar te stellen en dit te dekken uit de reserve Volkshuisvesting;

ARGUMENTEN EN RISICO ’S (RAAD)

Argumenten 1.1 De gemeente spant zich in om een groter aandeel sociale en betaalbare woningen te realiseren doormiddel van cofinanciering; 1.2 Realisatie van meer betaalbare woningen; 2.1 De BZK subsidie is aangevraagd en verleend onder voorbehoud besluitvorming van de raad; 3.1 Vergroten aandeel sociale huurwoningen ten koste van sociale koopwoningen; 3.2 Voor deze omzetting moet extra budget beschikbaar gesteld worden. Risico's 1.1 Indien de woningen niet op tijd worden gerealiseerd, dan zal de subsidie (deels) moeten worden terugbetaald; 1.2 De risico's worden conform de BZK-regeling doorgelegd naar ONW; 1.3 Staatssteun.

ALG 006

Kanttekening 1. Uitvoeringsafspraken.

PAGINA 1 VAN 1

2/4 Corsa 2I-O24O723

GEMEENTE WESTLAND

RAADSVOORST E L

ONDERWERP

Cofinanciering beschikbaar te stellen ad. € 3.493.400 miljoen (dit is 50% van € 6.986.800 miljoen) ten behoeve van meer betaalbare en sociale woningbouw in Ontwikkelingsmaatschappij Het Nieuwe Westland (ONW) deelproject Waelpolder. Als onderdeel van de subsidieaanvraag woningbouwimpuls 2020 Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK). Voorwaarde voor het verkrijgen van de subsidie is dat de gemeente een gelijk bedrag beschikbaar stelt.

AANLEIDING

Aanleiding Op 3 maart 2020 is het college van B&W geïnformeerd over de mogelijkheid voor de gemeente Westland om subsidie aan te vragen in het kader van subsidiegelden die BZK beschikbaar heeft voor een impuls ten behoeve van betaalbare woningen en de versnelde realisatie daarvan. Dit sluit aan bij de ambities van de gemeente Westland zoals ook in de Woonvisie 2020 is verwoord Het college heeft hiermee ingestemd, met voorbehoud besluitvorming van de raad. O NW's-Grave nzande Waelpolder Waelpolder is onderdeel van een grotere woningbouwontwikkeling Waelpark, die al gedeeltelijk gerealiseerd is. De aanvraag is gedaan voor Waelpolder, een locatie van circa 25 hectare, met circa 580 woningen aangrenzend aan de kern's-Gravenzande. Met verdichting en aanpassing van het woningbouwprogramma wordt dit maximaal 720 woningen. Het is voor's-Gravenzande de grootste uitbreidingslocatie om nog woningen te kunnen realiseren. Ook is een basisschool gepland. Daarnaast wordt een ecologische zone aangelegd van minimaal 25m breed door het hele plangebied Waelpark, wat een belangrijke verbindingsschakel is in de groen/blauwe hoofdstructuren in Westland, de zogenaamde verbinding van Staelduin naar Arendsduin. Een oost-west verbinding van bos naar strand.

De ontwikkeling wordt gerealiseerd door ONW (BV/CV), een samenwerking van BNG-GO, gemeente Westland en Provincie Zuid Holland (PZH), Hoogheemraadschap van Delfland (HHvD) (stille vennoten). Het woonprogramma bestaat uit circa 720 woningen waarvan 50% sociale huur/koop en betaalbare huur/koop is. Dit is onderverdeeld in circa 70 woningen sociale huur,70 woningen sociale koop en 220 woningen betaalbare koop en/of huur. De wens is het aantal sociale huurwoningen te verhogen, echter dat betekent een extra onrendabele top, die de gemeente voor haar rekening zal moeten nemen.

BZK heeft op hoofdlijnen de volgende criteria gesteld aan locatie en programma: 1. De projectaanvraag is door de gemeente ingediend. 2. De projectaanvraag heeft provinciale steun en regionaal draagvlak. 3. Het woningbouwprogramma voorziet in de realisatie van tenminste 500 woningen (incl. sloop) in een aaneengesloten gebied. 4. Het programma bevat minimaal 50% betaalbare huur- en koopwoningen (huur tot € 950 p/m bij de gemeente) p/m en koop tot € 325.000) 5. Het project heeft voldoende concreetheid en bevindt zich in ontwikkelfases voorafgaand aan de bouwfase, startbouw vóor 2024 6. Het project kent een financieel tekort PAGINA 1 VAN 6

Corsa 2 I-O240723

GEMEENTE WESTLAND

RAADSVOORSTEL

7.

De opgevoerde kosten van investeringen zijn noodzakelijk en toerekenbaar

n s u bsid i etoe ke n n i ng BZK neemt 50% van het tekort voor haar rekening en de gemeente zal de andere 50% als cofinanciering dienen bij te dragen. V oorwaa rd e

Op 7 juli 2020 is de Aanvraag-Regeling-Woningbouwimpuls-2020 ingediend voor het deelproject Waelpolder. De raad is hiervan op de hoogte gesteld middels een raadsinformatiebrief (Corsa 2001 88390). Toekenning BZK Op 10 september 2020 heeft de gemeente de'Toekenning aanvraag Woningbouwimpuls 2020 Westland - Waelpolder'van BZK ontvangen. Deze toekenning is aan de raad toegestuurd en in oktober hebben de onderliggende documenten ter inzage gelegen bij de griffier.

ln januari 2021 is deze bijdrage BZK gestort op rekening van de gemeente. ln de voorjaarsnota 2021 is hierover het volgende opgenomen: 'Het Rijk wil met een zogenaamde woningbouwimpuls, versneld meer betaalbare woningen laten bouwen voor starters en mensen met een laag of middeninkomen. De woningbouwimpuls wordt in de vorm van een specifieke uitkering toegekend aan gemeenten met woningbouwlocaties met een publiek financieel tekort. Het Rijk heeft voor de realisatie van het project ONW Waelpolder een bijdrage toegekend die een deel van het publieke tekort dekt. Het resterende tekort dient door de gemeente te worden aangevuld (cofi nanciering). Wij verwachten het resterende tekort budgettair neutraal te kunnen aanvullen en zullen daartoe een voorstel aan de raad voorleggen'.

DOELSTELLING

€ 3,5 miljoen cofi nanciering beschikbaar te stellen ten behoeve van het bouwen van circa 360 woningen in de categorie sociale huur en koop en betaalbare huur en/of koop.

A GUMENTATIE

1.1 De gemeente spant zich in om een groter aandeel sociale en betaalbare woningen te realiseren doormiddel van cofinanciering; Waelpolder is een locatie waar is afgesproken 20o/o sociaal en betaalbaar te realiseren. Door gebruik te hebben gemaakt van de mogelijkheid om subsidie aan te vragen bij BZK en cofinanciering toe te kennen door de gemeente kunnen extra sociale en betaalbare woningen in het deelproject gerealiseerd worden. Er worden circa 360 sociale, bereikbare en betaalbare woningen gebouwd.

2

Realisatie van meer betaalbare woningen De businesscase kent een verdichting van circa 120 woningen en een transformatie van circa'1 05 dure woningen naar betaalbare woningen. Er wordt dan ook gesproken over circa 225 extra betaalbare woningen. Per saldo worden er dus in totaal meer woningen gebouwd. PAGINA 2 VAN 6

=

Corsa 2l-O24O723

GEMEENTE WESTLAND

RAADSVOORSTE L

2.1

De BZK subsldle is aang.evraagd en verleend onder voorbehoud besluitvorming van de raad; De bijdrage van 50% cofi nanciering kan gevonden worden in: - De bestemmingreserve provisie garantstelling (is eind 2020 samengevoegd met bestemmingsreserve Volkshuisvesting) circa € 2,5 miljoen. - Voorziening grondexploitatie circa € I miljoen.

3.1 Vergroten aandeel sociale huurwoningen ten koste van sociale koopwoningen; Met meer sociale huurwoningen in plaats van sociale koopwoningen sluiten we beter aan bij onze Woonvisie en daarmee blijven deze woningen ook structureel beschikbaar voor de doelgroep.

3.2

Voor deze omzetting moet extra budget beschikbaar gesteld worden Er is indicatief gerekend en de kosten voor deze omzetting bedragen circa € 1 miljoen

RISICO'S EN KANTTEKENINGEN

Risico's

1.1 lndien de woningen niet op tijd worden gerealiseerd, dan zal de subsldle (deels) moeten worden terugbetaald. Het realiseren of het versnellen van de bouw van betaalbare woningen, vangt uiterlijk drie kalenderjaren nadat de uitkeringsbeschikking is verstrekt aan. Vooralsnog past dit binnen de planning. Het moment start bouw is het moment dat met de realisatie van de eerste betaalbare woningen wordt begonnen.

1.2

De risico's worden conform de BZK-regeling doorgelegd naar ONW. De realisatie van de woningen wordt door ONW uitgevoerd en is afhankelijk van de voortgang van het deelgebied en het bestemmingsplan Waelpolder.

.3

SÍaaÍssÍeun Mogelijk kwalificeert de bijdrage vanuit de gemeente aan ONW als ongeoorloofde staatssteun. Als dat echter het geval is, dan is de kans klein dat voornoemd staatssteunrisico zich openbaart. Een inbreukprocedure vanuit de Europese Commissie wordt namelijk niet aannemelijk geacht voor een bijdrage op basis van een regeling vanuit de rijksoverheid die gericht is op het realiseren van betaalbare woningen. lndien blijkt dat sprake is van ongeoorloofde staatssteun ligt het bovendien voor de hand dat de rijksoverheid namens de lidstaat Nederland wordt aangesproken door de Europese Commissie. Omdat andere gemeenten ook tegen dit vraagstuk aanlopen heeft BJZ een vraag uitgezet bij de VNG maar daarop is nog geen reactie ontvangen.

1

Kante ke n in g

1.

Uitvoeríngsafspraken; Met ONW zullen uitvoeringsafspraken gemaakt worden over de uit te betalen BZK-subsidie en de cofi nanciering van de gemeente.

PAGINA 3 VAN 6

Corsa 2 I-O24O723

GEMEENTE WESILAND

RAADSVOORSTE L

FINA

Er zijn twee dekkingsbronnen voor de cofinanciering van € 3,5 miljoen De bestemmingreserve volkshuisvesting (eind 2020 ls de besÍe mmingsreserve provisie garantstelling samengevoegd met de bestemmingreserve volkshuisvesting). De provisie garantstelling (nu samengevoegd met de bestemmingsreserve Volkshuisvesting) was opgebouwd uit jaarlijkse stortingen in verband met de 0,8% opslag ter voorkoming van staatssteun, door het garant staan van de gemeente. Dit bedrag is gereserveerd voor kwalitatieve verbeteringen in het plan, waaronder het toevoegen extra sociale huurwoningen. Op dit moment is door ONW circa € 1 miljoen gestort, dit zal oplopen door jaarlijkse bijstortingen naar circa € 2,5 miljoen in 2025 (afhankelijk hoogte lening, waarvoor garantstellingsprovisie is afgesproken). Als de planvorming sneller gaat, zal de garantstelling voor lager bedrag zijn en is er dus ook een lagere provisie opbrengst. Daar staat echter tegenover dat er dan ook een lagere voorziening grex benodigd is en daar dus extra vrijval ontstaat. Zie dekkingsbron 2. ng grond e xpl oitatie. De Voorziening grondexploitaties is een voorziening voor de geprognotiseerde risico's en verliezen voor de deelnemingen ONW en OBWZ. Jaarlijks worden voor de deelnemingen Position Papers opgesteld. De resultante hiervan is de hoogte en bijstelling van de voorziening grondexploitaties.

Deze bedragen worden meegenomen en besloten bij het vaststellen van de jaarrekening van de gemeente in juli. ln de Position Paper ONW is € 1 miljoen opgenomen ten behoeve van cofi nanciering. De voorjaarsnota is het moment voor de integrale afweging en de financiële consequenties. ln de voorjaarsnota (op bladzijde 8) is aangegeven dat de cofi nanciering budgettair neutraal door de gemeente ingevuld kan worden. Daartoe zouden we een aanvullend voorstel aan de raad voorleggen. Dit voorstel is de invulling daarvan. V oorzie n i

Van Sociale koop naar sociale huur ad. € Í miljoen Dekking eventuele omzetting sociale koop naar sociale huur Dekking ad. € 1 miljoen is beschikbaar uit de bestemmingsreserve Volkshuisvesting. lndien gekozen wordt om dit niet te dekken uit de reserve Volkshuisvesting zal gevraagd worden het volledige bedrag op een andere wijze te financieren, hiervoor wordt dan een apart voorstel aangeleverd. Begroting swijziging

Het betreffen geen mutaties voor de begroting 2021 , maar voor de begroting in 2022 en verder, daarom is er nu geen begrotingswijziging nodig en bijgesloten.

PAGINA 4 VAN 6

Corsa 2 1-O24O723

GEMEENTE WESTLAND

RAADSVOORSTEL

Overzicht Reserve Volkshuisvesting

O ntt re k k i ng e

n r€seri/e

Yorksh uísues fi,rg

Stortingen reserve Volkshítisvestina

T,b.v. GNW (colinaneiering 8ZK]

€

íotaal Fe.ssrvÊ Volkshuisvesti ng t. r.2ít21 G eprognol

isee rde

Soldo

€ - 1,?0 milioen

€ - 1,20 mllroeÍÈ

diYerse beBlËdingen 782'l

€

Sub-saldo OHW l/m ?n?O

oNw & o8\trz 2021

3,82 rniljoen

€ € + S.40 miliaen

€

I 25 miltoen 0.25 milioen

2,S2 maltoen

€- l25miliaen € + 0.15 milioen € - 1,00 maljoen

€ - 1,00 milioen Optie besleding t.b.v. Sociale koop naar Soci; hrr!rÍ

GeprognotiseeÍd Saldo í -'l -2022

€

$,52 milioen

0 tS milioen {l tS milinen

oNw & aa\ívz 7t22

€+040milioen

Ë 0 25 milí6ên

í-iNtAl & oRwT ?n21

Ê + í! ÁíI miliftsn

€

I 25 milioen

€ Ë

OltW & OBWZ 20?,t oNW & ORWT ?0?5

E + 0.40 milioen

€ €

S.25 milioen 8.25 milioen

€ 0- 15 milioen € 0.15 milioen

lrloÍrs I

€

?-5ll milioen

ê.

Dekking uit

€

1,00 milioen

f

15n milinen

S rr

€ + 0.40 milioen

1.1, milióÊn

YOgrZieni ng

oÍondèr Dl oitsti€s ïctaal

COM MU N ICATIE PARAGRAAF

ONW informeren over het besluit van de raad

EXTERN OVERLEG

Niet van toepassing

PAGINA 5 VAN 6

Corsa 2 I-024O723

GEMEENTE WESTLAND

RAADSVOORSTE L

T

Met ONW worden uitvoeringsafspraken, o.a. de betalingsmomenten, gemaakt over de uit te betalen BZK-subsidie en de cofinanciering van de gemeente. Voortgang wordt in de reguliere rapportages meegenomen. Burgemeester en wethouders de bu de secretaris,

ndler

n Westland, ste r,

B.R. Arends

PAGINA 6 VAN 6

=

9A

GEMEENTE WESTLAND

RAADS B ES LU IT

De raad van de gemeente Westland;

gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 7 september. gelet op het bepaalde in artikel 108 van Gemeentewet; gehoord het advies van de commissie MO van 4 oktober 2021 en gehoord de beraadslagingen van onderhavige vergadering ;

besluit:

1. Akkoord te gaan met cofinanciering van in totaal € 3.5 miljoen; 2. De cofinanciering te dekken uit de reserve Volkshuisvesting voor € 2,5 miljoen en vanuit de voorziening Grondexploitatie ad € 1 miljoen;

3. ln te stemmen met de optie om 30 extra sociale huurwoningen te realisren, hiervoor 30 sociale koopwoningen te laten vervallen en hiervoor budget ad. € 1 miljoen beschikbaar te stellen en dit te dekken uit de reserve Volkshuisvesting; Aldus besloten door de raad in zijn op en are vergadering van 7 december 2021 de griffier,

A.F. Bergmans

de vo

,

er,

B.R. Arends

PAGINA 1 VAN 1

Èi